/Baltica_004_07_001_0001.djvu

			j' II ł b 9 


.- 
Ił- 
--- 


19b 

 


- 


C' 
 m, ',lilii: 
. 
r o c y 
! P C T B E H H LI X 1. Ił q A C T H LI 1'1. łl K 'f o H '1., 
I\:\C_UOmłlXCH łlCTOPIH AIITBbI II COEjI,łIlIEIIIILIX'L C'b HEH lU Af\'tIllH. 


t 


(
T'b 1387 110 1710 rOAa). 


-- e 


Z B I ÓR 
. 
DYPLO)IATOW RZ4DO'VYCII I AKTOW ł)RYWATNlCH, 
POSI.UGUJ4CYCH DO ROZJAŚNIENIA DZIEJÓW LITWY I Zł.4CZONYCH Z NI4 KRAJÓW. 
(od 1a8
 do 1
10 r.J
		

/Baltica_004_07_002_0001.djvu

			I 


.. 


.. 


... 


41 


t
\
		

/Baltica_004_07_003_0001.djvu

			6
 1- i g, ("1\ 


COEP AUlE 
)l o C y 
 A Ił C T B E 1111 LI X 1. Ił II A C T II LI X rL A K T O B 1., 
RACAWIIUIXCH liC 'rOPIli .łIlTBLI II COEĄIIIIEIIHbIX'b C'b IIEił BJo\A1HlliI, 
(011llł 1.:Jt!i
 do I.
I.O loiJa). 
n 3 A A 1111 o .: Ił Ił Jl E II C 1\ o 10 A P X E o A o r Ił II E C fi o 10 K o 
I JI łI C C I E 10 


DOA', peAazl\ielO Y'IeBarO CelIpeTapIl 


IUABPIlIiIH KPYIIOBHąA. 


--łEl&eea.- 


łL\C T b I1EPBAH. 


o
o 


ZBIón 
"'--- ... 4. r .. __ 
DYPLOMATÓW RZlDOWYCII I AKTÓW P.RYWATNYCII, 



 " . 
POSŁUGUJłCYGB DO ROZJASNIENIA DZIEJOW LITWY I ZŁłGZONYGB Z NIł KRAJOW, 
(od 1.3!j
 do 1.;1.0 r.); 
WYDANY PRZEZ KO)nIlSSJ,
 ARCIIEOLOGICZNł WILENSKł 
--- 


. 


pod rł'dak£j, Sekretarza naukowego 


l1.1.lIurycego Hrłłpowic=lI. 


I 


.. 


1- 
-- 
CZĘŚĆ PIER \VSZA. 


. 
n II J b II O. 
B"L T H II o r p a tJ. i II O C II 1I:ł 3 a B a JI. 3 Kar o. 
1858. 


t'.
		

/Baltica_004_07_004_0001.djvu

			I 


' sLt 161 
/' 
tlI 


. 


... 
lIe'laTIIT. n03110Jl.CTC.. c.. T1;M". '1T06bl no Bane'lIlTaRi. npeACTaBJle.o 6b1,'o II... I{PB3YpUW. 1li0RIITeT.. pa"ORe.Hoe 
'1..C..O '113'.0.1111'0..., 8H"bIl0, 25 Anp1.... 10;;8 I'OAII. 


lfeH,
ol'O A. Jll!1XI( H O. 


"\\\LIII'
... 

 .'iIIII'M 
. 
__111'
'- 


K.&

/5'\ 


. I
		

/Baltica_004_07_005_0001.djvu

			I, 


nPEfI,IIC.1l0BIE. 


J 


CTO JI'I,l"b yme MIlIlY.'IO, GaG'b lUaQ,tii /l,OI,.t:lI. 
IIIJe'\"IIIIIIH.'rb lI:łAilllie AIIII.'IO:tlaTII'le('KaI'O lio- 
AeGca 1I0.'IIoIUlI II coe),lIl1ell II 101 X." C'h lIelO BJIa,J:liHiii. 
II:.... II 1'0'" Iii M:tI 101, Inl'h 0611111'0,\0IlaIlIlOO Ił'b 1754 r. 
011),110, 'no TIIł'Tiii To,rh aT11I'O II:JA3I1iJl ł
O:Iit\t'II'" 
UbIJI'b 311 1','1 10'1 iłTI> Ił'b eeu"t IICTOpilO .;IIITBbl. IIpell\.i\e- 
npeMelllliłR C
lep"'b Ile AO:łIIOJIII.'la lIarneMY )''1ello- 
ItIY IłLIIIOJlIIlITb Uloel'O 1131ł1'I,pelliR II M3Tepiil.'ILI, 
COUIIl11111ble IUl'b, Ił'b yu,epU'h lIaYG'łi AO.1I'0 OCTa- 
Ba.'11ICb lIeIl30.tcTllbI:łJII. 
n'b 113CTOHU\ee IIIJCMH 11('110 1'03113113 lIiICTOR- 
TCJlblliUI II01'llt'GIIOCTb B'h OóIliIIIO/\OlliHlin IIIlt'b- 
ItlellIlLIX'b IlinUITHIIGOU'b 1I110m.'IaJ'o. Hc.t )-u'I.it\- 
Aelllol, '11'0 Ue;l"h In'b 1'11.1....11 .'lel't;O :Ji'U.'I)'),II1'b- 
cn epc).1I Ó(.:JIIIIC."lClllliH'O 1łlllo.l\e(
TII3 lIe", II IIII'ICCGIIX'b 
tl>aGTolI'h, '11'0 'liICTO lIellOaltl0J1\1I0 eDnaaTb pa- 
:J0llllilllll)'IO Irtllb COUblTiii Óe;-I'h 1I0DOII,.. a1'IIX'h 
:111"1111 be 11'1" IJił3C'tJIllIlIoIX'b IłI'C1łIeIlt')I'h, 110 '
YII,e(
'I'- 
nYWlqllX'h II it\).ymIIX'h TOJlblW IIł:K
-C1'1I0" PYKII, IW- 
TOIJan, 110 C.'IOOl1)"h 1I0aTa, MOI'.13 ÓIoI 60336am.. 
IlXIS U31S npa.-ra 3aÓ6eHbll! 
ąecTL oo:mullou:lelliH TI'Y;\OO'I, /l.OI"t.18, n'h 01'- 
1I0Illelli...'1I1ToLl, XO"'H O'b ł'inllolX'b t:r'IIO)IHLIX'I'IJiI;nrt- 
pau., 1II)11113),.'Ie.I\IIT'I, r,lIao.'IY 
1
XiłllOIlY, KOTOI)l,IU 
Ił'b 11:IAiIllIlIlM'" lUl'I> (l H:łf; r.) (
óOI)lIllt;'1> 110- 
M.tCl'II:l"h ,'I"'III1'I,umie ill;TLI, ('OXI13111111U1ie('H lI'h .il ll _ 
TUO('t;IIX1. 1ł1t'l'llIIliiIVh. 3aT'li
"h I'. A.I. T
 1II't'II(,II'b 
AOt
'I'ilml.'n, 'Ia(
TI, 1\0.1.leI\L!i1l A.IO('IITlli'",\" III. C. 111'- 
l'('IIÓ
'III'('GY.O AIIX(,U"'13t1>lI'J(
(
G
 lO l-ioltnmcilO, 1I:1),illl- 
mpo 
III01'O lłilit\lIbIX'h :JiIK.'UO'JiIlIllIllM'n 111, lIt'ii 11('1'0- 
1111 '1t'('1iII X'b ),01\) 1łleIlTolI'b (ł X41 I'.), lIa JI:lloIliaX'b .'Ii'- 
l'lIlIcKOM'h II II Ta.'1 LJIII ('J:ml"h , lI'I,('I\O,'lbI\O 1I0:16I;t', 
11'1. !tIOt'lill.t, liIlH:n. 
I. .<\. ()ÓOJIt'II(
l\iiI, 1-1. "l,illlll.'lO- 
11II'I'b, lU 1I0I'O,\IIH'" II /\. /\
 Ó('II('ł:iu, 110 110- 
11
-'lellilO I nil I El' r\'I'()I'(:łi.\I'O JUOl'I\Olll'ł;moo 
Oól.I.te(
1'lli' 1I(
1'0l'illll "\IIt'lIl1o('1'(,O 1'0cciu('l>lIx'" łI:t- 
"a,UI (HH:ł 1°.) An't. 0;1<1\1110111 IIOt
O:lbCl\ill "11111'11 
Mt''rIJII..... JhłTOO('l\llx'.. 0.1.... "I :J45 - 15xO r. 
:-łl1T'I;
r.. (11'10 1 
4:J r.) a),Y ił ll;1.'h l'a'IHII(,..iii Iłwl.- 
C1..t C'b «I-tlUI'TOltl'b 113,,\11.'1'10 ,4u1I.IIOJlwmU-ł4e- 
Cli;" IiOAeIiCl) .lIum6bł l\aClllOmiiicR aliTOO'b 


PRZBDMOWA. 


Slo lat minęło 011 czasu, w którpn l\Iaciej Do- 
giell'0wziął lłIy
1 WYllilllia Kodexu d)'lllomat)'czne- 
go Polski i złączonych z nią kraj I) \\' . Wed-ług 1'1'0- 
sl'f'ktu OgłllSZOflf'go w J754 I'. 10m trzeci miał 
obejm()wać Lilll'
. Zawczesny zgon uczonł'go mę- 
ża nie dozwolił IUU ziścić zamiam i zbiory jego, 
ze 
zkodą nauki, (Hngo Ilozostały w uk.l'yciu. 


Powszechnie uznawano nił'zbędn" I'otrzebę wy- 
dobycia na jaw "iślUielllł)'ch l'"nlJ)ików I'l'Zeszło- 
sci: wiedziano, że bez Ich świałł.l, ł.lt\\"o zMil- 
kać się na niezmit'l'Zoflpn obszarze dziejów; wie- 
dziano że częsłu 1,,'zeryw3n)' łalJt-Ul"h wypadków, 
da się zwiiłzać 11gniwami, bUl'zą cza!'u l'OZ(lI'OSZO- 
nplUi, lecz które i!'tnit'ji\ i oczekują tylko U III i(.- 
jętnej ręki, aby je (lod-tug słów I'0ely: podnieść 
Z zaponmietlia proc/m. 


Chwałi. wznowienia pmcy Do
it'la, co do Litwy, 
acz w nader sholUn)"rh I'lIzmial'arh, s-tu!Owie .jellflak 
nalt'ży PilUU Piłwłowi 
Iurhiłno\\', I..tÓI'Y W" yda- 
J)pn (HH6 J'.) I'l'zt'Z siehie Zho1'1liklt umieści-t 
I
ajdawnit'jszł' IIY(llumiltll, jakie !lle/l'!lki Litewskie 
,....ze..)I.JW ały. Po nim Pan Alexantłł'I' Tuq.!it'njł'w 
dllsta..czył S. p(.terzIJllł-skifj ,\!'dll'lIgl'aficzlH'j KulU- 
missji cz\,ść zbiorów Alherłralłłle
o; j..j siaraniem 
wyszły '( lO-H 1'.) ważne dokulłI('uła hisloryczne 
w ,językach łacilbkim i w.łm,kim. !\'Iałll ('O pc.źniti,i 
Książe J\licha"ł Ohulcu"ki, Iguacy Uilniło\\'icz, lUi- 
dJiI"ł Pogodiu i 1>. Huhił'usl..i, z pOl'lIczt'uia CESAR- 
SKIEGO I\luskiewskit'
o Tuwarz)'stwa lIi!Ołorji i Sta- 
rożytności, wplali (18
:-ł r.) .Iwie Wilżne księgi I'"sel- 
skie I\letl'yki litt'wsl..fj z lilII ;H;)-J 580. W kilka lat 
flotem (18
5 1'.) EII",a...1 Ha(Oz}'Ilski, IJl'zy 1'i(l1tł(lział3- 
niu Jillla V oigla \\ piał: Kodex LJ!lploma/!/cZJl!/ Li- 
ttJwsld, obejmuj.
cy słllsunki zakonu Krzyżackiego, 
Z (ll'Zedrhrześcjilllskimi włallZł'ami łf'
O kraju. Leon 
Rzyszczewski w swuim J{oae.r;e polski, (1347 J'.) pu- 
, **
		

/Baltica_004_07_006_0001.djvu

			('110111£>11 i ii: 01)APHa :łle'lelloCI
ell'h C'b lI(łe,J.xlmcTiall- 
Clanlll l'ocY,lallJnJII .!II1TIILI. I', .!lt'OIl'b PiKIIIII'IeIl- 
cl\iii: II'" clloeWblluLCI\O\l'b 1-\.0,'1'1\..... (1847 I") H;mc- 
'JaTa...... co nt'CIO lIa
-'1II010 TO'lIIot
TiłO ,lJ,OI'OIlOllł.l .llll- 
TliLI c...llo.",lIIdi, I>ac'uolI
iel'H 1I01l110ca 00'10 II X'" c.lin- 
II ill 110,.'\'" o,J,lIoii KOIllIlIO" 11 n',UOllmrh. 110 '1'11)' ;1.o
.... 
11110.....1. 
lOlIyuell'I'a,'II,I..,nn" TIIY 
O\1"b OOUJIII"II,nl''',. 
Hllp.a OOU:łmm e. neT(
llr,n"'c..oii AIIXCOI'IIM'II- 
'Ił'Cl\oii l'lnnlllcill (18<10-1 
i):i I'). R.. Cn "AKI'LI 
3alla,1110" lłOI'cill", oÓIIII\lmoll
ic COOLlTiJl 1'llex'b 
c'" nO:IOIIIIIWIO Il"lilOOIl'" (1340- - I fi!)!) l'.), IIOUJ
III 
IIc'l; ,lJ,Ol> pieli "1"1,1 ('0"1'1111 II 1.1 C jl,11I"1..'ICJI''' II ,,;I(
alO- 
lI.iel'fI lIfTOlIiII .111'1'11101 II PYCClm:\'h IIpOIIllIll
i", 
Jllllllla".,IC6IillIIIIIIIX'" IIlleil.t\e 1)'1;'111 IIUI'1I0.IIITOii, 
)"),a'1II0 e;
;I>.lallllblll lI:m:le'lellill lI:n. .1I1'I'IIUC:I\IIX'b 
. 
 

Je"l'I)uI\''', a Tal\il;e 
IIIII1'W uailall.1e m;TIoI, ('OUII1I11- 
nhle I
'I. 1'IIY,J.lltJ'b n'h PiI:ł.III'IIIIo1X... aill'!).lIIu'IIIL1X'.. 
II lIaUJIIX-.. allxI1II1IX'... (
OOI"l11ic )rl;C'I'IILU'" I'lla- 

IOT'b, IwnC'Ja"l'IIIIIIOe r. Cł

leIlOBIoI
I'" 11"" UII.iII.II'I. 
II JIIIIICI\'I., '1'.'''iKC Ile .1JIIIUeIlO B'" 1I'liGOTOI)oii: (
TeIlCIII( 
lIaY'JllaI'o 11II"f(
lle('a. Illłel'111ICIII,lł' TIIY,J,LI Iiieucl;Ou 
A l)xeOl'llaoJ>ll'Iccl\oii Eo]ulIIc,cill GaCaIOTl
1I 110 ]1110- 
l'O
J"b IICTO(łill .111'1'111,1 II łOi" II LI X'" I')"oclmiii, 11'1;- 
I;ol',.'\a IIlmllłł,lJ.Jleil\allUJIIX'h 1I0c
rI>AIIC". 
I'-a:m:IOCL OM, '11'0 111111 TłU,O}!'" oOłuill 1I:1,J.<łlliH 
,J,0.-lililll,1 6....'111 1I:1(
m"'YTb IICTO'l11ll1\1I 111'0011(11)0- 
,J,omll...IoIX'b IIcTolm'lcł'liIIX'.. 
JaTe(łia.10n'... 110 lIa- 
111)0'1 'u 11"1., (
'b I>aiKAbnJ"b ,lJ.IWJI'b O"l'''(ł1.l1l3l0TC8 
110111.111 JI('olrlillellULIJI (
OGI'0IllIllH" 111'" l'.łł
II(łO- 
c'I'I)allellill IIC'I'ollll'Ił'ClmX'h :malliii 1I:I,'I,allill ,lJ.0 CIIX'b 
11111"" 1I:1I1"1>(
l'IIIoIH, l\aCalOU
ill(,H TO.'IM.O l'ocy,'I,ap- 
CTnCIIIIJ.I X'b 11.'111 
ICi",\llliłl'0:
1I r.1X1. 01'II0lllell iii, 
Olia:la,'III('b O,-'I,IIOC'I'ollolllllnlll II lIe,J,0cTiI'I"II'IIII.nlll 
",.111 BO:l('.I';UlIIIIJIł'lIi,. iIiIllIIolX... oÓl'a:IOII'I. O"'
I.łI"O. UIIY- 
Tpelllliii 01,11"" 1Ii1110,'J..1, ,lJ.lnWUIIIIIJI oOLl'maJl i1\113111. 
el'o AO ....I;x... 1101.... O('T."')"'I'I'H :1.11'3.\"010, IIOI;aJl".CTL 
lIaYl\8 liC COIIIICT'b IIUI.pOlUJ co DIIYl"I)CIIIIIIX'h 01'- 
IIOIJlł'Hiii 1'
;18110 Yil
e :Jił)lOJlł-UI.U.O oou,ecTna. 
'J'lłII I'o
a Tml)' lIa:m,l''', lIiI I\Jlill'I
It'leCI\O:tl... 1I0
I'J. 
TPY/l.OII'h /I,I....I;.'IJI, Ir.. nll.'II.II'I;, I'Oey,I,AI)IO IIJU- 
1"':lłA'J'OI
Y ó
lilr0l"oi'l,IIO 01.1:10 HI:UIIIJlOCl'ltII'l>n- 
UlE Ila31)'JillIIITI. Y'lllea;,lJ.('lIil' Allxeo
IOI'II'ICCIiO" I'OM- 
!łIllcill. 3'1"0 .li. 11.10 I 11111 LI " 1I01l0,J,'" I\'b OTbI- 
ctmUallilO II'
II:CII'I.CTIILI"'" IICTOIIII'ICCliIIX'" 
laTe- 
l)i.uoR'b. O'I'Ił'li'laH COIIIICJICllllblM'b TI)eOOllalliJl)lb 
lIa)-liłl, nllJlellCGaH AI)XcO.IOI'II'lccl\aJl lioM- 
MlleiH IIpe,lJ.IlIł11I1H.1a 113'1. 1I1J111H1,!I,.'lemaJł.IIX1. en 
c061ł1IHiii PYl>olllwcii, IIOł
TO'IIłIlO oool'all
.le
II.lx'b 
. '" 3 
CO'I).lIc'I'RleJl'h amTł
.lell .lIIa,J,II	
			

/Baltica_004_07_007_0001.djvu

			-' 


DaTL l)yI,oIllICllloIe mnJIITHIIKII, c.łYił\an\it'l\'b O(i'bll- 
CIICllilO M'la'Tllou IIcTol'ill. Oómllltl,\OIlaJł"b D'b Im- 
CTOHU\"e "11f'JUI lIa'HlJlO a'ral'o )-'ICIHII'O 'fl'y),a, 
lio\l)ln(
iJl (
'IIITae'ł"b t
eÓJl OÓJI:J31111010 OÓ'..'It'IUI1'L 


\ 


1'Y 1'.1CIUllpO M MC'.'II" K?'roll.1J1 11)-I\CIIIO.\II.m ee 
n'b IIl't"1,mnU'JIO:tl'b 1I:1),alllll. 
łio
nłlll'ci21 I
YII\ec...nYC1.'"b eu\e ...al\'b 1IC',1.IIII1U. 
E2I coól'.lIIiu JIaII YC"I'IIII'rCIII"ł., cy,\U 110 lIe.1ó111110 
1I."liłIIllICUC'U NI A'I;JITe.'l"'łOl
"'II, .3,IJIIO.IIoIW (ionl- 
Ti,I, 110, 111111 p"laUII'H!.'IMICIU Ó),\
 "
IIOC''''", II'" lIa- 
l
'I'łIIIU\C'C! 1111('1111 Ile ),OC"'iłTU'1II0 l'u
e :UIIOl'O'IIIC.'IC'II- 
III.1. 1\ IICrI'CnlY licmMIIl
ci21 1Ił
 l'O'I,liI 1I
';I\HI,un., 
Ifb CIIUC'U" Jl:IC-' OIlIl\f'JI'b 1I:1,\allill, AC'l'iliaTLl'U n'b Im:l- 

1'1;II\C'lIill 31.1'1111'1. :liI('óIIl'l;e 1I11
IIII""ilro, OClIllllilllllCU'O 
1101 C'O.'I,CIlił\iIII i II, 1I011II.l"'" (:U:\ ('illlIlJ! TO.IL"O IIC- 
00:\0.111\11.111 XllOlIo.IIII'II'lcc'l>iii 110(111..1.01....., olla IICJIOI'.ła 
IIIHIIII....b 1'.I:&A'I;:"1 110 1I(1f'....
Il'Tmrb. '''m;'b, 1101'.'1'1; 
iI;a.IOII;IIII1I,IX'" l'II;UICI'I"b 11 nlU.'lbl II II ""'0 o...a, 1111' 
('eH'" Ii'b 1111,.,1. 01"1. Ilall'" 110 AI;.I;ul'" 1I0ulil1
e 
XIIIII'TiallC
TIIOO'l>, 
"1'"I'OIIOI'LI cy ,lI.CÓII LI X'b 
l"tl
1"ł. 110 i..-I;.HIJrb, 1103- 
łIIll\aOIUII
I'" lI:n. "I'C!.J.11.13CY.3.I;01l'b 11'1";3, iIHI.'IOllall- 
IILI8 II OXIHlIIII'I'e.'ILllblJl IWIIO.'ICIIC'"iH 1'llć1JW'I'LI ĄJUI 
V'lellblX'b, III1CI.Ma :m
I'I;'1ił1'C.1LII"I;i'iIUIIX'" IIC'I'0I)IJ'lec- 
;alX'b .lrl.IITe.'lci'i, ,lI.YXOIIIILIII :J<łH'I.ll\ćllliJJ, 01'1Ia;Kmo- 
n\iu 0'1. ccu't A)'X'ł. 1I11C
lellll. OIllICII J'JJanll'l;uUIIIX'b 
1101'11<11111 1 111 LIX'" "1)'I;uOCTC", C'IłIIł
1\1I .'I,IIOIIIIIIC'ł\IIX'I> 
()l'IIH,IlOII'I. Il'b 01'A<łJIC'IIIILIX'" IłUeIlO,\C".'II;IX'b, 1I0C'I'a- 
III1IUł'lIill (
C"l\IOII'b D'b ,lI.'I;JI.IX'" OUiOIIQ.'It'lIill Ue- 
.'1II'1CCl'lIa, TiI""LIH ,lI,ollcccllin 11łI.'lIInl'Il'I
""X'b 
m'ellTOlfb IIJIII OT'ICl'LI 1I0C:IOII'b, OTIIII;III.'IP.III1LIX'.. 
"'b ('OC'l;,lI.IIIUI'b ,lI.Clliti;lII;nl.... 
licunlllcdll yo.tm.3,eua, '11'0 II:t1C'IIIIO aTO paa- 
IIOOOI).':lie co,"f'II
"allill A'I;.'laCT'" 1I:I,1ćlllie Cli oTllaiKe- 
lIieJl'b itill:1I111 II 01."I"I;lI"UII'" IIpOIII.lćU'O 61>1Ta 3,.'rl;m- 
IUII'O "IWH. n'b 'lIIl'
I.t IJaIW'I<"I'ćUIIILIX'" TellCI'b 
ćU.TOB'b N. X \'111-" ,lI.OIl0.IIUle1".. 1'l
lIca.lIIl'ilO Ilo),a 
()JILI'ep;J,a lIell:m.tCl.'IIM
I'h ,lI.O CIIX'I. nOll'b 1Il\lelłł!:tI'b 
n;J,OOLI (:ml/l,llIIraU.'lhl. CY.3.eIiIlLle 1I11111'OllO(lM .rh /I,'t- 
.'lćIX'b ° KO.1,wnCTII't 1I0M.tIl\CIIIII>IIIIIO,ll.'" NN. XL \'111 
II LIII, IIJIII 110 Jrt.łY (I "1IO,\ai,,'I; AU'U'IIII Ma- 
"'CIIJ,lO (X X X I.) 6(10NIIO"I"" 11('1'111111101" ('II"ln"b IIćI 
C'Y.\OII(l01l3I1C1J\l"I'IICI H OOI.I'JaIl Toro II(lNIł' 1111. lI\e- 
,\(IO'I'LI 1\0T0)lLum OC'l>lIIa.1'.. liopo.IL C'.II;llIlIaro (:.'1a- 


. 
". ł 


VII 


historycznćj I,rzesdośri. Ogłaszając obecnie Iloczą- 
tek tego naukowego I"'zedsięwzięcia, Kummissja 
czuje się w obowiązku wytłumaczyć myśl, klóra 
jćj głównie w lIipDl przewodniczyła. 


Istnienie Komrnissji jest tak świeie, rękopiśmien- 
ne jrj zhiory, choeiaż zwaiaj'łc n.. krótki czas 
Jej trwani.., bllgate, ale w miiH'ę tego, czem stać 
się mogą- tak nieliczne, ie KlllUmigsja nie zna- 
lazła właściwem tnymać się w ieh ogłaszaniu, 
. lIny jętego lrodzia-łu dukumcntów we(Hug ich treści. 
Zachowllj;ł c przeto kunieczni! tylko klJII;j czasu, nie 
przyjęła (Iodziału na pl'Zf'łlmiut y. I tak (10 na- 
daniach Jagie-tły i WilIlIda, po pismach du nich 
Papieiów, w spl'awach og()lnych Chrześcijiłlisłwa i 
odnoszących się wyłiłcznie clo Ulwy. IlU akcie 
rozgraniezenia tego Iliuistwa {III I'"siadłości Hyce- 
ny mieczowych, następują pl'Zywileje Iladawcze 
osobom pojedYliczym, zgl'oUJadzeniom lub miastom, 
wnet za nićmi IImuwy mająlko"c znakomilszych 
dostojników, wyroki sądowllictw w sprawach z prze- 
sądów wieku wyp-ływaj;łcych, Ilaclania Królów lila 
liczonych, listy wielkich postaci hislol')'cznych, le- 
stamenta noszące wyhitne cechy czasu. opisy g-łów- 
niej
zych twierdz natlgl'iłDiczlI)'Cb, poczły obywateli 
oddalonych województ w, postanowienia sejmowe 
w sl'rawach olll"ilzy majestatu, tajemne duniesienia 
agenlów I'olit
'cznych, lub sprawozdania posłów 
wYl'rawian)'ch do 1Il0carslw ościennych. 


Kommissja jest I"'zeświadczoną. źe właśnie la 
rozmailość Ireści, Ilajzupełniej odzwierciadla hoga- 
lą życielD i harwą I'rzeszłość tyrh krajów. W szc- 
regu ogłoszonp'łl dukumentów XVIII- ty Z porządku 
uzupcłnia genea
\I
ję I'oclu OlgienllJwego, niezna- 
Dt
m doł;łd imieniem wduwy Swidl')'gie-łłr. Wy- 
roki sąduwe w sprawach o czary, pod liczbami 
XLVIII i LIII. zamieszczone, luli wYI'{Jk w l'Zeczy 
spl'Zf'dania córki prZf'Z malkę (XXXI) rzucają wła- 
ściwe świalło na ówczesny prze"'od s.\(luwy i slan ohy- 
czajów. Opieka Królewska nad s-ławn)'m l'ilulogiem 
Słowiilliskim l'l'illlciszkiem Skoryną (XXX) i hie- 
głym p....woznawcą Augustynem Rulundł'lIl (XXXII), 
dowodzi ceny nauki w owym czasie a instrukcja d..ma
		

/Baltica_004_07_008_0001.djvu

			f 
I 


1UIII('lial'O '1>11.10.101'11 (łłpallł.IIClia CI:OI'IIHY (:\ X X) 
IOImc'l'a J\ nr)'('1'lIl1a lł 01 'pl.\CI (X X X II), /l,olia3LI- 
mU01.... r.l)-UOI.oe 
.lIailiCllie conpeMellllllliOIl'h "'I. lIay- 
..'t; II IIIICTII).I;JJ,in /l,mlllau C1'aII II C,'I1I"Y X na,lL- 
"U'JI('I.OMY (X X X I V), liO'I'0II..." II:I)I"I;PII:I'I. II Yt:Tllall- 
na:"h l'Ollo:lenl'l,iu ",..I;lIin liCI .1111'11'1>, CO(
l'ml.1J1e1"" 
nair.IILI" lIamll'lIl11,'I. l
onllł'M('lIl1m'O :Ji.O:\łI"f'Tlla. IIIICL- 
MO l-iilJIJ.lllllla I,'" COU0I'Y UII:WIICIi(UI)' (X X X "1.), /l,Y- 
XOllllOe :łiln'I;II
illlic X IIIICTO'I,a :
CIIOIIII'1iI (X X \: IX.) 
(':lyaWT'h nbllłiłilamie
n, Ile.UII'io:łllI,U:" c"'lIat:1'ł'U 110.11- 
IlOnillllllllX'b Y
I'" ił.IITe.W" o,),lIm'o II 1'OI'OiliC "pan, 
IIIIIICIIl'IIIUI amll.OIn, C11O.'If'IU'ł'iII'0 (XLII) II .ilu- 
XOIIIII
lim'o (XL VI) /l,alOT'h ....110'1.. "'b 1I01lllMallilO 
Ton IICIIOI.lllO" UOIILUbl, "OTopa.. U.....Ja nC,'I.('IICI 110....... 
IIX'h cT'l;ml1l11; lIaI.OIIł'I\"b ,1I,0llc('cllin Ue:l'blnWllHm'o 
1I0C:JaIllJ,a 1-i0IIO.lU fi lin I-ia:nnlipa O'b y slIall- 
"Y (LII), II 01.'1el.... jl,:uuLlllclim'o (LIV) o 1I0CO.1bCTII't 
Kh IhlllepilTollY 11('1'11)- n., 3>11110 I'"CP01"b ('1I0lnl1. 
I
O,11
pil.nllie
n, Torl
3111l1iu 61,1""" 0601lx'" lIallO....OJrb. 
lio,"
lIIcl'in 11 n'" 6y,,,y"
(!
I''' 1I1\11'1;llI'lIa /l, e lliK81'L- 
CJ' TtII'Oil,e ('IUlm'o 1I0IUl.11.a. 11'1. c....lj.'I,YIOU
II:\.b 'Ia- 
('TU X'" lIał
'I'OII11
iII'O ('06I1nlliJl olla ('1I0Ila IIpł','I,(
TaIl1l1"" 
'" . L' '" I ) L" 
,111l'nll'I;III1I1J1 l'I"'
liI'I'''' nOIlO.U
II, )C:llllmX'I. nil11- 
:le", aI.TI.1 
lCi".\
-lIaIIO,\IILI(', 3 "CI"
t,C ailt
:IYi"lIl1l1łO- 
lI
ił
 ULI'I'L II:1AIIIIIII,UIII UlliKlI'I;UUlil' 11:1'" "131'1'111.1), 'h 
i\OliPIC 11'1'0 II'''. TaI.lnn, OUIUł30M'h, COIII'('1WlleM'h, 
",rl;,liIlOTC8 /l,OCTOnllie11'h 118)'''11 nt
.t. I'Y..OIIIICHLle lIa- 
1IIIł'I'IIIII;II,' IW1'OPLIe I\'h lIaC1'OJłU
ee "1Ie1U1 GY.lJ.Y'I1I 
1'1):l 0 I'0CillIIILUIII IIl'e"('II(',"'h II II'" IIYliax'.. '11IC1'- 
111.1:\'" :1111\"1. Ile 1I1'1I1I00'JI IIIIGm;oił IIO
II,:łbl, Ta,,'h 
O
OTIIO CIIOCI....I..1I I\.h I\lpepn, lI'h lI11n OOU
II1'O 
6,lill'
ł. łiOl','J.a i"f' O) ....Y'...I. IIC'If'I"1i1ll J.I lIalllll IIC- 
1"0'111111;11, 1"OI'.\a 
I'" 1I11111'oe,11l1llUI'" In. lIa....allito 
110,11 111011 "'" cllt."1"C
IiI1"IIIIł'cr.i" p.a:lil1'e:lI.. Oli'" /l,IU'T'" 
1""y"JIU\lnJCłI (
l'e,\C1"llil 1I0t.'1I0,'II.aonaTbCII C'h UO.1L- 
lIIelO .'ICI'I;oc1'iw ,"1"111 TIIY.\il1l11, n'b I>OTOII"'X'b 
n031111..at'T'" IIpOłll,'lil1I OUU
ł'ł'TIWIIII"8 II '13C1'1I311 
a>.1I:lIII, "PiUt frh 01'.1,'1>.'",11''' x',,, cOlllle1leIlIlI>lX'.. II 
1I11i1ll.\!IIII,IX'" O'Il'II""X''', co IIdam 1'1)31100011a311bl- 
Mil Cli OT1""li III; IUIII , 
ApxeO:IOl'lI l leClOall li.omłlll'('iJl 1I11,\'l>e1'c8, '11'0 
II 111111 Jl"I'blo f'tO CIIOCO(.... 1I:1.1iłllin 1I('1'0I'"'1I'CIOIIX'b 
ml1"'TIIII"OIrb l'OOTII'I;"I'c1'n
'(
'I"" Tpc6011311iłl:tl'h lIay..lI. 
II x'.. Ilił:mooollClaie "11II.\aC1"I, 00.1"1... "11II1I.WłHITe,II.- 
"OCTlI lI..e....JII.T.nl.h, Irl> ('
 U
1I0CTII ulOł.ii m'ł'I.1I11 :Ja- 
11II1Iił1'e.II,III,nn" 110 no <1'01"'-1; "1111'1'0 liiłi"
.II
II,"'''CII 
110110.11,110 CYXII
1Ił II '.Jli........UIII /I,.UI 00.'11.111 II II C'I' II a 
"łIITa l'ł'.'Il'li. 


