/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100001_0001.djvu

			. 


Dzisiaj 10 .tron 


'" 


.' 


. 


OGt.05ZE"IA 
15""" wtersz mUim.. szerokokl 45 mmm.. n. stronie 6 łam. Reklam}'" 
mll1metr na stronIe 3-l4m. nerok. 9:) miRm. M .reszT. w tekście na 
drugIej stronIe lub w dalszym te1dcle 51 .nNT. na pierwsZej 
sITonie 75 Feu:J. Drpbne ogłoszenia slowo tytulowe 18 FeUJ'. kllide 
dalsze 5 .....u. dla poszukujc1c:ych pracy I na ogłoszenia talobne 50 
procent znlzki. Przy c:2-:stem powtananlu udziela się rabatu. - Przy 
konkursach , dochodzeniach slldowych wszelkie rabaty upadoJ/ł. Ogło- 
szenia zagraniczne 100 procent nadwyżki. P. K. O. Poznań 
 BU. 
Skrzynka pocztowa 5ł. Rękopisów niezamów10nych redakcja nie zwraca. 


" 


Cena 15 groszy;- 



 


'. 



 


< 


ABO"AMIUIT 
w Bydgoszczy, w eskpedycJI I agenturach wraz z dodatkami: "Wlato.oiei 
GOlpodarcze Izby Przemysłowo-Handlowell tygodnik. lIusł:'. .WldlSeBąi" 
wynosi a..artalDi. ..50 zł. na pocztach przez list....go .. .OID 5.5S al 
'Kł.li,czal. 1.59 d. na pocztach przy okienku 1,76 zł. z ocSno5zeniem do 
domu przez listowego I w agenturach prmrlnclonalnych -łe.ł.całe I.
 zł. 
I .daolzemelD de de... przez rozaoltc:le!l I.n zr. W razie wy!:o, które ma być "odzielone na 
dwa etapy: klasy 4, 5 i 6, jako przygotowawcze do 
wyższeJ;to tYDU szkoły %awodowej. i klasy 7 i 8, 


jako przygotowawcze do studjów na uni":er
- 
tach i politechnikach. 
Jak widzimy z powyżej - zaledw:3 w zary- 
sie - naszkicowanego projektu min. Grab
ki
- 
go, rok obecny w szkolnictwie ma być rokiem 
zwrotnymw w kierunku celowości szkoły pot- 
skiej, w kierunk1.1 myśli o losie jej wychowjł.nk6w 
w przyszłości i o potrzeba
,h państwa i l'łarodu. 
Niejednokrotnie już na łamach "Gauty" 
wskazywaliśmy na konieczJ1\)Ść zniesienia IU- 
premacji szkoły ogólnokształcącej nad szkołą. za- 
wodową; niejednokrotnie nawoływaliśmy rodzi- 
ców i młodzież do zerwania z owczym pędem ku 
ławom uniwersyteckim. Obecnie wypoy;ia.daBfJ 
przez nas poglądy znajdują urzeczywistaiei. ... 
m
drych projektach min .Grab!kieIO. 
I obyż rozpocz
ty rok szkolny pez_c1ił ...... 
oble
 !ie tym projektom w ciało. -
		

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100002_0001.djvu

			Str_ 2. 


GAZETA BYDGOSKA, środa, 2 września 1925 r. 


Klajpeda powi
ksza port. 
Liczy na korzyści traktatu polsko.litew
kie
o. ' 
War S Z a w a, 1. 9. (A W). Kłapeda IiczQ.c I z rozpoclęcielD: na.1\I.e
m
 transportu dr
ewa 
na dojście do porozumienia w pertraktacjach pol polskiego na OZYWIeme zyc
a go
podarczego l ru- 
sko-litewskich, już obecnie przygotowuje się do chu przemysłowego w Kłajpedzle. 
owi4;'kszenia ortu. Ku iectwo liczy w związku 
. Litwie grozi inflacja. . . 
K I a j p e d a, 31. 8. (PAT) Z powodu kryzysu pie- towany bardzo poważnie przez władze lItewskIe,. uwa 
niężQego w Kłajpedzie dyrektorjat wysun,,1 pr9jekt ż
!"y jes
 w. kołach eosDodarczych za pocz"tek 1Ilf1
- 
wprowadzenia t. zw. rentenlitu, opartego na zasa- CJI na LItwIe. 

c h niemieckie j marki rentowej. Projekt ten trak- 
oploch W obozie bd.el..Kri
a. 
p a ryż, 31. 8. (Pat). "Petit Parisien" donosi kt?łr .wywołały wi
domoścl o ofenzywle fr.a
cu- 
z Fezu, że rozpoczął się nowy okres przygotowań Sklej l.brak ws.zelklch danych, w.k!6rem mIejSCu 
i przegrupowań oddziałów na froncie maro kk ań- nastąpI natarcIe marszałka Petam a. 
skim. W obozie Abd-el-Krima anu . e .. o . łoch. 


Sto sunki handlowe z Rosją. 
Polskie sfery gospodarcze odda\\na zastanawiały 
filO nad możliwościljo nawiljozania stosunków handlo- 
wych z Rosjljo sowieck" i po długich na ten temat na- 
radach doszły do wniosku, że najpraktyczniejsZlł for- 
mQ., w jak" możnaby przyoblec te stosunki, byłoby 
mieszane Towarzystwo handlowe polsko-rosyjskie. 
Nawi
ne na ten temat rozmowy z przedstawiciela- 
mi sowietów doprowadziły szybko do konkretnych 
wyników i inicjatywa Centralnego Zwi"zku polskie- 
go przemysłu, górnictwa i handlu znalazła wreszcie 
w tych dniach realny wyraz. Świeżo właśnie powró- 
cił z Moskwy dyrektor Centralnego ZwiQ.Zku przemy- 
słowców polskich, p. Jerzy Lempicki, gdzie w imie- 
niu gfer gospodarczych polskich, pOdpisał umowę z 
rządem sowieckim w sprawie założenia spółki z ogra- 
niczon" adpowiedzialności" p. n. "Polskie Towarzy- 
etwo handlu z Rosj,," (Pol-Ros). 
Według informacji p. Lempickiego nowopowstałe 
Towarzystwo korzystać będzie z szeregu przywilejów 
w stosunkacll handlowych pomiędzy Polsk, a RosjI). 
Jak wiadomo, stnI.ktura gospodarcza so\\ietów jest 
inna od ogólnie przyjętych w państwach europej- 
r;kich. W Rosji sowieckiej istnieje całkowity mono- 
pol handlu zewnętrznego. Żaden towar nie może 
przekroczyć granicy bez zezwolenia władz sowieckich 
(t. zw. "Wni:'!sztorgu"). Przed zawarciem i przepro- 
wad;ł;enlem jakiekolwiek transakcji z Rosj
, trzeba 
.5
ę ubiegać o pozwolenie. Trudności te uwwa liwie-: 
ZO powstałe mieszane Towarzystwo, gdyż na mocy 
zatwierdzonego statutu przedstawiciele stron, wcho- 
dZQcy do zarz"du zarówno z polskich sfer gospodar-- 
cZ).ch, jak f rądu sowieckiego, ustalaj" co pół roku 
kontygent towaró\v i wyrobów, które w danym pół- 
roczu maj" być przedmiotem wymiany handlowej. 
Ka zasadzie takiego układu Towarzystwo otrzymuje 
licencje przywozowo-wywozowe. 
Z punktu widzenia rzlj.du sowieckiego jest to od- 
stępstwo od zasady pełnego monopolu sowieckiego. 
Ka mocy zawartego w l\Ioskwie z polskiemi sfe- 
rami gospodarczemi formalnego układu, przedmiotem 
handlu pomiędzy Polsk" a Rosj" mog" być wszelkie 
otwary niezakazane przez sowiety w obrębie handlo- 
wym z zagranice. (podobne układy sowietów z inne- 
ini palistwami wyliczaj" ściśle towary, jakie mog" 
'być wwożone i wywożone). :Mog, więc być eksporto- 
Wane z Rosji do Polski wszelkie towary ,,nieza}a- 

ane", jak: wyroby przemysłu drzewnego, szczecina, 
włosie, bydło, ryby, tytoń, zioła lecznicze i wielu in- 
nych. Dla rynku polskiego specjalne znaczenie może 
tIlieć przywóz rudy, szmelcu i futer. Na mocy sze- 
roko przewidzianych uprawnień wzajemnych jest mo- 
tliwoć' rozwinięcia również handlu tranzytowego. 
Eksport z Polski przewiduje takie towary i suro- 
wce, które nie S" zakazane ogólne mi zarządzeniami 
rZłdu sowieckiego. Przykładowo można wyliczyć ta- 
kie towary, jak: instalacje i urZłdzenia fabryczne, 
artykuły i instrumenty techniczne, narzędzia i ma- 
szyny rolnicze, artykuły chemiczne i apteczne, wy- 
roby włókiennicze, cukier, nasiona i wiele innych. 
Kapitał zakładowy spółki handlowej wynosi mil- 
Jon rubli złotych. Konsorcjum polskie i rz"d sowie- 
cki dziel" między siebie akcje po połowie (50 procent). 
Za koncesje, udzielone stronie polskiej, sowiety zaż,,- 
dały wpłacenia 
 całego kapitału. Dodać należy, 
że podobne warunki stawiane S" przez sowiety przy 
tworzeniu wszelkich tego rOdzaju mieszanych towa- 
rzystw handlowych. Jak z zawartego układu wyni- 
ka, polskie sfery gospodarcze mU8
 złożyć na kapi- 
tal zakladowy 750 000 rubli złotyCh, rz/)d sowiecki 
zaś 250000 rubli. 
Według statutu polskiego Towarzystwa handlu 
:r: RosjQ., zarzQ.d instytucji będzie mieszany: po 2-ch 
człon
ów z każdej strony. W razie sporu między 
'Yspólnikami, przewidziany jest l/)d arbitrażowy. 
Centrala Towarzystwa mieścić się będzie w Moskwie, 
'genpralna zaś reprezentacja w Warszawie. 
Obie strony wyraziły Życzenie, aby d"iałalnośł 
spółhi rozpoczęła się od dnia 1 paidziernika r. b., 
t. j. od nowego roku operacyjnego sowieckiego. Pod- 
pisanie umowy w Moskwie nastą.piło w dniu 21 sier- 
.pnia roku biżą.cego. 
Dodać należy, że układ ostateczny poprzedzony 
był dJuższemi konferenciamL które w Moskwie t)ro- 


wadzili z ramienia polskich sfer gospodarczych pp. 
Oskar Saenger, Antoni Słaboszewicz, Fr. Suchanek 
i dyr. Jerzy Lempicki. Po wyświetleniu wszystkich 
szczegółów w Warszawie, do ostatecznego podpisania 
umowy wydelegowano dyr. Lempickiego. Z ramie- 
nia rzlj.du sowieckiego umowę podpisał wice-komisarz 
do spraw zagranicznych, p. Frumkin. 
Tak się przedstawia w zarysie świeżo zawarty 
układ polskich sfer gospodarczych z sowietami. Po- 
nieważ do 1 października obie strony zobowiQ.Zały 
się wpłacić cały kapitał zakładowy spółki, i odbyć 
w Moskwie pierwsze wspólne posiedzenie zarz
du, 
w Centralnym Zwi
zku polskiego przemysłu rozpocz- 
n, się w czasie najbliższym konferencje zaintereso- 
wan)"cl1 w eksporcie sfer przemysłowych. Przed wy- 
jazdem przedstawicieli zarządu Tow. polsko-rosyj- 
skiego do Moskwy na wspomniane zebranie inaugu- 
racyjne niezbędn
 jest ustalenie, jakie towary lub pro 
dukty mog" brć przedmiotem wzajernnE'j w)-miany 
towarowej, a to w celu ustalenia w układzie licencji 
towarowych na pierwsze półrocze. 
Po dopełnieniu tych warunków i wpłaceniu ka- 
pitału zakładowego, spółka w tym roku jeszcze wej- 
dzie w normalne stosunki handlowe z rządem so- 
wieckim. 
Jak się ułoż" stosunki handlowe z sowietami i 
jakie korzyści osiągnie nMZ przemysł - trudno na 
razie wyrokować. W Rosji panuje w tej chwili ogól- 
ny głód towarowy. O rynki zbytu na zasadzie podo- 
bnych, iak polski.. uId&.dów - zabiega}" przemysło- 
wcy wszystkich państw, rqd sowiecki zaś wykazuje 
skłonność do nawi4zania trwalszych stosunków i de- 
klaruje się do solidnego wypełnienia zobowi"zań. 
Jeżeli chodzi o terminowe wypełnienie zobowiązań 
płatniczych, to - wdług zapewnień s
er sowieckich 
- s, one w Wm roku dobre, z uwagi na pomyślne 
urodzaje w całem państwie. Poza tem sfery sowie- 
ckie twierdzę.. że Rosja musi dbać o zaufanie kredy- 
towe, gdyż wszelkie uchybienia narażałyby j" na 
zamknięcie rynków europejskich i na wielke. wrzawę 
w całej Europie, celem dyskredytowania rządów so- 
wieckich w oczach proletarjatu całego świata. . 
Wchodzimy w nową fazę stosunków gospodar- 
czych z RosjQ.. 


Otwarcie wystawy prób 
i wzorów w Katowicach. 
w sobotę Katowice były świadkiem uroczystości, 
która stała się dniem przełomowym w ogólnem życiu 
gospodarczem Śląska. Uroczystości" t" było otwar- 
cie wystawy ruchomej prób i wzorów Przemysłu Pol- 
skiego, która stała się najrealniejszym odzewem do 
urzeczywistnienia hasla popierania własnego handlu 
i przemysłu, a bojkotu towarów obcych. Uroczystość 
otwarcia rozpoczęto nabożeństwem w kościele N. M. 
P., w którem prócz tłumów publiczności wzięli udział 
przedstawiciele Władz i Organizacyj Społecznych w 
osobach pp.: wOjewody Bilskiego, marszałka Sejmu 
ŚIQ.Skiego \Volnego, starosty dr. Seidlera, prezesa sto- 
warzyszenia Kupców Polskich Jeżykiewicza, inż. Ru- 
dowskiego, pos. Soboty, pos. Skowronka, pos. Sosiń- 
skiego, inż. Brzeskiego, przedstawicieli prasy i inn. 
Po odśpiewaniu hymnu ..Boże coś Pols.ltę" udali się 
wszyscy przed Dom ZwiQ.zkowy, gdzie po krótkiem 
przywitaniu gości przez kierownika wystawy inż" 
Bratkowskiego, wojewoda Bilski dokonał aktu otwar- 
cia krótkiem przemówieniem, w którem zaznaczył, 
że wystawa prób i wzorów przemysłu polskiego sta- 
nowi przełom w dotychczasowem naszem życiu go- 
spodarczem, zwracaj"cem się ku popieraniu wyrobów 
przemysłu krajowego, &. niekupowaniu towarów 
obcych. 
Goście i zaproszeni przedstawiciele władz, opro- 
wadzeni przez fachowych przewodników, zwiedzili 
naprzód dolne ubikacje, gdzie się mieściły przeważ- 
nie finny śl'lskie, nast.ępnie sale na piętrze, mieszcz/J- 
ce w sobie pokazy i eksponaty firm z całej Polski, 
reprezentujQ.Cych wszystkie nasze działy wytwórczo- 
ści przemysłowej, pocz"wszy od wyrobów kilimów. 
zabawek i galanterji ,a skończywszy na maszynach 
i eksponatach olbrzymiego naszego przemysłu tek- 
styJneR'o. 


m.m. 


Sama wystawa przedstawia się nader imponuj". 
co. Ogółem w wystawie wzięło udział przeszło 20ą 
firm polskich, przedstawiajQ.cych całokształt naszej 
wytwórczości ekonomicznej. Podziwiać należ¥ orga. 
nizację imprezy, która z niezwykł" sprawnoścIą uka- 
zała społeczeństwu polskiemu na Górnym Śląsku na.- 
sZQ. rodzim" wytwórczość przemysłow" i handlowQ., 
mogQ.c" dorównywać, a nawet przewyższać wszelkie 
wyroby za.graniczne. 
Prasa śl"ska wyraża się o W}"stawie prób i wzo- 
rów z wielkiem uznaniem i wyraża życzenie, by tę 
wystawę zwiedziły jaknajszersze masy polskiej lu- 
dności, kupuj"cej dotychczas w swej nieświadomości 
wyroby obce. Czas nareszcie bowiem wprowadzIć w 
czy kOD1ecroe nasze gospodarcze hasło: "Swój do 
swego". 


Jak się zapowiadają 
V Targi Wschodnie? 
\Vywiad z prezesem komitetu wykonawczego Targów 
Wscbodni-ch p. M. Turskim. 
Pragnąc poinformować czytelników o widokach tego- 
roczn:rch Targ6w Wschodnich, od kt6rych dzieli nas za- 
ledwie kilka dni, zwróciliśmy się do prezesa komitetu wy- 
konawczego Targów Wschodnich p. :\larjana Turskiego, z 
prośb& o chwilę rozmowy. . . 
Na pierwsre pytanie, czy w tegorocznej pracy przy. 
gotowawczej do Targ6w Wsehoonich kierownictwo tar- 
g6w niepotykało na trudności, p. prezes Turski odpo- 
wiedział: 
- Przystępując do prac przygotowawczych do V-tYCh 
Targ6w Wschodnich, spodziewaliśmy się zrozumialych, w 
obecnych trudnych - warunkach przeszkód i trudno
i. 
Przyznać jednak muszę,:te rzeczy\\i6tość w znacznrm stop 
niu zadała kłam nasz}m przewidywaniom. Nie znaczy to, 
oczywiście, że mogli'śrny sobie' w tym roku pozwolić na ro. 
botę spokojną, o średniem napięciu energji. Przeciwnie. 
'wysiłek nasz był wielki, ale i wyniki Sf\ bardzo pomyślne. 
Muszę stwierdzić z cal}.m naciskiem, :te wbrew temu, co 
się u nas dość powszechnie m6wi, nasze sfeTY gosppdarcze 
doceniaj& znaczenia ekspansji gospodarczej i propagandy 
wytw6rczości po16kiej za pośrednictwem Targów, czego 
wyrazem jest niemal manifestacyjny w tym roku udział 
całego przemysłu polskiego. !\aszc sfery gospodarcze zro. 
zumiały w całej pełni, :te tegoroczne Targi Wschodnie ma- 
ją, do odegrania rolę szczeg6lnie donioslą i poszły kiero. 
wnictwu Targ6w na rękę wtem dąteniu. 
- Czy te gałęzie przemy.słu, kt6re dolych<:zas powstrzy 
mywały się od udziału w Targach Wsehodnich, jak np.- 
prze
sł g6rnośląski i łódzki przemysł wł6kienniczy, bio- 
1'1\ udział w V-tych Targach Wschodnich? 
- Wlaśnie, te bi01'l\ i to w postaci dość okazalej. Prze 
mysł górnośląski wystĄpi na tegorocznych Targaćb 
\Vschodnic}1 w organicznej łączności z pokrewne mi galę. 
zią;ni przęnysłu ogólno-polskIego, --00 niev.-ątp1iwie btdzic 
miało doniosłe znaczenie dla dalszego zespolenia gOSpiJ- 
darczego Górnego $Iąska z resztą Rzeczypospolitej. W 
Łodzi natrafj.li
my n
 grunt naog6ł bardzo wdzięczny, 
mimo cię:
kich warunk6w, w jakich pozostaje obecnie ten 
oŚTodek naszej produkcji przemysłowej. Szereg najwięk- 
szych firm łódzkich wetrnie udział w tegorocznych Tar- 
ga('h Wschodnich. 
- Jak się przedstawia udział zagranicy? 
- Pęd zagranicy, srx::zeg61I1ie niekt6r} ch kraj6w. do 
udziału w tegorocznych Targach Wschodnich, był bar. 
dzo wielki. co jest zupełnie zrozumiałe ze względu na zna- 
n& w ostatnich miesiącach podatność rynku polskiego na 
towary zagrani<:zne. Jednakowot kierownictwo Targ6w, 
zmierzając usilnie do tego, ażeby tegoroczne 'targi Wscho- 
dnie stały się czynnikiem twórczym w całokształcie polio 
tyki gospodarczej naszego państwa, ażeby przyczyniły się 
do v. LIIlożenia wywozu połsklego przez zdobycie IlOWrclJ 
rynk6w zbytu i nawil\zan!e nowych stosunk6w handl;>- 
wych, dążyło świadomie do ukrócenia przejaw6w tego 
naturalnego pędu. ograniczając najdalej udział niepotą
a- 
nych z tego zasadniczego stanowiska firm zagranicznych. 
Jedynie tylko dla tych państw, z kt6remi Polskę łączą 
względy sojusz6w i przyjażni, lub z kt6reml Polska musi 
naturalnie wsp6łpracowa.ć na polu w
iany towarowej. 
kierownictwo Targ6w Wschodnich zachowało całą życzli- 
wość, czego wynikiem są J1biorowe wystawy eksponatów 
francuskich, rumuńskich i innych. 
- Czy jednakże zapowiada się waczny udział kupie- 
ctwa zagranic:z.nego w V-tych Targach \Vsehodnich? 
- Udział kupiectwa zagranicznego zapowiada się bar. 
dzo wydatnie, gdyt w tym kierunku przeprowadzona była 
ze strony kierownictwa Tatg6w Weehodnich -szczeg6lnie 
usilna propaganda. Wyniki Jej są bardzo dodatnie. Do" 
tychczas zapowiedziały sw6j przyjazd oficjalne i p6łofl- 
cjałne wyciecr.ki kupieckie z 10 kraj6w europejskich. _Nie 
moma wątpić, :te kupiectwo polskie wyzyska wszechstron 
nie tę wyjątkową okazję nawiązania stosunków bandlo- 
wych z przedstawicielami {,wiata handlowego większości 
państw europejskich, a w szczeg61ności wscbodniej i po- 
łudniowo-wsebodnlej Europy (Rosja sowiecka, Rumunja. 
JUFOSławja, Bułgarja, prawdopodobnie Turcja) przez 
mo:tliwie wydatny ,udział w V-tych Targach Wschodnich, 
które tylko przez poparcie kupiectwa krajowego mogą na. 
leżycie wypełnit to zadanie do jakiego w stanie poten
- 
nym są w całej pełni przygotowane. 
- Powiedziałbym na zakończenie - oświadczył p. pr6 
zes Turski - fe w zakresie przygotowania gruntu do po- 
wodzenia tegorocznych Targ6w Wsehodnich ze strony kie. 
rownlctwa Targ6w, dzięki poparciu naszych sfer wytwór. 
czych bardzo tyczJiwemu stanou'isku rząd'! i w
I"..I" n 
nemu poparciu prasy polskiej. zrobiono wszy!tko. Obe. 
cnie głos meją przedstawicele przem)'slu. przedev.szy
' 
kern zaś puedstawiriele wielkiego bandlu polskiego, kt' 
rzy zapewne te pomyślne warunki zdołają w całPj pt'l' 
zd}"skontov. ać dla dobra gospodarczego Pol'Ski.
		

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100003_0001.djvu

			!\r. tOto 


GAZETA BYDGOSKA, 
roda, 2 wr!:dnla 1925 r. 


- 


Narada walutowa. 
Pomyślne wiadomości z zagranicy. - Rozszerzenie kredytu eksportowego 
\
 a r s z a w a,.l. 9. 23. (tel: Wł.) Wczoraj pod prze kiewiczem, którzy prowadzą rokowania o rozszcrze- 
wOd
llct.wem premjc!"a GrabskIego w prez
-djum Rady nie kredytu eksportowego dla Polski. Raport p. 1\Iły- 
!\fimstrow odbyła. SIę narada walutowa po otrz)-ma- narskiego brzmi pomyślnie i zapowiada dalszy do- 
niu raportu od wIceprezesa Banku Polskiego p. 
ny- pływ dewiz zagraniczny<,h w najbliższych dniach, co 
natSkicgo, któr! w.drodze z 
owego Yorku do Warsza- wpłJ.-ł1ie dodatnio na fytuację złotego na" rynku pie- 
wy zatrzym
 Sl
 
H: \
 Londynie. Spotkał on się tam niężnym. Złoty na giełdzie Jondyńskiej pOdniósł sił: 
z delegatamI !\hmsterjum Skarbu Adamskim i Wojt- do 23.75 za 1 f. sz!. 


Nowe pretensie niemieckie. 
Rząd niemiecki sprzeciwia się przejęsiu przez Polskę posiadłości na G6r- 
nym Sląsku 
H a g a, 31. 8. (PA T) Sta.ły trybunał międzynaro- RZQ.d niemiecki proponuje sprawę dOłączyć do skar- 
dowy sprawiedliwości zakomunikował półoficjalnie gi z dn. 15 maja br., która rozpatrzona już była i co 
prasie, że niemieckI charge d'affaires w Hadze do której nastąpiła decyzja przedwstępna trybunału 
wniósł w dn. 25 bm. do stałego trybunału nowe żę.da- w dn. 25 bm. RZl!d niemiecki jest zdania, że wywła- 
nie rozpatrzenia sprawy przeciwko Polsce w przed- szczeni e na rzecz państwa pOłskiego zakwestjonowa- 
miocie dwóch posiadłości ziemskich na polskiej czę- nych przez Niemcy majQ.tków na G. Ślę.sku, nie od- 
ści G. ŚI
ka, co do których rZQ.d polski wyraził prze powiadałoby konwencji genewskiej, dotyczącej 
. 
konanie, że winny być przyjęte na rzecz państwa. ŚJę.ska. 


Konferencja kolejowa polsko-sowiecka. 
Otwarcie bezpośredniej komunikacji między Polską I Rosją. - Doniosłe 
znaczenie dla handlu i przemysłu. 
War s z a w a, 1. 9. (£ \V). Dnia 15 września wencji i w ten sposób umożliwić otwarcie regular 
odbędzie się w Mosk\\ie konferencja przedstawi- nej bezpośredniej komunikacji między Polską a 
cieli kolei polskich i sowieckich, "aby stosownie Sowietami. Fakt ten będzie miał doniosłe zna- 
do "wymogów konwencji kolejowej polsko-sowie- czenie. dl
 n.aszego handlu i przemysłu 
raz dla 
ckiej opracować przepisy wykonawcze do tej kon rozwoJU zycla gospodarczego w obu krajach. 
W yk rycie olbrzymiej kontrabandy tytoniu. 
G d a ń s k, 31. 8. (Pat). Z Tczewa donoszą do I wyrobów tytoniowy
h. 
 składzie. ty
. znalezio- 
tutejszych dzienników, że polskie władze celne no 4 centnary tytonlU, 25<> 000 paplerpso:w: 1 5000 
wykryły w jednej z wiosek na pograniczu gdań- cygar. 
kiem wielki skład przemycanych z Gdańska . 