'. 


VIII 


Stanisławowi Chwalczewskiemu (XXXIV) którv po- 
mierzył i łII'Ziłdził dobra Królewskie .na Lit wie', jest 
ważnym zahytkiem gos..odarstwa 1J.II'flllowegll. tist 
Jana Kalwina do Zltom Wilf'tiskiego (XXXVI), testa- 
ment. Krzyszlofa Z('nowicza (XXXIX). !'ił wyrazł'tn 
religijnych namiętności, które um)'sły mieszkariców 
jednej ziemi jątnyły. Inwentarze zamków 
mo- 
leliskiego (XLII) i Lachowif:kiego (XL VI) dają kluez 
do zrozumienia nierównpj w.."{i, toczunej ..ud ich 
mUl'ami, nakoniec dunie!'if'lJia bf'zimienllego w\'- 
słalka Kl'óla JaDa Kazimierza na UkI'aillę (LII)' i 
sprawozdallie z poselstwa odhylpgo przez lizia- 
ł)'liskiego (LIV) do Cesarza Piol.... W. treilcią 
swoją tywo ohchodzą dzipje ohojga nal'Odów. 
Kommissja i nadal zamiena tn
'mać się t('goi 
samf'go porzą,lku. W nastfl'lI)Th zillPm czę- 
ściach niniejszf'go zhioru, znowu ukażą się na,j. 
dawniejsze d)'lllomata Królpw!'kif', Wif'lkoxiążfce 
luh mifdzyn3l'ot.lowe, oraz za!\ługuji\fe lIa jilwno
ć 
wirkszego znaczenia akta p"ywalne. Tak w ko- 
lei czasu staną się nahycił'1łI nauki pi!\lłIa, które 
I'vzpierzch-łe 1'0 tym kraju, dziś orhutnie zn,,!'z()- 
ne na powszechny użytek, wstawały w pojf'dpi- 
czy ch I'{'kach hez widome,' korzyści. Kil:'dy zaś 
wyczerpni\ się już zgruJlladwne i spOlJziewallt! 
zasolly, wówczas załączy sif l'OZUIłIU\\'iUłY I,uczpt 
h'eści, któl'y pozwoli lU'acllji,cym usz)'kować sze- 
I'eg oddzielnych, Sllółł'ze8nych. nif'wątpliwych ohl'a- 
zów, pł'Zedstawiających \V na,iruzmait!'zycb odcie- 
niach ohjawy życia Illlblirzlwgo i I"')'walnego ltij 
ziemi. 


Kommissja Archeologiczna 8podziewa sit', że 
obrany 1II'zez nią tryh wydawania Ilistorycznycb 
pomników, odpowiada wymaganiom nauki, ich zaś 
I'ozmail"ść J'Zud niejaki powah na przedmiot wiel- 
ce ziljmujący, ale j-..dllostajnością swoją, dla znacznej 
liczh)' czytelników za nadto poważny. 


--
		

/Baltica_004_07_009_0001.djvu

			. 

 


I. 


)Ka.106aIlHall 2paJIlOma Ropo.lll B .laouc".la6a H2aii.lo, BU.lellCKOJHY B/lUcKong u Ra8e- 
Opa.1blwJlIY Co6opy, Ha 3a.łto1i7J TYP02HO, C3 Yfb300Jll3 1i7J O/to.MY npUllaO.lC:HClll1lU.łl?;; a 1/la1i:HCe 
Oepe6H.II.7I1U .lla601wpbl u JJIO.lemaHbl, oalla 63 BU.lbllfb 1387 2. ' 
Przywilej W ł II d Y s ł a UJ a J a g ie ł ł y, narUljący zamek Turo,'1"o. z pou.iatem doń 
przyległym, i ze wsial/li łabo nary i l11uletany. !fościuluwi R'lItedrnlllemu, i Biskupowi JPi- 
le/iskiem u, datowany UJ Jrilllle 1387 r. 


I 


In lIominf' J)omini Auwn. Wladislaus Hei gra- 
tia Rł'X Poloniae, IWC 111111 lerral"łlln Crakoviał', SillI- 
domiriae, Sil'ildiaf', Lalll'iciał', Clliavi.w, Lih'.łlliae 
Prillcf'l's SII)ll'emlls; PUlIlI'raniaf', RlIssiap(llIe Do- 
minus, t't Ilael'ł's. Ad 1"'rJlf'luam n'i IIIPllwrialłl, 
cuncłol'llll1, (l"i hus pXJlf'tlil, lIolieiae rOmlłlł'lItlalłllls. 
Quia dllm in mf'lIle nustra cl'ehl'ius I'evuh'imus, pt 
equo I'ariollis li hramille cplesl ia )lf'n!'ćłlliuIIIS cum 
tel'l'f'lIis, IIUII Iluhis IIcl'urrit aliud, qtJ:..II tlUIIIJ !'J1re- 
tis IłIllnllialihlls, lIoslr... nll'nlis .Icci.'m in (,ł'I!'slia fige- 
I'f'mus. Nł'c ill Iwc illlt'nciullis II11s1 re IlI'opusi I IIIU, 
uti fil'lllissime l'1'f'dillluS I dehlllilur; ul cOllflltalis 
tl'illIsilurijs, I'rillllllll l'egnulII })('i inrllmmulahile 
I'equil'amus
 quo hahito, ('uncla que fiuIII hlllllallilus, 
felieilll'a slIscipprpnl inl'rellU'lIla, pl volivis st'mi- 
lis, fi IIi 11118 IlIlIJllIsil is ('('ITilIS Ilirigllnlur. Quan(llIillll 
iu;i lIII' ł'X SU!;I'f'pl i (,(II'iI I'pgiminis, ilC f'X asslllłlplt. 
fiigllila(is un'jl'iu, pllll'ilłlis exlrillseris i nlt'IIII('rp te- 
neamur; ad Pił lam('IJ, (I"e Ilillini ('uihIS .llłIplia- 
lionpm, df'fus, pt glori.IIII, ae slahllll fł'li('PIII et 
quiptpm, Ilf'C UIIII firlllitalł'lII illriulłI, gl'al'iarUIII, 
f't I i IIPI'I allllłl III i nisI 1'111'11111 OIllIJ i 1'01 t'lIl is ł'(III!'pi..illnt, 
tantllllb..rius inlt'lulilllllS, qllanlum 1"'(' I'elp..is mlllltli 


r 


III'ilJ('ipibus, nos(l'łlm Regale solium ma
uifkencius 
ł'Xllllil, et mirahiliu!', IInivf'n\01'ł1l1l p..ovidt'ncia Cl'ea- 
(oris. Sic enim agellles, et celesl ihlls inleluJf'l'e. 
pI lf'mJlo..alihus 1"'o:iJlp..ari, minime cOlIlIlIIlO duhi- 
I illlI liS. His ita(Jlle 8f'lliu!' occlIJlati, cogililnles eciam, 
11" 1111 fl"f'(I"ł'nlel' df'linquimll!'; el fr('(l"f'ntf'1' pec- 
canlihlls fl'f'qllf'ns (JpJ'ellll' pPllalilas; I'i"s fllllll'is 
ćmime 11f'l'ieulis Volł'nles sa III IlI'i hlls oh\'ia..e I"f'me- 
tlijs, et ł'x(I'pmi Jlltli(
is, cuius Ilł'lIigllam ('lemPII- 
..i.lm lIoslris malis 1,lurimulII IIfft'llIl iIllUS, i..am 
VilllJi"ł'lII 0p('l'ibus llIispril'o...lit
 I"'e\"pmirł'; Ecde- 
siam in Castro n081..0 Vilm'nsi COlIsI..uclalll, f'1 10- 
calaIII , ae ad lallllt'm f't hIlIW""1II ()1Il IIi I'lItell I is 
Uei, gllU'jose Virginis lUal'ie, ollJnium Sanrlu..llm, 
f'f !'p{'(:ialilf'I' lłeal"ł-1I11l Slilni!'lili Plllllificis, f't La- 
di!'lai Confessol'is, cOIlSt'('...11 a III , ill lilia SPII"III Epi- 
!,('''I'ahl!' Villlf'llsis, \'lIhllllalt. lanll'l1 Sanl'li
!'illli Ho- 
mani PlIlllifi..is ali id i 1':'11 lU sllł'rialill''' .II,.,(..I"lItl', 
tll'('("p\'imus follocandam; .llItallllls Iwnis 1'1 pu!'sf'!'ioni- 
hlls infl'i'!'fl'iptis. Da 111 liS igilll", cllllf"ITimlls, illl'OI"JI/I- 
l'al1ms, aI'PI'ol'I'iamlls, 1'1 dOIliIllIlIS, l'ullaciłllU' l'ł'rllł'llIa 
f'l i..revocahili, f'illel11 Erdł'!'i.., pl ipsills E"isl'III'O, q\'i 
pru lI'lIIll/u'e fuel'it, CilSlrulll, l1ostl"Um Til/'og/lO (1) 


(1) T,-pol"l1O H"U TayporulII.I, CT, l)a,..IHcllaro u T. JlonoHcII8ro Starołytna Polska, T, VlI" '90. 
(1) Turogno czyli Tauroginy Starołytna Polska przez -Michała Baliń8kiego i Tymoteusza Lipińskipgo T. VII., psg. 290. 
. 1 


..
		

/Baltica_004_07_010_0001.djvu

			cum Ilisll'ietu eillpm :uliacf'nte, ac villis lohonary et 
Mo/eta1lY; npc 111111 Trehll1la cum navigill, et Klod1lo, in 
distl'ietu Brzpslł'lIsi: dC eciam Wascltilowo cum navi- 
gio, et Jł-.łrillil'Ze, in Ul'lIgiczynensi, el Vechat1lica 
in Dllłllwnsi tlisll'iclihus: al' eciam villam Herman- 
ni1l, IJUilm ex nunc IJiskllpicze nllminantlam dł'rrevi- 
mus; et unam pIlIlalU nwllis, cum nWllia Staume 
Lit/mo (1) lIullcupatis, IJU:1S Coreijko cum suis con- 
l'iang.uilleis Ile villa Coreijkowo, ae /Jro!rsis 1'1 roy- 
dllS, (
um consang"uineis ipsol'um, sol\'el'e consneve- 
I'IInl. QuatuIII' ł'dam I'alllllalol't's elluunIm, LJl'Uksis 
villf'licf'1 el roydit,'i, cum eomm consanguinf'is, Łoy. 
henis, Priskis, ChOJ/glllis, ftll'y/itS, cum consangui- 
Iwis if'sol'um; el disll'iclulJl lJllbrow1ło, sic inlf'gl'a- 
lilel', 1'1 cOlJll'lele, ae ł'łl ił...e 1'111)(1110, lJuihus ('unelem 
disll'idum ulim fillt.lis nostel' Woydolo lelHlit et 
I'0ssetlll. Dislriclus Iluoque f'Verki el JJaxty; lIurlum 
eciam iuxla Civilalf'm nClslram Vihwns('m, peńes 
1I0rlllln Gasto/di. inlel' quenlllam monlł'1Jl Vf'I'HIS 
lJlerillif'lJl, el viam circa Ciuilalf'm Vilnf'nsł'm, ac flu- 
vium ael occillt'nlem, in If'lTis nosll'is Liluanie et 
Russie silualis, rum omnihus ł't sing-ulis villis, 
e('nsihus, ulililalihus, 1"'Onf'nlihus, fl'Uclihus, r,,(Mi- 
tihus, dOlJlinijs, iUl'ihus, agl'is, pl'iilis, caml'is, I'ascu- 
is. s)'lvis, IIf'IJlUl'ihus, quel'cł'lis, gai.is, lIlericis, 
vil'gllll is, hlllTis, ruhel is, IIIf'IIifit'ijs, pinel is, ve- 
nacionilllls, aucul'acionihus, slagnis, lamhus, I'isci- 
nis, paluclihlls, I'iscalul'is, lJlolendinis, pnwlumen- 
lis, :Hluis, el eUl"llIłI tll'('un;illlls; ohstaculis, Jazy 
didis vulgarilf'r, ac Iluihusuis ali.is I'prlilll'nlijs, oh- 
,'pJ)t'iunihus, ł't al'p"ntlijs uni"!'l'si
, :111 ipsllln Ca- 
sInIIII Tlll'ogno, ('1 \'illas ŁahollOl'!I, ftloletaJ/!J. Tre- 
hllllO; C/od1ło nllll navigi,js, Wasc/d/owo, Jal'illice, 
VCl'hatllil'll, lJiskllfJil'ZC; 1'1 IJ)I'IIis tlalol'es, ar. I'quo- 
nim palltllalol'ł's: npe Ilon Ili
ll'irlus IIwmCll'alos, 
l(uollwllollhf'l spf'l'lanl illtls, Iluihusl'UIIlIlue VOl
illlII- 
lis I'0liilnlur; lIlIIlis IlI'nilus I'xdusis, I'l"IIul in suis 
liwii" t'l grf'nil'i.i
 ah anliquo 10llgt' latf'Clue limila- 
II' SIIIłI. rircumff'I't'lIrialill'r 1'1 tlislinclt'; pl'oul pciam 
I"'ł'falum f.a!'ll'ulJI, \'illas, łlisll'il'lus, IIIf'lIis Ilalo- 
I'PS, 1'1 1'IIIIIII"IIm palltllalol"f's, 1l0S el lIos1l'i pl'oge- 


2 


lIitOl'es et )ll'etłecessol'es tenuimus, hahiuimus hacte- 
DUS, 1'1 possetlimus; nihil iUl'is, dominij, SPU 1'1'0- 
pl'il'lalis. in i'lsis Caslro, villis, et dislriclihus, pro 
nohis pl SuccPssol'ihus lIoslris pl'nilus l'eSPI'\'anles. 
Alł.lirimus insup!'l' ('l al'l'l'0l'l'iamus Ecdpsie su- 
pratlide, el il'siu
 Episl'0po, '1ui fueril. 1'1'0 tf'ml'0l'e, 
l'al'tf'lIl Civilatis nosl..e VihwllSis, una cum al'eis 
ł'l Ilomilms, ae donllll'lun incolis, 1'1 :Ippenllijs u- 
nivel'sis. Quam IJllitll'm pal'lf'm Civilalis, łluedam 
semila, (Iue a Casll'o \'ihwlIsi tlil'ecle versus mon- 
tł'm, a df'xlris dOlJlus Czeschcolli,'i Civis Vihll'nsis, 
conl ingells, domum Fl'all'ulłJ lHinonlln, et via ex 
allem pal'le dhlłJlIS f'ius.lt'm Czeschconis, ppnes val- 
hlln 1'1 cimileriulII nł
ali Nico/ai; et a sinisll'is ad 
viam dlll'pnlpm in Tl'oki Casll'um pl'Oll'lIIlilul', am- 
hiulIl, et a celel'is l'al'lihus il'sius Ci,'ilalis )lar- 
liunlur; prl'łlicta tlomo Czesl'hco1lis, (
UIłJ al'ea et 
horlo sihi atliarenl ihus. huiusmutli parli Civilalis 
eciam inlf'lTlusis. PI'f'Ił'I'ea Vulf'nles, IW I'el' illha- 
hilelll mansionem, El'isc0l'us Ecclpsie IlI'ptliete hea- 
101"11111 Slanislai Ponlifieis, pl Lulil:'lai Cunfl'ssOI'is, 
solila frmllll'lul' tlC\'11!' i one; spd pucius Ipliela PPI'- 
fl"lIł'IIS pI ł'aeifi,'a lłJansione, tlivinis I.Hlllihus "1'1'- 
1'0SlllS "ideat inlIl'l'f'rł'; pilif'IlI El'iscopo, tłom11m no- 
stram lapillt-am, inll'a IJIIII"IIS Casl..i Vilnensis 1'1'1'- 
dide, ('11m cf'lpris IllIalulII' dlllłJihus ligneis, et 
Ilual,"s areis, illxla mlll"ll/n ipsius Casll'i sil.uatis, 
conllllilllllS, et ilssignavillllls, Ile nosll'e Rpgalis pll' 
nilutline IHajestilli!'. Qllill'Ilm aI't'aI'UIJI, nna vel'sus 
sialIUIlIm, ł't aller'a vel'sus fUlllf'm (2), ipSll1l1 fon- 
1f'1JI łlivillens pPl' medillm, 1'1'01ellllunllll': tlantes 
priam, 1'1 confpl'enles pitlł'lll El'isc0I'0' I'lpnam et olłJni 
nllHlam farllllalpm supel' olłJnihu;; al'pis sUl'l'iuliclis, 
tlomus l'onSll'llf'rllli, rolloeantli, ł'1.ptlifil':łnlli, 1'1'0 IISU 
pt. ulililale sui" IIlf'liol'illllS, lJuihlls sihi flll'l'it t'xl'elli- 
pns, iux I a sile li hi 111m Vlllllnl al iso V OIIlIJlIIS eeiam, et 
III'CI'I'nimlls: III EpiscCll'us Ecclesie SP pl' Ilicle, pro usi- 
hlls SUI' mensł', III'cilłlUIII ł'iseem cuiuscllnllue gpne- 
I'is Vl'1 sl'f'cił'i fUl'l'inl, dl-' 'ohslaculu nustl'o, Jaz 
II ido vulgari'pl', in fłuvio nosi ro Nemell sito, tol- 
lal et I"f'cil'iat, l'el'l'eluis lelłll'urihus al'fuluris. lJI 


(ł)aT"T" ",e IIOpO,lb 1I..a..."c"am, 'h'aA.lo B" 
HPKY....I"..'III-" ('IIOCM-" non'...eHiu 1S89..- U" BO('''I'CCCllbe noc,,/; IIpel.LlPlli.., 
AaHHOIII.
 1I"h JhIA1i IIBdblllae '"h 8TY M I;IIY YClnttfJIl8 Jl,010,O: ..11 cLl..te np","-'.a.lIll"lJMI,1 lii.IM;\cli IIIIIJKUI. Y CTatlllue ..hOKno." 
(.) Tenże król Władysław Jag.dło w okulniku B
uim 138,\1 r. w Niedziel
 po 3-ch królach z Lidy wydanym nuzywa t
 mia..
 
Ustawne Lukno "Y ycszc",c przydal.Amy każdej CzyrkwI UBtawni Lukno." 


(
) ,hoT" U('TO'lHUK-" cyl11"	
			

/Baltica_004_07_011_0001.djvu

			autem pl'emi!'sa vigol'em ohtinpant ('el'petue fil'- 
mitalis; pl'p.senles lilel'as no!'tl'as scrihi fecimus, 
nostl'i Sigi IIi munimine robol'antes. Acłum in ViblO, 
tlie Huminieo pl'oximo ante Carnispriuium. Alino 
Domini I\lillesimo Trecpnłt'simo Ocluagpsimo Se,,- 
timo. Prp!wlllilms inclilis Principiłms: Ska1'galolle 
TrocPII
i, Wlodzimiro Kijuvit!lIsi, Coriholo Nowo- 
grotlf'nsi, Witlwwdo Gl'Cuhwnsi Lilvhuilllie, COll1'ado 
Olsnieensi, Joalllle et Semovilo l\ldzovil:'nsihus Du- 


3 


cibus; Dec non Rarlhosio de Wesenhul'g Pala lino 
Posnauiensi. Cl'i!
lillo Sandt'censi, Nicolao \Vislicieu- 
gi, Castellallis; Wlodkolle I)illcerna. Spilkolle Suc- 
camprario, TOlltlWlle Suhpillcel'lla, Cracoviellsibus; 
et !/Jichaele, alias !/Jilliglll. Gedigoldi. Capilalleo de 
Oschmella: ac alijs llIullis, IIl1slris fitlplilms, fide- 
dignis. DahllU IlPr llIanus vellerahilis ZakUce, Pre- 
positi Salulumirieusis, Cancell.u'ij, et Clelllenlis de 
!/loskol'zOW Vicec:mcelliłrij aulae lIostrae. 


113... naprallHU08011 IIHllrB. UIIXOARl.LlelcR 8... APXHB"t BR..ellCKaro KanuTy.,a, B 3aK,'IO'IalOlJteA c06pallie III'HBUA- 
.1erifl, AO ł\.8eA(ła
lbllaro C06U(l3 (łTłCOf'IIUtIlXCII. H nepenHcallHblX'" c"Io nOA
'HHI'H"'OB"", B"b !\UHQtł XVI. c'ruA"t1.'ill. 
Iłc1; Koniu Bl. sToA I\HHI'1;. 3aR..I1O-ł81OU4illł'JI, nOB"t.lleHbl e'b nOAAHHHbUIH, H nO(,8HA"tTeAbł'THOB8Hbl (B'b OO""UOBH'" 
XVII CTOJl1;,'iR:) lianIlTy..bHb..l... "1IOKy/'aTopolll'" KceHA30M... liaIlOIlIlKO..'L !U ollal"'Ko".... 1I0
AllllllaR "I'HBu,uriR AO 
CH"" nopl, "paHOTl'R B'. liauHTYJI.IIOIII... AI'XHB'J;, 110 OT'L BpellellU nOBpe"'4ella; a '1epea... STO Mooria II"tCTa 118- 
l'a3UOp'lHBbl 
Z kaięgi pargaminow
j, znajdując
j Bię W Archiwum Kapituln
m Wileński
m, i zllwierając
j zbiór przywilejów, 
Klltedrze Wileńskiej służących, przepisanych z autentyków w kO{lCU XVI wieku, Wszystkie kopje w tćj księdze po- 
równane z oryginałami, i p06wiadczone przez Prokuratora Kapituły, w połowie XVII wiekn, Ks, Kanonika MocarBkie- 
go. Autentyk tego przywileju i dzi6 jeBzcze znajduje Bię takoż w Archiwum Kapituln
m, ale znacznie prze. czaB 
uszkodzony, i w wiciu miejscach nieczytelny . 


&& 


I I.. 


;Ha.106{[1I1laR i'J1{[,'IIOlll{l ROpO.UI B.l a o u C.l a 6 a 112 a ii .1,0, 060.le'-"h'o
'IIY 
h'oc1lle.l-Y Ha 
lU.1HaCe.lCHllbUl 3e.JI.liu, 'li o3epo lla36al111oe IIIeeve; oalla 6'0 BU
fbHTb 6'0 13t'17 lOOY Ila Ka- 
HYIlTb lIpa301lllh'a Cn. Tpoi'ill,bl 


Przywilej Króla TFłluly:.;łau'a Jagiełły, llOdająry nOlllO wzniesionemu Kościol!Jwi Obo- 
leckiemu, ziemię i jezioro Szwec.ze. Datowany w !Filuie r. 1387. w wigilję S. Trójcy. 


III nomillP HOlłlilli Alllt'n, VI,uli!,),lIIs Hpi Gra- 
I ia Hp:\: Puloniaf', Lilllilniilf'IIIIP Prillf('l's !'lIl're- 
mu:o:, t'lllaf'res HIIs
ial' f'l1'. Ali l'f'qlt'llIilm I'ł.i me- 
1Il01'ialll. Ex qllo itl'lerlli HI'gis di!'I'0!'ilio ill..t'f,lhili 
raliollt' I'lInrtil 11isplJllt'lI:O:, allimi no:-ll'i eaerilale tle- 
!,lIlsa, pnon'que ilC tlaml'lIwsi wJamillis t'aligille 
lIoslri l'Ol'llis ahjP{'liI, IJIPIlIt'IłI nOSll'illIl salularihus 
illlplt.ns n'l1IPtliis, IIllllll're !Oui IIl1l11illis, ,ł{' spirilll 
Ilull't'llillis pllrifiralls inig:I\'il; im,lgilll'IIHlue \'P- 
Ipris hOlllillis, illslilhilis et lalJPlllis ah!'lt'rg-I'lIs, et 
d..h'lIs silni fUIIII
 hap'isl1lalis, nos ill 1I0\'UI1I homi- 
lI..m Il'allsfurllla\'il; l\ohi!'IIIII', 1'1'0 pa[ vis milgIla, 
1'1'11 1"IłIJluralillUs 1"'I'llt'llIa, et 1'1'11 łf'l"l't'lIi:< ('iII' II'''; 1 ia 
rep.rumi,,;,!. !\os eliam. IllIalllllllalll ilłlllU'l'illls, ,ul 
111011111'''111 pnlp!'lall'lII or/li
 I'eginlł'n evu{'a\'il; jugi 
IłIPtlllaliollł'. Ole saluhl'ilt'r illl,'wliIllUS, ul Slalus 


j 
t 


))OSI('I', 10liusl)ue Rpipuhli(,ile, f..licilPI' guhp....rlur. 
et uli nam sil' I'Pllal i tligni, iIIalll \'irl uIPIII, '1uae 
sola ('orunalIII', pl bl'a,-iulll clc('ipil, flpnwvel'anliam 
amph.rti \"alf'amllS; qllap pliam olllllillUS \'irlllli- 
hus v..lul nuhiliul', tlici",,' ah :lito c:wlul'um dt'scelJ- 
dPlJs, Iwminulłl ul'em a 1t'l'lIIinll ad 1f'l'minuIII sla- 
hilif'IIS, fil'lllalaque :ul aelt'l'lIae celsilll.łinis solium 
glul'iosp dil'igt'Jls ..ł dt'durt'lIs. Non puim slIfllcit ho- 
mini cl'ł'dł'rp, sł'll hplJf' I'l'ufilt'I'i; lotUIlu" posse ort- 
Jllllloxae fidl.i oflrm PXPI'I'"I'..: tlllia fidt's ahHluP 11- 
ppl'ilms lIIorlua, et. ft'l'l' invalitla iUllicalur. (ł) Splłtluia 
nivini IUIIUillis llIunimine in!'pil'illlle, allllique Spi- 
rilus gl'alia uhlllłlhriłllle, I)lIap eOl'tła Iwmilllllll ut- 
l'iu!'tJlIe SPXIIS in Lil\'ania sic l'e
l'el'sil, Illwd IJOS 
wilii dll"'ol'elll, eis .łllrałum III'apht'nlem, I'e
piciens 
pI Sel)lIpnS, silcl'i fonie Haplislllalis 1'l'lIast:imul', el 


(l.) Jacob. 2, v. 17, 20.
		

/Baltica_004_07_012_0001.djvu

			jam quasi lolalilf'r I'f'lIali. Ne igilur (IUaf'l'eDtps 
remedium, rllinam aplt'l'Iłillem iIlVf'niilnl; et fide as- 
suml'la, 0pł'I'a oUlniil nlln l'f'rfici.lIIl, lliłenam ca- 
piant gf'I\f'lInillpm; qUillll luciu!; et mulltułI secul'ius 
esl, 111111 ilSSUmmt'l'f',lllIam aS!i\lImt	
			

/Baltica_004_07_013_0001.djvu

			5 


III. 


JKa.106a1l1lUJl "pO,..,II01lla JJe.lllh'lIi!O A'UJl3Jl JJ u m o 6 m a, JJll.łelICKll,11t3 EIlUCKOnll.Mó, u ]fa8ei)- 
pa.lbllOJI-ty Co6opy Ha 6.llli)Tbllie u.7IITblliJl.JIll Tpe6Yllbl, lf.loi)HO, u i)p. 1/0,110, 63 lfa"JleH11;Tb 
1388 z. 24 IHJ.łJl. 


Przywilej TF. Xi{!cia 117" i t o l d a Ratedrze Wilellskiej, i JJisJ..-upom, na dobra Trehuny, 
/flod/lo, i in1le, w lfamieńcu 1388 r. 24 Lipca datowa1lY. 


III nomille Domini Amrll, Nam omnia, qlle Re- 
gia deCl'e\"it I\laieslas, rala (It-hpnl consislr..e, al- 
(l"I' fil'llIa; nec non I'p..helllli ..I/ho......i Irslilłlonio 
li le..a1'11 IIJ . Sane igilll" nos Alexandr.., alias Wi- 
toldus, Hei g..alia Dllx Bre:dmsis, 1'1 hr..es l/rodue1l- 
sis, nec III/II alim'lIm Ipl"I'anllłl tih'illlie 1'1 Hmsie, 
AUendenh's, (I"od nihil in Cl'ealll..a haheahll', 1'1'1' 
qllod .. es l'lIIl1le..e I,,'neficijs I'0ssil sui CI'I
alo..is, Vo- 
lenles(I"f' eills mise..icol'dićłln aSSf'II"i opf'..illlls pie- 
tatis; If'nol'e 1"'f'Sf'ncilllJl, fulUl'is f'1 p"f'spnlilllls "f'- 
cognoscilłllls p"lllicp, pl pxp..esse pl'ofi I emil..: nos 
conlulissp, donasse, iell Il"illlidis!i'e, ilJlo px mllłc 
damus, confe....ilJlus, incIII')III..alJlus, el donalłllls, 
dOllacione pf'''ppllla, pl irTPvocahili, Ecclpsie Vil- 
nen!i'i, pl ipsius Epi!i'cOIIII, (l"i flle..il 1'..0 1f'1IJ11()- 
I'P, nosll'as ,'illas, ,"idelicpI: l'rdnl1lo cum na\"i- 
gio, 1'1 Clod1w, in disl..iclll n..zl'slrnsi, al' ,rtl8si!o- 
'DO, eciam cum n;l\'igio, pI Jariuice in disl..idll Hf"(I- 
gicensi: nec non H'edlllluil'Za in dislriclll Hllhnrn- 
si, in IprTis nosl..is Lilvanip, el HII!i'sie !i'ilualis, 
cllm olllllihus pl sillglllis usillll!i', 1'('lIsilltls, ulilila- 
lilms, l'"u\'I'1I1 ihus, frllclihlls, ..(',Mi I ihll!i', illl'ihllS, 
dominij!i', agris, p..alis, callJpi:-:, I'ascuis, sil\"is, nf'- 
mo..ihlls, IIUPI"CI'I is, ..1111('1 is, gilijs, ,"i..gllll is, me- 
..icis, huris, IIwllificijs, \"rnacionillUS allillJalilllJl, in- 


tlifferenlel' qllarUlJllihf't, aucllpilcionihlls, lacuhus, 
slagnis, I'iscinis, paltulihus, uwlelllJinis, lIlI"is, (.t 
eal'llm decusilIlIs, ohslill'ulis, dil'fis vlIlga..ilf'I' Jazl/; 
piscalu..is, nec I)(m "f'nat.'iIJnihus l'ilslol'lIl11, SI'II fi- 
1"'01'11111; ae (Illihusvis alijs I'f'rl inpnl ijs,. OhHI1fiIJni- 
bus, ł'lłlOlumenl is, el_ apl'f'lłllijs nnin'rsis, ad me- 
mo..a fas V i lias sJlrrl ani i 'III s, 'lu i Itu!'cunHlue nIJllli- 
nihus appf'll'nlul'; lIulJis pf'nilus exdu
is, 1'..0111 in 
suis ml'lis 1'1 gl'enicijs limilale sunl, el dislincle: 
eo lamen im'p el dominio, (I"ihus ipsas \'illas ah 
ani i(l"is If'mpo..ihlls, nos, el I'..ogpniltll'f's nosI ri, 
lenuimus, Jlilhuimus haclpnlls, el pussPllimus; nihil 
lnlalilpl' ill..is, dominij, sru (łl"llpl'il'lali!', in eisdrm 
villis, 1'1'0 nohis, alll nost/'is _ suecesso..iłlus rpsPI'- 
";11111'8. Sed, ul hpc olłllłia pl'emissa 1'1111111' 1 1 1'1'1'1'- 
lue finuilalis ohlinpćml, Sigi Ilum nOSll'lI111 esl 1'''1'- 
spnl illlls suhappf'nsulłł. Haltllll in Cume1lecz, in 
Vigilia heali Jill'nhi AposllJli (Ilir 21 Juli,j) gll/_ 
rinsi, !'uh Anno J)omini IHillf'simo Trl'cpnll'silllo oc- 
tllag"sil
lo oclavo. Pn'sl'ulillu!i' Nohilił.us Viris Do. 
minis: Joanne de Lesczl/llo el W!Jrowo, Nflgorka; 
Czech "1'1'f'lIalo, d
 StalOil'O rl Rogol(-'o hr"l'cli- 
hill'; Nil'oltlo Caslellilno W p;nrnsi, Costhcoue BI'7.ps- 
Ipnsi, Sallcone de iJJellliki, JllillIIJP ))l"IIgicensi, Pa- 
lalinis; cele/'isqlle (Iuam I'lurihus, filit. dignis." 


113... Toł\lIIe I	
			

/Baltica_004_07_014_0001.djvu

			6 


IV. 


rpll
JI01/la KIIJl3R It U.?II U 1Ilp i R O olb Z e p 006 'lltlll, 1iOllWpOIO llpU3Hae1/l?J ce6Jl 611cca.m'''t
 
liopOolJl B.Jlai)uc.laea Jlzai'iJlo, RopOAe6bl Ili)IJll211, u lfopollbl llOolbClwii: Illlcalla 60 ;]10.1,0- 
oe t l1lTb 13 Itc1ia6pJl 1388 z. 


List 
rięcża J) y 111 i t r a O l fI i e r d o w i c z a, któt'ym się uznaje llOłdoWldkitJlIl 'Plady- 
sława Jagiełły, b'l'ólou'ej Jadwigi, i [;orony Polskiej: pisali!! w MołodeczlIie13 Gl'lldnia 
1388 l'. 