Reforma rolna w podkomisji Wycieczka akademików 
senackiej. wloskich w Katowicach. 
. . . . K a t o w i c e, 31. 8. (P AT) W ostatnich dniach 
\V a r s z a w a, 31. 8. (pat). \V dnlU dZ1S1eJ- bawiła ns. G. Śląsku wycieczka profesorów i studen- 
szym rozpoczęła obrady specjalna podkomisja j ó h 
w składzie 9 członków, wyłoniona przez senacką tów triesteńskiej akademji handlowe, kt ryc przy- 
komisję skarbowQ., budżetową. prawniczą. i go... jęciem zajęła się Izba Handlowa w Katowicach. U- 
spodarttwa społecznego dla rozpatrzenia projek- czestnicy wycieczki zwiedzili w ci
 swego pobytu 
tu usta
,i7 o wykonaniu reformy rolnej. na G. Śląsku szereg zakładów przemysłowych. W 
Przewodniczył senator Smólski (Chrz. Dem.), niedzielę goście odjechali do Sosnowc
 gdzie zwie- 
refero wał sen. Buzek ( Piast ) . Sprawozdawca 0- dzili kopalnię "Saturn" i elektrownię. Dalsza marsz- 
.. ruta obejmuje L6dt, Poznań, Warszawę oraz Lwów. 
mówił. przedewszystkiem sprawę rent
wnos
l dokąd wycieczka przybędzie w czasie Targów Wscho 
wielkich i małych gospodaz:stw, 
y
azuJąc, .ze dnicli. 
. 
...o;".:,_.' i
 . .,', 
wszędzie tam, gdzie ludnośc włoścIanska I?o
la- 
da odpowiedni stopień oświaty zawodowej l 0- Węgiel polski na rynkach 
gólnej własność drobna produkuje w stosunku b Ił k - h 
do ha' obszaru \\ięcej, aniżeli własność większa. a yc tC . 
Sprawozdawca dowiódł następnie, że między pro Warszaw
 1. 9. (A W) W ciągu sierpnia za: 
jektem ustawy a przepisami ust. 3 art. 99 Konsty- winęło do portu w Rydze kilkanaście statków z Gdan 
tucji niema żadnej sprzeczności. . ska z pOlskim węglem dJa państw bałtyckich. Wę
 
Po referacie komisja przystIlpiła bezposre- giel polski kalkuluje się taniej, niż a
elski, ",,:obec 
dnio do rozpatrywania poszczególnych arty
u- tego, jak donosi prasa łotewska., węgIel polskI po.. 
łów. Do art. 1 zgłosili poprawki senatorOWIe: trafi zdobyć rynki baJtyckie. 
Gruetzmacher (ZLN.), Stecki (Chr:t. Nar.), Pastel' Wzrost zaprotestowanych weksli. 
nak (ukr.) i Woźniak (Wyzw.). War s z a w a, 1. 9. (tel. wł.) Suma zaprotesto- 
\V głosowaniu poprawki ni.e uzyskały 
ę
. wan).ch weksli w Banku Polskim zwiększyła się zna- 
stości wobec czego art. 1 przyjęto w brzmIemu cznle w lipcu br. Kiedy w czerwcu suma 
aprotesto- 
8ejmo
em. Przystąpiono z kolei do działu pierw wanych weksli wynosiła 3.800.000 zł, to w lIpcu wzro- 
Stego, traktującego o zapasie zi.emi, prze
naczo- sła na 5.500.000. 
nej na parcelację. Rozwinęła SIę dyskusja 
a
 
 _ ____ 
art. 1 do 5, której nie ukończono. Prac
 koml
JI Zadanie Painlevego na sesji 
będą prawdopodobnie zakończone w CIągU ble- , 
żącego tygodnia tak, aby już z pocZQ.tk}ł:
 przy- Ligi narodow. 
szłego tygodnia sprawozdanie podkomIsjI mogło Ma on wykaza6 doniosłość traktat6w rozjemczych. 
być przedmiotem obrad na plenum trzech . n
 p a ryż, 31. 8. (P AT) W zw


u ze. zbliżaj
CIł 
wstępie w8pomnian
rch połączonych komIsJI się sesj
 Ligi Narodów "lou!"llal p
s
e, .ze do Pam- 
Senatu. levego będzie należało zadanIe r?zwmIę

 tezy fran- 
Pre de t RzpllteJ w Łomz y cuskiej i wykazania szczególnej .wartO
1 tr:aJttat6w 
zy n - - - · rozjemcz
'ch mi,:dzy Francj, i NIemc
 NIemcami 
War s z a. w a, 31. 8. (PAT) Wczoraj. o 
odz. 6,30 i PoJsk, oraz Niemcami i Czechosłowacj'. 
ar
dY 
WYjechał automobilem p. Prezydent RzplItej do Lom- rzeczoznawców w Londynie _ zazna.cza dale) dZlen: 
iy na poświ,:cenie i wręczenie szt.an
aru :ł3 p. p. :0- nik _ ujawnię, czy oprócz zwalczama bezpoś
ednieJ 
warzysz)'Ii p. Prezydentowi RzplIteJ p. Krajewskl. w opozycji Niemiec w sprawie tych traktatów, me trza. 
zastępstwie dyrektora kancelarji p. Lenca,. major ba będzie również pokonać pewnego oporu ze strony 
Meier, rotmistrz Radomyski i por. SzulhanowIcz. Po- 
Anglji. 
Wrót następU o godz. 20. Koniec strajku bankowc6w 
Udzial Polski w wystawie , w Paryiu. 
F I d If u Paryż, 31. 8. (PAT). Dzienniki 
0!l0szą, 
e P? 
W i a e JI. odbyciu wczoraj Jicznych narad w mmlster
t,,:e. fl- 
Warszawa, 1. 9. (A W) Wczoraj. odbyła się w nansów, strajk urzędników bankowych będz
e, jUZ w 
rninisterstwie spraw zagraniczn).c
 pler:v sza pr: y : kr6tce zlikwidowany. \Vecllug "Echo de Pa!"ls
, pro- 
gotowawcza konferencja w sprawIe udzll!!u Pol
kl pozycje, jakie będ
 dziś przed!oŻO
e straj
uJę.cym, 
w światowej "Tstawie w Filadelfji na r
k 1926 z oka- pozwolił im odzJ.-skać w cię.gu 1., dm zarobkI 
a CUB 
fji 150-lecia niepodległości Stanów ZJednoczon)'ch. strajku pod postacię. specjalnego odszkodowanIa I za- 
W yn. . k wybor6w do rad y mlejs . klej. płaty za dodatkowe godziny. 
Bomba w konsulacie greckim. 
B ę d t i n, 31. 8. (PAT) "'czoraj odbyły Sl
 
u ?
. S o f . a, 1. 9. (tel. wł.) Do Konsulatu greckiego 
dawna zapowiedziane wybory do rady mlejs.kle J : no 
OD1b która jednak nie eksplodowała.. Pra- 
Z
łoszono 10 list. Wyniki v.'-yborów s
 na
tępU]IłC
 

u

ł arska 

.:":-:_:, :.'e konsul s
 rzu
ił bombę, 
Zjednoczenie polskie otrzymało 6 mandat""" S " PPS. 1 aby w
wOłe.Ć nieprz:rchylny n
tróJ przecIwko Buł- 
2, lista prac y - 6 zje	
			

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100004_0001.djvu

			tr. ł. 


- --..J 


Zjazd burmistrzów pomorsk. 
Ostatnil'mi dniami, a mianowicie 29 i 30 ub. mie- 
si!}ca odbył "Ję w \Vejherowie doroczny zjazd burmI- 
strzów miast }'omorza, na który licznie zjechali się 
członkowi..! Zwil}.zku burmistrzów miast pomorskich. 
Posiedzenie zagaił prezes Związku prezydent m. Gm- 
dzi
dza p. Włodek, dziękuj
c za zaproszenie I go- 

cinDość miasta Wejherowa. .Jednocześnie powitał 
zl'braDych gości, przedstawicieli miast. prasy i kole- 
g6\1-'. 
Zwią.zek założono przed trzema laty. przed zjaz- 
rli!Dl Zw. Miast Polskich we Lwowie, w celu skutecz- 
nej obrony int£resów miast pomorskich oraz miast 
b dzieinicy pruskiej, dzięki czemu osiQgnięto znacz- 
ne rezultaty. 
1ako gospodarz miasta Wejherowa powitał ze- 
branych miejscowy burmistrz, p. Kruczyński, w prze- 
mówieniu swem podnosz
c bliskość morza polskiego 
j jcgo olbrzymie dla nas znaczenie. \V dalszym cią- 
gu przemawiali pp. Peszkowskl, naczelnik wydziału 
saruorz
dowego \Voj. Pomorskiego. ks. prałat Dą- 
browski, jako honorowy obywatel m. \Vejherowa i 
rodo?< ity Kaszuba, p. SchoIl, burmistrz m. Szamotuł 
I prezes Związku burmistrzów miast Wielkopolskich 
red. Zembrzuski, im. Społecznego Biura Praso- 
wego w Warszawie p. :Michalski, imieniem kupiec- 
twa polskiego w Wejherowie. 
Po przemówieniach powitalnych wybrano przez 
aklamację ten sam zarzQ.d w dotychczasowym skła- 
dzie tj.: Prezes J. Włodek. Grudzi
 wiceprezes 
Sobierajczyk, Chojnice, Kurzętkowskf. Chełmża. J(ru 
czyński, Wejherowo. Następnie naczelnik Peszkow- 
ski objaśnił stosunek rZQ.du do usta","y o urzędnikach 
komunalnych. W zwiQ.zJm z dekretem Prezydenta 
Rzeczypospolitej nałożono na miasto pewne obowi
- 
zki w zwiłzku z kwalifikacjIJ urzędników komunal- 
nych. Rząd stoi na stanowisku, że samorzlłd winien 
wzorować się tu na stosunku państwa do urzędni- 
ków państwowych. Dalej wyjaśnia szczegóły powyż- 
szego dekretu. Postanowiono tymczasem. aż do uch- 
'Walenia odnośnej ustawy, nie omawiać powyższej 
sprawy, przesyłaję.c odpis projektu województwa do 
Z,,,il)zku Miast. 
W sprawie rozgraniczenia. kompetencji staro- 
stów i burmistrzów w zakresie reprezentowania mia- 
sta nazewn
trz - uchwalono zwrócić się do woje- 
wództwa, aby tę sprawę odpowiednio unormowało. 
Bunnistrz Chełmna p. . Zawadzki om6wił stosu- 
'Dek policji państwowej do burmistrzów. 
Prez. Włodek komunikuje, że obecnie policja 
jest przeciQ.Żona sprawami niezwiQ.Zanemi z bezpie. 
czeństwem publicznem I samorz
d musi cZęść tych 
prac przej
ć. 
X aczelnik Peszkowski wyjaśnił, że w razie nie- 
spełnienia ŻQ.d.ań burmistrza przez policję, należy in- 
terwenjować u miarodajnych czynników, gdyż poli- 
cja obowi
zana jest spełniać żQ.dania prawne władz 
samorządowych. 
Propozycję bunnistrza Kruczyńskiego co do 
utworzenia Zwi
zku Celowego Miast Pomorskich na 

"ZÓr podobnego Zwi'łzku Powiatów, a to w celu uzy- 
fikania kredytów dla miast pomorskich, postanowio- 
no zbadać j po rozwadze zdecydować tę sprawę na 
następnem zebraniu. 
Cierpkie słowa padły pod adresem Banku Komu- 
nalnego w Poznaniu, który nie uwzględnia całkowi- 
cie potrzeb miast pomorskich. 


Znaczenie lotnictwa. 
MWster Spraw Wojskowych. 
Armja zawodowa, pracuj'łca w panice moralnej 
wśród spo
erzef}stwa, zmęczonego wojn'ł i kłopotami 
codziennego życia, toczonego niewlar'ł .we własnQ 
przyszłość nie mogłaby spełnić swego wIelkiego za- 
dania - polegaJ
cego na społecznej obronie oj<;zy- 
zny. StQ.d plynie pi
kny' i wa
ny cel pracy Lisi 
Obrony' Powietrznej. 


GAZETA BYDGOSKK,goda, 2 wn;e
nlft: 1925 r. 


Z okazji Tygodnia Lotniczego, który rozpoczyna 
się w naochow:1łC4 niedzielę, L. O. P. P. uzyskał na- 
stępuj'łce aforyzmy lotnicze: 
Prezydent BzeczypoapolUeJ. 
Nowoczesne EIIllaJlY w użyciu środków walki wy- 
magajl), ażeby nietylko rqd i wojsko, lecz cały na- 
ród czuwał nad zabezpieczeniem swoich granic od 
najazdów nieprzyjacielskich. Lotnictwo stało się 
nietyIko nowym środkiem szybkiej komunikacji, ale 
potężnym orężem szczególnie groźnym dla tych, któ- 
rzy nie rozporZQ.dzajQ. odpowiedniQ. flot/ł powietrznę.. 
Dla zaradzenia tej potrzebie narodowej, powstała Li. 
ga Obrony Powietrznej Państwa. Działalność jej 
świadczy, że oczyszczano się z dawnego grzechu - 
niedbalstwa obywateli o siln
 szybka działaj
c
 obro- 
nę Rzeczypospolitej. Im więcej członków Ligi, im 
więcej ofiar na jej patrjotyczne przedsięwzięcia - 
tem więcej gwarancji, że Polska będzie nietykalnę.. 
(-) SI. WoJciechowski. 
Prezes Rady M1DlItr6w: 
Dobrze rozwinięte lotnictwo handlowe. komuni- 
kacyjne i wojskowe, własny przemysł lotniczy, SIJ to 
cele godne wytężonyrh wysiłków całego naszego spo- 
łeczeństw&. 


"I, 131: 1''1'' (_) Wla d 1l l aw GrabuL 


Nr. !Ot. 


(-) Sikorski, gen. dyw. 
Generalny Inspektor artylerjL 
Im więcej będzie samolotów i dobrych pilotów 
w czasie pokoju, tern łatwiej lotnictwo polskie sprosta 
trudnym wymaganiom wojny. 
A zatem całe 5połeczeństwo winno poprzeć Ligę 
Obrony Powietrznej Państwa wpisując się na człon- 
ków i korzystaj
c z komunikacji powietrznej pamię- 
taj
c o tem. że dzisiaj wolnemu narodowi potrzebna 
ziemia, morze i powietrze. 
... (-) J. BaUer. 
Szef Departamentu 
eglugl PowietrzneJ. 
Rozwijamy w narodzie ducha lotniczego, bo tylko 
tak zajmiemy w koncercie państw europejskich na- 
leżne nam mocarstwowe stanowisko. 
(-) W. Zag6rskl, gen. bryg. 


PrzemysI ludowy 
na Pomorzu. 