111,. 1'1IJ13h jl,Dlll'..ill O,'II.l'ell,J.OUlIlJ'" 'ILIIIIIJI 
amnWIIIITO '1'1011\1 .iIllCTO!t1 lIiI\C IUI
 IO'Je 'IIICTOC 
I"'- 
C.'III !tIllJIO('C",1.I.e II 1I0:J,1..IIIIIC "Uc:lIlJamy 1i.0llO- 
JlCUII UO.IO,1.IIt'...wY II.MLCI>O\IY II li l'1'0 li.o..o.:1II- 

1oI II,WII:JC II .. ,II;tTCfl II I. 1-;0II)'II't 110.'11,('1>011 
X01'JI'III c mlllllUIII JrtTLJlII eJIY II CI'O 1> 0 1 10 ':1111'11 
II "011) Il't II 0.'1 LC 1.0 ii ('.1) il\ÓY uCl'lIe II YC1'alłll'IIIe 
Yl>a3.n II TO JlY IIC1'O\IY I>0IIO
Ił'UII nO':IO,J.IJ(
J"IDOIIII II 
el'o 1'0"0
1I11'11 II el'o ,II.'I.'I"'1tI II liop)"'I'I. 110':11'1.011 
('.:lIl1oyeJl ,1.el';...11"1I 
'I,':I
'IO 1I1"III,1.Y II 'lIIel'a Irl..... 
(; mllUII!ł111 ,II."liT',JIIII1 (' lIaUlII
1II 1I0c.:.-I;,J.1>1I 111111 IICJI 
II mi u'I.1\ O 101 T II II 1II11.0JIII OT IIIIX m," OT lio..) III,' 
Ilo.I('I.oe 11111>01'01'010 XII'I'''OC1'1>1O O,1(,1'aTII, a.:le OTO 
IłCII
 lIellllllJnC.UIII OCTC"f'I'..l'lI uemo lIaUlelO CII- 
.11110 II Ha 8'1;.. IIOM.......I'II IIH, a ,...0':11> 1'a"om II 


CJIIOOIIJIII OblJllI eCMO IitUI:J1O iJ.JIIIT,,1II0 JUOC..o- 
Iłl
I;IIJIY II lI..au,'I,Y ,ll.a.'III YiI\ e,ll.CM II XO'ICJICJJ 110- 
"0;"1111 Y 'fil II IIl"Il '1'01' lI..aU,1.bl II"OTO aOLI lio"oolll> 
Ob... O":IIIC'lIIeU
1I1I )' lI..mell (
JI)'iI\6e II y 1I11"TII 110,1. IIll11cnrolO II 1I0,J. 'leCT...o OULI'IaJl 
III;(I.IL ul.wacT 111111 l'O.I.\OllalIlIlO, 
. lIa "Irtllłlc..... 
'1"111'0 JIIII'l'" IIlnlD"l
II.:1II l'('JIO lIallla IW'lin'l. aOLl 
'1"0 1;11'1;111\0 c.\ł
pa.aTII m'II:lp)'IIII,It
'I"O HIII>al>1I1t111 ,ll.e- 
JII,I, a ,ll.ilml 1'llilJlOTa II IUOJIO,-.p.'..."t; B CeIIC,'J,Y jl,P.- 
k"ul''' 1:1 ,'I.CIIL a TOCJI 1\0111.'11,1':13 D .:leTa ł 388 
" 111111 '1'0'1 6LI.'II.-60Jlpe l.p	
			

/Baltica_004_07_015_0001.djvu

			alliorum excellellliulU virol'llm: filiulll iniqui'alis 
Sigisllllllulum nepotem luum, pmelel' et contra vo- 
lunlalem luam, imo eLialll Le penilus adversanle 
et prllhihente, conlulisse se ex amhilione perversa 
dominaluli, ad illos damnalus haereticos, et eul"tlln 
Ilerfirliae se immiscuisse; ac I'r0l'lł'reil luam Ex- 
cellenliam, non nt'pulis, sed hoslis luco illulll ha- 
berI', ae in fuLul'llm velle Iraclare: mullaque I'rae- 
ten'a l'eLulil, de tua sincel'il affectiulJe. et vulun- 
late el'ga eonfusionelll, t
t pt'rdilionem. illorulll I'e- 
be!lium nOlllini chrislianu, Iłl fi.lł'i CiI'holicae in- 
cremenhUlł. Quae tlualllvis essent salis nu la no- 
bis ex liU..ris et sermone multorulll, I amen ne tlua 
vel I'rava suspicio in cUl'llibus hominum exoriri 
tlueat, llIultum laelali !'IIIIIUS, Secrt'lariullI luum 
illa Ilixisse in I'uhlico, t" 'u.te sim't'rae dt'volionis 
vel'llm leslimonium Iwrhihuisse, ad rleft'nslllnt'm 111)- 
noris lui el famat', ac uominis aUll'lifiealiOlH'm. 
Placuit insul't'l' nobis hał'e lua excusalio, propiel' 
elJervationem illorum haerelicul"tlllł, quus frangi 


7 


et debililari nt'cesse esl: cum viderinf se non so- 
lum omnium inani sl'e des I ilui, sed eliam mule 
fursao auxilium fillsu imaginabaulur, 0l'l'ugnari. 
Itaque nos, qui nlt'lJlt'm tuam 0l'lime novimus, I'usl 
il'sius Secre'arii nrba, ..a re:'l,ourlimus, tluae ma- 
xime ad dignilalis luae dł'fensionem, el aml'lilllLli- 
nem glodów I'erlinerent. UevuliOlwm ergu tllillll, et 
hanc egregiam affectiOlH'm circa orlhodoxae fidei 
tlt'fensionem 1'1 1Iugnlt'nlum, eXl'erimenlu cOlIIl'ru- 
hala, condignis lallllihus in Domino comlUł'lulamus. 
Ruganles ilh ilJlimis, Ct'lsillulinem IUiłm: ut sicut 
anlea digne et lauda hi leI' fecisli; ila nunc quoque 
onmi cura vigilles. et ilJlendas, ad f'a. I'el' quae 
execrabilis baec pesl is, fnmli lus exl irpt'lur. i\nl- 
lum enim nobis miljus, nullum Deo acct'plius ser- 
vii ium impellllt're I'0les; nullum tua Serenilale 
dignius officium praeslare: (luiIm ul luta menie, 
tolis virihus,- lua CeIsilwio alI il'sorum, vel relluc- 
tionem, vel tolalt'm expugnalionem, ilC subHrsio- 
nem inlendal. Auno VII. Punl. 


113... TOrOJlle UCTO'lllOlla N° 2608" 


Z kopji wypiBsny włsBnorvcznie przez Albcrtrandcgo. z kBiVgi rvkopism6w Bibljoteki Barberyński
j w \Vatykanie 
pod N° 11608, znajdnj..c
j Bill w zbiorach Hr. Konstantego SwidzińBkiego. 


.iiiI= 


HUChJJLO HaJlhl JJlapmll1l(l r. K7J B. Ił'. Jl. Bumo6my, lWll,m; YZo6op1l6ae711
 ezo npUHRmh 
Y'/acJIlie 6
 Rpecmo(Jo.
I7J IlOXOOTb, 0.111 ucmpe6AelliJl epelJlll1W6
 60 ];ozeJJlill. 1424. z. 


Li.ęt Papieża JJlarcilla 17. do ffTitolt/a liPie/kiego Xi
'cia Litewskiego, zachęcający go do 
krzyżou'ej 1I1ojny przeciwko heretykom, Czesl.-iill. iJatowany 1424 r. 


-, 
., 


Dilt""1I filio nobili viw "\Iultlll, !\'lagi'" Uuci 
Lilhllaniae, SalUlem ('h
: CUII
 "eni
set .;" nus di- 
lechis tilllIS Niclllaus La:'lIt'ki. Sł'cl't'larius Cali
si- 
mi in Chrislll Filii noslri \"liIIlislai Rt'
is Polonial:', 
IlIuslris I'l'óilris lui. ae (luf,lirt' ł':\(lII!'uissel t'Ol'am 
IW'lis, a(
 lt'lu'rahilihus Fl'alnhus uosll'is S, H, E. 
Cal,.linalihus, mllHillllue illlis Prilplalis, pl f'xc..łI"łJ- 
lihu:, Viris, filiIIm illi1luilafis Sig;sl/IllllduI/I; nl'(llI- 
It'm suum.(ll'al'lt'I', t'l conlra \'lIlumtalem HI'gialll, 
al(lue IIIam; imo, vol,is I'e(lu
nalllihus, ae (lrohi- 
ht'nlihus, se eonlulisse ólll perfiłlus llollł'llIial' h;lt>["(,- 
lieos, ae proplel't',1 Sł'ł-t'nitalem Rt'giam, t\o',ilila- 
lellHlue luam, IUln lIł'pIJlem illum, sl:'(1 hu:,Ił'1lI 
v('strum, judicilre, ł't illum 1'1'0 lali haht'I't'; mul- 


latJue I'l'aelt'I't'a cum ipse NicuJaus nal'l'asseł, de 
lua si-ncera afł't'1'I iOlIt', t'1 pura vIIlunlale erga ex- 
tirpalitllJt'm iIIurum rt'hl'łlillm, fi.lei ntlminis CIII'i- 
sli, el Ortllllłluxae fit It.. i i 1Il:rl:'llIt'nIUIll; 'al:'lali su- 
mus in illlmell""III. haec in ł'uhlictl dirta f'sse. 
Nam, IIUalll\'is nola es"ent hat'c nIlhis ex lileri!l 
et fama multorum; tamen laelali SIlIlIlIS, I'l'ilt'fatum 
Sł'crelaril1m verum le:,limOllil1l11 reddillisse de Hegis 
et lua sincerilale conli:" ad \'estl'i fa lilii e pt numi- 
lJis IIł'fł' nsi 11111'111: Ile alulua sU
l'il
iu in rUI'.libus ho- 
milIllIII valt'at in I'0slerum eXllriri. Vóllehil etiam 
IIIuillIlII alI ellervi1lulalU llt'tJuiliam et I'prlillacialll 
IliIert'licllrum, ('UlII alllliprinl, lilIII )luhlice t'xl'usi- 
lilIII esse nIlhis devotiunelll lualll, et menl is l'ul'i-
		

/Baltica_004_07_016_0001.djvu

			talem; £III os deLilital'i neces8e est, cllm videl'inl, 
non solllm se varia spe tleslillli; sed etiam ah 
illis, qllos non cl'edph1ml, 0pl'"gnari. Itaqlle nos, 
qlli mf'ntf'm tllam 0l'limf' nOVel'amllS, post verha 
ipsills Secrelarij, ea I'f'sl'lIIl1limlls, 'fllae maxime ad 
honoris lIIi coseJ'Valionpm, f't aml'lilUllilJem lall- 
dis I'erlinprf'nl. CaeleJ'llm, dilpcle l"li, coglJovimlls 
ex sel'mone et liUpris mllllol'llln, Excellenliam 
tllam conlil1lle Cllm tf
lenimis hostihlls nominis 
Chrisliani continllllm hellum gerere: ex qllo ma- 
ximam lalldpm, et gloriam consPf)lIeris (ll'lId om- 
nes; et I"'apsertim in conspeclu noslro, et Al'liae 
Spdi!!. Qllare tlevolionpm tllam I'hll'imllm in Do- 
mino pxhorlamul': primum, ut siclIt haclpnus 
lalldallililer fpcisti, el siclIt 6nnissime credimus, 


8 


ila nUlJc f)lIoqlle, omni cllm, et diligenlia vigiles 
et inlendas ad ea, IIPI' fl"ae execrahilis ppslis 
1'1II111ihls exliqlf'lUI': cum nllllllm majus nohis, nlll- 
111m Dpo accepl ills seJ'Vilillln iml'ewlere possis; 
quam ut tola mpnte, tol is virihlls, ad ipsoJ'llm 
haPl'elicoJ'llm, vel reductionem, vel tolalem deso- 
lalionpm, incllmhas. J)Pillllp, ut confidPlJs in adjll- 
torio A Itissimi, qui omnillm in se sl'e 1'(111 , illln pst 
I'l"olf'ctol', incoel"ulll tlIlIIn viliriler PI'OSP(I"aris; 
(lmpliallllo fidem, infidf'les explIgnando: III cOlJver- 
taniIII' ali Dellm vel'lun. Aderit enim ipse adjll- 
tor lilii, el virlllli luae 
 favehit: tlahill)lIe lilii 
post lahOl'es, 1)1I0S slIscipis, pro ipsius fidei incre- 
men lo, (lelemae vilae cOllllignam tllis 0l'eribns 
retl'ilmlionem. Dalllm. etc. 


1131. TOrOJlle HCTO'lRHlla N°, 2608. 


Z kOpji 1I'ypiBan
j własnoręczńie przez Albertrandego, z księgi rękopiBm6w Bibljoteki BarberyńBki
j N 2608, i 
znajdujlł c6 j się w Archiwum ś. p Hr. Swidzińskiego. 


...-- 


VII i VIII. 


lIucb,"'Ilo Ilanbl ftl ap m uu a r. "/tó B.AaOUC.laflY .lhali.ATb, lWU,lIló C06Tb7/lyemó e.lI'!! 
coeiJullllJJlbC./l C?J HJJlllepa/llOpO
"lo PUJJlCRUJJl?J CUi:U3JJlY1l00JJI?J, u Hfl'/(ll/lb f(peC/lłOllYIO 6011- 
lIY, np01JłU66 epelllUR066 66 hozeJJliu. /l,allo 66 PU.1I1Tb 1426 
. 


Li...t Papieza JJI a r c i n a r. do -"P-łady.łllawa Jagiełły. zarńęcnjqcy go do połączenia 
.'Iię z Ce,f;arzelll Rzym:,k.im ZY,fJ7/l11ntem, i rozpoczęcia woJIlY l"rzyżowej przeciwlw llere- 
tykom Czeskim. Datowany w Rzymie 1420 7". 


Cal'i
imo in Chl'isto filio, VI1111islao Rpgi Polo- 
niaf' lIIuslr'il' 
aluh'm f'lc. Cum I'IIg1I1'f'lłHII" ex pal'te Ca- 
I'issillli in Chrislo filii noslri SigisllHlluli Homa- 
11111'11111 Heg-is lIIustl'is, ul ClIlII ipse inlPlldrl'et ac- 
f
..df're I'('rsollali'el', (1;1 ł'xl'"gllatiIlIlPm )lł'rfi(lol'lIm 
hćlPl'eticol'llm Bohf'mi1lf', l"ł'(juil"ł'l'pmlls Sf'l'f'nil1llpm 
IlIaIII, lit ipsa (1"11(1111' ,'('I'SOIl1lIilf'I', cum sllis ,'i- 
l'ihllS, df'hillllll iun.ilium, 1111 lWI fieif'lIdllm tanI 11m 
lIlII111m, pnlP!.lal'e ,'elIiI; 'ocllli SlIIlIUS slIpel' hoc Cllm 
Ol'alllrihlls IU1łe Cf'lssitllllinis, l"O
wnles, ul te ad 
111m s;uJI'lum Iwgolium, IIlIslra 1'1I1'Ie rxhol'łiu'ell- 
1111'. Qlli, eum Iwhis spem illlllllliam dedissenl, te 
ad iii pel'sonalilel' iWCeSSUl'llln; magIJam sllscrl'i- 
mlls ex eOl'um "('I'bis eOllsolationem, et sUlJlmallJ 6- 


(Iuciam conl'f'pimlls, ex lali11m principłllll conCllrSIl, 
I't'rfidiam ilIl/l'IIllI dt-hert' ppnillls exlil'pal'i. Spe- 
ranles igillll' in eo, clij II S f'allsa agi 1111', (1 111111 nOIl 
secUlu'"1J1 pt'ccala 1I0sIl'a I'elrihllet 1J01lis; hlllla in 
spe 811111118, IJlwd I'r1IPfala 1I('(llIitia 130111'11101'11111 
IlIlIplllr tir Iłwtlio, pPl' 11111/11, pl 111iol'lllłł fi(!t,lilllll 
Prinr.ipulll OpPI'111illllf'm, Ul (lutf'm tlf'Siflf'l'illlll l'ordis 
lIosll'i ('il'('a ipsol'llllJ exlirpaliolJem, facilills COII- 
8PIJllalUl' ..m'dlllll; nil tli III liS ad Gennaniae, pt 
1.łias l'al'lf's, VPlu'rahilplłI 1'1'1111'('m J01'l1an1l1łl Epi- 
sl'opllm AlhilllrlIS ł 'lII, dil'hlln Cal'llinalPIII tlI' UI'si- 
lIis; 1111511'11111, f't Se(lis Al'oslolicilt' Ipgatlllll, ad in- 
cilmullllll, et f'Xllllrl1lntllllll n0511'05 in Chl'islo fi- 
lioli, III atl sulJ\'el'siolJt'1II hujllsllIotli hapl'eticol'Um
		

/Baltica_004_07_017_0001.djvu

			dehita im pendant auxilia et favOl'ps. Iclpo SP I'eni- 
tatem tuam, in qua sppciillem fj,Juciam hilhl'IIIl1S, 
pl quam spml'pr invenimus pl'oml'tam ali Ciłlho- 
licae fidpi defplJsiunem; I"Ogilmus pl px hUl'tamul' 
in Humino: ul, sicut hunus miles Chl'isti Jesu, su- 
mens sClllum ad Vel'SIIS hus hapl'pticos dptl's- 
tandos, vl'lis omni sludiu, el pru vil'ihus inrumhp- 
re, ad eonIIn eXlil'l'atiolwm, pt dpsolalionem; si I'el'- . 
mansel'inl in ppl'fidia ipsol'łlm: accpdl'lIs ppl'sulla- 
litel' ali pel'feclionpm tam pgl'Pgii 0pf'l'is, tam ac- 
cepli 01'0: hoc nihil lalldilhilius, lIihil eXI
pllen- 
t ills polesI facel'e, II"am ul tuo auxilio et vil'lule 


9 


hoc npfandllm semen hael'esis tollahll' dp I{l'ege 
Dumini: Iwque esl ill i 1Il1 opus Iluucl magis decPilI 
Sel'pnilatem tuam, cujus psl pl'lIpl'ium pxpu/Znal'e 
hilel'plicos, dl'fendpl'e fidem Chl'isti, el fideles 
pl'olegPI'e: PX lilIIhus el lalllh'm in hoc saeeulo 
peqJf'tuam, pt al'lernam apwl Dpum glol'iam con- 
f.pl)upl'is. SUI'PI' his aulem ''''11 ilU II a cummisi- 
OIIIS Hill'etn filio Jacohillo de Rllpeis Nunlio Dost- 
1'11, eillem Sl'l'pnililli l'efPI'f'I)(la, IluihllS IlliIcpat ad- 
hihel'e piellam łiclpm. Hillum Rumae apull S-tos 
Aposlolos V. Kal. I;ehl'łlal'ii anno nono. I i26. 


1Ia'L TOI'OJlle HCTO'lHHII8 N
 2608, 


Z Kopji wypiBant:!j własnoręcznie przez Albertrandl'go z kaięgi rl!kopism6w Bibljoteki Barberyńskit:!j N 
608 
i przechowującej się w zbiorach II, p, Hr, KonBt, SwidzińBkiego, 


.a.... 


JlUCbJJto Jlallbl Al apm U ilU r. JJe.A. RII. .ll. JJumo6my, IWU.łl3 y
060p1l6aeJmj e
o npu- 
IUl7llb Y'IaClIIbe 63 ItpeCmU60.1IUj lLOXUi)Tb, U.łR ucmpe6.AelliJl epe1l1lllt063 63 ])o
eJJlill. AmiO 
66 PUJllTb 1426 Z. 


List Papieza JJf a l' c i li a 17. do Witolda lFielkiego Xięcia LitelJ),f
kiego, zachęcający 
go do WUjllY lfrzyżou'ej dla wytępiellia Ileretyków Czeskie/l, lJatowallY w R.l.Ylllie 
1426 1'. 


Dlleclo filio lIuhili Vil'o, Witoltlo Dllci Lillma- 
niae salult'm, Elc: Ul lIo\'it Exrpllentia IUil, sae- 
Ilius dpstinavimus !\unlios eL Lt'gillos III1Sll"us, "l"O 
px!\lil'Jlaliulle el'l'OI'UIII et hacl'esllm, Iluihus Uo- 
hellli, 1'llPl'ill1le hosle hllmalli gpnpl'is, tll'linl'I1I!II'. 
VerulłI, sell vilio tellll'0l'lIm, seu prcci\lis l1osll'is 
pxig-PIII i 1111 s, 1It'llue l'e.Jud iOllpm pomlll ad Siłllilm 
docll'illillll, 1I1'II"e expul'p-al iOllł'm iłllhlll
 ('OIlSl'll II i 
potuimlls: lic...1 hoc l'l'ut'ul"ilnrilllus slutliis i 11111'- 
fessis. Sl'tI illi ill sila llIalilia I'xllllallll's, IIt.tc'l'io- 
I'pS efficiullhll' intlips, pl veltll hosll's Calholirae 
łidei, SillIClulII Hmnilli fOIU'ukillll: lit 1111110 Uloclo llif- 
fel'entlulIł sil, Iluin tiwlae silcl'ill'gae (lpsli II"alllo- 
udus l'l'lIl1'llia aJlpnwmllll'. 111111 up IIl1s,lluOS Ilips 
el nucI ps vigl'ns IJUjus n'i ('ul'a sollicil(ll, ul f.hl'i- 
stialli PrillciJlps, ad l'xl'ul'gilliollł'lłI illilllicol'ulII Ch..i- 
sti lIomillis ill-delllius CIlIl('II....11111, £'1 lalllo nJurIJo 
cłphilis rpllłpdiis se IIl'pOllillll; mil/iUJus ali (;1'1'- 
maniilf', pl alias IliłI"lps, vI'lwrahih'J1} fralrem JOlo- 


danIIm, EJlisco)lllm Alhalll'lIspm, tlidulII CanlinalplIł 
de Ul'sinis, lIostrum pl Spclis A Jloslolrcilp Il'galum: 
ul ulla cum blO, n.lilluul'umlllle Chl"istiallorum He- 
gIlIII ac Pl'illCi['lI111 fa\'ol'P pt iluxiliu, haeco IIp..filla 
hae..esi
 lollallll' flllUlillls de \'ilWił HOllłilli, 11"iłlłl 
nimis Iliu ['ul'ci slll"';ulicti, dpjecłis hunis agl'ieulis, 
ellncllkavPI'UIII. 
ohilitiłlplII el'go tUiłlll, Ilui spm- 
111'1' fillei Calholieał' pgl'pgius )l1'0l'uę"lIahll' el iłll- 

lIl1łpnlalol' fllisti, 1'0ę"allJUs ahlue "xllIIl'lillIIUI' in 
HOlllino, lit sicul II.. IIp\'olione lila )lIt'lIp cllnficli- 
lIIuis, et lit' le sl,,'m gpl'imus Sillgulill"pJJI, aclclf'- 
Iplldam tiłllliłlll Ilt'rlliripm, Iilm clt'leslallllillll hap- 
n'sillł tlltił nlPnte pI )lI'U vil'ihus in cUlllhas, Slll
- 
l'III'1'a!'llllf' fi.lei Ol'lhotloxilp, 
wllhl tll'fensiullis "lapo 
1\11111ił SU1I1 IIl'pl'a, IlwW PI'i1wil'es 111'('1'111: 1111 II U III 
esl 1.1ll1f'1I PX lIlIIIIihus, majoris gllll'iiłł', lIIi1jol'is 
1'l'iłt'lIIii iłl'wl Hpllm, (Iualll 1'£'l'l'illlf'l'ł! hiwl'plicos, 
Ilc'!'PlISare (:allwlicmn fitlelll, £'1 01"'PlwS erigel'e 
fideles. ,QlIOIllicet spmllel' slllIliose J't'cel'is, et H 
. 3
		

/Baltica_004_07_018_0001.djvu

			eo fue/'is summam lawlt'm eonseeulus; tamen in 
hae /'e tuarlllll vi/'Iulum laus maxime elucehil, 
quae lalll)lIalll sup/'a calUlt'lah/'um I",sila, uullo 
exlillguetul' tempo/'e: sed lucehit in aele/'num. 


10 


Supel' his aulem, ae lIonnullis aliis, quaedam I'C- 
fel'elllla nllhililali luae eommisilllus nilecto filio 
Jacllhino de RullPis NUlltio llosl/'o, cui vplis in di- 
cellllis adhihel'e cl'edelltiae fl,Jem plenam. 


11a" TOł'Oale UCTO'lIlHlla, II a "'" H III,eAH-'Yl.Llifi aIlT-.. 


Z tego samego źródła co i poprzedzający liBt, 


.=:-= iie. 


I X i X. 


nUCb.
to Ilanbl M a p 171 li Ił a r. K'ó JJ.JllliJ. .H;!aii.JlTb, h"0ll.7117j Y/lpCliaC'J1l'ó e20, 3a lIOCJ/2a- 
me.1bCJJWO Ha onpeiJTbolf,ClIIlbUl y,HCC npafJa u c(Jo6oiJy 60 iJlb.1-aXo 1.fepK061lbl:L'o, 1420 2. 


, 


Lż.ł;t Popieza l}!arcilla 17. do lrróla Poł-rtkiego 'Plar/yslowa Ja,fjielły, ll'y,'zucojąc!l mu 
nastawanie na warowane uprzednio prawa i swobody !(ości'ola, pisany 1426 roku. 


Ca /'issimo in Xlo Filio Wladislao Rpgi Po- 
IUlliae lIIu:o;l/'i Salulf'm. f'le: SeJ"('lIilalem luam lIf1ui- 
mus lJulllldam mulla f,'ri!\sf', p/'lIul deeel Calhllli- 
cum P/'inripelll, sUlllma lawie digna, Iluap sppc- 
tal"'1I1 iul auglllf'lIlum l'eligi(IIIis el eullus fitlei 
Ol'lhluloxae. Nam iłPllifieasse II' plu/'es El'desias, 
ł't eflll!\p/'Vilsse ju/'a Eccll'siae RUlllanile ill Hf'gllll 
łUo, lilll'/'Ial,'m Ecd,'siaslieam tJf'f"lulisse, ,,' quud 
ipsi vi.liIlIllS, sillce/'a fuisse 11""01 ifllle prga Ho- 
lłIalll/S PUlllificł's, eis'lue dt'bilam ill olllllihlls 0- 
ht'diplIl iam 1"'ilpsl il is
t': f'l cllmlllPllllahallt I1l1IlIeS, 
et iul singul.u'I'1II lilllllt,lU iI d:o;CI" i IlI'hall l Celsiludi- 
lIis hlał'. (
iłllllt.haIllU!\ IlIIS IluolJue, lillt'm P/,ill- 
ripl'lU Ecclt'sialU I.liIhl'l'e, Ilu i l'eli(luis pl"l.llI'l'et. 
ex opp.rihus !o-uis Hl'ae ,'il'lulis f'Xelłlpla. 1111'IHlut' 
et dUIII I'ramus in IUIIIUl'ihu!\, lallllcl\"imus SI'lJIpf'l' 
haec I"t!ile d,'vol iUllis pl pip lal is opera. El posl a
- 
Slllłlplioll/'III lIo!oll'am ad lwI' Apllslolalll
 Ollll
; pllro 
eonie f'l sillpdari cal'ilale alJla\"imus SI'I"f'milall'lII 
tualU: f'l'ga (Iuam, (w'lllII' I-'nim id impIIlP,.ralllli 
cau!'a tlieimu!') 11011 milIlIs grill iosos fllisse 1I0S 
.'r"lliIlUI!\, IllIalU flH'1' i II I IlI'arcJecessores 1I0sIri, 
Teslis esl 1I0his J)PIIS, IIOS -II-' selllJlI'r hahuis!'e 
loco prapclarissimi filii. I
I oh ram eaUSillll ('lIm- 
I'laeuisse ,"olis IlIis, IluiUJlllm cfllllpaliphalllr honol' 
el Ilignilas Aplieae SPllis. Quo lłlilgis a,lmirilri IlUlIC 
eogimul", 111111if'II11-'s alillua {IWie mIlI111m Ilisen'pilnl 
a I,,'iorihus IIwrihus luis. H('f"I'IIII' (mim nohis, IIUilSi 


omnia in aliillll clispositionem im mula la esse in 
eod,'m Hrgno: conrukal'i jlll'a E..d"Siell', el (,1'Cle- 
siilsli..am oppl'imi lihl-'rlalelll: 1If111 linll'ri Cf'nSlII'as 
1I0slras, et hujus SPili s illlclul'ilalpm, 1,If'cliolleS Ec- 
f'h'siarlllU el mOllasleriol'lllll, quorum łilmell om- 
lIim(ula Iliposil io .111 nos speda', 11fI1I esseli hel'as; 
sed fil'I'i alI 1"'aesl'I'iplulJl tUUlU, llem'ficiorum per 
nos eollillorulJl pl'ovi1iiollf's cOlIlemni: eliam, in 
hf'lwfiei is gl'lIf'l'ali leI' l'eservill is, lIe/fuP ill ea re 
pa 1'1'1' i malulali", nosll'is. Mull,ulue insllJlcl' alia 
ile,.. i , pl'aelel' hOIIflI'ł'1U Reglli, ac nosll'am et Ho- 
mauae Ecdesiae dignilalem. Quae si, IIll'del'un- 
lur, Vf>l'a exisllllll, cJolpmlls ex CO nie; el Dłilxime 
pl'opler Sf'I'f'lIi'alem IlIam, clI,jus IlfIllol'pm f'l no- 
łUPII, ul relilluil omillamus, allh!a darllm ł'l no- 
I,ilp. ohlllllhrari Iwcesse f',;I, 1'1'01'11'1' hlljUSlIIlHli sel'- 
łUones, qui III-' lila SI'l'enilale "ulganiul'. Vel'um 
si Iluiel f'sl, ill /fuo fOl'lasse 0111'1"1'1'1 u 1', id exisli- 
lłIamus pl"flvł-'Ilil'e ł'X Ilon sano cOlIsdio, l\flll i\lllr'm 
'"olunIal,' lua: fIlIII Ilulla causa exisl.II, CUI' mulilS- 
SI' delll'as luam (ll'islinam, alIlup. oplimalU voltllJ- 
'aIpIlI. QualUol"'I'm Sf-'l'f'lIila'I'1II iPSillll, 'I"am spi- 
riluah ('ilrilal is hf'ne\'olf-'nlia com piec I imul', 1'0- 
galUlIs, l" I"f'qllirilllu
, alll"e elialll in Homilio exhol'- 
lamIII', III si lIlia per erol'em minlIs "f'cle farla slInt, 
CfllTig-I'IIS: l'iol'l'lU devoliunem, alll"e ilffeclinnem 
el'ga Dpi E..clt'sialll l'eaSSumas; ac I'ejed is lalihlls 
cnnfo;iliis, ill solila ohedienl ia, df'vol ionis(l"e fel'VOI'e
		

/Baltica_004_07_019_0001.djvu

			I'ersevel'es: (Ipfendendo Roman EccJesiae dignitatem, 
libpl"'atrm ecclesia8'icam tuelldo, I"evel"rnrlos I'rae- 
bIos, et I'rovisiones 1I0stl"aS, dt'hi'um efff-'c'um I'el' 
mittelldo 8ortiri; ahlue ita te gel"Pllclo iD sillg"l.lis 
rehus, '1uae a,1 digllitatrm, hOllorem, s'atumqlle 
nos'rum et Ecdesiae speclant; lit eOl, qllae de '"a 


11 


Cplsitudine nalTan'ul', tua Iwni'atp, f..lsa esse COIl- 
viIIras. Haec enim agpns, tupberis famam '"am ill- 
tadam, ah omlli mawia, et ali issimo I"t'IU facies 
accrp'issimam. Pl"O '1"0 et llII.iIlS vitae paeem tran- 
quillam, et fulur'ae merce,lrlll ae'ernam eonse- 
quells. Datum Etc. 


II
'L "oniH e06cTlleunopY"lIo BbmocallRolI A.IIb6ep'-paRAoM'" Ra'b "ourB pYllonoceA UaTRllaBc"ofi 6u6.,ioTe.. 
N. 'H97 p. 21ł, "palllll.Lll'AcR B" c06palliu HOHC. CBUA3HBCllaro, 
Z właSDoręczn(;j kopji Albertrandl'go, i wypiBan(;j z księgi rękopism6w w Bibliotece Watykański(;j N. 6197 p,214. 
i znajduj'lc(;j Bię w zbiorach li. p. KonBtantego Świdzińskiego. 


.II1IIl1li 


IhICb.711O IIallbl 
I a p m u H a r. h'3 'I.łClla.Jlo C06Tbma llJlll .lll'łlTb B.wiftlC.la6a .Hi!altlbl 
lIaxOO.Jll4UJlIC.Jl, lWllJll3 1l0pY'laemo lUl?; 3al4UUta//lb llpaea IJep1i6u. 1426 i? 


List Papieża lJl a l" c i Ił a 17. do Pallóu1 Rad prz.y boku 'Flat/ys/awa Jagielly,' zalecają- 
cy im obro1lę praw /{ościoł-a: pisany UJ r. 1426. 


i\ 


[)ilt.etis Filiis, ClIlIsilio Carissimi in Christo 
Filii nlls'ri Vladislai Ht'gis Pololliae lIIIIsiris Sa- 
lutem. Ell'. Scrihinms Cal'issimo in Chrisln fil io 
III1Stl"O Vla,lislao Poloniae Ht'gi lIIuslri, 1J0slras li- 
terćłS in hćłpe "t'rha: "l\lćlr' inus Elc." Harc ault'm 
arl sCl'ihelldum nwli fuinllls, lum I'rll)ltel' rllrum 
lłuae dicunlul" iIHligni'alt'm; 'um "t'ro maxime 
I'rll)llrr hOllol"em Rf'gium, CII.iUS cura sJlecialilel' 
manet insi la eonli 1I0s'rll: (1'1/1 t'nim "Ius ipsum 
cliligimus, f'CI magis laJlCluam diligf'lIs l'alf'I', de 
hUlIlIl'e su o, Ile qua in re minualur, sClllieili sumus. 
Acc"llil t'liam, quclIl isla in mfamiam He
ni rp.- 
dlllJllare ,-i.lpillllul", f'lnllnlłłllllicam eulpam H'sll'am; 
IIIHlI'UIłI eOllsilio .iura Ecdl'si.ł
1 ica ,11.ff'llIli IIf'hellt. 
Nam u, I'eclf' filctorum lawll'm, ira f'lII'um (Iuae in- 
Ilt'hi' e fhm' "t'df'l'us, 'PIJlIrlai is, l)('\"oliolwm igi- 


4 


tUI" vestram rf'flulI'lJ}lII
, atclup hor'amur in Domi- 
no;' ut cum Elpcti 
i'is ex mullm'um numel'O, 
talł'luam IH'wlf'lłlł's Viri f't consilio pollen'es, Re- 
giam Serf'nilall'm, "ro hOIwre suo et Rf'gni, ac Vest- 
1"0, cohortari wlilis, I"'(łut ex ,leLi lo tenemini ad 
ea,lem ipsa, ali Iluae nos I)u0'lue emu 1I0
ll'is lil- 
tf'ris exhol'talłlul'. Nihil esl puim, 'Iuo m,łgis 
Hpgna vigf'allt. nihil f'X 'Iuo christian i Principf's 
majol'pm lćlllllem pl gluriam in IlIIc saerulu .:e- 
I'0rlpnl, Iluillłl PX 1"II'a afff'clione Ole I'evrrentia, 
el'ga Dei Eccle!:i.llu Sacl'osanelam, et f'jns SJlon- 
sum Vi
arillln Jesn Chl'ist i; quorum Iłumil is et 
miłlulalis, 'Iui devolt' )lal'rlłl, firmissilłłum 8ibi 
pl'arparanl ilf'1' ad l'oelpstt'lłl ,-i'am, ad quall1 so- 
lam omni Shlllill inlf'nli esse cł..ł)pnlll
. Halnm 
Ele. 


113" TOro"'e nCTO'lnOlla N. 2601!. 


Z włBsnoręcznej kopji AlbertraDdl'go, wypislln(;j z kBięgi rękopismów Bibljoteki BBrberY{lski
j w Wat)'kaDie pod 
N. 2608 i znajdui'łc(;j się w Archiwum lIr, Konst. SwidzińBkiego, 


.. 


l12li0.
		

/Baltica_004_07_020_0001.djvu

			12 


XI. 


llUCbJlIO Jlafłbl ])/ a p mu II a r. Nó lHe3IlellCKO
IY Apxżel1UCliOllY, (1) n06e.llTb6aHJ'ląiii eJJty 
611YUlal/lb J..'OpO.1HJ 6bZ/llb nOC.łYWHbl.7Jló AnOC1/IO.llbCKOii Cmo.łu'l1;Tb 1426
. 


List Papieża Ił! a r c i na 17. do .Arcybb;/mpa Gllieźniellskiego, (1) zalecający mu na- 
pomnieć Króla o wytrwallie w posłuszellstwie dla Stolicy .Apostolskiej. Pisany r. 1426. 


Venel'ahili Fl'atl'i Al'chiel'iscopo Gnieznen. Con- 
siliario Hf'gis Salulem Ele. SCl'ihimus etc. in haec 
vel'ha Ele. lIapc autf'm sCl'i(lsimus, dolentes ah in- 
timis, ali1lua th'ri in Hf'gno SIIII, (11'01'11'1' quae ho- 
nOl' Regis, et lam lalułalil devol i o , sel'mone 110- 
minum maculelnl': pl'aesel'tim, cum non desinl, 
qui \'ili" IUllllillJi gf'IWl'is, pliam hpne facla quan- 
doque inilJuius inlel'(ll'etpnlul'. Qual'e fl'illf'l'IJi- 
tatem tnam I'ogamus: ul cum ad te poti
simum 
s(lecłet jUl'a Ecdesiae defelJdel'e; Celsitwliuem He- 


giam commonel'e velis; et cum omni benignitate 
hOl'tari, ad (lel'sistendum in solita devotione el'ga 
nos et AI'0stolicam Sellem: lJihilllue innovan- 
dum conlra Ecclesiaslicam lihel'tatl'm, dl quae Dei 
sunt, Deo tl'iłmantul': et si quid Ile.' ali1luOS for- 
sau hadpnus esset attenlalum; eonigołt laliler', 
ut df' Pjus fmcliff"'o o(lel'e, solilis valeat a(lull 
nos, t'1 ealJllem Sedem laudihus eorlllnendari. Da- 
tum etc, 


\ 


(I) DoAI\1;xy II, rep6a JJcTI'lIIeIl6ettT.. EblA'b AI,xienUCIIOnOIl'b CT. H22-IłS6. lIecel\IIiA, .., 2ł. 
(I) Był wtenczaB Arcybiskupem w r, 1422 do 1486, Wojciech II. herbu JaBtl'z
biec. Niesiecki Herb, l., 24. 


'\ 


lIab 1"orOJlle OCTO""Ulla, .all'L H npe,\uAYIJ.4iA al	
			

/Baltica_004_07_021_0001.djvu

			\ 


iIlillU, spd 8ugel'e 1J0sIl'is in te 1Jf'lIpfit'iis I'fllJali 
sumus. Qua in re si hliłP Spl'pnilal i (
omplaeuil1lus, 
merilo in [)lIl1Iino lapl8l11ur. St.d nimi/"llm allil1lum 
nosl/"llm ae Colłł'gii venprahilium fralrlllll no!'II'o- 
I'lIlU Simdae Homanae Eeclpsiae Canlinalium ad- 
modum conlurhflnmt lilprae, qUi's 1I0vilt'r ad 1I0S 
scrip!'i!'li, SUPPI' pronJolione Vil'P Cłllcpllal'ii Rp
lIi 
tui ali Ecrll'siam Pusllaniellspm, I\lirali Pllim SUI1lUS 
el nllll pal'łlm cllmmoli pa in luislilpris conlinpl'i, 
quae )I,lI'um lłprpanl fiocprilalpm dł'volionis luae. 
Cum ti'l1Il'n cogilaremus lileras illas ah ..o d..I/('re 
esse onlinali's pI composilas, pro IluO inlplTpdunl, 
doluil1lus '1uidł'1ll illum ila sihi !wli affpcł U 111 eL suis 
inlpnlum romnulllis, _ut Iwque sa piat qllile su nt 
Dpi, IIPque '1UiW1'i11 quae su nI Jł'SU Chrisli, sed 
quae spculi 1111jus et. I",mpap, l'ujus mpnlpl1I 1'1'0- 
ferto nil1lis Ol'caecavil l1Iala i'l1Ihilio pI i 1111110- 
deratus rpgPllIli appelillls, pl illll'O a Iral1lite 
rectae f'aLiollis divprtil, ut non sinł'rpt illum ('on- 
sidpral'e nPlllle ad 'lUPIlI scriIIPI'ł'l, 111'{1 II P PX CII- 
jus )larlp, ohlilum digllitalis IllaP l,arilPI' Pl nos- 
trae, IWlTiłlll"(llIe Iluap pI a pl'łllll'nlia lua lon- 
ge sUIII alił'na. Iłellllissel (lIIi ppl' roff'ł'l'vpsepnlpm 
cupidilalł'11I sual1l magis rompps(
pre, eL iHlimi lIi- 
mium cupipnl is impplum paulIIm eonl inere, al' 
l,otillS lacPl'e Iluam maIł' 11I(llIi, pI Iluotl pPjlls psl, 
pa sl'nlire, (Iuae sunt colra lIlall'l'm SUilIII Ecde- 
siam ROlllanalll el jura comllluniil. Is I'nilll esl 
quae tihi 1I0vilpI' suggeril de jUl'e luo pl Hpgni 
ill pl'olllolillnihus fif'llIlis, qui tihi injul'iam el 
dedel'us fipri pprsuadł'l, si 111111 pxppctala no- 
minaliolle tIliI, ali(luis pl"llmovelur. El 'lilia lihe- 
rales pl IlI'lIi vollls pl'aesl i I illlus 1I0S ppl i I iOlli hlls 
tuis, 1 1 1'1' jllre IIl1nc el dphilo aeripil, (1"(111 PK 
1l0sII'a parlf', et lihel'alilale pl'ocessil. Cujlls \'1'1'- 
his malignilate pl"lIis minuJ/III' te fili carissime 
alll'es pl'iwhpl'p: cum ea li hi "ersuilllPI'e Cli na 1111', 
quae sunl conlra pI (Iivina pI hlllllana jura, f'1 
I'Pjeda pPl' Enlesiasl iCi'S 8;111('1 illlIPS, illIllII
 illl 
ea sohlm inll'II(lal. 1'1'1' 'I"ile 11111111110"11 11"0(1 CII- 
pil l'ons('qualul', i,ller tł' el SI,.II'III Al'lIsloliealll, 
zizaniuIJI, 'IwIII jtillllf'n nllllllui,m faeit'l, possit 
Sel'pl"P. Pruplpl' (1lIae pl alia, 'lIla" nuhis de PO 
a vel"idiris l'pfl'l'Iml II 1', hahenlps pum iH' jllllil'an- 
tes lalll)Ual1l relllll nil'linis lapsap Majl'slalis, dp- 
Cl'eVimll8 Iradl'rp I'uml'alll carnis I't al1lhilillllPl1I 
Imam in inh'rilul1l 
alhallae III anima sillva fiat. 
Ila()lJe de con"ilio pl'a e fil I i Collegii eanlillalium ill 
habililavillllls eum ad (IUiwcuUllue hplIPficia et 


" 


13 


digllitalf's ('tiam I'0lllifirales (le r,wlf'l'o ohlinpl1llas: 
lu'oCf'sSUl'i cOlItra ipsum ali pl'ivalionem uf'fieio- 
rum pt hellpfieiul'um 'IlIorumlihpl el alias poella
 
et celISlIras , pruul sila dplł1Pl'ita pllsllllahulIl, et 
jll!';tilia smlllt.hir: ut sic ił 1111his dphile lieet sel'o 
COlTeclllS ipse 'I"II'I"e cOl'l'igal plTala sua, el de- 
posila amhilione ali meliol'pm spnsum l'evPl'lalul', 
dPIlup salule illlimae clIgilet, 'Iui nil1lium de ilO1- 
pliallllll Cli 1"1 III re l'ogilabat. TUi' quo(lue 81:'I'pnilas 
lalllłi.hilitel' fal'iel, ipsum, (Iui qllalllllm ill eo fuit, 
łWlllln'm luum dl.hllllPstil\'il, virum uli'lue facino- 
msum, a te ł't om..ill, (1111111 inlliglle II'npl, l'epf'l- 
Ipl'e pt procul allIlIVprl' a lUli lalere el clll1silio; 
cum nihil sil ma gis flll'mi(liHUlulll. quam inimicIIs 
falllilial'is illsi,liis et fallaciis I'lplIUS, (ltwlPIU I'e- 
(1IlIes o(,orlpl qllpIUCIII1(I'IP. allctllrilali I1I1Sll'ilł' aut se- 
dis apllstolirae dell'ahalllpllI, eunanlf'm(IIII' illlpl
le et 
nos ,lissplIsillllllm llIillf'riam splllinarp. Ila'lut' oslen- 
(I.IS "p"rlpl palam lalem virulłI li hi disl'lieel'e, et 
extl'a IlIam gralialll esse. Quod iłtllpllI dt' oralol'i- 
hu
 desl inan.tis scrihis, lauda mus in .hoc hunam 
vullllllah>1II lualll. Nalll dl' llIunprilllls 1'1"0 Ellcaeniis 
ppr il'sos ad 110S milIellIlis, minIIłłIII' SililI' id a te vel 
ah illu plllillS SCl'ihi, (1111111 npque ex dignilale tlla 
(IUPI11 qllid 01'"S f'ral 1111'111 i OIIP m mUllPl"llm fa('CI'p. 
tanqllam cl't'del'ps II' 111 II IH'I' i 1111 S CIIIIS"(IIIIII II I'U III qllod 
)luslulal'Ps allllhis; '1"0 quid inlligllius S('I,t'lIilale 
Rł'
ia psse pulpsI? I\lIn enim munpl'a 1'ł'spil'iIllUS, 
spd honam animi affpclilllwm, lilIiII' OlllllihllS do- 
lIis pst lU,his a('Cf'plilll', pl'oul pt ipse haclt'lIl1s 
pel'spil'ł'I'e PUlllisti, f'1 ipse sCaJulallll"ll1ll sa I III', 'lIIi 
talia finxiI, PXIIPI'ipIIII', Vprumlampn III ,,1;1111' co- 
g'nllscas inll'litilllwm nuslrmll prga IlIaIII Sprpnilalpl1l, 
IWS II II 1111 1I:1In IwdulII f'
imus, spd nt' cogilavimus 
'I"illpm !qllitl(luam, '1111111 vergl'l'el ill 0l'pl'uhl'illlJl 
IUllm, aul dł'dpl'lIs, vt,l ,jul'iuIJI IIIJII'UIłI ppSSIIII- 
datiunpllI, ut sCl'ihis, 'IIIiiI !'ulius Ililigelltps le "rae- 
ripllo I'itl"ilalis afrpl'IlI. wluli I'nwl'il'uum lIusll'um 
ae En'lpsiile fiilium (in 1)1111 hallt'lIIlIs fillllriam 
sppriillpm) iul pxallalilllH'm illfl"pmt'III1InHI"I' tui 
slahls pl hunIIris fllilllus inlt'lIli. l'xallllil'IHllI, qWIIl- 
tllm Iwhis pllssihilt' filii, IlI'lililll1PS Illas. 
It'IłlU- 
I'PS laulPII illius Evangplil'ae sl'l'iplurae, 'I"ilm tu 
'1llO'Iue ill eonie luo srull'lam (1I,I,,'s g('slal'e, ut 
(Iuap sllnl Dł'i Heli, 'Iuae nro Ciwsal'is, Capsari 
rp(Mallllll'. Ila resl'il'il1l11s ,iti hlll1l1l'1'''' t.t Jigni- 
tillpm IlIam, III 111111 IIł.hvi:'t'amul' hlllllll'is, lIec (lIISt- 
IWllamlls illIl'lol'italt'1II apllstl/lirap !iI'(lis, 'I lIa III lU qtlu- 
(Itle 1'1'0 viribtls t1rbrs ttleri f t C(JIISl'l'Vitl'(', I"'out 
4
		

/Baltica_004_07_022_0001.djvu

			IIecet Chl'isliallum Pl'ineipem, et pum, qlli fili is 
slIis mm majol'f.m negni haPl'ellilatem III-'Iu.t re- 
lillll"eI'P, (I"am dl-'votionis ae npligiunis. Nam q"o 
milgis t'mim's in pxcplsu, eo 1U:lgis f)eum Hpgum 
omllium Rt'gpm Ilphps vel'pl'i, a (IUO sunt pote- 
statps et Rp/Zllił: (Iuoque magis vel'gis in Ileclive 
aelalis, PO lł1agis in sapipnlia, (I"ae e!'t a Deo, Ile- 
bes pl'ofi('PI'e t't in honis 0l'pl'ihus l'esJliriens vigi- 
lantills ali finpm jam l'l'ol,inquum pt ad salvilllllalł1 
aniDłam illlendas, IWC (l"i,lqlaDł comillel'e ex qllo 


14 


alit ilIis salutis pel'iculllm, aut tibi aliqllil famae et 
glol'iae jam pill'tae jaclUl'a imminPl'e possit. Nos 
qllillem Sel'pnilatpDł luam exhol'lamul' in Dumino, 
ut nohis cl'Pllel'e Vł'lis omni tlllhitaliune sPJlosita, 
pt examines (I"ae el 11"0 animo tlieanhJłl; ita in 
IIevutione tlla Jll-'l'severahis et malignauli11m IW(llIi- 
tiam contpmlles_ QllanllllU in n(lhis pl'il, nos da- 
hinllls opel'am, ut '"a slIhlimilas merilo de nohis 
cont..ntal'i I'ussit, hahl'lItes, Inure nosi 1'0 '"a spe- 
cialius re commissa. nalllm Romaę. Ete. 


II..., lIoniu C06c1-BeRH0I'Y'lRO ..blOHcalmoll A,'b6epTl'aIlARM"L HB'" lIuoru PYI	
			

/Baltica_004_07_023_0001.djvu

			r 


re ,h.hemus. Neque quod ex liI)el'alitalis nosll'ae 
henł'fieipIJtia hilclt'nus I"'ocpssit, id 1'1'0 clphilo u. 
surl'a,uhnl1 esl. Nuhisque (lolius gralia halll"lIla 
esset, qui pxawlimus sup(llil
ill ioues I'pgias, 'Iuam 
aliquid nuuC impulanclnlU, si jurihus nostris et 
sedis Apostolit'ile u-si sumus. Spd hapc, ut quam (Ilum 
quae in tuis litel'is coulinpnlur, cel'li I'ethlimul' uon 
I"'ocpclf're dp IlIpute tua, 'Iuap tampn carilatem er- 
ga le uostram, upC eXlingup,'e (lot 1'1"1111 l, Iwe mi- 
nupl'('. IlIvenlil illltpm pt cunfidil l'Xislimamus ab 
illo Vice-Cilncpllario, in cujus favoH'm sl'I'iltUu- 
tUI'. Ililque nilu rlllpillllUS IJohililillelll tuam, qlH'm 
putamus ignarlllll fuisse porum, qUilP iu literis cou- 
'inphilnlur. Sed ill u III llIalignitatis t:ililllU, 1'1'0 fluO 
scrihllIJlur, qui il'
orllm iluetol' flt'hui' p!Ose f'l 
lIIi1chiuiltOI', sicut I'PgiaruIU quoque litt'I'ilrum fu- 
isse appal'et. Qui usque adeo millu muhiliunis 
oecupatus est, et iUilui dumiualltli glol'iil dllflllS, 
ut IlOU cogitpt, quid ppl'suasel'it Rpgi, alll q II tli I 
agat, 10qua.lul', ilUt sCl'ihilt, dummudo I'ene- 
Iliat ad digoililtis grilllulII, quem pervPl'sa et rp- 
prolla via concupist'il, qui sPIJJl1el' inlputus pst ad 
disseminilndum, '1lwd tampn pfficPl'e nunfluilm 110- 
terit, diseonliilrulll frugf'm intpl' nos pl Hł'gf'm 
I)rapfiltum, quaerens dimiuuliouem 0pl'rpssionpm- 
'lup jurium iHlctorilalis'lue noslrae et S..dis A(lo- 
stoliCiIP, ut il'se augpillur ('t pxalh'tur. j:ilills sa- 
ne l'I'III'obus, (Iui 1'('1' IJwll'is dł'dł'cUS si hi hllno- 
rem (l"aPI'it, (Iui I'f'rsuiHIł're conalur Rpgi mIlIla, 
licet, ut cunfidimus illrassllm, 'I"ae pum a dł'volione 
sua erga nos ali!'nput. In 'Iuihlls, si aul du('(us 
est, aut bonus, srit SP I'lane IlIPnliri, cllm sint 
eontraria divinis jllrilllls f't hUlłlilllis. ł:sl homo 
'lui,lpm (lPl'vel'sus ile IIP'luam, qui si illi(IUid in 
se virtutis alit honilillis halt,'n't, Ilon tanlum 111'1' 
fas el_ nefas adł'o t,nrf'lIa(e 0l'laret ł'X(ulli, t'xllI'l"Ia- 
reltlue dunee voealUl' ild dignitates I'"liu
, tlllam 
se tam turl'ilpl" tallllJue iml'l'Udł'nlel' ingPl'el'et. 
Spd '1uoniam in die!! pullulal Pjus cupi.lilas in 
suam pernicipm pt 8cillulaluIII aliorum, vir
.l f..l'- 
I'ea coml'escp.llda est. lta(lue ad l'efrPllandam 
hanI' immpl1sam pjus cUl'iditatem, quae esl ma- 


15 


lorum omnium !'iulix, et ut animae suae sa)uli 
eonsulamus, cujus il'
l
m vidt'mus esse ublilum et 
ejus curalll pllst pOllere 1'1'0 mumii (lulIlpa, de consclI- 
su I'l'aefalllrum Cal"tliualiulII il'slIm inhahilitavi- 
mus ilłl (luaPl'Ullllue IIPnpfitia, dignilah's etiilm Pun- 
tifirilles in IlOslenllll ohlillt'ndils, III'ocpssuri, nil1i 
I'esi(liscat , Htl IlI'ivatiollem hOIlOl'U1II łJfficiul'ullulue 
'Iuae ohl i ,wt, el ild iii ia' u IIl'rius pl"out sual'ustu- 
lahunt ,lt'nwl'ita, et I'rou' fuerit rill ionis. Tuam 
ergo suhlimilillt-'m 1'ł"luirimu", et. in ,Iumiuo ex- 
bortamul', ull'ogps Fralrelll IUUIII IIh,s(I"f'm, ul il- 
lum Virp-Calll"ł.llariuD1, (lIIi 'IIIaniuIII in eo fuil, 
familm R..gis pl Rf'gui dł"ltllłestavit, lileris suis 
a SIW cOIl
ilio pt lalere l"el'ell.lI, offirio(lue I"emo- 
veal, fugiplIs t'jus cullol)uia, talHludm il:'l'idis SUl'- 
dilt', tUIIC lIIaxillle laptlenlis cum hlandilul'. Hor- 
tal'is'Iue, ul o
"'IIIIi1t palam łlUlnihus, talem vil'Um 
nOIl solum I'ł'molulH esse a SIIO consl'eelu, sed 
privatum 'Iullllue p'alia f'l Iwnevolf'lIlia Regia; 
'1lwd idł'm u, tli sinlili(er f.wias palel'lla cari- 
"talp lłłllI)PUlUS, ('t pl iam słlilłlt'mus, mJllam pl'ae- 
stalIlIn fi,lt'lII Pjus \'erhis, spd cum fugiendo, tan- 
quam ,'il"lllłl infeclulH, el ('u III, 'Iui clIgililt.iolle 
sł'l'monis Ulull U III I'IJss!'1 IJllct'l'e luae fi,lei puri- 
lati pt hOllori. '1uam Ilon sohlm dpltps Cllnsel'Va- 
re sed ill dif'm augere, ut augea(UI' ill II' gra- 
tia sUIIJllli Dt.i. Nam '1UO milgis jn aplalpm 1'1"0- 
cedis et in f)omillii a III 1'1 i I lItl i 1lł'1II , f'0 lIliIgis I'ie- 
late, religiollt" dł'votiolle et ohedit'lltia debes I"'()- 
ficere et cal'iul'ł'm halwre animae tuae SaIUlł'm, 
quam talis IlOliljnis illtlł'Lilillll exallatiollpm, ci- 
tiuslJue Ilohis clIIJI(llact'l'e PI VPl'bis lIosh'is ill- 
tewlere, quam iIIiu!!. Nos 'Iuid!'m I'Pl'sollam tu- 
am spmppr complexi SIlIllUS patel'lIa henevolen- 
tia et cal'ilalp, I,,'out lJosti, deside!'illlles Ip, ve- 
luli drct't., ohedipl1tiae fil i 11111 splllllel' in melius 
dirigere melitem hlill1l. Tuis vel'o peliliunibus, 
qualllum cllm I)po I'0tuimus, conati SUIlIUS eolO- 
I'lacere. ł:t itil 'lualltum cum hOllol'e llostJ'o po- 
terilOus in fulul'Um fariellJus. Dat. RODle a 1'1111 
SS. Al'los. Ele. 


11;11, lIoniH C06CTBCIIHOI'Y'łHO BblllOC8RHOA AJlb6epTpa1lAHM"b Ha" IInRrB pYl\OnuceA naTOK811CIIOA 6..6..ioTellll 
N° 6197" cTI'a. 2UX xpalull.LlelicR B'b c06palliH KOOCTaRTllHa CBH",3Bllcllaro, 
Z własnoręczn
j kopii Albertrandego, wypiaan
j z kBięgi r
kopismów BibJjoteki W atykański
j N> 6197, pBg. 208, i 
będlłcj!j właBn06cilł Konst, Swidziń.kiego. 


.. BP
		

/Baltica_004_07_024_0001.djvu

			.....-- 


16 


XIV. 


IlUCbJ'W Ha/Ibl JJlapmulla r. K
 HYIll
ilO JIKOOY de Ruhei.f, nOOe.lTb6aHJląee e.'I'Y Pa:J- 
Y31W71lb, lmw 6bl.lo a6l1l0po.ltt
 llUCeJJl
 071l
 JJ.1.aouc.lafJa JIlai'i.lbl u JJu71l0oma, IWUJJIU 
nped.mlaH)m
 Ropo/maco 110i)/iallU;.lepa O
 EnUCKOllbl Jl03uaUCKie. Jlucallo O
 MapmTb 
. 1427 
. 


List Papieza Marcina J7. do Nuncyusza Jakóba de Rubei.ę zalecający mu wywiedzieć się, kto 
był twórcą li.ętów pi.<.;anycll przez Władysława Jagiełłę i Witolda za Podkanclerzym Ro- 
rOllnym, prezentowa/lym przez 1licllllakaledrę biskupią Poznańską. PisallY w D/arcu 1427 r. 


Diłec'o filio Jacohino de Rllheis in Regno 
Poloniae Nunlio et collec[lIri 1I0stl'O salIIlem elc. 
- R('ct'piIllIlS IIl1p(,I' a carisimo in Xlo Filio 
nostl'O Wlatlislao Hf'ge Polllniae illlIsl,'i et a tli- 
ledo filio nohili viro AlpXilllłJJ-O alias Witoltlo 
Duce Lilhllalliae fral/'e Pjlls lilf'rilS pjllsllt'm fe- 
re cOlllinenliae, 1"'0 Vice-CaDCf'lIario Hrgni Po- 
loniae, ut prolllovealllr atl Ecclt'siam Posnanipn- 
Bem. Qllae salis nos el Collegillm Canlinlłlillm 
cont II I' hil. I'lm I, (lro(llpr 1111lIla 11"ile in eis conti- 
nehanhll', et maxime qUiił scrihunt se deliłlt'l'as- 
se miUere oriltul'ł'S SUIIS mi nos cllm IłIllnPI'ilms, 
et de inalldila I'romolillne df' allel'o faela, re- 
traxisse atl tem(llls, I illUI II a m dpllllissenł nohis 
munera destinare, (lI'O(lIt'I' (lromlll ionl'm fieudam, 
et alia eliam, qllae lalilIs vitlp,'e (l0tes Ile.' ipsa- 
rum c0l'iam llrap!wntilJUs indusam. lias lilerils 
Ilon credimus tle seilll Hf'gio talitp,' processisse, 


sed omnia esse inventa ab iIIo Vice-Cancellario, 
qlli spf'rahat in lI(lprohrillm lIoslrum el cllriap, qllotl 
1Il1l1l1','ih1lS capP"f'mllr ad J"'omllvPlulllm Pllln. Qui- 
hlls lilt'/'is 'lualitel' respOlulf'amlls, ut plf'nills in- 
sJlicias, Pitl'lIm e111liam similitel' I"'apsenlihlls incIlI- 
tli fecimus. His leclis l0'luilris cllm Sprenitate 
Rl'gia, et ah eo sciseiteris, an, fi"IIII non crf'tli- 
IJIIIS, talia verha 1"'ocPssf'rinl tle menIe sua, con- 
quprarisllue ex (larte uoslm tle maliguilale Vice- 
Cillłcellarii illillS, (lrout lilii vitlf'lIitur esse O(lIlS. 
Nam illsum crPllimlls lileriłrum illal'llln et Ducis 
Witul,li fuisse auctorem, rui 110S simililpl' resJlol1- 
dimlls. tOII"aris flłwllue rum A,'chipl'iscnl'0 G Uf'- 
slU'usi el aliis, IluOS cognns('es l10stri hOl1oris el 
sedis AI'0slolicae zelalorf's, prouI vidpl'is ex (le- 
dire. El de his qllae l0'lueris et Ile resJllIIlso fa- 
cies nns luis litpris cprtiores Dalum Ruma/' ill'ud 
SS. Al'los, XIV. kał. Milrtii X. 


"" 


I.a... Bonio BbtnRCaHHoA A..b6epTpaoAu..... c06cTBeRBol'Y'IRO Rn, IIHRrH pYBonoceA B'" 6u6J1ioTell1; BaTOllaHcBoft 
N,6197, CTp. 209, H HaXOARl.Llefirll B" BRoroXI,aUUJlOI.Ll1; CBUA30RcKaro, 


Z topji własnorfJczn/!j Albertrandego. wypisan/!j z ksiIJgi rIJkopiBmów w Bibljotece Watyka6Bkl
j N. 6[97, pag, 209, 
i bfJd'łc/!j własno'ci. Konstantego Swidzi6Bkiego. 


. 


....
		

/Baltica_004_07_025_0001.djvu

			17 


xv. 


llllCb-'1O nanbl EOlelliJl Ir. Kli -łł'opoAeOTb IIOAbCIW11 Co!ftiu (1) no C.1.g'lalO 7l0i)lleCellll020 oJnlJ 
Ul 1MteUU hiJaKOOClill
lli -łł'aIlOllUKO-'tli Pee
tli alillla, Cli 113'M16.lellie
l'lJ lLOC.1.YUlalliJl l(eplilfU 
u AnocmoAbcli01l C7IlOAUąTb. IIucallo 00 tPAopelląiu 61) 1434 l. 


List Popieza Eugeniusza lr. do J..'rólou'ej Poł..;ldej Zofii (1) z powodu zlozonego 
w jej imieniu przez /iaJwuika Ifrakowskiego Reya 'widu posluszeń,..twa Kościołowi i 
. Stolicy Apostolskiej. Pisany z Florencyi 1434 r. 


"" 


Ca"issimae in Chl'isto filiae Sopbiae Rf'ginae 
Poloniaf' illustl'i siliulem etc. V Pllit ad J'l'aeSf'11- 
łiam nostl'am dilf'ctus filius Juhannps Rey Ca- 
noni(
us CI'ćIl
oviellsis offel'ells el pl'aeslans no his 
Illenam uhetli('ntiam ex pal'te tUile Sel'Pllitiltis (.t 
cal'issimi in Chl'isto filii Vlaclislai Regis Po- 
loniae IIIustl'is filii tui. I>hlcuit, et rara fuit no- 
bis- sua Ilevotio pliilm ante cognila et pel'sl'ecta 
nobis, sl'mpel' enim intpllpximus, te esse clevo- 
tam et I'pligiosam et limf'nlplII nrum, ae dpbil11 
venel'atione (ll'Ospqui Viral'ium J..su Chl'isli et 
AI'0slolicam sedem. Haque cum filium tUUlU in 1'0- 
dem timol'e, eJevotione, et. I'evel'enlia institue- 


. 


I'is, es maxime laud1l11eJa. Nihil enim majus !lihi 
I'plilllluel'e poles, (I 1111 m t imol'rm Dei, (Iui Rf'gf's 
turlul' f'l RrgDa, fill..i Calholieae fel'vorem et er- 
ga Romanol'llln Pontificem devolam ohrdirntiam, 
lJuae iD (IUO I'rgnat, ille esl mel'ito rex _ apellan- 
dus. Nos quill..m tuam Sf'l'rnilalrm, 1'1'0 iis quae 
lilłlllahililel' f'git, eomlllf'lldiłlnUS in Domino, at- 
que offł'l'imus nos 1'1'0 stalu f't honol'e Regis, 
qurm diligimus et I'l'arcil'uum filium nosll'um 
ae f'tiam t U III U, et I'rgno consel'vando et- defro- 
dendo ad omnia quae possumus rum Veo et 110- 
nOl'e nostl'O Datum ut supm. 


(I) Co...i. KIIRJllna KieBCllall '1 eTRe l'TaR cyn pyra B.,aAHC.laBa H.'at"bl, 06BeR'IIIBOall C'L 11011... B" H2!, CIap 6e l'lIR' 
CIIOft J)H6.,ioTell1;, B'b DaTHI	
			

/Baltica_004_07_026_0001.djvu

			18 


XVI. 


llUCbJlto l/J eo b N U RIUl3R ,HeC6ll:Jll'CIW20 (1) NOWI/ó, oC606o0RCb ll3ó I/AeHa y B. Rn. 
(,611ojJlllai'iJlbl, lIpllJltaelll'ó Haoó COÓ010 6JlaC1Ilb }ł.-opOJlIl 1l.woucJlafJa IIL BajJlIcIlClla20 u 
llOAbCli01l h'0POllbl, IllJpeOa(JaJI e.uy }fjJe,Jlellel
l) II LjJall,'w60. IIucallo 6'ó lł';Je.7,wllą Tb (10 
BIIlOpllUli'ó lWC.JlTb POJ/CuclliR .L'020.Jta/lll'i m . 6'ó 1434 2. 


Li.lłt Ful/m Xir:da Nie.flll'ież.
/de,iJo (1) którym po wy.
woborlzelliu z l1iewoli li Su'idrY.fJajły 
W. X. LiIClnkie!/o. poddaje się wraz z ń'r:emiełicem i BJ'acławiem h'rólowi If/ła- 
dysł-awowi III. TFaTl1eliczykowi i Ił"orvllie Pob,kiej. lJaIOWll1ł!! w Ifrzemielicll we TI"[o- 
rek po Narodzeniu N. Pann!! r. 1434. 