Inauguracyjne posledz8Die komitetu doradczego clIa 
.praw przemysIu ludowego. 
W dniu 28 sierpnia pod przewodnictwem Naczel- 
nika Wojewódzkiego Wydziału Przemysłu i Handlu. 
inż. St. Celichowskiego, odbyło się w Toruniu inau- 
guracyjne zebranie komitetu doradczego dla spraw 
przemysłu ludowego na Pomorzu. 
DysJtusji poddano: a) ustalenie kierunk6w, w kt6 
rych przemysł ludowy na Pomorzu mógłby się nale- 
życie rozwijać, b) ustalenie wzorów zdobnictwa po- 
morskiego, c) organizacjo szkolnictwa, kursów za- 
wodowych i instruktoratu dla potrzeb przemysłu do- 
mowego I sztuki ludowej, d) popieranie istniejQ.cych 
warsztatów przemysłu ludowego, e) organizację za- 
kupu !Surowców, odbioru wyrobów i sprzedaży pro- 
duktów przemysłu ludoweJto. 
Zebranie postawiło sobie za cel skoordynowanie 
wszelkich urzędowych, społecznych i gospodarczych 
poczynań, zmierzaj
cych do podniesienia przemy
łu 
domowego I sztuki ludowej i okazywanie temu prze- 
mysłowi jak na.jwydatniejszego moralnego i finanso- 
wego poparcia. Wybrano komisję do zajęcia się ze- 
braniem materjału j wydaniem wzorów zdobnictwa 
pomorskiego, w skład której wchodZQ pp. prof. Gros, 
redaktor Sydow i ref. .czarlfński, oraz komisję, skła- 
daj
cą. się z pp. inż' Celichowskiego, inż. Cyfrowiczaj 
prof. Grosa i ref. Czarliilskiego, która zajQ.ć się ma 
zorganizowaniem kursów zawodowych, połączonych 
z warsztatami ceramiki i zabawkarstwa. 
Konferencja doszła do wniosku. że należy mo- 
ralnie j finansowo popierać rozwój tych gałęzi prze- 
mysłu ludowego, które czy to ze względu na uzdol- 
nienia. miejscowej ludności, czy też na tradycje SQ. 
już na Pomorzu rozwinięte albo zapocz
tkowane. 
Wymienić tu należy hafciarstwo. garncarstwo i ce- 
ramikę, tkactwo, kilimkarstwo, trykotarstwo. kOszy- 
karstwo i zabawkarstwo. Dalej stwIerdzono, że T-wo 


Popierania Przemysłu Ludowego jest w kontakcie 
ze wszystkiemi ośrodkami przemysłu ludowego i w 
razie potrzeby udziela im fachowej pomocy i finan- 
sowego poparcia. Wielkie nadzieje pokłada zebranie 
w działalności ..Bazaru" w Kościerzynie, którego za- 
daniem jest finansowanie produkcji I zaopatrywanie 
przemysłu lUdowego w surowce. Działalność ta jest 
narazie dopiero w zaczątkach, a rozwinę,ć się może 
dopiero po uzyskaniu od Ministerstwa Przemysłu J 
Handlu subsydjum, co mś. nastQ.plć wkrótce. 
Zebrania mające na celu omówienie potrzeb prze. 
mysłu domowego I sztuki ludowej postanowiono od- 
bywać co trzy miesil}ce. przyczem następne zebranie 
odbędzie się w kolebce przemysłu ludowego, w Ko. 
ścierzynie. i ma być połQ.czone ze zwiedzeniem waż. 
niejszych organizacyj i ośrodków przemysłu ludo- 
wego. 


Kalendarzyk podatkowy na wrzesieti. 
We wrześniu r. b. przypada.j'ł do zapłaty naste- 
puj
ce ważniejsze poda.tki bezpośrednie, które wpły- 
nQ.ć winny do Kas Skarbowych w ściśle oznaczonym 
terminie, po którym niezwłocznie rozpoczęta. .zostanie 
akcja egzekucyjna: 
Podatek Jlrzemysłowy od obrotu za I-

 półrocze 
1925 r. wpłacony być winien w czasie od 15 września 
do 15 października. r. b.; miesięczne wpłaty podatku 
przemysłowego od obrotu z poprzedniego JhiesiQ.c8 
winny być wnoszone, pocz
wszy od 15 września do 
końca mie!!!ię.ca; podatek dochodowy od uposażeń 
służbowych, emerytur I t. p. musi być wpłacony do 
Kas Skarbowyc!l najp6tniej po 7-miu dniach od do- 
konanie potr'łcenia. . 
Płatne SQ. wszystkie te podatki, prolongaty i raty 
podatkowe, na które płatnicy otrzymali nakazy płat- 
nicze z terIninem płatności we wrześniu. 
Przy sposobności wyjaśniamy, iż we wrześniU: bę- 
dzie wznowione egzekwowanie zaległości z podatkóW 
gruntowego I maj'łtkowego, wstrzymane na lipiec 
i sierpień. 



 


Podatek przemysłowy. 
w dzienniku Ustaw nr. 79 ogłoszono ustawę z 
dnia 15 lipca r. b. o państwowym podatku m.aj
tko- 
wyro. Ze względu na nader ważne znaczenie tego 
podatku dla całokształtu naszego życia gospodarczego 
podajemy ustawę tę w obszernem streszczeniu: 
Moc obowiQ.ZUję.ca ustawy rozcię.ga się na cały 
obszar Rzplitej, nie wyłączając województwa ślIJskie-" 
go. Ustawa zasadniczo wchodzi w życie z dn. 1 lipca 
r. b.., gdyż od tego terminu obowią.zuj
 najwah1iejsze 
przepisy ustawy jak: wysokość podatku (arl 7), zwol- 
nienia od niego (art. 3), co się uważa za obrót (art. 5), 
wreszcie przepisy o zaległościach, ZWTotn.ch t u1cmch 
(art. 9ł). Reszta przepisów wchodzi w życie z dn. 1 
stycznia 1926 r. 
Podatkowi przemysłowemu podlegajQ.: a) han- 
dowe, przemysłowe i inne na zysk obliczone przed- 
siębiorstwa; b) zajęcia przemysłowe, wymienione 
specjalnie w taryfie, załę,czonej do art. 23 i samo- 
dzielnie wolne zajęcia zawodowe: lekarze. dentyści, 
weterynarze, felczerzy, adwokaci, notarjusze, obroń- 
cy sądowi, architekci, inżynierzy i technicy. 
Przemysłowi podatkowemu nie podlegaj'ł: 1) go- 
spodanltwa rolne i leśne oraz zwiQ.zane z niemi: ho- 
dowla inwentarza, mleczarstwo. sadownktwo, ogrod- 
nictwo, pszczelarstwo i gospodarstwo rybne; opłacaj') 
Jednak podatek: a) gorzelnie, browary, krochmalnie, 
cukrownie, destylarnie drzewa I inne tym podobne 
zakłady przemY!lłowe. przerabiajQ.Ce chociażby tylko 
produkty miejscowego gospodarstwa; b) przemysło- 
we mleczarstwo, ogrodnictwo. sadownictwo j rybo- 
łćstwo, prowadzone zawodowo, jako wył,czny lub 
przeważający rodzaj gospodarstwa; c). wyręby leśne, 
dokonywane przez właścicieli obszarów nawet na ich 
własny rachunek, w tych wypadkach, gdy właścicie- 
lami takich obszarów eQ. spółki o charakterze prze- 
mysłowym lub handloW}"IIl lub osoby, które kodeks 
handlowy za baDdJuie.c}"ch uznaje; 2) sprzedaż i do- 


stawa wytworów własnego lub dzierżawionego gospo- 
darstwa rolnego oraz własnego gospodarstwa leśnego, 
dokonywana bez utrzym)'Wania w tym celu osobnych 
zakładów handlowych i oddzielnych składów poza ob 
rębem własnych lub dzierżawionych gruntów; 3) eks- 
ploatowanie w obrębie własnych lub dzierżawionych 
gruntów: pOkładów torfu, piasku, wapna. kamieni, 
kredy, fosforytów i t. p. wyłę.cznie na potrzeby włas- 
nego gospodarstwa, oraz połączone z eksploatacją ce- 
gielnie, piece wapienne i tym podobne zakłady, znaj- 
duj
ce się w obrębie wyżej oznaczonych gruntów. a 
zaspakajQ.Ce również tylko potrzeby własnego gospo- 
darstwa; ł) młyny i tartaki; majdujQ.Ce się w obrębie 
własnych lub dzierżawionych gruntów, a zaspakaja- 
ją.ce wyłQ.Cznie potrzeby gospodarcze właścicieli 
względnie dzierżawców tych gruntów. 
Od podatku przemysłowego SIł zwolnione: 1. 
wszelkie przedsiębiorstwa, prowadzone przez Państwo 
na podstawie praw zwierzchniczych. prawa monopolu 
lub wyłQ.Cznie na potrzeby administracji państwowej; 
2. państwowe koleje żelazne łQ.Cznie ze wszelkiemi 
urzą.dzeniaIni j przedsiębiorstwami państwowcmi, 
zwię.zanemi z eksploatacj'ł lub budową tych kolei; 
3. przedsiębiorstwa użyteczności publicznej, prowa- 
dzone przez zwiQ.Zki samorz
dzowe we własnym za- 
rqdzie I na własny rachunek, oraz utrzymywane 
przez te zwiIJzki lombardy j kallY pożyczkowe i o- 
szczędnościowe. których działalność ogranicta się do 
przyjmowania wkładów I udziałów pożyczek; 
ł. kasy pomocy (emerytalne, oszczędnościowo-pożycz- 
kowe, pogrzebowe i t. p.) pracowników instytucyj pań 
stwowych, komunalnych i społecznych, pracowników 
handlowych, przemysłowych i rolnych, tudzież inteli- 
gencji zawodowej; 5. zwiIJzki pracownicze, maj
ce 
na celu dostarczenie odpowiedzialnych pracowników; 
6. zakłady naukowe tak publiczne, jak j prywatne; 
7. zakła.dane lub utrzymywane przy pomocy Państwa, 
zwi
zków samorzl!dowych lub instytucyj spolecznych, 
oświatowych i dObroczynnych, zakłady wychowawcze 


i poprawue, przytułki, i schroniska noclegowe, bibljo- 
teki, czytelnie, muzea, galerje i wystawy, warsztaty 
szkolne, wzorowe ogrody i sady, maję.ce na celu pod- 
niesienie ogrodnictwa i sadownictwa, oraz utrzymy- 
wane przez stowarzyszenia sportowe i przeznaczone 
wył
cznie dla członków stowarzyszenia sale gimna- 
styczne lub szermiercze, boiska, cyklodrody i śllz- 
gawki; 8. nieobliczone na zysk I ruchome przedsię- 
biorstwa. kinematograficzne, prowadzone we własnym 
zarZQ.dzie i na własny rachunek przez instytucje pań- 
stwowe, samorządowe i społeczne w celach oświato- 
wo-ku1turalnych; 9. teatry państwowe i komunalne, 
o ile nie SIł oddane w dzierżawę; 10. urządzane w ce- 
lach filantropijnych i oświatowo-ku1turalnych, wido- 
wiska, zabawy, kiermasze j t. p.; 11. przemysł lud	
			

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100005_0001.djvu

			Nr. 201. 


Zwyrodnienie powojenne. 
17.1ebl chlopak morduje U.letnlego Stasia Urma- 
Dowsklego dla zdobycia 
O zlotych. S,d doramy ska. 
zuJe 110 na dozywotnie wl,zlenie. 
S,d doraźny w Warszawie rozpatrywał w ubiel 
głę. sobo
ę ohydn, sprawę: o zamordowanie 11-let- 
niego dZIecka przez 17-letniego zbrodniarza. 
Sprawa. przedstawia się następujQ.co' 
W dn. 21 lipca rb. na posterunek w J' ado ' ł _ 
. . i k . J wIe zg o 
BIł SIę mesz .anIec 
dowa, Tomasz Urmanowski, i 
zameldował, ze s
 Jego 11-letni Stanisław Urma.- 
nowski w dn. 19 'lIpca około godziny 9 wieczorem 
,,:yszedł 
 
omu; za
ieraję.c 50 złotych, i do tej pory 
Dle POwrOCI!. \\ dnm 24 lipca Ewa Urmanowska, 
mat
a. Stam
ława, p
zechodzQ.c przez pole, położone 
pomlQdzy WSIę. KolonJe J adowskie a letniskiem Urle 
znalazła ukryte. w owsi.e zwłoki swego syna Stani: 
_ława, 3: obok nIch kamIeń wagi około 2 kg, ze ślada- 
mi krwI. 
. D.okona
e natychmiast oględziny sę.dowo-Iekar- 
.kle 1 sekcja zwłok Stan. tJrmanowskiego ujawniły 
rany, zadane w czaszkę, powikłane pogruchotaniem 
kośc
 cza.szkowej i przenikaję.ce do mózgu. Śmierć na 
stąpiła wsk.utek. uszkodzenia mózgu i upływu krwi. 
Ślcdztwo uJRwmło sprawcę a właściwie sprawców 
zbrodni. 
Jedn
m z nich był Jan Kowalczyk, który wespół 
_ z 14-letmm pa.stuszkiem Aleksandrem Świeżakiem 
upla!'?wał oh!d?e przestępstwo w celach zysku. .Mia 
nOWICle, namoWIWsZY Stasia Vrmanowskiego do za- 

ra?ia z mieszkania swych rodziców pieniędzy, ukry- 
II SIę W snopkach, by następnie dokonać na nim za- 
bójstwa i zabrać mu pienię.dze. Jan Kowalczyk rzu- 
c:i
 się na tJ
manowskiego, przewrócił go. bił po gło- 
"'le kamiemem tak długo, aż 11-letni nieszczęsny 
Stasio strac
ł przytomność i wkrótce zmarł. \V tym 
samym czasIe 14-letni pomocnik zbrodni, Aleksander 
Świeżak, wyję.ł z kieszeni ofiary 51 złotych 70 gro- 
szy. . 
Trupa wrzucili do owsa, poczem obaj złoczyńcy 
najspokojniej udali się na stację kolei Vrle, gdzic 
ze zrabowan:rch pieniędzy Świeżak dał Kowalczyko- 
wi 8 zł, a za 2 zł urzę.dzili sobie wesołę. ucztę: wypili 
cał, butelkę lemoniady i kupili 2 tabliczki czekola- 
dy. Dopiero dnia następnego odebrano zloczyńcom 
pozostałe 4l zł 70 gr. 
Oskarżał prok. Borowski, wskarojQ.c na. ohydę 
przestępstwa i wyrażnę. w niem premedytacj
 oraz 
żą.t:!ajQ.c dla obu oskarżonych kary śmierci. Sę.d do- 
raźny, pod przew. wiceprezesa J. Gumińskiego, przy 
udziale sędziów: I{rassowskiego i Chyczewskiego, 
po dłuższej naradzie skazał Jana Kowalczyka na bez 
terminowe ciężkie wi
zienia. Sprawę przeciwko Świe 
żakowi przekazano sę.dowl zwykłemu. 
Skazany wysłuchał wyroku bez najmniejszego 
wzruszenia. \Vogóle, w czasie całego przewodu są- 
dowego zachowywał się spokojnie: albo niebardzo 
rozumiał, o co się rozchodzi, albo tez jest to już - 
pomimo młodocianego wieku - zbrodniarz o zatwar- 
działem sercu. 
Cała rozprawa powyższa wskazuje na ZW)Tod- 
nienie moralne, jakie opanowalo pewne sfery społe- 
czeństwa, sięgajQ.c nawet do serc dziatwy. \Vidok 
setek i tysięcy trupów ludzkich, kt6remi zaścielała 
wojna pola w okolicy naszej stolicy, ci
głe ocieranie 
się o fakty zbrodni, popełnianych dla bylejakich po- 
wodów, a najczęściej dla zysku materjalnego, spowo- 


dy!, !lłcznie z przychodem brutto, uzyskanym z han- 
dlu na jarmarkach, względnie targach, oraz z wyko- 
nania dostaw, w przedsiębiorstwach zaś skupu zawo- 
dowego, prowadzonego celem W)"Wozu zagranicę - 
wartość wywiezionych towarów; 
. w instytucjach 
kredytu krótkoterminowego, jako też w domach ban- 
kowych i kantorach wymiany - sumę pobranych i 
należnych procentów, prowizji, komisowego, tudzież 
innych tym podobnych wynagrodzeń za świadczenia 
oraz zysk brutto z operacyj obce mi walutami, dewi- 
zami, czekami zagranicznemi, tudzież wszelkiego ro- 
dzaju papierami wartościowemi; 3. w instytucjach 
Ubezpieczeniowych: w instytucjach, nie opartych na 
wzajemności: a) całkowitę. sum
 pobranych składek 
od ubezpieczeń rzeczowych; b) 1/10 część pobranych 
składek od ubezpieczeń na życie i od wypadków; c) 
od ubezpieczeń pośrednich (reasekuracji) w działach 
rzeczowych 
 część pobranych składek, a w działach 
ubezpieczeń na życie i od wypadków 1/. 0 część pobra- 
nych składek; w instytucjach opartych na wzajem- 
ności, a ograniczających swojQ. działalność w ubezpie- 
czeniach bezpośrednich tylko do swoich członków - 
POłowę składek, wymienionych wyżej pod lit. a), b) i 
c); nie wlicza się do . obrotu składek na rzecz straży 
ogniowych; ł. dla robót i dostaw, wykonywanych ja- 
ko samoistne przedsiębiorstwa, - Stunę przychodu 
brutto za robot)', względnie dostawy; 5. w przedsię- 
biorstwach komisowych, pośrednictwa handlowego, w 
pnedsiębiorstwach ekspedycyjnych oraz w przedsię- 
biorstwach przewozowy-ch i komunikacyjnych - su- 
Inę prowizji, komisowego oraz wszelkich innych wy- 
nagrodzeń za wykonane świadczenia i usługi. Za ko- 
misowe uważa się tylko takie przedsiębiorstwa, któ- 
re udowodnię. stosunek komisu, w razie przeciwnym 
Winny być traktowane jako działajQ.ce na rachunek 
własny. Stosunek komisu nie zachodzi, jeżeli sprze- 
dawca., występując w charakterze dziA.łaj
cego na r: a - 
chunek osoby trzeciej, otrzymuje niezależnie od u- 
Inówioneao wynagrodzenia komisowego lub zamiast 


. 


GAZETA BYDGOSK A', 
ro'da, 2 "Tzesnła: 1925 1". 
dowały znieczulenie serc, nawet młodzieńczych, zabi- 
ły poczucie milości bliźniego I poszanowania dla ży- 
cia ludzkiego. 
C:;ałe społeczcństwo powinno wystę.plć do ostrej 
wa.lkl z duchowem zw)'rodnieniem powojennem. A 
najlepszym sposobem walki - krzewienie oświaty I 
zasad religji chrześcijańskiej, zasad miłości bliź- 
niego. 


l 


t 


I 


Ul H' 


" 


K..R 'O JIW I K .,
 
KALENDABZYK: 
W t o rek, dnia 1 wrz.eśn1a. R. k. Id7.iego; .lowiańskl Dier- 
tysław. 
S r o d a, dnia 2 września. R. k. Stefana kr.; słowiatl.ak.1 
Czcib6g. 
Wschód słońca godz. 5 m. 13, zachód godz. 6 m. 45. 
Wschód księtyca godz. 7 m. OZ, zachód godz. ł m. 09. 
Wypadki h1słoryc:zne: 
liro Prusacy tądaj ą odstąpien ie Im Wielkopolski. 
Dyżur nocny w aptekacli. 
1} Apteka pod Aniołem, Gdańska 39. 
2) Apteka pod Łabędziem, Gdańska 5. 


. 
Teatr Miejski nieczynny. ,
 
Kino Krlstal "Oskartam...... 
Kino Nowo
cl "Korsarz'". 
KIno Liberty "Wojna światowa". 
'ł 
.... Wysta.a arł. ma1arza A. 'l'a1ldsklego w Muzeum 
mlejsklem przy Starym Rynku otwarta codziennie od Ił 
do 6; w niedr.iele I Awięta od 10 do 2- 
BiblIoteka Ludo.a (Jana KazImierza SlJ eoCJzIennle I 
wyj. niedziel I Awląt od gooz. 12-13, nadto we wtorki 
I soboty od godz. 1
19, w czwartki od 17-19. 
Biblioteka MIejska (St. Rynek 1) otwarta z wyJ. nieilI. 
1 AwiM od godz.. 9-14 117-20. Pracownia. nauk. 1 Czytel. 
nia pism od 10-131 od 17-20. Wypotyczałnia od 11-13,30 
po pol tylko w ponied%., Arody I soboty od 17-l8.ł5. 
_u.um lUelskJe przy St. Rynku otwarte cocWennle 
od godz. 9-S po pol. 
JJlblloteka DdeJ ReUgllnyali przy uL Piotra; Skargi 
nr. 13 otwarta codziennie od 6-7 z wyjątkiem niedziel l 
Awląt. . 
- _lejski Instytut Muzyczny w JJydgoszczy. Zapisy 
przyjmuje się od l-go do 15-go września codziennie od ol 
do 6 w gmachu gimnazjum Kopernika, gdzie tet si
 będzie 
mieścII Instytut Muzyczny. Początek lekcyj oraz egzami- 
nów kłasyfikacyjnych 15 września. Jednorazowe wpisowe 
wynosi 5 zł. Szczegółowych wskazówek udzlela kance- 
larja Instytutu :Muzycznego od 1-3 I od 4-6. 
- J[llZIBam JllJaJskle - wystawa 1dUm6w. Wystawa 
kilimów gliniańskich, ciesząca się znaczną frekwencją 
będzie zamknięta w dniu 3. 9. br. WSLYSCY, których inte- 
resuje rodzimy przemysł artyst).czny, powinni skorzysfaf 
z ostatnich dni wystawy, teby zapoznać si
 z wytworami 
jednej z najsta.rszych w Polsce pracowni kilimkarskiecb. 
Muzeum Miejskie otwarte codziennie od 9-3, w niedzielę 
od 11-1. 
- Posiedzenie Rad, JIIejskieJ. W czwartek, dnia 3 
września o godz. 6 popoł. odbędzie sił) publiczne posiedze- 
nie rady miejskiej z następującym porzł\dkiem obrad: 
l) Wprowadzenie w urząd nowo-wybranych i przez p. wo- 
jewodę zatwierdzonych niepłatDych radców miejskich pp. 


tego wynagrodzenia, różnicę lub część różnicy między 
cenę. istotnie osi
gniętę., a cenę. zastrzeżonę. w drodze 
umowy na rzecz komitenta., jako właściciela towaru. 
Nie uważa się za komisoWQ. sprzedaży towarów na ra 
chunek firm, nie opłacających podatku przemysło- 
wego w myśl niniejszej ustawy. Obrót z tego rodzaju 
sprzedaży ustala się w myśl ustępu pierwszego niniej 
szego artykułu; 6. we wsyzstkich innych przedsię- 
biorstwach handlowych - sumę przychodu "brutto; 
7. w przedsiębiorstwach przemysłowych, wydobywa- 
ję.cych lub przetwarzaję.cych surowce, albo produku- 
jących wyroby z wydobytych lub zakupionych na 
własny rachunek materjałów - sumę przychodu 
brutto za surowce, półfabrykaty i gotowe wyroby tak 
sprzedane za gotówk\:, jak I wymienione lub sprzeda- 
nc na kredyt, oraz użyte do wykonania umów o robo- 
ty l dostawy, łę.cznie z przychodem brutto, uzyska.- 
nym ze sprzedaży na jarmarkach, względnie targach; 
8. przedsiębiorstwach przemysłowych, wytwarzajQ.- 
cych wyroby z cudzych materjałów - zarobek brutto. 
L j. całkowitą. sumę wynagrodzenia, pobranego za 
przerób; 9. dla zajęć przemysłowych i samodzielnych 
wolnych zajęć zawodowych - zarobek brutto. Obro- 
tów wewnętrznych przesiębiorstw przemysłowych i 
handlowych t. j. wydania jakiegokolwiek artykułu z 
jednego odziału, czy też z jednego zakładu, względ- 
nie przedsiębiorstwa do drugiego, należącego do tego 
samego przedsiębiorcy, nie uważa si
 za obróL Nie 
dolicza się do obrotu przedsiębiorstw przemysłowych 
wszelkich bezpośrednio inkasowanych przez nie po- 
datków konsumpcyjnych państwowych ł komunal- 
nych, opłacanych od towarów produkowanych przez 
tc przedsiębiorstwa, jak również podatku od wido- 
wisk i podatku hotelowego (ust. ł lit. b) art. 7 i art. 18 
ustawy z dnia 11 sierpnia 1923 r. Dz. U. R. P. Nr. 94 
poz. 747). WyłQ.cza się z podstaw opodatkowania. po 
należytem udowodnieniu koszty przewozu i ubezpie- 
czenia towarów, wyłożone za nabywcę, zwroty towa. ) 
rów. bonifikacje i skonta.. 


Su. 1. 


ks. Filipiaka, Kaszubowsklego, Milcherta I Teski; 2) Do- 
konanie wyboru Przewodniczącego I{omisji Wyborczej dla. 
przeprowadzenia. wyboru do Rady Miejskiej w miej8ce p. 
radcy Wierzbickiego, który mandatu tego nie przyj,,!.; 
3) Stwierdzenie rachunków I udzielenie pokwitowania za. 
lata 1923-24 oraz uchwalenie przekroczeil budtet6w za la- 
ta 19"-3-24. 4) Wyratenie zBody na uchwałę z dnia 12 sier- 
sierpnia br., dot. zwiększenia poz)'cji v;ydatków budtetu 
Centralnego II, 8 o 1500 zł. (r. m. Podoski). 5) Wyratenie 
zgody na uchwałę z dnia 12 sierpnia 19",,;) r. dot. r.
iększe- 
nia pozycji wydatków budżetu Centralnego II, 7 o 300 zL 
(r. m. Podoski); 6. Wyratenie zgody na uchwałę z dnia. 12 
sierpnia br., dot. %wlęk8zenia. pozycji w)"datkOw butetu 
Centralnego II, 13 o 300 zł. (r. m. Podoski); 7) Sprawa my- 
cbylenia się do uchwały z dn. 20 sierpnia 19:?5 r., treści nil. 
stępuje,cej: Magistrat uchwala uchylif statut o opłatach 
administracyjnych z dnia 21 listopada 192' r. I pobierać 
opłaty administracyjne według przyległych do "niosku 
przepisów o opłatach administracyjnych, tudzie! na pod- 
stawie prtylegaj"cej do wniosku taryfy (r. ID. Podoski). 
8) Sprawa przydzielenia gruntu pod budo\\ę gmacbu KasY: 
Chorych. 9) Ogólne. -. 
- FranCUSkie Kuny Rządowe w Gimnazjum Koperni , 
ka, rozpoczynają nowy rok slkolny z dniem 5 września.. 
Kauka prowadzona będzie według programu lat ubiegł)'ch. 
Otwarte więc będl!, kursy: 1) Przygotowawczy; 2) Elemen- 
tarny (prowadzone oba metodl!, praktyczną); 3) SrednI o- 
obejmujący gramatykę I pisanie; ł) Wytsz)' literatur
 
I historję cywilizacji. Prócz tego organizuje sil;'oeobne kur' 
sy dla dzieci oraz dla młodziety szkolnej (według progra- 
mów szkolnych). Zamaczamy przytem, te jedynie powy!- 
sza kuny protegowane przez Hząd Francuski. I popierane 
prze
 ,,AIlian.ce Francaise" sI!, kursamI oficjalnemi, dajl!,,J 
cern. rękojml
 sY8temat)'cznej I gruntownej nauki oraa 
d)}llomy rze,dowe francuskie. Absolwenci zaś ł-go kursu. 
będe, uprawnieni do zdawania egzaminu O!tateczn
o .,; 
Institut FraJKais W' Warszawie, dla uzyskania prawa "'-Y
 
kla
ania francuskiego języka w szkołach średnich. ZapillY' 
prz]mowane bl,:dą od 1 września, codzi
nie od 6-8 wiecz. 
w sekretarjacie kursów w Simnazjum Kopernika. Wpiso- 
we wynosi 6 zł. miesięcznie. I'iezamornej młodzieży szkol" 
nej ustępstwo. I 
- Towarzystwo gimnastyczne nSokól" BydgOlZCt 
fil - Szwederowo obchodzi w niedziel
 dnia 6 wrze- 
śnia br. uroczyste wbijanie gwoździa pamię.tkowego
 
błogosł. przez 1. Św. Ojca św. Piusa XI, otrzymanego 
w pierwsze święto Królowej Korony POlskiej w dniu 
3 maja br. w Częstochowie. Program ma być nast.;:- 
pujQ.cy: 1) O godz. 11,30 zbiórka towarzystw na dzie': 
dzrncu szkoły ul. Dąbrowskiego 6; 2) O godz. 11,50 
wymarsz do kościoła parafjalnego; 3) O godz. li 
Msza św. z uroczystem wbijaniem gwoździa pamiąt- 
kowego; ol) Po Mszy ŚW. wymarsz do ogrodu Patze
 
ra; tamże otwarcie uroczystości i składanie życzeń; 
5) O godz. 1ł wspólny obiad. Wieczorem zabawa. 

 Wyclec:rJta do C1echocinka. Zapisy na wycieczkę do 
Ciechocinka, organizowane, na niedzielf, dnia 6 września. 
przez Tow. Krajoznawcze, przyjmuje się od poniedziałku 
do czwar
ku w składzie p. \Vładysła\
a DLiurli prLY PI. 
Teatralnym. 
- KsIążki azkolDe. Na. nowy rok szkolny Księgarnia 
I Skład Nut 
ana Idzikowsklego, Gdańska 6-17. poleca ai., 
uwadze rodziców I wychowawców prz)' zakupie ksiUek 
szkolnych, posiadając na składzie wszystkie podręczniki 
do 6zkół Bydgoszczy i okolicy. lednoczclnie, chcąc 
przyjść z pomo
 w dzisiejszych trudnych czauch naj- 
sr.el'8LyID warstwom inteligencji p;acującej, księgarnia. 
1. Idzikowskiego wzorem roku ubiE@'lego przy ",iększych 
zakupach i za okazaniem l
itymacji urzędniczej sprze- 
daje ksil!,tki szkolne na rat)". 
- Zwiotczenie Jelit, zły stan zdrowi& etc. ustępuj" 
przy utyciu znanych od lat 50, jako środek d{)mo\\ y szwaj 
carskich pigułek aptekarza Ricb. Brandta. 