A t'" H "'1I1I:n. (j)eJ,III>O lIet'IUJ,\lIt'lmll (:...a- 
Iłoc'ra I, II"
IIIIIIII
I\IIII , Ep:n'IJ"lillICI\IIII 111,1:111:111<110 
TO t'lI
1 .'IIH'...OM IHIIIIIOI 1I..III'I;nUIIUI II 110"''''1 uy- 
,lI,Y'łIl
I, IU'lle,'\ 1,01'0;1\ "O
III cec.. .'IIIt'1' mllll 111 111 - 
1I,\e1' 1....11 O)-C.lIIl1l111' ....O 'IT
 '111, Hl\nr... 1111110 Ó"'- 
.
O IIII11HTe.'IO
1 II 1U'lIllIIłITt'.um MOIIM 1>:.... et
M 1It'11- 
Ile C
IY;1i11.'l OCIł'li'U'IIO\IY 1'llIIalO 1IIIłIl,-'l,I'"I':IIIJIOIIII 
IIIIO'I'IIIIOY t
l'OlltlllaM ...MM, c l,oTOI"nlllili nUII II..UJTO 
Inrl>.'1 '11111111'1., 3 1ł0H IIf',lI,OCDOTI"1l1U1II 
ltI"f' 11"1 1 - 
IlOf
 C.IY;IiÓ'" II 1I...I'liJI 
1łI IUIll..... uea IłIot'e 1111111.1 
II ue:1 IIll:llla, 'l('llf'a mnlOJIIIOY 
1U1I'\ 1I('III" I1I "' t '.'1 
II lIe.I'I;.'1 MR UbiJa lIaom........ 1'0I','la MU" 1'0 II iliO- 
HLI Moee u ,-'I,'lil'lIIl 
UIIIX, Inl'lilll,1I MO('n, II 'ITII 
8101'1'. 11110 O) :łJlIIIIUlII 1II'IIIIIIIIOC'Tb 
IOIO 1I1'.'IInlym- 
111111 rl:tlltllll
 C'lIl1TOf' lilll'
 II'" 110.'1...,I>Of
 1I:I,\a, 
lIa ..,111 1II{IIIi1I11, (:Tal'tlt'Ta I'
 C'I;IIX :1f'
I,I" llillllllol III II II 
.. II all lUIIX:I.1 I»)-'IIIU.III,IIII .1('('11111> II (:.1':11 10 - 
eTa riUIII
1I1>11II II e 1I11101
1II lIillla
1II II III ,IJI '\01'- 
lI..nlll 11:1111,1 :1")1,111111,1 1)'('łiIlX af'1I.1I" CnIlTII.. 1-\11- 
I'YIII,I II 11.'1 lo('I,Ol' II"I"II,UIII ('.I'-I'a
lII, 1It
 XIITII'ł1ol 
.w..... :I:II'IIIIYI'I, MII'I. IIf'I"ItI
IY 1..1111:111710 II 
1t1ł'1I 
",ell'l; II MIIII'tI :rl;1"f'M m. .......11 II mi 3.\411'01111111 
II lIa .. ",1;111110, II 1IL10allll.'1II Mil II .lilmy 
IIIIO 
II ,,'1>1'11 'tule 
IO""fIlO I'pitllll (:nIlTOC liIIII, 11M 
110.'110('1;(11' II C' 'l'fll'lI Jl'1.('...1I:1 II (' Toro 11).('1'1'0 
a.'IOI'O IIllu",u." 11;1, "1'0 'I.t.-.-o ,\OÓPO,\l'III'l'1I0 111 10 - 


Ile.It'IIII"'X lIallou 1I1111t:'1')"1Ia10 II 1I1"If'1'
 liliJ! eC
1 
..
. mltlclł'I;I
f
IIIII('}JY 1..11I1;lia....o II lI:my, "allY 
1I0.IO,\lIf'.I:II10I1II I;O:...ClfI 1t1ll.:lOt'T"1O 1'01'0.'110 110.'11.- 
. ('''ODY, II:IIIY 
IOf'MY 
1II.'IIII'l'IIIIt))lY II I,y CURTtIIl 
1-\111"-11'" 110.1"""011 II C TLnl1l 1'01 10 .\101 II C I-\lle- 
M JlllIIlJ,e'tl II c IJp:I'I'C
mllJ!e)1 II c 11111,1)111 1'01 10 .\... I' 
ae)!.IłUIII, IIITO (
'I'I,um pa:łOM oY 
IOf"1 ,-'I,epmn- 
Hill t'
-'I'I" 1001'1I1",It';1> 1'0 II "1':' l'a:&;I ,1:11111 3 I:Y 
(;11111'011 1-\01'
'II'I; 1I1I.1...'1i1l1l (!'ie) IIllIIf',I, X:, KIT II 
IIllIIf'UI',1 f't'
1 I;OI'Y II iU;n'I
e ))0......011 II 0Yt't'
1 
(:1111.1'1,1\1 II lIiI 1J0;IiI.e ,\f'llellt» II IIlIlrl;
1U1I:1.I ef.'1I 
"1I.liet' ,il,t'IIł'lltI II XO'I3I uellllO II IIIl.'1bllO C.'I
.ilill'JI" 
I-\tll'0,IIO 1I1I.lb('l\tI:tI
' f'I'O ml.'IIIC...1I II CIIJITOII 1-\0- 
I') Il't 110.1I.t',,01l of'alll'ecTallllu ,-'1,0 MOf
I'O 
....mo- 
1'01, a Tal; II I IIIC1'Y II IIJI et'm, ł\ l'IIY,:"'1ł1l ..y el'o 
M11.10t'l'H II I;Y CIIII1'11II ł\.0llprl; 110.I"CI\0I1 II 111'11- 
('211'.1 et' 'II, 11"111'11 6....1.1., 11;1\ 11.11)'.1" C'I'O 
III,10Cl'l. 
mlat
'" 
III ,-1,:11'" 11.110.1'111.1',\11..... .n.IX 1'0110/1011 II 3e'...... 
,\f'II;I\,IIII,e ,,\0 
IOf'I'O ;liIlIłO'ra 3 3f'M,'UIIILI 1'''1:\ 
ae
I.I" InICU"" 111111 11:\ 1I'tI-lóll"'O Of'TamIT.., a nrliII 
Inl IIMat'l' 01'1I).t"rll''''" ił lIlIaIm Iu..
e..' C'I'II MII.IIIC'I'I. 
II \Ii te l' ,1a'I'" MII'I; II 1)11111)1 ,\.I;"'I
)1 II :leM.IUlIO'. oYCf'
1 
'1'1,".1, TO :nm.II, 1"011)"111,1 1I1I.....(...oe IIY 1I.lilm, ..a- 
..." IIIILHI ;&1'11,1101 I I 0.'1 M$ II U, a 
1t
1If' cni 'III.IIU'T.. II xl.- 
1'11 "Ot' II JItIllU,II,\OI-; "1'" '1111011 Iłlll"IIII1'I;, 111111 (-boa- 
IHUII('liOIlIłO.'IU('TII, "1111 1ł-1.1I1II1I
lłI'''IIIIIIII.IOt
'I'''III1I'" 
X Uf',II.IIIII{I\
-1O 80"IOC1'1. II 1I1H1 Cn"o.IIII\1I 111'11 1101011 


(I) ot'Anl."h 
aHiH"'łJIłH-ł'" GIIH:Jb IIt"t"UHIKł'POiA Ił n01"0111"l. Ot'TlłOI't'f\i..... Ulol.'.... ,J,o..u-oe Iłpt'MR .acoJlUc ""11111" n 1111 Iłrlt3\CU....(' M .. Ił, 1;'IlR
Uł 
.:RHAl'lu'an.'11II, (.OAt.łh:TUOllił..n. CM)' U'" pal'Ulta"'I. C".. n.la,1HI'.1,llIlnl1l Jll'iIA.IOA " LJaCl"O ""IJiln;,u.'Il'n t'I.lIu..łaKa1l11 na IIO,AO,,1iH, 
1I....hIHH H U"h 'łel,sollolł Pyeu. IIh 141 I I' Oll'R.I.'. o..." 1I".I."on-" 1I,1R CO"""O 1'0'0""1111'" 1.01......... JIYI\K-ł. "h I\RY"" 
OUOllOHllblMH 38MKaMH. 1III'roM II OTUp.IUH ICII B..... I),I.('C rb ..'hi I ,.HCI,ia, r.\"t AO.II'O oc....Aa..'... TB)l.UWHiH 3a"-OK"h, HO uc3y....nt.WHO. 
)'Mell1. Bh l,iel!1;, rA-t. u nox0f'0llellh. i.... .'I.IYI...UlII łli.t Xl ""Hr.., 
(I) Teodor 8yn Do.nj")R, Xiąte Nieświetski, II potem Ostl"Ogski, pnez długi CZIIB gorliwy stronnik 'V, Xięcin Litewskiego Swf 
drygajly, wspierał go zhrojno w jego rosczeni"ch przCl';W \\ ł",h.slnwo..-i Jagielle i C2'ęBte z PolakRmi Btaczał bitwy na Po- 
dolu, Wołyniu i w Cz..rwonj\j Rusi. W r. 1433 od..b'"Rł ",\ nic"h na rzecz swojt'go sprzymip.rzeńca miaBto Łuck z dwóma 
zamkami obronnemi. ł'ot
m ud..1 8ię pod B,'zcść LitewHki i tam długo bezskutecznie zamek oblegał, Umurł w l{ijowie i tam 
pogrzcbiony. Dłngosz, IhBt ks. XI.
		

/Baltica_004_07_027_0001.djvu

			BbICJlY3e, IIM
U'T MH el'o 
1II.10t'Tb OC1'aOlIT, ił Ile O)-t
XO- 
lJeT 
III MH J-i0IIO
lb CI'O MII
llIt""b 111'" COIiOJlII",1I 0- 
t
l'anJl'I'I" 11110 lIMac'" 
III CI'O 
1II.10CTb Aa1'l, '111 
onlt'lIY 3a COl\o.u.... Tal\ AllóllOC 111\ COI\II:IC.... 
lIal\ :111 )-;01'0.11. el'o 
1II.lOl'TI. Ile O)-CXO'leT Mil 
OCT1.nJ.Th "1'" .l\el';1>11111O ThlX 1'01'0,1\011 II 110:10- 
CTIIII II c 1\0Tol'bnlll;1\ Tbnlll I'aaml "1I11t
T)"mIlO 
l;)" ero !t1ll.Ulf1'1I II li)' 1.lIl'pl"" 110.1...'1\1111 ,1\0 'lOel'o 
;1\1I110Ta, '1'01',1\1.1 JI XO'IIO TOC "1'1U'III'1 '10ell 110- 
l'oiła'lI U 1,11'1. 1I1'0....1II0Y 1'1'0 !tlll:lllt'TII II "1'01'"11 
J-i0l') 11'1; Ilo.'..,cI>OIl, a ,l\at'T .111 JIII li 01'0.'11, CI'O 
'IIIJlOCTh II 1101'01'1'),11'1' Ael'it>1UII.e "l,olrli'lCllhlX 


19 


1'01'°),011 II 3eM.lb ),0 !tloel'O it>lInOl'ił II Hili II CJlIO- 
upo "1111 MOIOII IJTII II "1111 n'tl'lI'l> J-inll:UJIJIOII 
II 110), 1'010 IIII11CJII'UIO, 1Iit> lIeUC1'aO.1I0 111101'0 ooe- 
nOA anll U)I'l>l'aó allil I;OTOI'UI'O CTal'lIICI"O 1111 coue 
TIUhllliO 1'01'0 1;01'01'1,111;"- UI,I "1I11CIII'.1 lIcI'elI Ubl....1 
J-i0I'0.ICIIII t'I'O MIUUC1'II II liul') lI't 1I0.ILC1>01l II !tIll'li 
IIX C.I) 3e, a 110 JIOIO" it>1I1101'e InHIIO'l' lIClIlIe IIC- 
")Cl'IITb Tl.I TO 1'°1'°),1.1 n ac,ue "0I'0.lellll 
el'o IUII.'IOC'I' II l"OI')ll"li IIOJIIoC"-OIl II iii. 1'0 mumT 
111111110 aall'tcn.1II eC'lbl, oy 1ill'laulII",1O 110 111'°1"1111; 
lIa t;anpl.t l'II;I\C1'1I1. CIIIITb,,1 1>"'11 110), 
I"Ll'bl 
)1it>eC'I'n1' XIIIII'Tom. 14:;4 .1'L'I'a. 


tla... 1I0A.UlHIIH"a XI.aHlIl.LlarOCR B'" AI'XHB1; no"olilllll'O t;oHcTall; lilia CBHAaHIU'lIal'O B'b CY..brOCTOB-ł;. 


Z autentyku znajduj"cego Bi4;! w Archiwum ,. p, Konat. Swidzi{lskieio w Sulgoatowie. 


f 


--e-D" 


XVII. 


!/UCb.Ato We iJ bilU lr'Ul3.Jl ReC6U:JICC1W
0, lWU,/Il?J 61110PU'IIIO npeiJaem?J ce6R C?J hjJe.Ateu- 
l
e.At?J u Jlpaq.1a60.A1?J 606.1(1ClIlb JiOpO.1J1 IIo.1bclifJ2O. ,lI,allo 65 CpeiJy 3 ueiJTb.lu noclIla 1435 
. 


List P e d k a Xircifl lWeślI'iez,'ikie,fjo, którym powtórnie P9ddaje się wraz 
 jfrzeniŹeJI- 
cem ,: Bracławiem /frU/uli'" Polskiemu. lJatoll'allY we Srodę trzeciego tygodllia po- 
stu 1435 l'. 


A C(
 II "Illlab «I) t' .tJ.1;1 1I1'I'IIII,\hC';IIII CI'al'0- 
I'...a "IUI"lIlIlIIll\lIl1 II 1>1'1I('.11I11t'l>lIl1 nblall11111ICM 
1'0 t'lnl II mUlni 
IIII'l'O" II 101 m'lII II Jnl II 1101'0" óy- 
.\lIJIIM, 11('1)(',\ 1""'Oa.: 1>0.111 ('el' JIIIC1' II a LII "1111- 
ItAC1' IIJIII O)'t'.-ILIIIIIIT m'o 'I '.. Pili , III;Oil; JllIIIO 
ó....'m 1II'IIII1't'
It.,. :t101l'1 II lIł'IIII;Uln
.Ił'M, ..m;o Ct'M 
II 1It
IIIIC C.llit>II.1 O('mUlUIII"'y "1111:110 Ul 1111- 
"'1'1I"I'all.IY III'0TIIIIY (
T0l'0llinl ...bUI II (' "-01'111 lI.nlll ił'; 
111111 11('111'1'0 II \l'1.JI '1111111"'11, il 11011 11(' .\lIt'
IO''''l"lill- 
11111 :tłOce IWIIIIO" I
.'I)-,,,",.I II 1Ił'.I"i.'1 'Ul II M 11...11 
II lIe
I'I..1 "1,1.1 
lłl rOl':'" :t11l1'I'O lIaÓilllIlT1I II ;1\0- 
1Ih1 'lOce II .\"I....m; '"11IX II '....11 II Inll'III,1I 'lOt.(,O 
ł- 
a oe3 MOC 1111111.1 II Ut'3 IIl'illla, IWl'e:) II1nlO:IllY 
:tIOIIX II t'1I I II Ul TC.1ł'II. 11110 O) :lll"lillUlO IICIIIIIIIIOt"I'h 
MOlO 11('.18'1)-;1;111111 lIallone COIITOt' "01')"11101 110.11,- 


.. 


(
lioe 1'11.\a lIa mlJl liiIII IłJłllellll (:T1'I'O(
1'a Pyc- 
"-lIII 1lall0blUIII II lIall lU II xaJI i;l'lIlTCJ;11II C.....- 
lłocl'a l'aJIII"'1\1II1 II C II II LUIII lIalla"lI UI':IHXOTHbl- 
Mil aeM.IUIII.1 1')-I'liIIX :JeJUh II 1'lIl11'Oe J-i0I')-1I101 
.1I0..1...'l\oe nel"ll.nlll ('.lll'aMII, He X01'IIIJO "..i....1I 
:1111'1111)-1'11 !tIll'1; lI('IIII01IY "lIlIa81'1I II '101'11 mt'lI.t 
II 
IUlUt A'i'I'C'1 lIa 1J1'II II lIa 3,1\01'01110 II Ha 11- 

I'tllblO, nJ.lóallllJlII MU I;OI'OM II mImy 
IOIO II ),'1.- 
1'11 
"III MOI,,1I010 1')'''°10 CUIIToe li0I'Ylłbl 1I0Jlh- 
1
I;oe II (
 "'111'0 IIJITt
I'lIa II "0 IIC'
I'O aJloro. 111'0- 
TOit; II 111'0 TOit> IIX ....oólło,lellc...no 1I1'0I't
'lellhlX 
lIalllm IIll1u""plalO II IIIIIICTllIlI.1 ec!tlll __y lIilO- 
t'II""IeIl"'IIUMY '_1111:121....0 II IbIlY, lIilllY nO.IO,\II- 
C.I1II1)'OIl Huit>elO "111.101:1'10 "111'0"11'1111 IIO.tM'I\O"Y II KY 
CIII1TOII li0l'
-HC 1I0.'lbC1\01l lIallY MOC!tIY ,1II..IOC1"I1II0-
		

/Baltica_004_07_028_0001.djvu

			20 
IIIY II C 1'LI
1II ropo,ll,'" II c fillll
IJ1I1IJ,OM II:J E)lIICJJaO.1C
1 
H C IIIII.IMII 1'°110,').1.1 II :łeJl
IJUIII, 111'1'0 C 1'blMl1 Im- 
30
1 ('P'b tlY MoeM ,ll,el'a;mno, 1;{)1'0llbll..K TO II 
C1' a lUł,ll,amw "Y li0l')-IIC 1I)1I1C;I)-xa.'1II II IIIIII('.IIY- 
UlalOT II IIII11CI1I'J1 et

1 GOI'Y II 
IiITu,e :Goa;t'll II 
oyceM CUII'I'I,UI II.K XO'IY Ot'I"Ił
 II IIIIJI...IO C;IY- 
"'11Th lil'YJlell1l IIO;lht'IiOMY II CIIHTOII lł.0I'Ylle 
1I0.'lhC1>01l II XO'I! CTOIl1'II 111111 IJIIX Ot'lllIO t
1I0elO 
Ila,ll,OIo II 110"° ' 110 III'0TlIIIY Kaa;,').OJlY 'leJlon'I;..y II 
Helll'lIil1'eJIIO, HII..OI'O lIe8"JII
I)-IO'1II II Jl.0 MoerO a;11- 
lIOTa u..a II f')lł'C1'a II II, II U
II"""Ol1e MOlI IIM
"01'.. 
II1111CJlyxa1'1I II c.1yaar r ll liOIIOJlł'11II 1I0Jlbt
"oMY II 
KOJly"e 1I0.JILC..0I1 Ha neKII II TaKOiK IIM
IIOT.. 1'0.1- 


,ll,onaTII lioll0.1enll I10.1bCKOMY KaK IIlIaR fi IIn- 
aia1'a li ol') 111.1 1I0.ll.cI\OC; lIa 1'blX r0I'0'\f'X II oy 
TOM Jl,ella;mIlO IlemJaw IJII..al>nx HIILIX 0YI'"),II"- 
IWO 1I0CTmllll'II 1'0;1....0 1'<11>1111 OIT06b1 1II'IIt'JII'.UI 
oel'lIl1 ULITlI lł.01'0.'1I0 IIOJlbC'..OMY " fi 0l') IJe II MW!; 
c.1Y3e IIX, a no Moe
1 iK"'OO're IIMilIOl' nt'llHe cny- 
Cl'lI1'lI .....111 1'0110,11.1 II TaJl ,ll,elliKJllUI li 01'0.'1 10 
I10JlbCI;o
IY II 1..01') He IIO.lI,CI>OIl, a lIa 1I0T8ella;e- 
He cel'O II<100el'0 J1I1CTY 111 1118 '1;('11.111 f'CMO HalUY 
lIe'-lIlTb, a ,ll,all oy ąellllllxooe oY Celle).y :-1 lIe- 
JI...;III ('IInTO 8e.'IIII.OI'O 1I0CTY no,ll, .'1'1;1'1.1 1)O.I\CTl1a 
X)lIIC1'OII" 14:
5 AMIIII. 


lIa'b Rblwe YllaaaRBaro OCTO'lRRlla, 


Z tego eamego źródła co i 1iBt poprzedzaj,cy. 


XVIII. 


.ua 


, 


JKa.106aHHaJl 2plMLOllla Ifll.ll2UHU AllHbl C6uiJpu2aiJ.1060ii ];O.nPUHY XoiJliY Ha 6AaiJTbllie 
neHaceAellllOlO 3e.M.lelO. 


, 


Przywilej Xiężllej AnllY Swidrygojlowej nadający Clwdk01l'i ziemię, datowany w DW01'CU. 


11M )-;lIel'llIlII IIIIIII1'IIII..I'mIJlOnall ł\lIenlllll 
AllIla miłJlOnOO,,-oBlI'la, a IJJIIIIJ,IO 
'1'0 Ile OT'lIlIIa, a Mbl 
aJlłl ÓbMII ec"o Pilili_lO lIen'li- 
Jl.alO'lII, a 1'00.'111 1'0 IIOCllblTa.'IIII11TOiK ,ll,f'II-TO XOJl...ona 
UT'-IlIlIa II MM XOJl.I>0Y ,lI.lIJIII1'0YIO :1ł'
1.'IIO, a lIaM eMY II 


eTOli 3f'''.UI CJI)' iKlI1'b 1>00Jł>M, a _,"mell CJlya;ubl 
11111\01'01'011 lIe3l1aT, 1111"01'411'011 ,II,
I'-III, 0,1110 łiOlIt'M, 
a ,ll,a.'1II t!('MO f'MY l'YIO :lt'M.'IICI .. C 110.111 II C'
HCI- 
ma'I'MII t
O IIt'lI Mil 1'''I
1II IIll11XO,ll,bI m'w Ił 'I'1II13eMAII 
nllllt'.1YX
I.'10 ,11,:1.111 eCMO eMY lI't ' llle II IIt'IIOII)"lIlIlO II 
,II,'I;Tf'M el'o, 2 Wł,ll, '1'0 H
IIII01'O J1I1CTa II II" '-I al' 
ec
1O HalllY 1I1"J.10i"II.'1II K Cł'MY HaUloMY .UlCT! 
1111 cm. y jl,lIolllJ,lI A IIIIII.'IJI AeCJI'I'OI'O ,11,1111. 


ł 


Ha'. nO
,'HRIIRaa xpaHR
al'ocR D'b nu"eRcaoMlo MpeYIII"" A)'CBROCTeA nu cali Haro B1. 'IeTBepTIIY lIa e1;poft 6y- 
."r1; ""HH, II allr. A. R 5 ,.. IOHI'8HOlO (j A, 4... n'b Hoay ne'laTb cpeAHeA Be..R'IUllbl Ila OTTRcHYTaR, rel,6'
 
· lIa"nHCb "pyrOM'b H3I",.aAH.IUC". 
Z aut
ntyk
 
oaJduj,ceRo Bil,! 11' Wilenski
m Muzeum StarotytnoAci, pisanego na twiartce szarego paJlier
 dług:, 8 
ang, c, l 5 liniJ,. IIze
o"oici 6 c. 4 l. U dołu pieczl,!ć 'redni
j wielkości na kustodji wycbnil,!ta, Herbu l nadpl.1I 
11' otoku rozrótOlć Ole motna.
		

/Baltica_004_07_029_0001.djvu

			21 


XIX. 


)Ka.J,06all1laR 2pllJllOma Be.A. RII. ]{a311.Jl1Ipa ff?eJ.lolla, Kono OOp1l11l
 68 nO:HCl131le1l1lOe 
6.laoTbuie ,lI,eHllCY JJI01iOclbe6UI/Y C 6 a p a:JIC 
 'll IIlbCliO.1bKO Oh'peCmllblX
 i)epeoeHb 6
 6lb- 
"awe 6.1ll0lbllie. Aalla 68 BU.1blllb 1442 2. lI/wopR 11 i). 
Przywilej Kazimierza Ja,qiel101lczyl'a Wielkie.qo Xięcia Litewskiego, nadający Denis- 
kowi JJlokosiejewiczowi Z h a r a ż prawem dożywotnim, a wiele okolicz/lych wsi na 
wieczność, Datowany w Wil/lie roku 1442 Stycznia 11 d/lla. 


, 
 


lIII.IIOC1'MO 601l\1of
1O MM Re.Ullm ""J13L "3311- 
111111) "oIIO
lellll" .flIIToncKIIII, ;KOMOIITCKIIII, Pyl'- 
"I'" II 1111LIX. Op..'I>IImo e('
IO nl'''II
 10 c.IIym6y 
('.lyrll 113mOl'O 1Ii1113 jl,I'"I1Cł\
 I\IYKou'eml'la II 
1I00'a,l.\alllll0 CCMO c 1il1ll3MII l' 1)II"I'ellll c lIallLI 
co OCf'IO II a III 010 )lil,l.\lIIlI, ,l.\a.'1II eulO e
IY 36al13m 
,1.\0 iKlIooTa, a TLle ('f'.IIa "('1'1'" a 1ł;IIIAIIYI'Y a 
JlJlXom,1I a AA3eMl'JIIIIII'1I a OJlellHlIlIUO a Ilall- 
KOOHII Ił 1'oTa"lIl1om,lI, a l.o..
onKY a 1I0.'l.I'alll.1I 
a Py ,l.\O
Ub, a OaorOIll..t1l a IIl1ll\a1"l1l1l..t1l a I\la1'- 
oJ>'l>enlJ,lI a ł':l'I\OOIJ,II ;1 /1,06LI" a 8e..6ylO a Xo- 
,/.\aKOIII..1I a Cel)JIL 113 (
.1Y"1I a HC....le6.1el. n ro- 
I)(I.'I.I\Y, co oceM c TLIM 
UlTO 1\ :-ł6....atI\LI II UlTO 
.. T"I
I ce.llOl'1 11:-1 ,I.\/lIłHa C.IIYlllaeT c IIIID..MII II 


c ct'1I0Il\aTLMII II c mICł'l\a)UI II c l"ramlll\lI " 
c C1'allLI II c ,,'I>1\a"1I II c ÓOIIOnl>l"1I .10111111'11 II :I '/'\Y_ 
61IOU""1I II 3 60"l'IILIMII 3eM.IIH
III, a ,l.\a.1I1 eCMo eMY 
'I'all ce.lla O't""0 .. lIenollYlUlIO II ('1'0 ml'II't II el'o 
.I.\.tTeMalle6Y..l.eT ,I.\'I.Tell liliO 6.UlII\IIl'MY ero, a 
TaH ce.lla nOJlell "110,\"1'11 :IaM('IIII'I'II, ,'ła"1'	
			

/Baltica_004_07_030_0001.djvu

			22 


xx. 


TpaHU 1 11lbli{alim7J C7J Ylia,1allieJlI7J llpeiJTb.J067J B. /{UR,JlCeCJ/l6a .llllJn06Cliai!O u 6
WiJTbllh'i OpOella 
_lJ1Tb1/eIIOCl/B(J7}, COCJ/la(UCllllblii (l?) l(apCJll6ofJauie Ifll3u,'711lpa Jli!e'u'oua 67J J 473 i!. 3IIO.łR (1) 
Akt l'oz,qralliczellia Litwy od posiadlo.id h"awalerów mieczowych w IIl(lalltaclł, za 
pallowania lfazimierza Jagiellończyka w r. 1473 d. 3 L1i}(
a. (1) 


In 1I0mine P.llris ł'l I.'ilij el Spil'itlls Sandi 
amen. Cllm ea 'I"e ill tpml'0re fili II t !'imlll lałlllll- 
tlll' cllm lem'Hlr'e pl a IIwlllllria huminum (łp- 
Cilllllll, lIisi apiclIJlIs łilel'arum 1,,'r/wnna!.1 vivaci 
memol'ie cummpnłll:'lIlUl'. .Ea proph'l' ad 1'1'1'1'1:'- 
tllam I'pi (2) 1I1l'IłI0l'iam !\Oioi R'ldiwil (;ł) Oscikowi/ez 
Palhalinll8 Tn,c,'nsis, Genel'alis Mal'sl'halklls ter...e 
l..ytl'hanip, i JOlliUllIl:'S KI'lIszga} lu\\ilcz (4) Capila- 
IWIIS tucills (5) h'lTe Samagillie, Bog(lan An- 
"n'e (6) Capil.ulI'lIS Br,,,'z1aw, Johannes Kllczllk (7) 
CapilanelIs in l..pla, Manwhalei Cllrie Spl'enissi- 
mi Prilll'il'is pl dumini Domilli Kazimiri, Hei 
gracia negis Polonie I\Iagni (Illcis Lylphanie, HlIs- 
sip, SamagiUie, Pl'lIsslt'lllIe Domini et 1I1'I'edis 
et c: Andn'as Pell'i (O) al'ciUIłł magistel', I)l:'cl'e- 
tOl'llm (JodOl', Archidiaconlls W
-Inensis Ilal'le ex 
lina, ex cel'la scienciil el de plpno mandalo et 
,JOtest.1le EilI
I'1'1łI Sf'l'rnissimi Pl'incipis t'l do- 
mini Humini Kazimil'i SlIpl'i..li"'i. .El IHlS fra- 
tl'es C"nl'a""!; dl' I1el"l'zl'nru(le (9) Gt'lU'ralis 1\1a1'- 
schalkus ty wonie, (;I...hal'l'lI
 de 
Iallillgl"llllp (10) in 
GoJllingen (II), - f.e..han'us Ile Y!iZPIl (12) ill A- 
schel'"de (1:ł), ElIgl'lIJPl'llIS tappe (14) lit. 1\0- 
ningPIl ( 15) in Dlllwlwl'l'h (Hi) COJłwllda I "..es, 


Vel'WillllS (17) Bp!llP1's11ł'1łl (10) A,h'lIralus ill Ro- 
s
'len I'a/'te ex alll'/'a, eciam ex sJll:'ci'lli mandato 
p111lpII.ł 1'"lpslale venerilhilis ar ('ł'ligi,,
i 1'1 lU-łgnifiri 
J)lImini HCl'nhanli III' BUI'ch Magi!8", lIo-mmy "TO orb'C"alJb noa,IHII..H..... 
ItMt.CM"h IJO;IMO
IIO...l..... H("II lilii UHTL U"t.KO"fOl'bJH OWIIUl'i.łI, JH'i.lhłUUlinclI J ..,\UI"P.lfl, nf'(lene'ła1"alJl1Jaro II;..... JIH"fOIJCRIIX"b Me1.I I HK.... 
OWII6KH B"L .060IlH. Ha
ullill"." YKaaullbl B-,. r.1t.aYIOI/jIlX', nl,uml,'lallillx.. 
(I) Akt ten umieścił nogiel \V dw6('h swoi,'h dziełach: Cod ex diploID. negui Polon: et M, D. Lit. T_ V. roI. l-I."l-143 i Li- 
mites Heg. Pol. et 
I. D. L. fol 207 -211 Powtarzamy go tutaj dl" tego, że znlllazłszy nutcntyk byl.i'my 
. Btanie Bpro- 
Itować pomyłki, które Bil} wkradły \V obu wydlIlIiach Dogiela I"'ZY wYl'i'YWBlliu go II metryk Litew.kich, M.eJSCd odlnien- 
ue w Dogielu umieBzczamy przy odByłlIczach w na.t
pnych przypiskach_ 
(?) B'" Cud_ nip. II LimiteR 11/IOIJYl.LleHo ".Ilono ..rei" (3) T
"Jlle .,Lodwig-' ('o) Ta"",e ,_J{rcnszg"lowicz" (.;) Ta"Jlle np..- . 
n1'I1I""O ".11"00 "totius" (6) 1",1>,"'. "Andrys, (1) "Kruczuk (II) PeteiB (9) Bergenwde (...:) :\ltilungrade, " l'el,al'l\1; de 
,"
_I.IHurpo"c o"nU"Hllae,"" lIullcl"'KiA II... "IJOCM
 H-'I\""iH: InUBzczone 
Iłowo "tOtIDB," (6
 Ib. AndrYB, (7) "Kruczuk,h (8) Peteis, (9) Bcrgcnrode (II) Ml1lungrllrt.,. O Gerardzie de Mallingrode 
wBpomina Napipr.k
 w dziele Bwojćm: "Indpx Corporia llistorico-Diplomstici 
od N. 2226 - 2239. (II) Ibidem "Goldien. 
(111) Sben (18) Achsldore.(14) Lospe. ( 5) Kronungen (16) Dounenborch (17) lJicrlJnJmus.(18) BehlerBchein(l9)liurgull (20)KurguR,
		

/Baltica_004_07_031_0001.djvu

			ticulus I'al'vus pel' eandl'm vallt'm. Et I'irca val- 
lem Il'allselllldo deol'slllll, fecimus (21) fiel'i alios 
collicullls alias Cllpcze, uSlllJe .lłl silvilm proxi- 
mp cOlltiguam eidelll loco CUl'czilli. In IIIPdio fe- 
cimus Ilut'llalll sigIla ..ill Il'lI'rcuhus el I c.msa .,quatuor 
ex su;s.. (26) Curgum (27) Woysch\\iniki. (28) Livon!al'l (29) duceot (30) ostelld,mt (31) prBeibunt (32) quod (3
) 
ivonum. 
(34) fluvium (35) "l'OC'''lOKY'ello "unus" (36) qUi (37) WeyskwiBki (38) incil,iant (39) nIIllIlYIJI"I'" "'1'838: "preClse In mediq. 
Que granicies et limitcB. (40) "oyszwiski (41) Curczyny (42) "l,onYl.LleHo fieri aHum (48) nl'H(-UltoKy".ICllo: Bupradictia (44) pro- 
cedendo (4!"» Woyszwiaki (46) II>'"I;CTO ..omnca BUOB" IIan...aTa..", ..ostenBores". 
(21) opuszczony wyraz fieri. (22) 0pu8zczono mittendiB, (23) per n08 inceptorum. (24) poterunl (2!"» . opuszczone wyrazy ..quatuor 
ex Bui8" (26) C';lrgum (:!7) WOYBchwiniki. (28) Livoniae. (29) d!1c
nt. (8
), 
stendent. (31) praeIbunt (32) quod (
8) Liwo- 
num (34) .r
uvlUlU <3
) dodano unUB, (36) qui (87) WeyskwIskl (88) mClplant,. 
39? OpUSZczony frazes: "p.eciBe In medio. 
Que granlCleB et lImItes." (40) WOYBzwiBki. (41) C'un,zyny. (t2) opuszczono rlenallum, (43) dodano 8upradictis. 1. 44 ) pro. 
cedendo (4/) Woyszwilki (46) zamlaBt omoes suos: "OstenBore8."
		