Podatek od obrotu wynosi zasadniczo 2 proc. z 
następujQ.cemi wyję.tkami: a) 1 proc. od sprzedaży, 
wydobytych surowców lub wyprodukowanych towa.
 
rów, o ile artykuły te zostały nabyte przez przedsię- 
biorstwa przerabiaję.ce je względnie zużywajQ.ce w 
prowadzonym przemyśle; b) pół proc. od obrotów, 
dokonanych artykułami niebędnemi do rozwoju rol- 
nictwa i przemysłu krajowego przy sprzedaży hurto- 
wej; c) 1 proc. od obrotów przedsiębiorstw, prowa- 
dzę.cych detalicznę. lub drobnę. sprzedaż artykułów 
spożywczych pierwszej potrzeby; d) 5 proc. od obro- 
tów przedsiębiarstw komisowych i pośrednictwa han- 
dlowego oraz od obrotów pośredników handlowycn. 
Powyższe zniżki w porównaniu z poprzednię. ustawQ 
zostały uzupełnione przez nadanie wart. 9ł, który 
wszedł w życie, szerokich pełnomocnictw ministrowi 
skarbu do udzielenia dalszych znacznych zniżek. 
Poza prawem odraczania należnego podatku, roz- 
kładania na raty, jako też częściowego lub całkowite. 
go umarzania zaległych kwot podatku ministrowi 
skarbu, w porozumieniu z ministrem przemysłu, słu- 
ty prawo: 1. zniżenia. względnie zawieszenia podat- 
ku, przypadaję.cego od transakcji wywozowych, co do 
surowców krajowych; 2. udzielanie przedsiębor- 
stwom przemysłowym, eksportujl,łcym wyroby włas- 
ne, bonifikacji, podatku uiszczonego od obrotów, po-. 
chodZQ.Cych z dostawy części składowych, oraz mater- 
jał6w pomocniczych i innych, użytych do wytworze- 
nia wywiezionych zagranicę towarów; 3. zniżania 
podatków od obrotów ze sprzedaży na rachunek firm, 
nieopła.caję.cych podatku przemyłowego. 
. Daleko Idłte ulgi, wynikaję.ce z postanowień u- 
stawy i szerokie pełnomocnictwa ministra skarbu, u- 
łatwia gałęziom ekspedujQ.cym rozwój wzmożonego 
WYWOZU,lagranlcę państwa i uchylę. niewę.tpliwie do- 
tychczas'podnoszony zarzut, że podatek przemysłowy 
przyczynił się do z aha.mowania eksportu. 
:;;-
		

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100006_0001.djvu

			Str. 't 


GAZETA BYDGOSKA środa 2 września 1925 r. 


Nr. 20f. 


. - ZmilUlB firmy. P. Leon POsIU
Zl1). wystąpił ze sp6ł- 
kI .,Księgarnia B)'og(jska Posluszny i Gieryn" i obecny 
v,-)-Ią,czny wlaściciel p. 
arcyz Gieryn prowadzi nadal księ 
garmę p. f. ..Księr;arnia BYd805ka 
. Gier)-n" PL Teatral- 
ny 3. Ks;t:garnia zostala powięk::,zona przez wT,rowadzenie 
działu materjalcw pi
mienn)l:h a na ol;ccny sezon szkol- 
ny zaopatrzono \V podręczniki szkolne. 
- Nowy lekarz. Przyb)'1 do naHego miasta i rozpo- 
czął pI'aktykę przy ul. Pomorskiej (l'Óg Zduny) sekreta- 
rjusz szpitala 
w. Lazarza w Krakowie. Dr. Marjan Kościu- 
5zko, specjalista ginekolog. 
- Kino KrIstal od dziś wy
wictlać zaczył..a arcydzieb 
doby ohecnej, pt.: ..J'accuse" (Oskarżam\. O filmie tym 
znany polski kr)'t)k literacki. Karol Irz) kowski, w książ- 
ce o kinie pt.: ..Dziesiąta 
fuza" piHe między innemi co 
n
stl;'puje: ..Chronologicznie mam na my
1i przedewsz
st- 
klem ..J'accuse", 
Iawną sztukę Abla Gance'a. \\'łBŚciwie 

rzyk:a- 
bec oślizgłej od deszczu szosy było zresztQ. rzeczQ. nie- 
na.dzwyczajn
 
\Vyścigi poprzedzilo nabożeństwo w kościele Ser- 
en Jezusowego, a następnie defilada, urzę.dzona na 
ul. Gdańskiej obok Placu Wolności. Zjazd był bardzo 
liczny. jPśli się weźmie pod uwagę, że w defiladzie 
wzi
ło udział około 70 kolarzy z B:rdgoszczy, Gnie- 
zna, Grudziądza., Inowrocławia, !\logilna, Pakości 
Str7elna i Włocławka. ' 
(łrganizacja sprawna, co zawdzięczać należy por. 

latl'sze\\.;;kiemu, kierownikowi technicznemu Byd- 
gc.skic-gl' I{omitetu Wychowania Fizycznego. p. Koła- 
kow
kie1llu, prezesowi Bydg. Koła Kolarzy, oraz za- 
rządowi teJoroż towarzystwa. 
Wyścigi samochodowe we Lwowie. 
. Xa wyścigi samochodowe, które odbyć się majl,ł 
dma S-go \\Tześnia br. na szosie Lwów-Stryj, ofiaro- 
wano dotychczas następujące nagrody: 
Pubar srebrny dla ZW).cięskiego samochodu oraz 
taki sam puhar dla zw)'cięskiego motocyklu, ofiaro- 
wano przez Komisję Sportową Automobil Klubu Pol- 
skiego, puhar srebrny dla fabr)'ki zwycięskiego samo- 
chodu, ofiarowany przez St. Wapińskiego, oraz puhar 
srebrny stary dla ZW)"cięskiego członka Automobil 
klubu Polski, ofiarowany przez p. Bitschana, oraz 
taką samQ. nagrodę ofiaruje fabl") ka Iskropoł" dla 

w
cięskiego samochodu. który wy;
a wyścig na 
6wI
cach rz
c
onej fabryki W dalszym ciągu zgłosi- 
ły SIę do wYSCIgów następujQ.ce samochody: dwa Su- 
per. Fiaty", Lancia, Bignan, Sport. oraz Tatra. W
zy- 
s
kle ze Lwowa. Z Warszawy zgłosiły się w dalszym 
c
Q.gu :- Salmson, o
az Lancia z paniQ. Toepfer, jako 
klero\\ Clł.. Bard
o wIele. zgłoszeil otrzymano ze strony 
motocykhstów, Jak IndIana, F. H., Rudge i inne. 
Bieg rozstawny Radzymln-Warazawa. 
\\:ar
zaws
i Ok
gowy Związek Lekkoatletycrny 
organIZUje dnta l hstopada r. b. bieg rozstawny na 
Jlrz

trzeni Radzym.in-Warszawa. Plac Saski, mogi- 
ła 
I
znan('.go Zołmena. Poszczególne sztafety skła- 
da.
 SIę. będą z 6 zawodników, z których wś-tyscy za 
WYJąt
lem ostatniego 
ec będlł po 3 klm., ostatni zaś 
tylko _ klm. Przestrzen cała w)"nosi 17 klm. Zawod- 
nicy będą mieć pochodnie Dłonace. które na pamiętkę 


walk r. 1
20, toczonych pod Radzyminem. złożQ. na 
mogile !\ieznanego Zołnierza. 
Inicjatywa powyższego biegu wyszła z redakcji 
t)godnika Sportowego "Stadion", która, id.ą.c za wzo- 
rem francuskiego Verdun-Paryż, postanowiła zorga- 
nizowac podobnQ. imprezę sportowQ. w Polsce. 
Turniej piłki wodnej o :Mistrzostwo Polski. 
Dnia 11, 12 i 13 września w Krakowie odb\:dzie się 
trzydniowy turniej gry w połowodne o mistrzostwo 
Polski. Udział bierze osiem drużyn: Jutrzenka, Cra- 
covia, A, Z. S. - Kraków, Makabi - Kraków, Hakoah 
- Bielsko. E. K. S. - I{atowice, A. Z. S. - Lwów i 
A. Z. S. - 'Yarszawa. Zawody rozgrywać się będą 


fi! 


, 
ł - 


'. 
.. 


'" 


" 


... 



 


-
 


;o.. 


Księgarnia Bydgoska 
N. Gieryn 


Plac Teatralny nr. 3 


. 
\.... 


"\ 


. ""...:'I
/ 
 


J' .' 


. " 


t 



 ;Ąf 
'1) 
. '" 


.
, 



r . 


P.,()l

 _' 's
.tGal.p

fiRI
 


'
 


, . 


'l'achoIa. (Z życia sportowego}. Zaledwie parę miesięcy 
temu powstalo Stowarzyszenie Młodzie!y Zeńskiej, w tym 
jednak krótkim czasie zadokumentowalo jut swoją tY\1\"O- 
tność kilkakrotnie i praca wre nadal, potęgując się stale. 
Z najnow,gz)"Ch poczynań tego młodego stowarzyszenia mu- 
szę podnieU.nadzwyczaj śmiały krok. bo założenie zespo)- 
łu mandolinowego. Pokonano już nie tylko pierwsze tru, 
dności tj. zaopatrzenie 30 członk6w w instrumenty, ale 
ć\1\iczenia odbywają się regularnie i niedługo. Tuchola bę- 
dzie mogła podziwiać pierwszy 'występ. Duszą. całej tej 
pracy jest p. A. GuJgowska. która z zaparciem utrzymuje 
w karbach dyscypliny swe towarzyszkL Sport piłki notnej 
znalazl u nas zapalonych amatQr6w. Zwłaszcza. w Tow. 
Gimn. "Sok6ł" zorganizowała się silna drużyna, kt6ra sta- 
ła się powatnym przeciwnikiem nie t)-lko drutyn prowin. 
cjonalnych, ale nawet wielkomiejskich. Zawody rozegra- 
ne z Czerskiem i Koron()wem prlYDiosły tucholanom 
kompletne zwycil;'stwo, które staJo się pobudką do zapro- 
6zenia "Polonji.' bydgoskiej. Tu jedna.k załamało się szczę 
Acie drużyny tueho16kiej, bo przegrała w stosunku 2: O. 
Tylko dzięki nadzwyczaj ambitnej grze dru1yna tuchol6ka 
uchroniła się od dotkliwszej klęski. ,'polonja" pokazaJj& 
grę elegancką. zachowujl\c się pod katdym w::gl('dem tak 
jak na drożynę wielkomiejską przystalo. 
Cholnlce. (S\1\ięto przysp060bienia wojskowego). W 
n
edziel
 6 \o\,rzef.nia odbędzie się tu ś\1\ięto przysposobi e- 
ma woJskow'fgo na powiat chojnkki. W sobotę wieczo- 
rem przy udziale wojska. ..Sokoła" i Tow. Powstańc6w 
i Wojak6w urządza się capstrzyk. W niedzielę o 8 rano 
zbi()Tą sie wszystkie wwarzystwa na placu koszarowym 
66 pp. poczem wyruszą na uroczyste nabOteilstwo, po kt6- 
re
 od
d7.ie się pochód. i defilada, a następnie akt po- 
śWlęcema pl)-Ły Nieznanego Zolnierza. Po południu urzą- 
dza się zawody w lasku miejskim. Na czele powiatowe- 
go komitetu stoją pp.: Popiel starosta i przewodniczący 
oraz komendant garnizonu major Nieborak. 
Wiocbork. (ZagiIuony). P. Jan Grochowski z Więcbor- 
ka donosi, że 2 lipca zaginął jego syn Adam. Pomimo usil 
nych poszukiwań dotąd nie natrafiono na ślad zaginione- 
g
: w.z.rost 1,70 m., oczy niebieskie, twarz zwyczajna, nos 
wIelkI, pod. nosem znak w kształcie dołka, włosy ciemno- 
blond. Adam Grochowski zaginął podczas poborów woj- 
sko

ch w Poznaniu. Ktobykolwiek wiedział o pobycie 
ZBglDlonego, zechce donieść o tern stroskanemu ojcu. A- 
dres: Jan Grochowski, Więcbork, (pomorze). 
Gradz1ędz. (Młoda złodziejka). Do jednego ze sklep6w 
weszła pewna pani celem poczynienia zakup6w. W ślad 
za nią do tegot sklepu weszła 12-letnia dziewczynka i oto 
stało się, te po chwili dziewcz)'"Ilka wyszła. a z nią razem 
torebka ręczna z pieniędzmi, choć owa pani została w skle 
pie. Poszkodowana zwr6ciła się do Urzędu 
Iedczego no 
I 
zeczywiście winowajczynię przyłapano. Jest nią 12-le 
troa F. B. Młodziutka przestępczyni, jak sie okazało jest 
zawodową złodziejką; wsp6lnikiem jest w tych wY
iec
 
kac
 ,po cudzą własn
ć jest jej brat 15-letni E. B. W 
chwlh ares
owania "zawodo\Vcy" nie mieli jut skradzio- 
nej go
6wkl, zdążyli bow iem już porobić za nią r6żne za- 
k

y, Jako to: I
kę, 6 filita.nek, teczkę do papieros6w, grze 
blen. pas, szelkI Itp. rzecz)'. Rzecz)' te, jako zbyteczne dla 
ares

ow
nych w nowej fazie tycia, policja ,,
arekwiro- 
w
la . ł-Oależaloby zostawić choć pasek. kt6ry jako przed- 
miot dobrz
 przylegający do sk6ry. miałby duży \1\plyw 
przy dalszel edukacji Fridy i Ericha. 


systemem puharowym. Cztery najsiIniejsze drużyny: 
Jutrzenka, EKS., Hakoah i Cracovia zos
anę. rozdzie- 
lone w ćwierćfinałach, przeciwnicy zaś Ich będą. wy- 
losowani bezpośrednio przez zawodami. Również w 
drodze losowania utworzone będę. pary półfinalistów. 
,Drużyny wyeliminował:e w p.ierwsze j .rund
ie rozgr)'- 
wać b\:dQ. nagrodę "pocIeczema", tak, ze kazdy z UCze- 
stników. grać będzie przynajmniej dwa razy. Organi- 
zację zawodów powierzył P. Z. P. - A. Z. S-owi kra. 
kowskiemu. Zwycięzca oprócz punktów do klasyfi- 
kacji ogólnej puharu M. S. Wojsk. otrzyma pamiQ.tko- 
wy puhar i żetony. Ogólni faworyci: to Jutrzenka i 
Cracovia. 


, 


.
 


I 



 


. 


polecają 


n480 


Księgarnia i Skład Nut 
Jan Idzikowski 


_ ulica Gdańska nr. 16 0 17. 


'!"""'" 



 


" 
 Ił' 


. .., 1/o
'IiI'- . 


50." (Wybuch gazu). W jednym z dom6w przy ryn- 
ku mieszczącym na froncie skład rzeźnicki i przylE!gły 
pok6j, nastąpił w tych dniach wybuch, który nale
y przy- 
pisać 'Diedostatecznej szczelności wę
a gumowego, dopro- 
wadzającego gaz. W nocy, która poprzedziła wybuch obie 
nbiJtacje napełniły się gazem. Gdy następnego dnia rano 
dziertawc& lokalu wszedł do pokoju z palącą świecą, na. 
stĄpił wybuch, kt6ry w tymże pokoju pogruchotał' szyby 
a w drzwiach wiodących do składu dalsze dwie. Odłamki 
szkła wyleciały na chodnik, a wielki płomień buchJ1Ął 0- 
knem. Całe szczęście, te . tej chwili nikogo nie było 
przed domem. Dziertawca składu odniósł ty.ł.ko lekkie ra- 
ny wskutek poparzenia. 


, Z 
C.::\.ŁEJ 


.' J" 


POLSIl" 


Katowice. (Bójka cyganów z policj
) Koło miej- 
scowości Murki patrol policyjny prowadził dwóch 
cyganów, którzy dopuścili się kradzieży. Nagle na 
drodze zjawiła się banda, złożona z 4: cyganów i 9 cy- 
ganek, którzy wszczęli bójkę z policją. W czasie ,za- 
mieszania jeden z aresztowanych uciekł_ Ta sama 
handa cyganów w kilka godzin po tern dokonała na- 
padu w jednej z okolicznych wsi. Ponieważ posteru- 
nek policyjny był za słaby, aby opanować napastni- 
ków, zażQ.dano pomocy. Z najbliższej komendy wy- 
słano automobil z 16 policjantami, którzy ujęli ban. 
dę cyganów i odprowadJili jQ. do aresztu. 
Lublin. (Pościg za bandQ. Lewandowskich.) Przed 
kilku dniami policja dokonała olbrzymiej obławy na. 
terenie województwa łubelskiego, w celu zlikwido- 
wania grożnej bandy pod wodzą braci Lewandow- 
skich. siejącej od dłuższego czasu postrach wśród lu- 
dności. Ta zuchwała i sprytnie zorganizowana szaj- 
ka bandycka ma na swojem sumieniu napad na U- 
rząd Pocztowy w Izbicy, oraz młyn w Tarnog órze 
pow. krasnystawskiego, a dałej napad w dniu 14 sier- 
pnia br. na wilIę inżyniera Czesnego. dyrektora huty 
szklanej we wsi Chusiny. Bandyci wówczas ostrze- 
liwujlłc s
 przed pogoniQ. robotników. postrzelili nie- 
bezpiecznił! swego kolegę, a nie chCIłC. by ten wpadł 
w ręce policji, dla zatarcia śladów, ucięli mu głowę i 
unieśli z sob
 Jednakże przy pomocy daktyloskopji 
zdołano z całQ. pewnością. stwierdzić, że napadu do- 
konała banda braci Lewandowskich. Trzech człon- 
ków powyższej bandy ujęto w pm::zątkach b. m. i osa- 
dzono w więzieniu. Niezadługo stanę. oni przed sę,- 
dem doratnym. Dalsza akcja przyniosła wspaniałe 
wyniki. Bowiem podczas zarzQ.dzonej przez Okręgo- 
wQ. Szkołę policyjnQ. obławy aresztowano 56 osób. 0- 
skarżonych i podejrzanych o współudział z bandą 
przez ukrywanie bandytów przed okiem policji, upra 
wianie paserstwa i okazywanie wszelkiej pomocy w 
czasie napadów. Całą grupę pomocników bandyckich 
okuto w kajdany i osadzono za kratami więzienne- 
mi w Lublinie i Zamościu. Pościg za bandytami trwa 
w dalszym cią.gu i jest nadzieja, że rabusie nie ujdą 
rQ-k sprawiedliwości. 


I\?'..

_"'.."


.-_.
,

....
""
A"."" 


Kupując towar zagraniczny, 
podkopujesz złoty polski. 




V_VJA,""


J_VA"""
"'-.V.
		

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100007_0001.djvu

			!\r. 20f. 

 


1"'-,,,, 


Wypłaty w walutach zagranicznych. 
\V 
ilku pismach pOjawi.łY się bezpodstawne, wy_ 
twarzaJQ,ce niepotrzebne zamepokojenie notatki o za- 
rnierzo nem jakoby przez Ministerstwo Skarbu nowem 
uregulowaniu sprawy wkładów walutowych w ban- 
kach w tym sensie, aby wkłady te mogły być wypła- 
cane tylko w walucie polskiej po kursie dnia 
Jak w
adomo sprawa wkładów walutoWY
h ure- 

ulm\ ".i :W_ o '. Sprawy budżetowe. . rt

lłIP," 
Aktualne zagadnienie zmniejszenia budżetu pań- 
stwowego na r. 1926 znajduje żywy oddźwięk w sferach 
rzę.dowych. W tym. kierunku zmierzajQ, ostatnie na- 
rady Ministrów pod przewodnictwem Premjera i 
I'Izczególowe badanie preliminarzy poszczgólnych Mi- 
nisterstw. Zamierzenia oszczędnościowe d
Ż{I. do 
zmniejszenia budżetu państwowego o średnio 8 %, co 
mniej więcej odpowiada tym zaoszczędzeniom, jakle 
poczyniono przy wykonaniu budżetu tegorocznego. 
Przy sposobności przypomnieć należy, iż przedlo- 
żony przcz Rzę.d na jesieni roku ubiegłego prelimi- 
narz wydatków P81'1stwowych na r. 1925 zamykał się 
sumQ, 1.981.593.000 złot)"ch. Suma wydatków, propo- 
nowanych przez Rząd, podwyższona została przy roz- 
patrywaniu budżetu w Sejmie na 2.180.702 złotych. 
a zatcm o 10.04 % więcej, niż preliminował Rzę,d. Z 
zestawienia generalnego sprawozdawcy budżetu te- 
gorocznego w Senacie, Senatora prof. Buzka wynika, 
iż tylko w 3-ech wypadkach kwoty preliminowane 
przez RZQ,d były przez Sejm zmniejszone i to o 
7.G4H.OOO złotych, w 17-tu pozycjach zaś wprowadzono 
podwyższenie, stanowiące ogółem sumę 199.109.000 
· r:łotych. 
Mimo upoważnienia przez ciała ustawowadwczt', 
RZQ,d nie wykorzystał w całej pełni uprawnień w
- 
datkowych i w ciągu 1-szego półrocza zaoszczędZIł 
kwotę 130.471.222 złot
'ch z sum w budżecie przewi- 
dzianych, dzięki czemu rzeczywiste wyda!..ki pań
tw?
 
we w 1-szym półroczu br. wynoszQ, o 12 /Q mniej, DlZ 
połowa preliminarza wydatków pal'1stwowych na r. b. 
W świetle tych cyfr zmniejszenia budżetau pań- 
stwowego w roku przyszłym o 8 % jest możliwe do u- 
tz£'czywistnienia i nie powinno ujemnie wpłynę,ć na 
kształt gospodarhi państwowej. 


- 


GAZETA BYDGOSKA , 
ro(!a: , 
 wrz

nla: 1925 t'. 


Str. 9. 


o 


Bo BOZAKOWSKI, Tord. 
Sprawozdanie z. handlu !bota I nasion. 
Toruń, 'dnia 29. sierpnia 1925. Notowano za 100 kg.: 
Kasiona: koniczynę czerwoną 150-175; koniczynę białą 
175-230; koniczynę szwedzką 110-175; koniczynę Mltą, 
4
55; przelot 30-40; rajgras J..rajO\
 y 100-125; tymotkę 
40-50; seradelę 50-60; wykę latową 12-14 wiczkę złm()wl\ 
19-22; peluszkę 50-55; groch Wiktorja 22-26; rzepak 45-52; 
rzepik '0-'3; łubin niebieski siewny 38-40; slamie lniane 
15-15; konopie 45-55; mak niebieski 50-60; tatarkę 85-96; 
Zbote: tyto 16-17; przenicę 24-25; jęczmiei119A-20; br. 23.2'; 
owies 17-19; otr
y tyt:nie 11-12; otręby pszenne 11-12; m,,- 
ka tytnia 70 proc. 24-27; mąka tytnia 65 proc. 24-28; mąka 
pszenna '0-43. 


Giełda zboiowa w Poznaniu. 
z dnia 31 sierpnia 1925 r. 
Ceny dla bandlu hurtownego. 
Za 100 kg. w ładunkach wagonowych. Dostawa 
zaraz. (Notowania Ył złotych). 

yto nowe . fi . . iO .. iO 16.40-17,40 
Pszenica ........ 24.00-25.00 
1ęczmień brow. . . . . . .23.00-24,00 
Owies. . . . .. . . . . . 17,00--19,00 
MQ.ka żytnia . . . . . . . 24.50-26,50 
Mę.ka pszenna 10..... 39,50-42,50 
Ospa pszenna ........ 11,30-12,30 
Ospa żytnia _ Ol . . . 11,30-12,30 
Rzepak . . . . . . . 38,00-41,00 
Usposobienie: spokojne. 


Ceduła urzędowej giełdy 
pieniężnej w Poznaniu. 
Poznań dnIa zn sierpnia: 1925 r. 
Akcje lIankowe 
Kurs w zlotych (za 1000 mk. nom.) 
B,4nk PoznańskI I-III em. 
Bank Przemysłowców I
" em. 4.00 
Bank Zw. Spółek Zar. I-XI em 7,25 
Pozn. Bank Ziemian l-V em. 
Alicje Przem,.słowe: 
Kurs w zlotych (za I 000 mk. nom.) 
BrOW8r Krotoszyńskl l-V em. 1.50 
. Centrala Rolników l-V em.O,5U 
Centrala Skór ł-V em. 1,50 
Goplana l-III em_ 5.0) 
HartwIg C. l-VII em. 0,70 , . 
HartU/lg KantorowIcz r=-I1 em. 3.50 
Herzfeld Viktorlus I-IJI em. 4,30 
Iskra l-IV em. 2,60 
Lubań, Fabryka przetw. "ernn. I-IV em 95,00 
Dr. Roman May l-V em 22.00 
Mlyny I Tartaki Wągro\\'. l-V em. 
Mlynotw6rnła l-V em. 0,25 
Papiernia Bydgoszcz 1-IVem 0.30 
.---------. 
I 
 weslel 

n;
OŚląlkl 
 I I 
I koks hutniczy - brykiety 
szczapy sosnowe I 
I I olszowe. 
I Schlaak i Dąbrowski, Sp. z o. p. I 
I Te.e'. 150 I 830 BYDGOSZCZ BernardJrAsa 5. I 
Zastępstwo Koncernu. 
116.. 
11---------- 


. 'u-.(" 
O\VAUZV5UVA(łl 


Grono Przyjaci6ł Sceny I Towarzystwo Scenicz. 
ne .,zgoda". Jutro w środę o godz. 7 wiecz. w sali 
Wicherta "Stara Bydgoszcz" z
iórka w komplecIe w 
bardzo ważnej. aktualnej sprawie. Zarząd. 
Klub Sportowy ..Trapez". Zebranie miesięczne 
odbędzie się w 2rodę, 2 września. br. w Resta
ji 
Centralnt'j przy ulicy Dworcowej róg Snladecklch. 
1';0. po
dku dzienym spra.wa zabnwy jesienneJ. Z 
powodu bardzo ważnych spraw, komplet poŻQ.dany. 
O liczne i punktualne przybycie wszystkich człon- 
ków oraz sympatyków prosi Zarzł(l. 


BacZDoś6 InwalidziI Zebranie miesJęczne tut. 
Koła ZwiQ.zku Inwal. Wojen. R. P. odbędzie się w 
czwartek:. dnia 3 września br. o godz. 6 po poło na saH 
w 0gyisku. . ZarzQ,d. 
B&CIIłOić By41101łkl. 'tow. Cyk1lst6wl Zebranie plenat 
De odbędzie siO w środO dnia 2. 9. w lokalu p. Baecker& ul 
św. Trójcy o godz. 8 wlecz. przypomina się członkom ule- 
gaj"cym ze aklad.ka.mi aby tak()we uregulowali u kolegi 
skarbnika Sellnau. Wame sprawy. Komplet członków po
 