/Baltica_004_07_032_0001.djvu

			mines (47) si (Iui fu('rint in J1al'tf', (IU
 (48) 
in sorlem Dominorum dp Livonia ł'vf'IWI'it, tran!:- 
rene ,Il.hf'nt in 
ol'lf'm f'łlillł1. Si,
 f' conHr'so 
Domini (46) de LivlInia tl'ansferr'e ,Jt.lJł' n I (50) 
su os in sOl'lem 8ualll, SlIpł'r '1uilllls '1uidf'm 0- 
mnihus IH'pmissis ol'llinacionihlls f'1 disJlosicioniłms 
nos I,,'ełlieti mandiłlatij corpol'ale jlll'illnł'nlum, 
tactis sacrosanclis Ewangelys ,iul'auimus dl' faclo 
inviolabililpr et inCODcusse J1el")Jeluo et in e
'lIm (51) 
tenendum, juxla inscl'il'tiones peqJf'lue Pllcis (52). 
Eo ergo evenlu quo su Ile I' inscl'iJlcionihus 1'1'1'- 
pelue IJacis juralululłI e
l ah ulmqlle J1arle )ll'ediela- 
rum lelTaru m Lylphanie el- Liwonie Homini (53) 


24 


, 


lUagnifici et vpner'abiles (54) ah ulTaque J1arle 
dehehllnl et tenehllnllll' juxla (55) huius nostr'e 
onlinacionis et ,Iisposicionis gl'anidpl'um et li- 
milIlIn facla ..iUl'al'e fil'milf'r tenendum, Aclllm el 
dalum (56) in Curczinij hal'um tesl imonio lillf'ra- 
rum, (IUalllm 'Iuidpm eillsllem tenor'is duas fieri 
fecimus liHeras unam sigillalam Sigillis nosll'is 
de Lylhpllania, quam tl'a;lidimus Dominis ,le U. 
wonia, aliam sigillaliłm nosIris de l..iwonia quam 
1J'1I,lidimus Dominis de Lytllphania sub Anno Do- 
mini millpsimo QUiI,h'ingentesimo Sepluagesimo 
tel'cio, feria qual'ta anle Kyliani. (3 Julii). 


(n) ei quid ruerit. (
8) quod - (49) de Litvania (!lO) nponYl.LleRO BUOS (51) tenendo (5'.1) nponYLI\eHa ."a3a 
Eo ergo eventu quo, Buper inscriptionibuB perpetue pacisjnrandum est (a3) Magistri (a4) npoOYLI\eObl C,1OBa: ab otraque parte (55): 
tenorem (56) nl'0IlYI.LI
HO in Curczini. 
(47) Si quid ruerit (4
) quod (49) de Litvania (50) opuszczono snos, (51) tenendo (52) opuszczony rrazes: Eo ergo evento . 
quo super inscril'tionibus perpetue paciB iurlmdum est (5:1) Magistri (54) opuszczone wyrazy: ab utraque.parte (55) ,tenorem , 
(:>6) opuszczono in Cnrczini, 
I 
I 


C" nOA..RHIIUlla HaXOl\lIl.LIarOCII B'b BH.leBCIlOM"Io MyaeYIll1; ,lI.peBlloeTeA, nHcaHHaro oa nepraMoH"t. A,'HIIOIO 
 I allrJl. 
AIOIiM. 5 JlUllili, WUPUHOIO li I\lOftMOB'b 1 JlORill, lIa 060"OT1; COBpellleHHall RaAnHCb: "Ordinatio limitnm inter 
Livonie OrdiniB MBgistros et LituaBiam per Radivilouem OBcikowicz sob Bege Casimiro '\0. 1473." 11'b nHay OAlla 
ne..8TL 81. ..auJ'ł. Ha'" JKe.łTa..o BO('S8, C"L OTTHCKOM1. Ha 'łe(1110M"L UOCK"', npRo1ilueUllall Ha KO&81101 're
eJlK"t. 
a lIJeTh1lte ne'ł8TH OTOFD8Hbl. re p6... R 118ADHCa, cOBellUJeHBo B3rAaaeHbl. 


Z autentyku przecbowojącego Bię w Muzeum Starotytno'ci w Wilnie. pisanego na pargaminie długo'ci 21 cal. 
ang. I) linij, Bzcroko'ci 11 cali I linja, Na odwrótnej Btronie nadpiB współczesny "Ordinatio limitum inter Livo- 
nie Ordinia mllgistros et Lituaniam per Radivilouem OBcikowicz Bub Rege Casimiro Ao. 1473_" U dołu jedna 
pieczvć w miBeczce z t6łtego Iwosku na czarnym woskn wyci'nięta, przywiesiBta na tasiemce Bkórzanj!!j B 4-ry 
oderwane, Herb i nadpis w otoku zupełnie litarte. 


""ii!_ 


XXI. 


.iKa.loea1l1taJl ;!pa.,.,IIoma ROpO.UI IIO.!bClra
O 'll B; RH. .!lumo6Ch"alO RaJuJJllIpa Jl2e.1- 
.łOHa HaOOOp"U.JJlY ftlapllla.1Y HfJa/lY 1'-'y1IYKY Ha 8.laoTbuie u.'IITbllieJJl3 IJ.Jl3bl1lb. ,!/,allll 
63 EpecmTb 1478 ;!. 


Przywilej J{róla Pobdrie.ąo i W. X Lit. Ifflzimierza Jagiellończyka nadajqcy l'lar- 
sz"łkowi Nadwornemu' Janowi R'uczukowi dobra Tł7iazyń. .Datowany w Brześciu 7'. 1478. 



 


In nomillt' Homini Amen. Ad )lel'Jlf'tuam rei 
memoriam. Nos Kazimims Hei gralia Jh'x Polo- 
nie IUagnus Dux Lylhwanie, Russie, Pl'Ussieque dorni 


nus el heres etc. Signific.lInus lenore I'l'esencium qui. 
hus expetlit ulliversis, Quo mOllo i,ltenlis ell'ellsa- 
tis fitlt!libus gralis et accel'tis ołłl3ł'quiig 1IIII'e fitlei me.
		

/Baltica_004_07_033_0001.djvu

			, 


., 


I'i I is stl'f'llui 
l gellel'osi Johatl1lis Kuczuk de Solczny k y 
IUal'salci Cu..ie nosl1'e fillt,lis Dohis dilecti, Iluihus 
Ilohis 1Ilf'l"lIil, me..e..ique lI1a
is pole..it ill fulu- 
1'11111, IpsulII oh hllc cupielllf's redf'l'e cllusllla- 
tum el ad servicia Illlslra ..ede..e ....nmcin..em, 
sihi et suis successo..ił-ms legilimis villam Wa- 
ziDya 
lo..lllIJthezYDska, quam olim Oledlllo U
-I 
telluii, in disl..iclu V lI1yell
ko silam sup..a f1umf'1l 
eodem nomiue Yyarzy")'a uUllcullatam, p..oul in 
sllis limillhus et g..allieijs limitala est et dislinela, 
dODavimus, clIlItulimus, al' dedimus, damus'llle 
conft>..imus et lal'gimul' tel1O..e p..esellcium me- 
diaule, pe..petue et ill evmu, cum omlli iu..e, 
domillio et I'..o....ietatf', Ilec non censihus, f.. lIC- 
{ibus, 1'f'llIIitihus, I'..ovenlihus, anis, pl'f't1ijs, ag..is, 
campis, pl'atis, pascuis, ..iscatu..is, stagnis, ..a- 
111diblls et aquannu t1em..sihus. molelulinis el 
eOl'Um f'mohlmf'ulis, et gf'IIf'..alitel' cum omnihus 
1IIililaLił-łus, lle..Lillencijs et IIhvellLillllihus ullivel'- 
si!', rum (Iuilms villam ipsam Sl'llellOmiualam 


/- 


_I 


" 


25 


Olechuo Dyl dum vivp.I'f't possilleł-łat, ppr ipsum Jo- 
hanuf'm Kuczuk I\lal'sakum, el suos If'gill imos 
successo..es,leup.lulum, hahen.lum, 1"lssiflf'nllum el 
ulifl'llf'ndum pacifice: et (Juif'le, venllplltlumque, 
pel'mulalłłlum, alienanllum, et in usus su os he- 
Iwplacitos convel'lellllum, P!'(Jut sihi aut sui:; le- 
giltimis suceessol'ił-łus villt>hilUl' expedil'e. Hal'lun 
quihus sigi Ilum Ilosll'um Milgni J)ucalhus Lvlh- 
wanie f'st suhallpf'llSUm lt'slimollio lilel'al'
lIn. 
Aclllm f'1 datum ill Brzesczl' Rullwnica, feria se- 
cUlula ante fpslull1 Sdi Ad.llhel'li p..oxima (I), in 
Anno Domini millf'simo (IUilll..ingf'nłl'simo seplua- 
gt'simll odavo, p..eseul ilms l'eve"f'l1Ilo iu Ch..islo 
Pall'e Domino Jllhannf' Episdlllpo Vylllensi, maglli- 
fil'is'lue Jllhanne Kiesgalowycz Caslf'lIano Vilnen- 
si f'1 Capilaueo Samagilie, nec Ilon OIechnone 
Seluulimunlhowycz Pall..tiuo VillJf'llsi, fil I\lagni 
Duc..lhus Caucellill'io, alijslJue quamplu..ihus ficle 
dignis teslihus mi I'l"emissa. Ad marulalullI Domini 
Rt'gis. 


1I0A,IUIIHall rpaWlOTa RaJlOAHTCII B'b UH..eHCIIOII'b MyaeYM1;. "JlBBa nel,rallluHa 17 al..'.II. AIOA..: O. 5 .IIOBiA. 
IDRI'HRa I \I A, 5, 5 .IIHlliH. 010 RII31' ..eTb'pe oTBepcTill, "pea... 1I0TOpblll npoBeAeH" 6b..... WH1'I''' OT'" ne..aTII. 
BO T8KOBOA Of'H.1ieTCJI. 


Z autentyku znajdującego BiV w zbiorze dyplomat6w Muzeom Starotytno
ci w Wilnie, Długość parglIminowego 
arkuBza mie
ci \V BObie 17 cali ang o, 5 lin. szeroko
ci ł 2 cal ang 5. 5 linij. U dołu 4 okrlłgłe dziurki pnez 
kt6re przechodzić musiał sznur od pieczvci przywiesist
j, Sznura i pieczvci ani iladu, 



 I 


-- 


. 


XXII. 


1K a.lOea1l1la.ll i!pa.MOma B. KIl.ll3/l A.JteKCalliJpa JIze.l.JlOlla rpOiJllellCh"U.flfJ IJ[OHllXa.M..fJ 
JlepHapm.l1laAlb Ha nYClIl011 ll.la'ł/-?J 6?J r. I'poiJH1b, 2iJIb 1lpe.HfiJe 6bl.l?J 3aJJWK?J Be.łUh-UXfJ 
RIl/l3eU .JlllJn06CKllXfJ. )lalla e?J rpoiJlllb 15 (/Jeepa.ul. 1494 i!. 


p,"zyu'ilej 
dllie placu 


II'''. X L. Aleksandra, zau'ie/'ający dflroll,izllę 00. Bernardynom UJ Gro- 
pustego, na którym był dallJlli
j zamek fr- W. Xiążąt LiteuJ.f;kich. JJatowa- 
ny w Grodnie 1494 '". 15 Lutego. 


Alexiłruler Dei gl'iltia l\lagnlls J)IIX tilhuanie 
Russie, Sillłillgilhip. Dominus et 1It'l"es ell'. 1)1'0 
hOllO..e munip"lcnlis Dei, salIIle f L I"'ofedu ho- 


minum, sandf'qlle filJei cathulice in tplTis domi- 
nio 1111811'0 suhiecłis illcl'emf'nlo, in Ci,'ilale lIosl..a 
Grodllo a..eam Sf'U loclim alllifJ.ue curie nos/re 


(I) 20 Anp1;.u, 
(I) 20 Kwie'nia, 


7
		

/Baltica_004_07_034_0001.djvu

			ducalis (1) cum hOl'lo et I'0mal'iu in ,'alle vpr- 
sus fłuvium NiemeII, dppulavimus eJł'llilllUsque 
pall'ibus łll'dillis salldi Fl'ancist'i 1II1110l'Um de uh- 
sel'vanlia beali Bpl'lIal'llilli, pl'II fundalione ac elli- 
ficaliOllP lpmJlli pl dausll'i eOl'lllulem fl'alrum. 
Quo Vł'1'II facilllls pl I'i"ius 1'ł'S isla Pl'uI't'II.II. 
daush' lIl11f lue ł'lhficehll', prohilu'lłIus disll'id(' 1'1'1'- 
cil'ienles, nI' II"is nU811'01'llln sUllllltorum secula- 


26 


.'illm vel spil'itualium, cuiuscullque coollilioni II 
existant. eosllplII pall'es in pl'Pllil'la area et ill 
pdificaliune lUuuas(pl'i.i quuhlsmollu alldeal i ml'e- 
dil'e. In quol'um fidem et I'obur' Sigillum no- 
sll'lIm prpspnlihlls est iml'l'essum. Hatum ihill
m 
in (
/"IIIIIIU Sahhalo allte f)umillil'iłln InvoI'avit 
Anno I)ulllini Millt
simo (luallrillg"('lIlesimo 110na- 
gt'simo (luario, Duminus lUagllus' f)IIX pel' Se. 


1 


(I) Bl, HSeTOlllItee upeMII Ha 9'.0..... ('aMOM" Ml;eT1; CTOHT'b "oeTP.I... U Mo..aCTb'pb ""eHA30B", Eel'.."p-'UROS'L. AI,eu""I'O 
3a.u..a U"'7... "UKaRM.... CA't.A,OB"h. '''paMOT8 8T8 He 6blAa H3B"J;,CTHa'-. J)a.lRHCKOIlY, KOTO........ B'h C"BOP]tl'L CO'łBReHill 
Staroiytna-Po18ka T, III eTI" 3Ui, ynoMlloaeT', TOJlb"O o BoeAeoi.. B.L 1'1'011.00 MOOaXOB-ł. 6el'HapAu"oll1, CHrH
MYHII.O". III, 
B"b 1595 rOAY, 
(1) Dziś na t
m miejscu Btoi Kościoł i KllIsztor XX, Bernardyn6w. Dawnego zamku ani śladu. I'rzywil
j ten nie był zna- 
jomy p, Bali{,skiemu. który w swoj
j Starożytnt!j PolBce T, III, p. 375, wspomina tylko o wprowadzeniu XX, Bernardy- 
now do Grodna prze. Zygmunta Ul w r. 1596. 


1I0Il.JlHRII0,,'b Ra nel,raMUH1; B." ""TBepTIIY Xl,allH"CR B'b Bo..e"""olll'b MY3eYIII1;
 ne'laTb 6bl.'8 no cl'e- 
AHllt; H:t" "1 13 ('00" M"echl, 110 OTBa.'0.18('b, A.,una '1eTnepTIIII 10 aRrJl. II.IOIiM, 6, 1\ .IIKlliH, wHl'Hna 6 II.lOiilllflln., 
8. :\ .IHHiu. Ifa 060I'OT1; eO"peM'"Ras lIaAnOCb: "Allex, Dux p. area antiquae curiae in Grodno ut c"mstrnm 
aedific:" 


Z autentyku będącego właBności" Muzeom Staroiytnościl w Wilnie. Pargaminowa I\wiartka na któr
j piBany d/u 
ga 10 cali ang 6, 6 linji, szeroka 6 cali 8, 6 linji. Na odwrotn
j stronie nadpis współczeBny: "Allex: Dux p. area 
antiquae curiae in Grodno ut c1au
trum aedific:" Pieczęl\, kt6ra była wyciśnięta na kunodji na czerwonej mSBsie 
odpadła, 


..mB 


XXIII. 


TpaJJlO111a n. lt'IUI3.Jl .A
lf,eRcaHj)pa JheAA01111, llpej)ocma6ARIOll/-aR ropoiJy JJpeclIlb- .71u- 
11l0BCKOJllY ftlat?iJe6ypt?clw- TefJ/lLOIlCKOe 'lpiWO. ,ll,alla 6D BU.4bIlTb Bo J 4,93 t?oiJy 28 IIOAR. 


Przywilej 11'-. Xięcia Litew.'lkie.qo Alexa1u/ra, na prawo IJIWldehllryi Tellt01I.fi/dej dla 
miasta Brześcia- Litewskie.qo. LJatowallY UJ Willlie J 495 7', 28 Lipca. 


III NUllline Oomini AIIIt'II. Ahsumel"ł'( uni- 
VPI'!:ił cum 'ł'ml'ol"e ilnl i'luilils nisi adus Iwmi- 
num, eafJue flue ex nillul'iI sui finem hahcn'. lil- 
tel"is "el"pelllill'{'nlul' et illHlOlilciflne lestium ad 
IIostel'itiltis n!ll iciam dcvolve..enhll' t'V i 1t'l'IIiI III , 
Ad pel'Jlel1l3m "roinlle I"ei mellw..iam lJłlS A le- 
3Jander Hei g..acia I\lag'IJUs Hux Lil""-ill1ie, Hus- 
sie, Samogil hipflue dOlllilJus et hel'es ele. Signi- 


ficillł1us 11'lw.... I'l"est'lJciulll. lJuihusexI'p,lil unive..- 
sis I'l"esl'nlilllls pl fUlu..i". hU1'I11II noli..iam hahi- 
11I1"is: Q li fi IIIflł lo i lIl'l'f'lłI I'IJ I U Reipllhliee il8si.lue 
inl!'nl i, ci U III pel" {
ivilal{'s- nosi I"as (llIilsdam mh-ene 
lIlIIIIIUli hahilart! Vflllliss..nl. ilI hunis videlicel, 
(lIII' primis 1ł'IłIIIII!'ihlls p('!'filli IJlJss{'dl'!'i\ll1 .Jllllpi; 
I'l'eeipllł' lalIWII ieJ in Civilille 1I0SIl'iI /JI'lCSlCZY- 
cmi PX fide Ilignis ilI!t'II"xllmls a" ei
llt'm iulve-
		

/Baltica_004_07_035_0001.djvu

			Dis fluamphn'imis impetl'alum, quihus talldem in 
IJI'efala hnlla omnimndam se łncalllłi dedimus ac 
concessimus lihel'tatf'm, Ul vel'n celerius ac cnm- 
modius l'erto I'os!'int online allaug"f'l'i, bona 
usi prf'nwdilaciune deIilll'ra\'imus omnibus iu- 
culis Civilatls pl'etlicle Jus TI.eulollicllln A/nyde. 
horuellse vllcaturn tlare el- tplłlpnribus e\'ilf'l'Iłis 
telwllclum in!'lilu..re ac cnnfirmare, juxla (Iuotl 
IluiIIpIU jus l\IilYllebnriense in eadplłI c I\'itale Uns- 
tra nrzpszez)"ellsi Allvnl"i,liam ullvam cUlIstitu- 
imus el I"'esf'nl ihus ('unfirmamus, Jus RuthellicllTll 
prius IN,lum, lotalilpl' ł-łl'slnwnlt's pt illlllihilau- 
les, jus vel'o TheutnnirulłI l\IiI)'dl.hnriense pielia- 
rie instiluenlps. Volumus dl'mum, ul eidem ad- 
vocato mUlles I,,'pfale Civilalis inl'ole jure pl'e- 
didn vocale parere sint IIslricti: lam vidł,li- 
cet łwmines Episcopi Luczporif'nsi
, qualłl f'ciam 
homines Plebani et Heligiosol"UllI ul rnnlllllJue Iilm 
de unslro rilu, qUilm el'imu de GrecII seu Ru- 
thenorum. Omlles eciilm uhicunlJue a parte pt 
post fhn'ium ftJulial'yecz silIliIIi SI'U hilhitallłt-'S 
et villdrum cil'l'umadiilcencium ut supra dictum 
est volumus, ul jUl'e prefilln vocate IlulIiI hahira 
exeusal'iune eidplI1 iuh'ol'alo, jure uwdianlp, I'a- 
rere in omnihus leneill1lul'. Animadvf'l'lenh's vel'o 
fidelium srrvilnrum so(Jirilllllincm pl inlegre fidei 
I,,'eslillwiiłlll, qui hus nnhilis Pau bis Heres de Opot- 
kowijcze Civis Cl"ilCOVif'lISis lłObis Sf'l'f'lIUmel'o stu- 
duerilt cUDlplacerf', quo ilpud nos et si mulla 
meruit, iłłu'lo lanll'lI shlllinso fidelilalis SUI' sen/i- 
cin plus 1lH'l'f' h i t III' iiI fuluł-IlIlI. QUf'ln ul i COI1- 

Tuit de I ilu'mlililt is 1I0!'.1 rf' 111 1111 ificeneiił l"a\'O- 
I'ihus ł't griH
i.is nosIris illlIplpcti volpnles, ut pł 
alij ali ohsf''lllia nnl,is px"lenlJa l'elldpl'pnllll' "I'om- 
pcim'f!!', si hi f'iHldt'm illlvClralialll in Civilall' IIl1slra 
BrusIcIe localam rllm hllllliniblls IInnuulli
 Il'i- 
hlltal'ijs nec nlln ('en!\j.hlls, I' I'O\-'ł' nI ibliS, rt'ddili- 
bllS, rlacionibus, donal'ijs jllllil'ijs, "enis juris 
pI ohvt'lIcinni łlll
, sulllcillni husve 'I II i hu SI'lIlIllue, 
al' I"'f'dijs, agris, f';lIlIpis, "raihis, -Jlilscuis, nI. 
heti!', vil'gll!lis, IIJt'ril'is, silvis, gilijs, IWI'I'is, 
Iłwllificijs, u elll fII'i hus, vpuaf'iuuihus. illll'llPill'iuni- 
hus, llldnginihus, Sareplis, IluołlllS pc.ialll pisra- 

OI'l
I.U
 l'Il'ClI1lI Cj\'ilall'm pl"ł'falalH uł"nlllllue in 
IłUVIIS, flulllillihus ,. I'ivis, ri\"łllis et Iilrllhlls 
nosI !'is liliere pi"l'allll'as SUiłS PXf'lTPnl ihlls ('Um 
ret111hus pal'vis 1'1 magllis seu Iłlaioriltllt; alias 
N)'e
\'u
Jy 
t (I"ai"III' alijs pciam pisCalm"ihllS 
s(leclilhlel' lfI fluvijs JUuchavijpcz et /Juk tilululłl 


27 


I'iscatlll'as !'lIas nIlII" I"'ohihp
lte exel'cere potesła. 
tpm hahentiłllls. ()1Ii1hIlS vel'o taltel'lIis lihel'c iD 
emJelll civilatl' lellpwlis, nllllus cpnsus alt iIIis 1'1''' 
nubis l'eSPI'Villlles. l\f"If'IUliIlCl item lino in iłqlla 
1;P1I in If'lTa fluihusCUOIIUł' lUodis alll im'elll'ione 
Cflllsl/'uellll", locaud", sihgille, onleo, et trilico, 
sive 1'1'0 "auihlls, seu ali hrasPIlIU, cetel'isque fl'u- 
gihus in ellllplH /wmine pl'"hihente cUlUlłwlelUlis, 
el alijs omnihus n-hus 'lullrllll'llle modo in eodem 
comminllewlis, l'lIUCUl'iPIHlis SPU coulel'eudis el 
NnolulUpulis illius pł-'I'cipił'lIIlis. MlJleudilllllU eciaIU 
alilIII pt si quod iłh ilnli'II'''' eidl'IU Allvocil tip. J'el'- 
ti/what sic et hodie volulHus aUiuel'e, cum sin- 
gulis dlliłl'um mercimollijs, piStOI'UIH, slltOl'um 
cal'llifirumque maccelis. nallleo ecialll (luhlico, 
sive commulli, uhicu/lflue visum fuel'it, ellificantlo 
et PX eo provf'ulus lo!leudo. Et genel'alitel' cum 
olłlnilms I'pl'liueurijs. coherencijs et al'peullijs 
uni\'f'l'sis qUCll'lIIlfl"e lIumine aliler uuncul'alis ad 
I"'psniplalll Allvucaciam quomm]olillł't ex ilUli'lllo 
J'PI'lilwulihus et sl,rrlanlihus, 'lue fuel'łlllt et nunc 
sUIII, ac in l'0stel"Um 'IUOClIIlflue ingeuio aut in- 
duslria lur lilii na fipl'i f't ilugeri possuul, Ha late 
ac lougp et Ci/Tulllft'l'encialitel' I"'out il'sa Advo- 
cia in suis limitihus pI gl'anicipbus a diutul'Iłis 
tprnp0l'ibus e/'pda, limililla {'st pt distiuela. En 
tanlł-'n mme ol'lline Intah instiluto ul i et in alijs Civi- 
lalihus JIIS maplpłwrił-'nsp If'ueutihus sililI et 
exlant erecle ac dnlate vendidimus, . inscri"Si/lll/s 
et conlulimns gracillsf', ac I"'psencium tf'nllre nw- 
diante imwrihimlls, cllnferimus et lal'ginllll' 1£'111- 
porihlls pvilł'l"nis, (ler' iJlsnm nohilem PalllulH 
et SilOS Il'gillimos SIH'ff'SSOJ"es Sf'U I'I'f1ximiores 
cllm om ni jilf'e, dnminio l't I'l"Oprielale hahenlłuUł 
Ipuf'ulłum, nlifnu'nlłlllłł (lacifiee pt qniete "08- 
sillellllulII, Vf'ulłt'11I1 u III , commulaulłulU, obliganllurn, 
alipnanlłulII pl in snlls sUlIl'unulue snccessOl'um 
usus et cllmuHlllilałt's bem'pl.łl'ilils convprtpnllum. 
1'1'11111 sibi et sllis I'UCl'I'ssnrihns mplins et ulilius' 
"ich,l,iluJ" pXlll'dire perpduo et in evum. Vol
l- 
mus ill
Upl'l', quoll pn'falus Paulus, SIlilfIle lł'gll- 
timi in eadern AIł\'oCal'ia snCl'essnl'PS olllnes et 
singlllils calIsas civilps 1"'0 fjllihllsnlllque npgocijs, 
relll/s, ul'cessitalihlls !-I'U inillrijs in dieta C:ivi- 
late lkzeszcz f'lUcl'gewJis, lUoven.lis f t oriendis 
jllrl' t'U111'1U TlwulUllil'1I Ma)"debo/'irllsi iUllicilmli, 
d"ffj/lielllli, penis pleclencli, puuiemli more solito 
ac cOllslwlu "IPIlilIII ł'l lolalem pntcstalis hil- 
beallt fal'ullalcrn, QlIam
ilJl't apellaeiollPm ad uos
		

/Baltica_004_07_036_0001.djvu

			revocare in quacllmque calIsa.. ,. (1) dpcpm sexaJorenas 
habila prohitlPllIlIS, V ululłJus ecialll, ul iłd eundem 
advocatllm CapiliłllPus civitaLis prpfalp uullilln 
halJPat jllris,lictionem lam in ju,licalłflo (luidem 
in penis percipipuclis, ne'IUf' &III 'luamculIHlue rem 
elln,lem Alh'ocalum permitlelldu, prout iuris esl 
Maydeburieusis. Tempore vel'o iłnuiłli flua Consu- 
les civilalis prefaLe el Preconsules eligi consue- 
verunl et creari, idem A,lvoCiłlus duos Consules 
eligendi, creandi ac confirman,li omnimo:liłm ha- 
beat poteslaleUl, nun ohstante J'riur'e consuehllline 
qUi! solebat advocatus unum eligpre Precousu- 
lem Prpsenli Allvllcato hprecliliłrio cunfel'eutes 
Damus dem um super earult'm Advociłciam domum 
pro resiclellcia, (Iwun prius JllIlpus 'lui,lt'm Ja- 
nijeszowski possellerat, hoc eciam annecLentes 
ut emulem Paul u m et su os in eadem Allvocacia 


28 


successores nullus ex Dignilal'ijs cpterisve offi- 
cialibus seu tenutarijs noslr'is judicalllli habeat 
poteslatem, sed si cui in illifluO erit. ohnoxius ellm 
citacione nosIra convucatUIłJ cIII'am nnhis consli- 
tuet, jm'e eod,'m l\1aydehorijensi juclicill1flum. In 
cuius rei lestimonillm et maius ruhur SIJorillulll 
uostmm pl'psenLiłłllE> est suhappensum. Aclum 
et "atum Vilne, feria łt:'rcia post Jacohi. Anoo 
Domini I\lillesimo qUiłdringenlesimo nonaJoresimo 
quinto, Presenlihus ibi.lpUl Maguifici5 Gp.nel'Osis 
et stJ'enuis Niclllao Ua,łzywylovijcz Palatino 
ViJnensi et l\bgni Ducat.us Cancpllario, Gregol'io 
Oszczijkovijcz Curie nostre Mal'hiOllP. et Alberto 
Cuclukovijcz eciam Marhione. Pel' milllUS Ma- 
gislri Eriłsmi protunc noLarij nosI... i qui pre- 
sencia halmit in comissis. 


nOA"UoORII'b Ra oepraMHH1;, Xl'aolll.LlillclI .'10 BH..eRCIlOM... MY3eYIll1;, ""UROIO B'b 15 a,' AlOftM 8 ,'RlliA, WH- 
pRROIO 21 AIOII..'b Roi. n..'1aT.. oTol'RBRa. OCTaaCII TO.I..IIO ..a..ulloBbIA W"JlIIOBbIA WOypOII"', Da 1I0T0I'0M
 6bl- 
Jla nI'HB1;weHa. Ha 060POTooft CT0I'0HI; Ha.,nHCb: "Privilegium originale a SereniBsimo Alexandro Rege Poloniae 
Super Advocatiam BrzestenIlem nobili Paulo Czarny collatam, F, 3, pOBt FeBtum S, Jacobi." 
Antentyk, będ,cy dzi4' wła8no
ci, Muzeum Starożytno
ci w Wilnie, piaany na arkuszu pargaminn długo
ci 15 cali 
aug. 8 linij, IIzeroko
ci 21 cali 8 linij. Pieczęć zatracona PozoBtała tylko więkaza część jedwabnego karmazy- 
nowego BZDurka, na którym była przywieBzona. Na odwrótnej Btronie nadpis: "Privilegium originale a Serenissimo 
Alexamlro Rege Poloniae Super Advocatiam BrzeBten8em nobili Paulo Czarny collatam. F. S. p08t FeBtum S, J acobi. .. 


a=- 


XXIV. 