tądany. Z&n4cL 
Klub Sportowy ..Polonl.... Plenarne zebranie miesił. 
czne odbędzie sił w czwartek, dnśa 3 o godz. 8 wiecz. na 
sali "Harmonji" przy ul. Marcinkowskiego 1. Ze względu 
na watne sprawy uprasza się o ptlnktualne ł kompletne 
przybycie wszystkich członków. Zebranie oddz. młodziety 
(junjor6w) o gOdz. 7 wlecz. ZarqcL 
BaCZDO
 Townzystwo Kupców Deta1Jst6w br. .pożyw- 
czeJI Płenarne zebrame odb
drle się w czwartek, dnia 3. i"I, 
o godz. S wieC7.. w Resursie Kupieckiej ul. Jagiellońska 25. 
O liczny udział Szan. członków w własnym Interesie prosi 
Zarqd. 
:Automobilklub Wielkopolski, FUJa Bydg
ZCL W 
czwanek, dnia 8 bm. o godz. 9.15 wiecz odbędzie się w sali 
Hotelu pod Orłem zebranie plenarne, a przedtem o godz. 
8,15 zebranie zarzą,du. O liczny udział prosi. SekretarjaL 
Zebrule Zarzą4a Zwł4zka OdemD1alych WoJ.k6w od 
będzie się w "Domu Ociemniałego Zołnierza" w czwartek, 
dnia 3 wrzei.nia br. o godz. ło po południu, na które u- 
przejmie zaprasza. (-) C. Perzyński, przewooniczą,cy. I 
Stowarzyszenle Akuszerek na IDo Bydgoszcz. Zebranie 
miesięczne odbędzie się w środo. dnia 2 wrzeAnia o godz. 
5 ł pół po poł. ul. Jagłenoilska 29 w biurze lekarskiem.: 
O punktualność i komplet; prosimy poniew&! p. Rad!. 
zdrowia Dr. Zitta.k b
zie miał wykI ady. Zarqł. 
Barcerak1 Klub Sportowy. Zebrani
 sekcji lekko-aUe. 
tycznej odbodzie się w czwartek. o godz. 19 P!'7IY' uL Iagieł- 
lońskiej 10. .w sekretarjacie klubu. Ozebność katdeso kOI 
nieczna. 
Tow glmn. I.Sok6IM Bydgoszcz m - Szwederowa 
obchodzi uroczyście w niedzielę, dnia 6 września 1925 
r. wbijanie gwotdzfa pamiłtkowego, błogosł. przez 1_ 
Sw. Ojca św. Piusa XI, otrzymanego w pierwsze 
święto Królowej Korony Polskiej w dniu 3 maja br. 
w Częstochowie. na któr
 Szanowne Obywatelstwo 
uprzejmie zaprasza ZarzQ.d. 
Tow. PrzemYlIoWIł Naiizwyczajne walne zebra- 
nie odbędzie si
 w czwartek. dnia 3 września o godz. 
8 wieczorem w Ognisku. Na porZQ.dku obrad: Zmia- 
na ustaw. Prosimy' 
e 
 stawienie siO wszyst- 
kich członków. ZarzQ.d. 
Tow. UCZD16w Banl11owycJi. W piQ.tek, dnia. ł. 
9. odbedzie się plenarne zebranie w hotelu Lengnin- 
ga O godz. 8 wiecz. Na po
dku dzienym bardzo w
- 
żne sprawy. Komplet konIeczny. ZarZłd. 
SokoU Okrtga v. Zjazd Kuzubski lIię nie odbędzie. 
Wycieczka okr!:gowa odbędzie si
 "tV niedzielę, dnia 6. 9. 
na 3O-Iecie Sokoła do Koronowa. Wyjazd o ogdz. 6-tej z 
małego dworca. Posiedzenie Wydziału Wych. Fizyczn. Okr 
w ponledzialek 31. 8. o Bodz. 7,30 u Patzera. Czołem! 
N.cze1D1ctwo Okrtlla V. 
Zwf4zek Practnrnlk6. J[aplecJdola. Zebranie plenar- 
ne odbędzie się w środ
, dnia 2 września o sodz. 8 wiec z. 
w Hotelu Lengnlnga. O l1
zn:r odział prosi Z.I'Z4IL 
B.nerCZYCJI We wtorek, d.nla l wrzdnia o godz. 7 
włecz. odb
zle się plename zebranie Placówki. Mi<:dzy 
innemi sprawa wyjazdu do Torunia na poświ<:cenie sztan 
daru Placówki Toruńskiej. ObeCDo
ć W'l!z
ich człon- 
ków konieczna. ZarqcL 
, Podoficerowie Rezerwy. Zebranie miesięcUle odbędzie 
.iQ we wtorek, dnia 1 września o godz. 7 w Resursie Ku-: 
piecklej pny ul. IagieUoilsklej nr. 25. Tamte o godz. 6.1:i , 
zebranie Zarządu. O pun](tualne przybOycie członków upra 
sza ZarqcL 
BaCZllOŚć Tow. Powslde6w I WoJak6w B,4goucz.SzwI 
derowo. Miesięczne plenarne zebranie z wykladem odb
- 
dzie się we środę dnia 2. 9. łJr. u drh. Konieczkl Lenart.owi' 
cza 3 o godz. 7 wiecz. zebranie zarządu we wtorek, dnia 
l. 9. br. o godz. 7 wiecz. oraz przypomina się członkom, 
którzy są w
tecz z zaplaceniem wkładek tow. by te ullegu 
lowali u drh_ skarbniika Jędrkowiaka. Watne sprawy. 
kompIet członk6w pot
any. Z&rZ4ł. 
Baczność Ech1ści1 PieTWSza Iekcja śpiewu odbedzie 
"Bię we wt.orek 1 wrzejjnla br. o godz. 20-tej w sali "Har- 
monji" pr:zy ul. MarctnkO\VI!klego. Ze wzgledU na budw 
w6!ne sprawy oraz koniecz:ność zaznajomienia się z naj- 
bliJ.szym programem chóru, obecność wszystkich człon- 
ków pOf.ądana. CzeŚĆ ple
ni. Zarząd. 
Bacmołćl Tow. Oświat. ,.Lech" uJ'7Ądza w sobotł, dnia 
5 v"Tześnia wielką załJav"ę jesienną na sali nesursy Kuple- 
cldej, Iagjelloil9ka 2:;. Program wielce urozmaicony. Po. 
czątek o godz. S-mej. Zal'Złłd. 



 


r-- 
 - 
, . o _ 
 
, .

, _ 

a, . : o : o o. o
 '-:-
:.,,;.. 
':. - - <\ ł 
'źv c1!;.Gosp6Dt IłCZ( 


Redaktor odpowiedzialny: Andrzej Polek. 


Dziś wielkie W)'czekiwane arcydzieło l prz8wyiszające wszystkie c1ot)'chczas widziaDe ollru1. 
FILM, kt6ry poruaa,' lIlIIlony wldz6. 


11'67 


Kino nowM[i 


Mostowa 5. 
Telefon 386 


p.t. 


PO[lątek 6.45 i 8.45. 


.. . 


, 


, 


w 10 aktach 


(całość) 


.Oh 


. . 


I' 


Aud Egede Nissen Paweł Rychter słynnny odtwórca roli Zygfryda w uNibelungach" 
W rolach głownych 
 Rudolf Rogge znakomity król Salmira w filmie ,.Krew za krew". 
Passe-Partout I bilety ul
o\IJe niewatne za wyjątkiem prasowyeh. 
Orkleslra .,od batuł- iti B. Sommerfeld..
		

/gazeta_bydgoska_1925.09.02_R.4_nr20100008_0001.djvu

			\ 


Nr. 
Ul. 


GAZET'" B'\ DGOSKA. eroda, 2 września 1925 r. 
Monumentalny film z dziej6w ludzkości ł 
. 


Str. 10. 



 


Jako Nadprogram 
AKtualność 


nł85 


Kino 
Kri
tal 


... 
'ACCU$E ..l [AUfiO 
wlnr 
Wsp6łczesna tragedja dziejowa osnuta na tle wielkiej wojny w 9-ciu potęfnych aktach, refyserji Abla I N . D. niK P h" 
Gance'.. W rolach gł6wnych: Seweryn Man - Romuald Joobe _ "al'1&Doo".". aJnowszy zlen at e. 
12 Pań
twowa Loterja 
Iasowa ..... .ii.iL i.i .wy.BOi..... Gramofony · 
ss 000 losow - 32500 wygranych I l prem)a. w kwiatach koszykach I wieńcach po taniej cenie poleca Stare wielki wybór 
Główne wygrane I . 
1 premIa po 250000 złotych nł79 IIelel1.8 
etzl
er _ M U S I C A". 
2 wygr. "' 150 000 "' fi 13 - , 
2", "' 199 ggg "Itd Dług. 41. n477 Tele OD 10 B-ela Sokołowscy, ul. JagleUońska 75. 
2 tt" ". ................ ........ ................ 
Ciągn:en;e I-szej klasy: 14 i IS paidziernika. 
Cena losu do katdej klasy: '/1-40, 1/
-20, 1"-10 zł. 
Szan. klientom którzy swe losy chcą nadal zatrzymać, 
poleca śię szybkie zaopatrzenie się. gdy! ich Iq,sy mogą 
być sprzedane. 
Kolektura Loterii PaAstwowe. 
M.REJEWSKA J Bydgoszcz, Dworcowa 17 


- 


- 



 l. 


.\ 


Dziś we 
wtorek 
6.35 i 8,45 


Plyt, 


n4i8 


" 


Na sezon jesienno-zimowy 
nadszedł 
Duży transport konfekcji damskiej w r6żnych fasonach. kolorach i po cenie bardzo przystępnej. 
Płaszcze i kostiumv 
Orygina1ne moóele' zagraniczne pierwszorzędnego wykonania, ostatnie nowości koloru i futer. 
Suknie welniane, jedwabne i kSDelusle 
Oryginalne modele zagraniczne w artystycznem wykonaniu ostatniej nowości. 
Z powodu podwyiszenia cła, oraz. aby zamiast za
anlcznym dać.zat
dnienie naszym pols
im robotuiko
, a .tem sa- 
mem umożliwienia klijenteJi miasta Bydgoszczy i okolicy zaopatrzema su
 na 
adchodzą
 
Imę. w. konf
kc]ę ple
s
 
rzędnej jakości w eleganckim wykonaniu, a po cenach bardzo tanich. przysląplł
ąt przez llple
 I slerple.n do fabrykacjl 
xonfekcji damskiej 'YI du2vch roz.ml
ac.h podług najnowszych modeli I z najprzednle]szr ch matel"JałOw krajowych znanych 
ze ,wej dobroci fIrm biel
ch. . . . ., . 
Moja dłu
oletnia praktyka oraz posiadanie w mej pracowni dobrz
 wykwalifikowanych sił fachowych umozhwlly 
mi wytworzyć konfekcję, nie uSt
pu;ącą w żadnej mierze W)Tobom ZB./?T8.Il1cznym. . 
Ażeby przekonać Sz. Klienteię o stanie faktycznym, będzie me okuC! środkowe przez cały mIesIąc WrzesIeń 
dekorowane tylko wyrobami własneml. a krOj. wykonanie. wygląd I ceny będą ŚWiadczyły o zdolności naszego robotnika 
i naszego przemysłu krajowego. 
,... Przegląd w mym magazJDie będzie chętnie widzIany 
Dla urzednik6w i wojskowych miasta Bydgoszczy będzie się udzielać 100{0 rabatu jednocze
nie 
. ulgi w płaceniu. n481 
B. CYRUS 


\ 


........................ 


"Hotel pod Orłem" 


Z dniem I września rozpoczyna 


swe koncerty 
znana uKraińsKa orlłiestra 
składająca się z 12 osób, w tern 


D409 


J AZZBAND" 
" 


................................ 


n438 


Rutynowana samodzielna 
I
 0:1. 9 e
p O nd en 't l
 8 
potsko-francuska, znająca język niemiecki. obznajomiona 
z księgowością i wszelkiemi czynnościami biurowemi, po- 
szukuje odpowiedniego stanowiska na prowincji. Naj- 
chętniej reflektuje na stanowisko samodzielne. Zgłosz. 
Starogard, (Pom.), ul. HaUera 38. E. nZOSKA , 


Cidańska 155. 


Telefon 1432. 


Magazyn Mód 
Przyjmuje się zamOwlenia na futra. Płas
e, kostjumy i sukl}ie wykonuje a,ię w wlasnej pracowni pod gwa. 
rancją najlep
ego wykonania I kroju. podług oryginalnych modeli wledenóklch i paryskich. 


Zad .f.rą (Da p",.K'". z IIóC, D 2735. b 3682 I 
it..) .,. I -ł.wo. 
Dla p.lzaJIGłI.
cI. posal1 50 procent zniiKi 


OGŁOSZENIA DROBNE 
Da ten sam dzleD. przJ'imD;e II, de lIocIz. 10 r.... 


NapiloW)' Wlenz tłut,. 10 IIrosz" .ail1e dalsze 
sl.w. 5 gron,. 5 liczb = I slowo. 
i. w, z, a = .aido st.aowi sl.w.. 


ł POSAD POSZUK. ł ł LEKCJE 
Kas ł erka LEKCYJ 

 polskiego. Zygmunta Augusta 8. 
dom. z dłu!szą praktyką znająca d304 
się na prowadzeniu książek, 80- ł. 
łectwie l kasIe chorych,' poszu- R O ŹNE 
szukuje od 15 września lub l 
października hr. posady na ma- 
jąt.kn. Łaskawe zgłoszenia do COO złotJ'ch 
adm. Gaz. Bydg. pod nr. 466. na 2 miesiące poszukuJę. Spi
. 
n466 szne zgłoszenia pod ..Pewność" 
'OSZUKVJ' do Gaz. Byd
oskieJ_ d3C;9 
posady jako służący na folwarku ST
NCJA., 
posiada praktykę. I dobre świa. dla ucznia olne
a zap
\\mona I 
dectwa. Andrzejewski Wiad. Do- dobre. odżywleme. .Ullca Pade- 
bierzewiec. pocz. Smogu1ec, pow. rewskiego 12, l piętr.> prawo. 
A Szubin. dU4 da9ł 
NAVCZYCIELKA Biuro P rawnicze 
doświadczona z wy:tszem wy. .. 
kształceniem, doskonały fran- Karola Schrodela 
cuski, niemiecki, angielski, mu- 
zyka, rysunki. Doskonałe świa- Nowy Rynek fi II 
dectwa poszukuje posady lub " . 
lekcji. Zgłoszenia pod 200 do 
atwla wszelkie sprawy sądo\\l', · 
adm. Gaz. Bydg. d407 hipoteczne, karne, kon
rakty 
słlOłkowe, rellUluje hipoteki, za- 
VIZ,DNIK łatwia wszelkie korespondencje 
gospodarczy, zamIłowany rolnik. i przeprowa
za clch
e akord)'. 
energiczny. obeznany. po!>!ukuje ". B. fi- 15 
stanowiska na majątku zaraz. 
Pok06t - Klej Stel ak - Pędzle SYPIALNIE KSlo\ZKI POTIZEBNA Lask. zgloszenla do adm. Gaz STANCJA. ł 
polęca po cenach bezkonłmren. .1ębowe i damsll:!e poli:OJe macho- szkolne i nieszkolne nowe i uZy' zaraz słuiąca do wszelkich prac Bydg. pod ,,sumienny". d406 pole
o
a przez Dyrekcje Szk
 
. niowe aprzeda.je bardzo' tani(, wane aprzedaje, kupuje i zamle- domowych. Wiadomość: Stary przyjmIe cbłopcow. P
m
c 
A. B. Lewandowski . na rat
. Srolamla mebli. 111 nia KsJ!lmlca S
okształcenla, Rynek Ił. w składzie galante- MIESZKANIA :-I





. j




e O

':

 
Dro
eria _ Perfumeria Jackowskiego 33. n66 Kordecklegu 1 a. p:erwsze piętro, ry1nym. d3404 .' nie. Dom obvwatel'