JKaA06a1l1laJl zpa.JI01Jla ltopOAJl A.łellCaHOpa aNY CalleZTb Ha 6.laOTbHie "łlemblpb
tR 
nenaceAellllbl.MU 3eJllA-łlJllU u UJllIbltleJll?J Hlla3Hb 65 JJ'paą.M6C1W.M5 YTb30Tb. oana 65 BUAb
 
1116 65 1500 zooy 4--zo JJlaJl. 
I 
Przywilej Ifróla Alexalldra lladąjący Janowi 
i lIlajętnośc Jkaźń UJ Braclawskim powiecie 


In IJllminp Domini 
versa omni tPlłlpore 
mimlm pI NI quf' ex 


Ampn. Ahsnmel'et uni- 
ani ifluiL1Is ni!'\i aetn!! ho- 
n1lln.... !!ui finem hahent 


(I) n.!. 8TOIII'. '111;£T1; De IIOaMOJIIHO npO'leCTb OAHOI'O CJlOBa, 
(1) W tem miejscU jeden wyraz zupełnie nieczytelD1' 


Sapiezie za 
1500 r. 4- 


za,r;ługi cztery ziemie puste 
Maja IV 1f 7 ilnie datowany. 
I 


litel'is (lf'rpf'tnilrpntnr et cul )loslf'ritatis 
nam deducilnlnr noticialł1. Ad l,el'l,ełnam 
"ei memoriaUJ Nus .4.lexander Hei gracia 


pviteJ'. 
pruimle 
Magml!! 


t
		

/Baltica_004_07_037_0001.djvu

			DUI Lithwanie RII!'sie SPDlagilhipqlle etc. do- 
minus et heres Sigllificilmus tpn"l'e p n'!'e lici IIIIł , 
quiblls eApPllit universis PI'f'!:PlllihllS Pl fuLIIris 
ha 1"11 lU 1I011cH,m hilhilul'i!:, IJIIIIII COIISiłlpl'illis fi- 
delihus spni.'iis n"hilis Joltall1lis Sopijlta lIotarii 
nostri et Iplłłllarii in Now)"tlw"r, (Iuihll!' nobis 
I'el' ea tPlUpom gralllll1 se I'Plltli.lit et accpplull1, 
h01"ll1l1 illtuitu volpntes il)SUIU ;ul pallpm f'fficpre prom- 
ciorplU !:ihi II"ilhllll' hf'rpdilates !'f'1I tPITas dł'!'olatas 
alias pllslowszczYJli iacenlł's ill Ili
tl'iclu Braczsla- 
wielIsi ex nllmille KluwsuUlł'wsczyna, Sili hyew!'czy- 
na, W uYllyewsczyna et BIICZplw!'czYlla pt ho- 
millem PYt'lllI'czko l\lylochnYII .lidulII cum {f'lTa 
sua et nYIU!'z)"onpm Wyq'lIlhowycza et Johan- 
nem in KlIIlowsczYlla !'el!t'nll's pt ihidem tPlTam 
desPl'tam cuiu!:dan; I\larl illi fralris KUllow pl vil- 
Illlam alias S)'płcze AniHl)'pkye diduIU Sllpeł' 
Ikaszllya !:lilgllO siłulII f't telTas 1II'sertas Jat'lIhi 
et f!'i,ll'is !'ui Pasko profugorum ill eodPIU districlu, 
dpdimlls, dOllavilllus et cllnlulimus gralio!'e f't 
IIJ'e!'t'lwilllll 1I'lIore mPtlianle damu!', IloniInHI!', in- 
sCl'ihimus et largimllr cum omnihus Iwminihus 
et serviriis iiI' Iilhorillll!' i(lslll'lllU, IWC non cf'nsi- 
bus, provenl ihu!' pt soluci"nihus lJuihllsfllnlJuP a
 
trihutiI', agris cullis, lillTl incullis, calUpil', priltis, 
l)asl"lIi!', ruhelis, \'il'gullis, silvis, gais, hOl'ris, 
nf'mol'ihIlS, ml'llificiis veuarionihus, auclIpacioni- 
bus, f1uviis, fluminihus, !'tal!ni!', lał'llhlls pt vii- 
lam (!x nomine IlcaSl1lO, rivi!', rivulis, pi!'cinis 
I'iscaluris, m"len"inis et eomm pmolunJf'nlis et 
genemlilt'I' ('UlU omnihus pP1'1 illPlleiis, cllhprpneiis 
et appf'n,liis univf'l'sis, (I"OCllllllue nnminp alit!'r 
IUmru(lillis iul I'rl'Scl'il'lils tPlTilS I'PI' nus sil,i Iln- 
nalas qllolibet PX illllilluO s(lp('lalllihlls (Iue 
fu p I"lm t l'l IUlIIC sunt et in poslprum Il'wt'unqlle 
ingenio iHll irulusl ria humana fi 1'1" i ('tau
wri 
I'ussinl; Ila late longC' pl ('ircllmf"rpllciillil('l', prulIt 
dicte tent' in 
mis Ilwl i8 et gl'aniriehlls ('x all- 


29 


tif)IIO sunł disliucte et limitate. Rohol'antes eciam 
cOlllmlltacionPIII, qllam ilfelU Johannes cllm ho- 
miniblIs nostl'is didi disll'ictus (ecit, de co n- 

ellSlI et ałfmissiolle nO!;(ra singlllal'e, IIhi re- 
sig-lIavit homilliiIlIs 1lI1slr'is Pp'lhko cllm suis 
sudalihlls cUl'am genł'l'oso GeOl'Rio S)'enowowicz 
tellulario nostw B!'iu:zslawiensi illif)lIił I"'ilta er 
telTilS excultas I'el' eosllpm Iwmilles nosll'Os in 
KllhYf'cz!'ko. Il'si vel'o diclll Juhalllli dedel'lllłl 
111111110 łerl'am WYł'lyuthowska ex nomille, '"'OUt 
LawrYlłyecz et Caspilr tf'IIUel'unt et gmllicies 
intel' se Iucavel'unt f)lIviolum Czamy nuczyey, 
eo quo term il'sa honis dicli Jllhi"mis fOl'et 
cunl igua et pl'ala cum tena slIpl'ascl'ipla homi- 
nihus nostl'is IlIagis ('I'OpilllJlla Silił I. Que om- 
nia in SIIO 1'0łłOre volulllus ('el'manel'e, pel' ip- 
sum {;tPIIPI'osllm JOhil1ll1f'1II et sUilm UXIII'C'III ac 
SilOS Ił'gitimos successlII'es, Cllm omni iure, do- 
millio et fłl'Cll'l'iel.,te hahendum, tellf'lIe1ulII, IItifl'll- 
pndum, pacifice et t)lIiete possillellllum, vel..feu- 
dum, cummlllallllum, ohligilllllllm, alif'nandllm 
el ill SUClS tllwrumllue HICCt'sSOI'lIlIł USil S el 1'0111- 
muditates hPIlf'ł'liICiliIS CIII"'ł'I'tellllulII, I,,'out siLi 
et suis 'f'gitlimis succ(,ssol'iblls lIłelills et IIli- 
lills vidt'billlr ex I'f'd i n', I,eł'llf'tuo et in evum. 
In quorum ulllnilllll cvi.I,'ns teslinJllnill1ll el fil'- 
milUIIinem maiorem, sigil111m nflSll'lIm I"'PSPII- 
lihus est suhal'l'f'nSllln. nill ViiIle ff'l'ia sexta 
ipso elie Sancli I<'luriiUli, Anno a nalali domini 
Millesimo (I"illgentesimo. PI'f'sC'nlihlls ihillt'm rna- 
I!'lIificis, gf'nel'osis et lIohilihllS NicnlclO nadzy"'y- 
lowycz PalalilIo VilrJPlIsi et lU a I!'II i Hm'Cllus lIuslri 
C.IIICf'lal'io, Alherto Janowij«'z I\lagistl'O ClII'ie et 
lUars«'balko lIosll'O If'nulal'io COWIH'IISi, Chwyetko 
Janusrhkll\\'W"'. nolal'io noslrll ('l T(,lllllill'io in 
ZY!:l'hrnol'i. Pel' lłIiUlUS Milgil'I ri El'aslłli fłl'e- 
('usili f't Canonici Vilrll'nsis S('crelarii noslri qui 
lu'esencia hałlUil ill cOIIJmissis. 


IloA..HIIHUK'L Xl'ąHHTCII Y rpa.... U..a,tRMupa 1ł..IITel'a, nHcaH... Ra He60,'bwo,n, nel,ra"H01;, A,IUUOIO 13 aor. 
.lIo.hlOH'h 0, 
 AHlli.., JlIHpllllOIO I G.. 6 ",'"lIiA. 111. "Hay Ha Ilipał
HOJl1. WP.IKO..oM.... t""ypK" BUCHT'" .("Bbwall 
ne"l3Tb D. IiUR.. ':IHToBcKaro '11. 'law" Ha... .eATiU'O BOCKa, OTTHcnYTa Ha KI18CHO."L OOCK-łi. )"'epG... oGł.IKRODeH. 
RbIA, OKpY:IIIRaR naAnHCb CTep.la"... 
Autentyk będący własnościll Hr, Włodzimierza de Broili Platera pisany na małym parga....inowym arkuszu dłu- 
gości 13 c, BT1g. i O, 5 linji, 8zerokości 16 cBli i 6 linij. U dołu n
 jeqwBbnym c.erwony":, 8znurze wisi pieczęć 
mniejsza W, X, L. w miseczce li tółtego wOBku na czerwonym wosku wyciśnięta. Herb zwyczlIJny, nadpis w otoku 
zupełnie Btarty, 


......... 


8
		

/Baltica_004_07_038_0001.djvu

			30 


xxv. 


,. 


rpa.łfoma I"'OpO.UI A.ln
CaIlOpa, llpCOOCmaO.1Jl1fJU(aJl Topooy ETb.1hCliy-Jloo,jJlCKO.1Ity 
JJ/a ć oe6ypćcHoe HPI160. j(aHa 6
 F. 11[/b.1MIUIlTb 60 1501 f!ooy 17 Ho Jl6pJl. 


PI'zYlJ1itej 1'l'tJla Alexolldra Ja,fji'el101iczyka, 'lIarlająr.y miastu Bieb
kolJ'i Podlasldemu 
JJlo.fjdebul'sJ.-ie prawa JJotowany UJ lłliellliku 1501 r. 17 Lis/oplu/a. 


In nllOline Hmllini Anwn, Omnia que !'uh 
telll(lorf' fiunl lII'glllia ('um il'!'II IIIlIrlilii 1111- 
mine ediłx Vt'Iu!'Ias ;lh!'IIIIIł'rrl ;111 I'"!'tt'r"sque 
ilU II ił fiłclorum nutil iił 1't'I"Vt'lJirel, lIisi illlmtJI'- 
t.alilate I ilt'ral"um t'l fillt'li Ip!'limonio IIPl"hpn- 
nenlur. Ali l't'rl't'IUóllll I'l"łIilUlt' I'pi OIpnlflrialll NlIs 
Alt'xiłlulel' (),.i 
Tillia EI.'dus Rt'x Pulollie IUił
nus 
Dux Lilhuallip, Ru!'sil', J>l"u8sipque I'te Domillus 
et hl'l'es sigllificiłlllUS lenllre I'resencium u ni- 
vf'l'sis ()uihus PXllt'tlil I'rt'!wntihm; et fuluri!' hll- 
rum noticiilOl hilhilul"is, Quulliotlo con!'itlemll- 
tps Civilatt'm nosll"aOl Byelsko incl'empnla ;IC- 
ei(lere et in eondilimlt'llI nwliurem rl'slilui Ju- 
ris Tłlł'ulunici dieli nłay,ll'lwril'nsi I'x,"'es:;e el- 
viliłti 111'1' nus dunali. \'oll'lI"'s iliłfJul', ul ad- 
ministracione huiusnlłllli iIlCI"I'IlIt'nl;ł ill dit's ae- 
ei(ll'l'el, 1IIIIIuliłrelurfJue nwlius f't lihl'l'ius III S 
eX(ll'l'ssłlm (leI' III1S il'sis dlllJiłlulU eOllfirlłlill"ł', nl- 
tifit'iłre pl ;I 1'I'I'IIha n' vllluimus, 1"'rsl'nl ihll!'(lur 
cOllfil"llIalłlUS, raI i łkalllus pl ;11'1'1'1I1"'IIIUS S"('IIIl- 
dum mnlles IIwdus, l'OIl!'U('hulillt'S, iłrliculus pl 
(lulIeta, (ll"łIul in se f>XI'I'PSSlIlli ills hahel (" t'UIl- 
tinl'l hallt'ndum t'Xł'ITt'ntllllłl t'X IIłIIlC I'l in 1'1'1'- 
Ileluum ł'I ut 1JIi1 i lII'i din'c( iUlle ł'l t'X('('ut'iolle 
i(lsius iuris civilas I'XIII'I's!'a ('I /'ivł's lalll (;1'('- 
ee qualll tal int' f'cdt,!'iarum "alll illhahililllh's 
adminisll'ari et dirigi I'0ssilll. A.ł\"ocaeialll IH're- 
dilal'iam ibid('1ll ł'rigPI't' t'l dlllare voll/inUls, prp- 
!'enlihusque dolamus, hu i U !'1łI(1I I i (Iolaciolwm nll- 
!II nIm ('ollfirnWIII('s f'1 ;ll'l'l"łlhanh's pl'l'"t'luo if,i- 
,11'111 durahll'am, (lual1l Iltlv/ll'aciam iurt' Ilf'rPlli- 
lario solrl'li Jat'oho 1I0ppC11 Ci,'i Gt.da'lI'lIsi 
sihi ł't !'uis SUI'Cpsso,'il"ls ft'gillimis I"'rl'ell/t. t'l 
in eVul1l dedinrlls insnil'silłlus, I'rest'nlillllsqllP ł-ł:I- 


. 


IIIUS 1'1 insnibilłlus, tlonill'ilJnrm huinslłlol
i et 
insnipt'iOlJt'm n/lslram conlirlłlillllps PX 1111 IUIłIS 
iłilłll/e pXI"'I'SSI/IłI allvucalulłl 1'1 il':;ius succ(-'s- 
sor-ps ł'I Ofłllles I'ives, lam Hllmilllł
 (11IiHII (;re- 
ep Ecclesianl/n, ihi,lem in Byplsko inhahiłanles, 
ab omni iuris,li('lillnf' t'l Ilłlle!'łale Palalinorufłl, 
Cćtpilanł
orum el aliol'łlm uffieialium DUl'alus !\Iilgni 
LiliIlIanie sic, £juod C(II'am il'sis cilali pe,' 1'/'1'/'11- 
IWS, alias lh!/eak!/e, 111'u e;l/Isis lam Iłlagnis lluam 
parvis Ilullis ł'enilus eX(,ł'l'lis I'esl'0llllpre Ilon 
lt'lwllllnllll', nec alilluas I'pnfls 1,,'oilHIt' IUPl'e el 
solnl'e flslringi nnu clphphunlur. Sł'll lanhll1l eo- 
ram ad\'o('alo łfuicUII(I"e pru lemllllre fllrril et 
hoc l)(In alileI' ..uam iure f'xl'resso Theulunico 
Mayd(-'blll'it'nsi fianl ilslrid i ;ul I'espllndelidum, 
mlvocallls alllem el I'onsllll's conllll nu his el 
Iwe dum lilll'l'is sigi 1111 nu."'II'u sigillalis eilali 
fUI'rillt pl nlln ;lliler (I"aIII iure HW respOlulcrl' 
tt'lwhunlur. Clli pXI,,'esslI ćlllvlWillo ł't sui!' SUI:- 
l"'ssorihIlS IlamllS t'l p/"t'selll illlls ('ollcf'llimus in 
cilusis criminfllilllls f'll"ill'ilalihus Iflm magllis 'lUilIII 
panis, lIlIIlis pellitns ,'xl'('l'lis, I'0lt'slalein iu- 
tlil'all,li, !,pnt."nl iawli, ,),'",'rnPlllli, I'o....i
elllli, I'u-. 
lIit'lIIli, S(
l'UIIIIIIIll t'xc'es!>us I'l tlt'lIIt'rila unifu- 
ius'l"e al'livi pI I'a:;sivi hlJsl'il'S, SI'('UllllulII 1)111111 
ills tlH'Ulllnil'ulII Ilisl"l/lit l'I n'll"il'il, ('ximilllu:s 
illHlPI.r ł'I I".nillls elilll'rlalllus ł'XI"'t'ssum atlvlI- 
całum t'I SUIJS SUI'l'essores 1'1 (,1I1I:;ulrs rl lolam 
ftllllłrnilillPIII iurt' t'Xll/'PSSII gaudt'lłll's ah ollllli- 
illl'isclil'i"nt' I'aslri 1-'1 ipsills r.apilant.i 1'1 vices- 
gt'rpillis ila, 'IIIUli ('lIraIII Capilallł'1I t'l il'sius \'i- 
I't'sg"('/'I'lJlt' t.ilali slare 111111 1('llI'lIulllul', simiii- 
II" (lUf' virt'!ogl'rł'lI" IWC ali'luis Curi"lIsis ('('1,,- 
III';triClni ilJlli('i"rulJJ illll'I'PSH' 111111 d,.Jwl in ,11'-
		

/Baltica_004_07_039_0001.djvu

			. 


laciom'm officialium civitalis ipsius iuris. Da- 
mus eciam advocalo eXl'resso el suis successori- 
hus lercium denarium I'enilrurn iudica'arum. 
similiter lercium d..narium foralium et a sale 
simili'er, ilem s'lUilih'r te!'ł'ium denarium ex 
lihrił omnium renlm IHIIIII"I'ahilium, Ilem 111'0- 
ventuum llulldinalium, simihler tercium dena- 
rium. itł'1I1 similit..r ml'n!'urilhilium, vulg,uilel' 
P01Jlgerlll'go lerciulII d..nilriulII, simil.'''I' a came- 
I'a Ilil/łllilon!'lIria el a l'alllpl'a lill'!f'f.lctiva cere, 
vulgarilel' VU!'ikoho
-n", !'iimiliter IPITiull1 dpnił- 
I'ium. lhws vero dpnarios 1'1'0 ulililalp Civila- 
lis l'e!'ierViln'p!'i t't in!\l'I"illl'nles. J)amus II1!'iUIIPl' 
pl inscrihimus pXl'rpsso iltlvoralo...1 !'iuis SIIl'CPS- 
sorihus Ires thabernas in eilllplII rivilale ah 0111- 
nillu:, exactionibus no
lris' !illPras. Hamu!'i iu!'iu, 
IIPI' pl inscribimus exprpsso arlvOI'a I o pl !'iIlIS Slll'- 
cessorihus dUlIs mansos alias Zl'chije agrOlum, 
Ijui Iłgri ial'Pllt iuxla agros civilalis ex n 0111 i- 
lIibus Villowsczyna ..l Z)'WI'
"rlowcz
'na £'t moll'n- 
IJinum rlidum Chlorlow4y cum I'isrina pt I'i!'i("i- 
hus, cnnce(lenlps libprlalem lIoslris civihus 1110- 
landi ill eodpm Iłwlpn(Jino Arlvocali olUnia ge- 
Ilrra frunwnl"rlllll ł'1 hl'asf'ił, ahsll"f' OInni cnll- 
tradicl inlle 110 !'iII' i s f:apilaJlf'i. Alhnitl i III U !'i f'Xpres- 
!'i o AdvoCiłlO in tplTis !'iuis arhore!'i nwllificialps 
alias Barczg rlahol"ilrt>. Dilmus t't insrrihimlls 1'1'0 
em)rll1 ildvll('alo Mąt/ne ..I hllt
 rlllm Iłliquis civis 
huius mudi I'p('us vagilhllllllum illveniret, trnp- 
hilur illud illJvocalo pl"l'!'if'nlarr, f)amlls I'l'ph'r..a 
ł'xl'l'rsso advocalo pl !,lIis !'iU('Cl'ssOl'ihus ..x 0111 II i- 
hus maccl'lIis r.arnifirllm 1f'ITillm lapi.lplII !'ipl'is, 
(Juos lapidps 1'1'0 f.lIl'ia no!'ll'iI 1'f'Sf'I'Villlle!'i. Ad- 
miUimus ilf'1II illh'orillo f'XPI'eSSO hahlf'1I1I1 I'u, 
IIli('UIII f'rlifical'
 1'1 f'X iwll' ulililalf'm I'I'rl"iperf', 
balrlf'a duDlPsI ira I'i,' ihus, q III' in .łl's' ruI'! iOlwm 
huiusmolli halnei comunis fiel'l'n' inl..nli('I'nll's. 
Allmilłilllus ih'nl eXI'I'I'!'slI illl\"Ocalu sih'as IlIlS- 
'ras lihpl'ilS 1'1'11 lignis 1'1 e,lificij" lI!'llue illl Na- 
I'PW flr",ium V('I'SIIS (;l'o(lno, f't iI flllviol;, Ilido 
Huhra\\olla \,(,I'SIIS Bl'zf's('Z
-f', f'1 I'X lal.'re alin 
nsqllf' illl vill.\11I tlicIaIII BIII'!'zYI'ze. Pl'0l'll'r f'r- 


. 


31 


,'orem In flltllrlllll gl'alłlcles civililtis Byelsko 
Ilesigllallllls !'iic in l'eqlPlllullI tlllraluros: ex nna 
ad villalll Kozyele, ..x alia \'PI'U I'arle IIsqlle iul 
CIIZ)'Vil f'luviul1l rt PX alia parle USllue at! Vyo- 
Ihuszowka fllIVillllllll. PI'O Ihl'eclione lłIailll'i civi- 
talis slaluilllus, qllotl iulvucilllIS Il'es Consulps ł'li- 
gel'e tlelll'hil, comunilas vl'ru tluos, (IUO t..lIIl'ul'e plec- 
tillllis iIIlvol'a'IIS rum nuvis COlIsulihus alt. anliqui
 
cOII!'lIlilms 11f' I'PI'l'pll1 i" el- exposilis ral'iuuem sllscille.'e 
dt'hl'll\lII1. QUiClIIHIII..pro !'illis l'ilUSis coralll Com'lIlalu 
slplrrill', si ipsis vi
um CIIł'l'il, f orle 1"'01'11'1' l'I'e- 
imlil'lllln allllf'lIare I'0l....int atl advucilllllll, qllam 
Consllles al'pellacionrm admitlel'e tenł'hunlul'. Ab 
IłtlvOl'iltO alltf'1ll al'Jlrllar.io ali IlI'esellciam nosll'a01 
fit'l'i Ilehehit Jlr0l'0sicillllP el resl'"nsione Jlill'cium 
(Iesrriplis. Hanc allll'm illlvoCilciilln exprrsso Jaco- 
ho lłoWeu el suis SlIccf'ssorihus Irgitt imis damus, 
donillJlus et gl'aciose lal'gimul' pl inscrihimus, cllm 
oll1ni iUl'e pl'oprirlale f't dominio, ita lale lon- 
gl' t'l circnmfł'rencialilrr, I'rollt descl'illllllJl est, 
cum omniblls ł'X1"'es"e illh ocacie ulililatihus ha- 
hf'llIllIm, lellf'lIdlllJl, ul i fI'li f'lIIul um, ohligantlum, 
1'0111111 iIIulllm, \'rllllplllllIlII, et ill suos suol"lnnque 
SUCI','SSOl'um USIIS 1"'lwl'lacitos C o IJ\' f' 1'1 ellll II 1Jl. 
I'rout sihi er suis sUfcessol'ihus melius et uli- 
lius rxpedil'e ,'ilł..lli'lIl'. III Iluorum olllllium ..I 
sillf!"ulol'llm fi(l..m al' !'Ohul' I'resPlltihllS nostris 
sigi Ilum nO!'ilrum pst suhal'l'PIlSlllJl, Aehnn .., 
t!alum in 1\1
 ,'hl)'k f!-'I'ia I)lIiuta infra oclaV:llłł 
omlliulłI sallcllll'UIJl Allno Dumini I\lillesimo quin- 
gplllesimn l'I'imo. PI'"sf'ntihus ihitl.'m l'evf'l'eo(lis. 
mil
lIificis ..I_ gl'llf'rosis A Ih"l'lo Dei G,'aria El'i- 
se0l'0 Vylrwnsi, Alf'Xilllllm JIII'gyo,'ycz Cilslelliloo 
VlllII'nsi f'1 Capilane f.l"llIhll'nsi, Johillllle dl' Za- 
hl'zf'z
'e Palaiii'" TI'O('ZPIl"i el l\Ial'schalro magni 
duralus Litt\'anip, I\lirha..II' tlU('p Gllllł'nsi l\lal'- 
scha)nl ClIl'ip nosll'p, :\il'olilo l\licolayovYfz Suhpin- 
cPnia I\la gil i Ihll'alus LI'łlllilnie Pt Cal'ililllł'U nYf'I- 
zpllsi, Slilnislilll Zahl'Zl'z
'nsky Mal'sl'hako el alijs. 
Pf'I' mallus hUllol'ahilis Slilllislai V pnpI i Nolal'ij 
1I0slri qui pl"ł'mis!'a halmil in comissis. 


r;" nOA.'HHllUlla >:pallRllIarnCR B... 1I1I.,eH"IIOM1, UeRTl'a.I..OOM... APXRB1; ''ł'ł'DIIHX'b ""Tf)
 h, nHcanuaro lIa nep- 
rallllH1: AJlHIIOIO 24 aor. /lIOOR, UlHI'OHOIO 19 1\. 7 ""R;ft. 0-.. IIH3Y ..eHbwall ne'.a,." II_ Fio. .1HT. B1, 'ław1; lIa.. 
ae..'TAro RocKa, . t.... OTTHl"ICU."It na apalol.OIl... HOCK'&, D(lHB....weH. Ha WP..tROIIO.... aJlar"HTOBaI'O un1tTa CH
pK"'. 


Z autentyku znajdującego siV w Wileńskiem Centrlll

m Archiwum. pisBn
go na par
minowym arkD8zu dło- 
g08ci 24 ca. szerokości. "19 c. 7 l. U dołu pieczvć mDleJ8za W. X. L. w rnl8eCZCe z iołtego wOBku na czerwo- 
nym wosku w)'ciśnivta. przywieBista na jeclwaboym karmBzynowym sznurku, 



-
		

/Baltica_004_07_040_0001.djvu

			" 


32 


XXVI. 


rpaJJtoma l,opo.ul A.1eKCa1l0pa, 00360AR1011laR Hoaug CannTb noCmpOUmb gh"pTbl1ołU!ll- 
llblU 3a.JJtoK
 u OC1l0lJa/llb ZOpOO?j npll 03epTb H,,'a3ub. ,lI,llua 6
 r. JJpeClIlTb - !{Y.R6- 
CKOJll
 6
 1 
 04 zooy 26 lJlapllla. 


Przywilej Rróla Alexandra Janowi Sapiezie, na zhudowanie ohrollnego zamku i zalo- 
zenie miasta nad jeziorem Ikaźll. JJatoliJany w Brześciu lfujawski11l 1504 '1'. 26 JJlarca. 


In nomine Domini Amen. Ali pel'peluam rei 
memoriam. Qlloniam omnia fal'ile CIInsenf'scunl 
nisi qlle Iii era rum moninwnlis fUf'rinl romf'nlla- 
la, pl"Oillfle IWS A IHalulPl' Hei gracia R,'x Polo- 
nie, l\Iagnus Hux t}"vanif', UlIssif', PrussiNlue ete 
dominus et hrres, significilllIlIs If'nore presf'nl ium 
quihus eXI'f'd.I, IIniv"rsis f't sin
ulis, I"'espnlium 
noliciam hahi'uris. Qllialicel iampridem dedf'I'i- 
mus genrroso Joanni S0l'ihił Sp('I"r'ario lIoslro ae 
Cancellafio sp.I'f'nisime I)lIIl1ine IIł'lrne Cf/niugis 
Ilostr'f' chal'issinw, Cf'r'um sJlacium 1f'I'I'e lacu 
\'ulgariler /case/mo dieto IIl1łli'llle circ
lmlliłlllm, 
qllaru qlli(lem II(lnaliorwm cf'rlis I'l'ivilegii noslri 
litłeris 1"llIIOI'avimlls (;ollfil'mavimIlS(IIIP. V olenles 
lalłJf'1l ipsu'łJ Jomł1lem Sopilw 1'1'0 suis milximis 
alllue egrf'giis mf'ri'is, "!film!> inllif'S nohis magis 
l'lacere slłlllł' I , l'ł'llIIel-e consolalum et ad caJlf'scf'n- 
da qUP'}IIf' maiol'il s""lia f'1II1I pill'alilll'f'm efficf'I'e, 
admisimus pi f't allmiłl imlls per I'resenles in ea- 
dem len'a et loco pl'escril'h' pro sila ml'liori con- 
dil ione exlnlPre altfIle a fllllrJamenl is erigere sive 
local'e fortalicium SPII cash'lIlIIlI, iHlt m'Cf'm, tliła 
('11m opillo, (I"Oclll'l"e łlomine iIIa Vocal'f' volue- 
ril, illl '111111' oppi.'"m illll'llł'Urel'e si Iti admiłlimus 
omue gl'nus arlificllm, mf'rhaniclIl'um, cllnsenli- 
lIIłHHłue in fXf'ITi,..'illnf'1II SUOI'UIII artificio....m, ile 
f'liam in ('unslitutilllH'1II IIIl1łflina....1II pl fm'i ad 
'l"oJcunque h'lłIJlus l'a ha'IPre voluf'ril. Cuius'}ni- 
dNo Juh.llmis Sopihił el 
IICCf'SSOI'lIm eius libero 


arhilrio, omnes IIlililales ae emolumf'n'a, vidf'licet 
liłhernas, cen!:us, (ll'ovelJlus, I'edillls, fUl'aliiHlue ae 
alia univf'rsa qllillUscullllue vllrilenlllr IJlllllinibus, 
df'ni'lue usum Ol1llWm ae l,rofel'llllO, qlliculltllle 
IlIIlIIanił solerliit vel excIIgiliłl'i (lIlIerit wl inveni- 
ri ex ipso cilstf'lIo el opido quocun"lIf! rulldll 1'1'0- 
venienlem, pl..llum et intilclulII ilJviulillllm'}ue I'e- 
linll"imlls, nihil ihi(lem iuris ..III I'ruJll'i,..Iiłlis pro 
1111his aut succr"surihu" ulIslris penitus relinquf'ntes, 
ppr ipSlI1II Johanllem Sopiha iłC eius SIlCCf'ssort's 
Jl'gi II inllls hue i psu III cilsl..llulII 1111ił cu m oppillo 
ae a'iis sllis cOllcernf'nłiis lIIłłnilms in f'iłłll'm lelTa 
sell SI':llill, lal'U Icase/mo ci I'culłI!'eplo, ('unstrucl is 
iłU I in fllllll"llln eOllsl....PIIIJi" illllpliallllisl(lIe 1,,- 
Iwn"um, hahł'lIIlum, l'ussi,lplJllllm, III i 1'nlPwlll III, COIII- 
nr II Iii 1111 u 10, dOlJaullllm, \,"1111,,111111111 f'1 in u
us SilOS 
Slwl'lIlIIqlle sueceSSlll'UIII hrlJel'laci'lIs C'III\"'I'If'11I11I111 
pprl'f'11I1I et in e\'llln. In cuius I'ei IpslilllulJiulII 
!'igi Ilu lO nllsl I'U III presell' i hlls est suhill'pf' IJSIIIII. 
nil tu III in Bl'zl'sczye KUYilvielJsi frria lercia in 
criłslillll Annullriilcionis healissime' Virginis 
larif'. 
Anno Domini Mil!f'simo quillg,'nlpsilllll' 'I"ar'-II, Re- 
gili veru IIl1sll'i alino len'ill. Pn'senlihus ihi(lpm 
magnifiris ac Gf'nprosis I1111!:II'i Dllce _Janussiu 
A'ł'xilllllri Jllrgewicz IlJeisol'p. 1J0stro ac Cilpila- 
IWO in Slonijrn, An''''f'a CilpilillWO in Zhlany, AI- 
bel"o Sigrriff'l'o Cllrie PrilJcipallls Lytvanie, of'fi- 
ciillihus cpI"I'isque 'I"ilm I'lurilllis 1"'(ICf'I'ihlls eius- 
d..m Ducalus, £uriiłlihus nosll'is viris fidf'''igrris. 


... 


. 


1I0AJlHnllHII'L spaHH'...8 y I'pa4>a n...aAHIIIHpa 1I.,IIT"pa, Ha "....raIllHR..., ...'RROIO 19 allr. AlOlhlOB", 9, :) "ulIiII, WIł- 
(111""10 12 A. 8 .lHII, 1I....aTL. oTol'BaHa, OCT8.11UC.. TO.lbKO lIOU",b. lUeAIIOBaro 61;.laro R 61'oHaouaro CHYI'".. 


Z lIutent!ko znajdującego Bi
 w archiwum 
r. Wł
dzimierza de BrOI!I. Pl
t
.ra, 
iBanego na pargflminowyrn 
ar
o&zo, ktorego dług06ć wynoBI 19 Bng- c. l 9, 5 bnji, Bzerok06ć U cali 8 ItnIJ" Plecz
ć przywieliiBta oderwana 
WIBZ" tylko reBztki jedwabnego białego i bronzowego Bznnrka, 


-- 


f 
,
		

/Baltica_004_07_041_0001.djvu

			33 


XXVII. 


rpa.
fOma /{0pOAC6bl llo.lbuf011 u BeAUli011 RIUIZUIlU .llumo6clioii E..łCllbl JloollY CallCZTb Ila 
BAaO/buie aeJUAelO u 1ipeC1JlbJllla.
IU IlpU oaepTb JIKll3llb. )J,mla 03 BUAbllTb 31 rell6ap.Jl J 509 
. 


Przywilej tr,.ó/owej Polskiej i TFielkiej XięźllY LiteuJ.f;/r.iej Heleny, nadający wiecznością Ja- 
llowi Sapiezie ziemie i ludzie lladjeziorem Ikaźlliq. lJatowallY w IYilllie 31 Stycznia J 509 r. 


\ 
ł 


EJlella EomlO M.1tTLIO J\ollo.!lelwlI 110.1LClłall 
lIe.UII.all I-\lIel'llllll .II1T08('Kall 1))-clłiUI IIp3 c ..: 1II 
iKOMOII'I'L(''':1II II IIIII,IX. '-I II III Ul :m:nI'liIlIlTO ('lnl lIa- 
IUH:t1 .lIIICTOM XTO lIa lIel'O 1I0C
IOTI"I'I'L :100 '....y- 
'III O"M'.!ILIIUIITL, ..O)JY 6Y.'l.e"l'l, 1I0TII('Ob TOI'O 
o'łi,l\a...ll, 11m a .1Ia('1\1I Hmlloe IIOmaJIOBa.UI flI,1O 
lJavnlaJma II ce"peTa!," 1i0110,'U1 el'o M.!IC1'II, "all- 
Ip'lilHl II:HUOI'II, IIaM'liC'I'III11.:1 IIIITe6('I.OI'O II UJlU- 
CJlalU
lłOI'O Ilallil lleałww CU1łIbaiU'ł(1 ""JIII e('MO 
(
MY .1I10),1
1I lIalUlI n HI'JlCJmnCIOOM lIorl'l;'l'e 
lIa lI"ailille o:wpe lIa IIMJI 1IU:llloo",x P'łiIlYTOIILIX 
,\'I>Tell .1YlłY a Ol'a1'L(,IO CI'O II :J ,I\"t1'MII IIX, 1'alłi"e 
II" l'OMiKe 1I":lame o:łf'pe ,l\aJIII ('C
I() (,"y 
'l'LIIJIłIlIlLIX A'liTell (:all)- 3 "pa1'L(,IO II 3 ,rtT\1II 
IIX. A ,'1.:1.111 ('('MO (,:tIY .....111 .1I0
 CO II(
II)JII IIX 
3(,M.'IIIMII lImIIIIbUllI II GOpTlIl,UIII II C"" C(.-'1I0il.:11'1o)1II 
. a AiUUIII I'POUJOllbUIII II M'li,J,OBbl\m II "YIIII'lIIbl- 
.Y, II co 11('11\111 IIX 1I01l.m'I'''" II 1I0,J."nlll II 


('O II('IIM C TLIM ..aK 1'1.111 JIIO,\ Ha HaCb ,I\I'I)il\aIlLI, 
a ,1\:1.'111 e('MO TLili .1110,1\ O.tIJIIO e:tIY II ero iKO- 
Ile .. IIX ,/J;tTe)1 IIlIilllO'I'O
1 6y AYIJIUJ liX cIJa,J,"o. 
II 1I0.'U'1I 011"1, TLle 111.1 UJe 1IIJ(
aIlLIII .1IOAII II HX 
3e)I.'1II OT,J,:I'I'II, 111)0),:11'11, aml'tHIITII, jJ03lUIIIIHTH 
II lIa I 
('P"OIl 1.0m10 a:1l1l1('aTII Kb CnO('MY lIiKH- 
TO'lIumy 'I JICIIIIIO\I)' oóe"II)'TII, "aliCH elllY 
II:1Jle II ('II O)-BII,\II'I'L. CT:uocn H A:łIlO oy 1ł1l.'IIIH 
D Jl"liTO ceMIL TLlCJI
" ce

lOro lIa,J,eCHT, MI
a 
r(,Hnapn TIIII,J,I
:łT lJ(
jJDoro AIIJI, IIIIJI,lIlil'a D')"O- 
poro Ha Jl,fWII'I'. A "1111 TOM 61.1.'111 JUal'lUaJlOK'b 
J\OIIO.'1H ero 
I"I("I'II ;I..II....II)IOIITa, OXMIJ('Tlrb mm... 
Ha)l'tCTlllm 1-\0ll'IiIH'lill II Ue.1LC511 11:111 DOIł- 
T'lix flIIOIIII'II" a lIa
rlj("I'III1K OIlIlI\UJ1'eIlCKH .. 
EllpUlTallCli1l I-\II:&L 1\1:I1'ell lUII"II1'IIłIll'lb, a Iła 
TO(>I',\OC1'1. TUI'O 'I lIe..:IT Hamy K:13a.UI eClllo 111'11- 
oeCIIT.. K ('('''Y II:łUlO'I
- .UU'TY. 


, 



 
. 


C'b nOA.IHHIIAlla :I(l1I1I8I.L1arO('1I ;y I'pa.a 1I.,a,1RMHpa liAn-epa, Ha ne(lralllHII1; A,IUIIOJO 13 allr, AloftROB'" 9 "HlliA , 
IJJHpHROIO 13 AIOA!IIOB'b l .'HlliH. II"., nH3Y 60JlbWall ne'la"rb B'. nO.llOBIIR1; nOBpeJII U'AllaR, B... ..aw1; Ha... JII".IITaro 
BOClla, (''b 01"TO('lIoM', 118 IIp8CIIOM'L BO
II t;, nl'IIB1;w"R8 Ra WeJlI	
			

/Baltica_004_07_042_0001.djvu

			XXVIII. 


34 


I 


,ll,apClI16eHHan 3amlCb EIlUCKOna .1/Y'fKaZO IfHR.3R llllfl.!a A.f.b?-ll.lffYlImOflUVa TO.1hlllan- 
CK(UO, i)aHHaR lllypllllY ezo lluKo.!alO lla1
y Ha u.lIlTbuie RllIllIle(J'O co 6CTb.lllll K'O OHO- 
.lity npullai).le:JIl'ILOCJJlRJllll, 6'0 M. JJO.lIITb 6'0 1527 zoiJy 16 OIilIlJI6pR.. (1) 


Zapis daroll'IlY JJiskupa Łuckie.qo Pawła Xięcia Oh;zańskie,'lo szwogrowi .YlIJemll JJfi- 
kolajowi Pacowi na dobra lriszll;ewo z attYllellcjami r. 1527 d. 16 Października. (1) 


In nomine Domini AnlPn. Ali prl'Jlplnam I'ei 
mCIII()l'iam. Nos Paulus Hei gl'al ia EJliscoJlus 
tucpol'ipnsis pl Dux Olst'haIlPII!,is, f)omillus el he- 
l'pS in Vulpa, Signifiealllns tpnl/I'e III'espnciulII, '1ui- 
hus eXl'pllil univpl'sis 1'1 sillgnlis, hal'ulII noli- 
ciam hahiluris, ViSUl'is, Il-'rlul'is pl itllllilul'is. 
Quomodu nos considl-'I'alo amiril'ip pl am()l'is af- 
celu, IluillllS nohis lIIagnifieus dOlllinus Nicolmu; 
GW7'gij Paczcwicz hel'l-'s in Hozilllka, J\lilglli Bu- 
caLus Lilvallie HICI'allll-'l'i1l'ius el \'I'IIi1lm' al' gPI1I'1' 
nosi eJ' t'hal'issilllus c\lm sua consorle, SOI'OI'C 
lIosll'a amanlissillla, cOlllplaruil, ('I illllies in vollis 
no!'tl'is I'larel'e non cI'ssal, 1'(111"1' allpnl.o, (lUlIII 

;ua l\1aglliticencia l'J'olt'm fecllllllalll, il'sis'lue 
filijs piplllrp Jlal'pnlulII amt'nis
imo alllue iU!'lIll- 
tlissilllO, Dpi ex hp.llignilalt-, ex nusll'a SOl'lIl'e 
suseeJlł'l'it, Vulenles ilallul-' 1'llIull'm, ut pal' est, 
nostl'anllllH' SUI'OI'ł'm, lIIaiol'i pl'l/sPllui muicicilt, 
illslHlue alllUl'e fl'alpl'IlII, sihi, 1'1 cunsul'li pius, 
lalllll'lII Il-'giU imis succPssl/l'ihus illius, parli-m in 
hl/nis r;,
:UOl)O hel'ełlilal'ialll. lila 1t'l'lIił m, Iluam 
I'eligwsa virgo llarharn, uliIII AlI'xawll'i Bueis 
iIIusll'is OlschalH'llsis filia, SOI"łlI' lIoslra in pisclelll 
1/1 III i.. lI"his I'Psigllil\'el'al, "(JI)in'pl'al pl'l'l'l'llla 110- 
nariunł', cum \'iIlis vi,ll-'licl'l hijs alliacenlihus 


Volma, lJ:iexlliallY, Srmlokij, C/lOrelei;, simililpl' paJ'- 
tpm in Zaiezicne, nuhis ł'eiam per pallllpm so- 
l'Ol'plll dalam el I'esignalam, ex di\'isione tpl'cie 
I'arlis, eilll'm domino Pacz geuel'o nostw aman- 
lissimo, cum onllli illl'ł', 1"'(ll'rietale et. Ilmuinio, 
et cum omniblls 1II'I'falol'llm honnl'um suł/llilis, 
spl'viloribus, nohilihus, et kmelnnihus, al' ulrius- 
(Iue spxus illillt'l'is hlllłlillihus, et poruIII sprvicijs, la- 
IHll'ihus, lIileijs łlwllis, fl'l IIIH' II I n 1'11 m f.llll'fłllliaf'łll1l, 
ilC alij" _ IltlihuseUlIulup 1'I'(I\'ł'II'ihus, cpnsiłnrs, uli- 
1iIatihus pl nhnneionihus, agl'is, pl'a'is, pascuis, 
8ilvis, nelllol'ihus, hnnis, hOI'p' is , lJuPI'cplis, 
sl'inelis, vpllacionihus, I)UanlllH'UIIHlue fl'ral"lllll pl 
casl.ol'lllu, ac avium iHlt'ul'ijs, 11I011'11I1inis, porullu)ue 
ł'moli IIwnt is, slagnis, I'iseinis, f1uvijs, I'iv ulis, ac 
e01"ll1ll declIl'sihus, ira 10łlgp, lalp, pl cil'cllmfel'en- 
cialitel', )Innil Pildl'm hona huiusmulli pal'lis tel'- 
cip, per ł'anclem sororem nohis I'esignala el dn- 
nala, lenuimus, hallIIimus 1'1 IHISSPłliIllUS, I'arifiee 
1'1 Iluie'p, nihil Jlohis in pisdem honis resPI'- 
vanl ps, 111'lliIllUS, c1ona\- illlUS pl rUlllullimus, IliI- 
nmsllue Clili rl'",'inllls el roni u II illlus lIlIIla I ione 1'1'1'- 
pellla et ilTp\'(lcahili, I 1-'111' nil 11111, hilhl'llIllIlII, 1'08- 
silIpIlI111m, ul i t'1'I1ł' lullllłl , f'u'"l'is et I'pqłPlllis lelll- 
p(lrihlli', vellllpllIllIlII, IlonanclulIl, alienalllllllll, com- 


. 


(J) IbBeJl... AJlbrUMY..TOOH'I"h I\..RaL rO.'LlllaHrlliil, nocJI"tARiA B'h IIYJlleCIIOIII h 110.' t,,,"/; Ra'. rcro 3I1a"e..UT8ro D-h JlHT01; pOAa, 
6b'JI
 EnH('KUno"',, ':IYI'KRJI'II, a nOł-.'t. CMł'IITH IIM.1PH. ł: II HcJI1. ona . Joanlla Ha"b )10A8 Jt,lIs..u.1i JIH1'ORt'KItXII, Ił03B('AeH"b H" 
81"0 aoclOUIICTIIO III. 1:>36 r, Y..el.'L 4 CellTlul'" 1555, nOIlOHTCII ..h liaec.\JIa.lbIlO"'I, (;0001.1; "-h UU.'bll"t. B-. '1aco...."t 
CB, "'"BO'-"0(111143I'O lil,erTił. rA1; eMY COOI'Y'Ke""L npeKpal"llLlft "I'81110P"blll lIaMH ,II"" ". 
(1) P.llweł :Ą.lgimunt Xi"ltę Ol8zBńskie. oBtatni po mieczu z tego znakomit..go Litewskiego rodu, a po Biskupie Jllnuszu z Xiqźqt 
LltewskJ(
b XII-ty z rzędu Biskup WileńB l ti, Wstąpił na tę Katedrę z Biskupstwa Łuckiego wr" 15'i6 umllrł 1

)1\ roku 4 WrzeAnia 
poch
waJlY w Katedrze WiletlBkiej w Kaplicy A, Krzyźa gdzie pamięci jego wznieBiono piękny marmurowy 
pOUJDJk, '
		

/Baltica_004_07_043_0001.djvu

			. 


" 


mutallllum, et ad usus suos henpl'laritos cnllvPI'- 
telulum, pl'oul siLi et suis succf's!'ol'ihus mf'lius 
et utilius villt'llItlll' expPIIiI'P. Pl'ptpn'a, pi.lpm 
domino Parz, gpnpl'o 110sll"ll, tel'ciam simililpl' 
llal'tt'm in honis I1amUlla, Ilup ad nos PX JllII1C 
iUl'e dOlla(
iollis pel' eallllpm SOI'Ol'pm, lIohis post 
mortem illius fade dt'volula 
ulIl et ip
o fado 
COllcessa, cum omllihus iUl'ihus 1'1 I'l'0prit'lal ihllS, 
uti ill alijs supl'adidis IWllis ('xl"'ł'!'!'um e!'t, e- 
eiam pt'qll' I ue tellellllum et 'pos!'illl'llIllIlłI ile \"('n- 
,dPlltlum, Ilue I'0sl nwrlt'm ipsius sorol'is ad nos 
df!\"() I u i l!t'hrllt, e}ruh.m ex nune cl(.climus, da- 
muslJuc el eunfclTimus I'l'eselll ilms, dOllat iOlle I'p'"pe- 
tua el il'l'e\'lwahili. Tillllol'lIlII ililllue helwfieio- 
rum sua magnificencia et !'ui suceeSSOl'es, me- 


35 


mores exislelltes, 1'1'0 nosll'a ineolumilale neum 
oplimum et maxilllulII I,,'prahulltlll'. IlIl'IIius rpj 
fitlpm et le
tilllonium sigi Ilum 1I0Slnllłlpl'l'SelltiLus 
psl suhappen!'um. Achlm el lIillum \'olpe, ipso 
tlie sanc\i Galii. AIlIJ() Jłllmilli 
lillrsinJ() (Iuin- 
gPlIll'simo vigesilllo sel'timo, 1"'l'selll ihu
 ihillem 
vl'lH'rahililms, hOllol'ahilihus ł't IIl1hilihllS. Nieo- 
lao Volhol'z Vihlt'lIsi el Slanislao LUI't'oriPII: Ca- 
IIOIlll'I!', I\lathia plł'hallo \'olppn!'i, Stallislao et 
I\lal'tino Cal't'lIallis, Alhel'lo AllIll'usl'hewiez, Aligu- 
slino Phul'sz, Stanislao O(ladww
ki, Jaeoho CaHuir, 
al' alijs sl'l'vitorihus {'t fallliliarilms lioslris, tt'sti- 
hus cil'ca prelllissa. Palllus Eplls Luceol'iell: 
mallU I'pna. 


e.. no.\"oIlHoA aanucu XI"'HIIJqeAcR B'L ceMeAIlOM', apXIIB1; ,!I,1;/lCTBHT, CTaT
Raro COR1;TIIHRa KH"3" IIpRRelt 
O."Hnt'Karo, nHcaHllołi H3 6'łAbUJOM"h ne[traMHH1i. 1IŁ-'łaTb B"L ..aw-łł H3"b .....ITal.O BO("Jlia l'''' OTTIU."KOM"h lIa R.118ł'HO:W"b 
BOI'I<"I;, BlICHT'" Ha W".'KOBOM... ae..CHOM,. l'H)!'K1;, 1.1')'.0.... uaAnUCI.: "Pauli Ducis Olschanensis ł:piscopi Lu- 
ceoriensiB." Ił.. CJ,eA"H"I; ABa aHrCJla CP£AO apa(ieclloB... Ael'JllaT-. I'-IIIT'" C"I; rep60.b r"unott..HTan.yC'L. BaA'. 
I.LIUTO..... EnHClIonCKaa IIHTI'a. 


Z autentyku znajdującejto Bię w Archiwum rami\ijn
m KBi\jcia IreneuBza Ogińskiego, pisanego na dutym' par- 
gamioowym arkuszu_ U dołu pieczęć w miseczce z tółtego wOBku, na czerwonym wosku wyciśnięta, przywie8i8ta 
na jedwabnym zidonym sznurku_ W otoku nBdpi8: "Pauli Ducis OlschBnensis Ep;scopi Luceorien
is." \\ e jrodku 
dwaj aniołowie siedz'łcy na arabe.kach trzymaj, tarczę IJ herbem Hlppocentaur, nad tarcz. infuła. 


XXIX. 


.IIIIł lilii 


lIplUJll.A..lei'iJl C7.1ZU3.łly"iJa. L oC606u:JH.'iJ(LHJląa.Jl lOpi.n lPpauąUCh'a CKOPllUY 113?J noiJo 6.10.- 
C1/lU 06blh'U06e1l11(lćO cyiJa a 1Ilah':Jlce ]Joe6oiJO(Jo. h'acme ..1,1111060 u ClllapOC11l?J. Auna 
6
 JłplllW6Tb 1532 z. 21 lIoJl6pJl. 


Przywilej ZygllllWlll L Jerzelllu FnUlcis:.kou'i SkorYllie U'yjmujący .ąo z pod juryz- 
dykcji Sqdów zu'yczojnycII ura? Z pod uI/ud;;.y lf.Tojewoduw /'ia.Ii;;.lellallow i Sta- 
1'ostów. JJlllorNllIY UJ /łrakoU'ie J532 r. 2J Listopada, 


SigismllluJus Dei p'alia f'le, Sigllifl
iłIJlIIS If'- 
nurc pn>!'l'lJliu III '111II1"lI1II i nIPrł'sl UIII\'ersis ł'l 
sillgu1is, 1"'al'Sł'lIl ihu
 ł'l flllul'is hal"lllll lwI il'jalll 
hahiluri
. (.lilia nlls iIlIllUt'IIII'S supplil'acilluihus 
I\UOnlllllalll COlJsilial'iurulII lIosll'ol'UlIl, ilC COIII- 
melldalam hahcntt's virlulelJl el t\oclrillam ill 


. 


ariI' IJIl'cliea IHlII \"lIlga/'t>1II pel"lnam pl I!extf'ri- 
lall'lII Ge01'gij Frauf'is(,l) S/rol'illa lic Polol'zko ill'- 
I iUIII ('l lIIt'dieinc I)Ol'llll'is, l'UUH\IIt' sillgulari gra- 
lia lIostra prllptel'ea prnst'llui Vlllł'lJlł's, illi hallc 
illllllunilałt
m el prerogalivalll dillHlalll et COllee- 
dellł-łam lIuxilllllS, dalllusllue el eOllfcrimus lelwl'C
		

/Baltica_004_07_044_0001.djvu

			pl'psrnlium. sir vi/lelicpt, lit nemo tam iu I'egno 
qllam in l\'Iagno UlIcaIII nostl'o tilhllanie et tpl'- 
I'is PI"II
sie Samllg-ilhieque alijsl)lIe dllmillijs UII- 
st ris iu Iluacllllll"e cau
a magna vI"I I'arva il- 
hlln dIan/Ii ;ul iwlicia Il'ahendi pt iudicandi (10- 
leslatpJI1 hallt'al I'n'll'l' nns ipsos, surCeSSIlI'l'SII"e 
u08l1'os. Clli cl"illpm dlldori )"I'ancis/'o llIailll't'lII 

Tilliilm f.II'ienlf's I'll'uam secul'ilalt'JI1 1,,'p8IaUlus 
pt cOlwedimus ac illlllłł in luirinJwm pl I'l'ole- 
diOlwIU nllsl ram an'il'illlllS. ul slIh ea sil in omni- 
bus Itwis Hl'gni nosll'i ac l\lagui Uuealus nllsll'i 
LiIImanie 1"'ł'llil'li el alilJl"II1II Ilnminiol'um uo- 
sll'ol'um Sł'I'III'US no olUnia violl'ncia qual'llln- 
cunque (lC'I'snnal'um, npmlJll"e illum aut pius ho na cle- 
linel'ł' aul. art'slarc'l'lIs,.;il, sub 
I'avi IWIIiI 1'1'11 al'hilrin 
1I0slro iml'lIllI'uda, eUIII/I'IIICIUI' IIIIClllrt'm ..'rancisnlln 
in ea civilale ('l loco in cluO silli mansionem 1I1"le- 
geril essp f'xl'mplnm el lilll'rum volulłłus ab omni 
onere el spniliII rivili, ipsumlJue pt lihpl'em faci- 
mus ah PO ipslI Olll'l'e civili lJuorulUque, eximi- 
musque eliam ilhllłl a iUl'isdicrione et potl'slale 
omuium pl singullll'lIm Valatiuorum, Caslplla- 
IlonIIn , CapilillWOl"llm, alillrumque dignilal'iorulJł 
offirialium et judicum cluorulłłl'ulllclue. Ut au- 
IPlłl i.lf'm ipsp dlldor Fr.m,'isrus Skorina huiu
- 
modi I,,'prllgali,'is e( immunitalilms 111'1' III1S jJlj 
graciose (:oncessis senll'ius ł't cOJl1modius fru i 
(los!-il, uni\'f'rsis el singlIlis ruiusclllllqUf' stalus 
1'1 condil'illnis tfignilarijs offil'ialilms ac Regni el 


. 


36 


lUagni I)ucalus LilIIlIanie Samngilhieque aliol'lllnqlle 
clominillrum nostl'ol'llm iUllil:ihlls CllIihlhicumcl"e, 
ac civilalulU et 0Pllidlll'lIlU (ll'IIeonsulihus et con- 
sulihus; illlvlI('alis, srahinis I't cOlllnmnilalilms pt 
gf'lwralill'l' univI'rsis sulIIIilis nosll'i!'i in regno 
et Mag"IICJ Uueillu LilllUilllie alijsllue dUlUinijs Illl- 

ll'is fil"lUilel' 1II'ł':wnlilms cllnHuillimus I'l llIall- 
clilIIIUS. QUiltellUS tlirlullI dodllrem )".I":II1C'iscum, 
cluem in (lroll'cl ionem nosll"am SUSCpPIIIUlS, I"'e- 
clietis lillPl"lillihus imlUunilillihus pl 1"'PI'(Jgativis 
utifrui, polil'i ł'1 g"ilUlIc'l"e pel'llliltillis, in illisllue 
1'11111 I
OllsPl'vł'lis I't Ile causis eius 1'I'I'I'atis f,"e-- 
1lf'l"illilpl" Cfuihuscullłllue milgllis sive l'ill'vis SI' 
inłJ'lIlIIiUpre ł't alicluilm vim illi infelTP, vf'1 ho- 
na I'ius ar'pslare 
C'l1 tlplillel"C', aut pUllelem ."I"all- 
cisrum J)lId(Jl"f'm' ilel aliCfuiI Ollel"a pt I'l'l"vicia 
civilia, nllJl"e aliorum civium illius ('ivilalis ill 
clua clllmic'ilium sihi dl'll'geril, ohelllula clllllpellc'l'e 
IUlII ilUlIf'alis, nec alilluis VI'
ll'IlIn mull'at 
ub 
(lena nosIra 1'1'0 al"hill'io nnsll'o, ul pf'af'lUissum 
esl, im(lonpllIla. Quotl ad omniulU et singulo- 
rum clulIl'um intel'esl nllliciam tleelucimus el 111'- 
duci vlllulIIUS, hal'um tpslimollio litlel'al'lllll, Ilui- 
hus sigi Ilum nosll"ulII est ill'l'l'lISum. H.Il (;I"a- 
C'ovie fl'l"ia spcun,la fl'sli Silnde Kalhel"ille vil"gi- 
nis, anno domilli lIliIlesimo IJlling"l.nll'siIUO Il"i- 
cesimo seculldo, HI'g"ni nosll"i XXVI. n"lario np- 
vpl"l'lulissimi in Chl"islll Pilll"is Hcnnini 1'1'll'i E- 
(lisc0l'i Cl'ilCOVif'IISis c'l Rpglli Plllonie Vice-Cacpllal'ij. 


H." IIHuru KOpOllllblX'b MeTpH...'L, N, 48 CTp. 3118. 


Z bięgi metryk Koronnych N, 48 roI. 308_ lit, M, M. 


_l1li1 


xxx. 


rpa.iJtoma Clli?1l3.'1IYIli)a L oC606o,JICOaWlltall f/JpaH11;llC/W C1i.OpllllY OJ/l7J cyiJe6l1a;!o llpeC.1TbiJo6ll- 
Hill 3a iJO.1t?ll pOO/llllO CłO 6paJ/la JI(Jalla CKUjJllIlbl. ,!/,alla 67J lijJa1i.06Tb 60 1332 l. 5 FC/l6apJl. 
List Zy,qlll1l1lta 1 llwalniająry Fra/lci.y;:Jw ."korYIlt} od poszukiu'ul1 sąduwycll za dłu- 
,qi 7'odzollego brati! Ja/la SkorY/lY. JJalowlJllY UJ lrrakowie /532 7'. d. 5 Stycz7łia. 


Sigisll1ł11ułus I'lc. ptl". Significamus pic. QUiil ron- 
stitulus pf'rsonillitf'1" cn!'iun Iwhis (ll'ovillus H',milIlUS 
Skorinil-iul"ll'scens ill ł'lille lpgiltilllil conslilulus civis 


\'ilnrnsis pXI'"suir, clIlCIel ipse illll'lIi
pns pgn'gilllll 
1'1 filmalllll1 FrallclscUIU Slwrina cif' PoloC'Zko 1111:'- 
IlieillP. 1101'10I"I'm (lilll'lllllłl sllum I'er llolJllUllos
		

/Baltica_004_07_045_0001.djvu

			JwltU'os el alios Cl'edilol'f's (lall'is sili famali olim 
Joannis Skol'ina civis VihwlIsis I'ilcione dphilo- 
mm (lillpl'nOl'lIm Il'ahi; lam'l"am ipse umllia el 
singul.. hOlla llIohilia el imllluhilia mOl'le ip
ius 
olim Joallllis ci,'is \'illlensis dpl'plicla l'ecppissPI 
et deJ,ilil illills solvel'e nollet. neeugno,-il (luhli- 
ce COl'i11ll 1111his, IjIlUlI ipse Iloclol' Fl'illleiscus pl'e- 
diclus mdla huna post mOl'lem Ilirti ulim JOiln- 
nis Skol'ina pall'is sili nomani dł'l'elida, I'ł'ce- 
periI, sell ipsemet numilllus ill I umllia et singul.. 
eiusllpm Joallllis Skol'ina huna Iillllluam vel'us 
ci IpgillilllllS fililIs ci 1]('l'ł's ipsills sllt'cessPl'it, 
nonnlllliHluf' IIt'hita I'alt'rna Ił'gilinlł' I'I'0hilla iam 
cxolvPl'il, et II"C soluta nnndlllll eSSf'nt iIIorlIm 
solllcionem pl'eslare (lal'allls sit. Qllod nos om- 
lIillllS, II 1111 1'11 m illlpl'pst 1pslalllJn psse volllmlls, 
I"'psenlihlls m.m(lamll
, ul pl'pfalum f)oclIlI'f'm 
rrancist'ulll Skorina cOIIIl'ił IIIWI'II1I1'Uln'l"e df'l,i- 
tomm el IHlnnl'łllll frall'is sui gf'rmilUi Juannis 


37 


Sknrina Ci,'is Villlpnsis 1"'I'dicti ad cUluscumllue 
inslilnciam ali JlItlicia veslra non pvot'I'lis lIec 
iwlief'lis, sed ilhlln ah omlli impptlcionp pt in- 
slancia Iluorunu'ullulue cl'f,.lilonlln CUiUscUlllIllle 
rilus conlra (ll'edictol'um IWllol'um pt dphilorum 
I'PI' ipSlI1II olim JUilllnpm Skorina fl'atr'pm eius 
cOlIll'adol'łllJl ahsnlvalis, non ohslanlihus Iluihus- 
cUlllllue lilleris IIlJslris suh '1uovis vedwl"llm te- 
nOl'e pt suh qllal'lllłlll"e dilla de Cilllcpllill'ia no- 
slra cOlItra illum ptlilis, IlUPIlI el WIS ahsolvi- 
IlIIIS ilC ahsolulllln esse ilh 1'01"11111 solucinne dpcla- 
I'ilJnus pl decernimus I'er I'I'f'spnles. Qllihus in 
IpslillllJniulII SiKi Ilum nosll"llm esl iml'ressum. 
nill Crill'n,'ip. ff'l'ia II"inla fpsl i I'respnlacionis 
Sanetaf' I\I..rie Anno J\WXXXII Rł'gni no- 
sll'i XXVI. Hp!;11 io Rt,vPl'p'lIlissimi ill 
 Chl'islo 
Palris tlumilli Ppt ri E(liscopi Cracovif'nsis f'1 negni 
Pnlun ie V ice-Callcf'lIarij. 


Z kai
gi metryk Koronnych N. 48, fol, 310 


lIa" IIUHI'U ti0POIIHbIX" Me'.r"Il'L N. 48. CTP, 310. 


_GIL 


XXXI. 


Plblllellie rpOOIl(,IICh.'ll
O CmapOCJIlbl Boi'iąTb,rll Tpe6clta.?o no OTb.lY Baclląbl Jlllą06011. 
ClJ TporJlleIlCh'lI.JI7J ,JflbUlllll1lllO, JllJ PO,"'WIIO. m; _h'yiJaefJll'le.lJllJ. COCJlIO_/l(JlIleec.J131 IIO.JJl 1539 i!. 


Dekret Grodzinl.r;J.iego Staro.r;ty lf/ojcierlla Treb.r;kiego UJ .4iprawie If/ a.r;icy Ilłco1lJ
J z Gro- 
dzielłskim mieszczaninem Romanem Kudajewic:,elll o zaprzedaną córkę. {erou'allY 31 Lipca 
1'. 1339. 


P mIali I,Y.\ilellllll n nilf'II
11 1I1I1
OJln ClIel'...... 

h{a .ho.UI .ta (::i 1:) /I. II n n UfJI/"J'(!X 'l'IIt'ÓI'lillll 
CMo"'I"'." ('C!tllł TOI'O l\I'.'IiI, CTmlYlllulI O.IIIJUlI'...O 
111'1'1' ,\Oltlllfl/O 'mll il\OIl1,iI naCI/I
iI 11111\011<1 ('IIf'I'T" 
:ł'I. ,lI.0....010 ('1101'10 1\111.1.111"1110 II 3'" lIlIIIIIUl"" 11.'If'- 

Ipllf'nl. ('IIOIn1"l, II itill,lfIllil.'IiI mi ItIf'U\I'IJJJIliI 1'0- 
110,il.elll
"łJI'0 POltliłlli1 .. \",\ilpllII'ln .I....M 06....1.11.\1.... 
:łalll'0,\iI.m l'I
!t1ll e!tIY 'TYIO ,lI.o'ltiY cumo JUil.lilll- 
"Y n'h 1I0.1YI>OIILIO l'IIOIIIClI, lI...e TOMY eCT.. celtl'" . 


11(,0 OCJl'b :1'1;1'"", 1'0 II a Ii'" 011 1'1'111'1' l'PO ,\n'ltiy 
MOlO lI'h lIenO.11O neIIHI""" Ile n'lal'" ,\.UI 1,01'0- 
POII "1111.11111101. PIHlilU li J .\aellll'I' I , 0'1'110'1 '111- 
1U1'1I/ 1I0Il't.\II.1'" "l"w,\a (
I"I''', 11m" olla MII'I; 
T
 10 ,il.O'I"Y ('11010 Ile :H!('...iuIII.m, a.le OUI'.I" "1 10 - 
,\ll.1cl:m "OIlY 1'1 10111 1'11 il 11f
 3a 110.11,1"'101 ł'l JO - 
lIiN' llli... olla 1I01lt!.\ael''', lIa 1II1'o;ti II JJJJc...... 
Ii
-II.JJJII n'h cI'oe 81iUI, "01'0"1.11/ JIII('T'" lIel'e,\o- 
M 11010 1I0tiJJaAa:l. Ił TOM'b JIIICTe 011111') 1!1'1., IIIK 
-lO
		

/Baltica_004_07_046_0001.djvu

			1'88 lIaCllnił IIfło.1,a:!a ,l\O'l"Y cno 10 IUa,1aIl..Y 
06e
II, ,rl;'lIIe POM;"'Y GYA;,eRlI'IY 3a ..OIlY 1'1 '0 - 
mell. nm'1I1
;' 1I0Il'I;.""
la II e('M Ile III 'O .\iłml,m 
, . 
ooe.lII, .'1.0....11 ('nO(,II, a.'IeM'" 3;'
1'aUI....a e"y 11'1. 110- 
JI) ..0111010 1'llOlIIell ił Ile 0"1. ..oll'li. (0)1;I1I CTaUlU 
malll;Y AO 1'1'" II 11m lUIITbl;olUl'ła, "01'°1''''11 "1 111 - 
, 
...OM'.. 111,1.;1 II 11('11;11'1. (
1I010" TO
IY JIII('...y "1 111 ' 
JIOi"HJI. II "1').1,1 1'0" 1I0('...am.III,1O clrl....l>ił 111;0 11'10- 
1'8111U0I'O "'HII B'b IIH'''"II
Y Jlna AIII')cl"a ci (:,:) AIIR 
II'"mo..., 6Y),Y'1II lIa)1 lIa IHI1")-IIIY c m"'O
1 11011- 
TOM II :I 6)11'111("1'111,1 It O )1311 ")'A;U'IIII'II, TOI'U ('II'liT- 
1\a ('uuel'o 1'llIIlIIl>ił ]UIITIOOIIII'm lIPI''' A mł\m 110- 
CT8mIJI. 1-\0"'01'1.111 ('n.t...Oł: lIa IIM1';",e m'lIIo lIe- 
licA IlaJIII ('o:m;uła..... II 11011'1;,\11,1, lIi1> .'('
m 111111 
TOM'" UblJI, JlI> Ito
lall "'''0 IIl.II..... Y "nIlU'I. ('CT 
A. t' , 


38 


n'.. 1I0:IY1>01lblO qłOmell, 01' G(>
I'lIl11oe ObmY"II., a 
IIlU"OIl... 1'llOUlCII l'OTOnl>lX lIa('III",1 A;U. A Ta.. 
JI OJ.lC.'lp.iłUIIIII am:lOo... II 01'111'1')" C1'OI'0l1 II 1111- 
.'1.11'111 IU"I III'C...)" 11111)"10, "01' 0 l'all el
Tb III'0TIIIII.y 
III)f1UY GOil\l'('
IY TY-Tl'ili II XI'e(
TMIII('''OJIY, ..a:IiłJl 
ccml 1'0'1' JIII(
T el'o "Y"'IIJII CO.1,I,aTII, a lIallY Po- 

lallY 11('.,..1;,'1 ('UlII 1..1;1111:111 (
1I011 lillllY 1'lllIIuell 
U:U....II, a 'I'Y-IO .'I,l
II"'Y (
('MII 3 1Il'1I0:111 IU'C,'IYUllloe 
11...:1110.11..... fio TO Ile l'l
-"" ..e 'I l'O,\lIiłl1 aOM Itm....;;' 
M'I;c!a ),O'II;Y', "00 on'l
b l'I,II1<1 II lIenO.IlO lIe'IIJYIO 
1I1"I,1,iIIlił"l'lI, XIIÓił MUilil....... :calll'0I\aTII, ""Oil> TaJt 
1ł0('IIu,a 11<1:1;"01'111. 1I0C
le IIfłillm lIallY I)O)IiIIIY 1\0- 
II)" 1'1"'111('11 3;1 ('11010 .w....Y 1It'I'e). 1I11H.\lJ)I'" 3a- 
U,"J:ł1"lI.'lił, ił ('11010 AOII"Y O:JRJIił II 1'0 ('oo.t II'" I\HII- 
I'U 331111Ci"I'1I ,'I,il.la. 


; 


113 b allTOlłoA IIHHI'U "pO
HeHCllal'O aaMlla XI'8I1Rl.LleAl'ft o... lIu..eIlCIIOM" Ll,eIlTpa"bIlOIll'L "P"8D1; aa I :;39 ro
'L 
JlRrn, 41-\2, 


Z kaięgi akt. Grodzieńskiego zamku znajdująctij Bię w Wileński(!m Centraln(!m archiwum z r, 1539 roI. 41-42 


""IDe 


XXXII. 


llpU6U.l..leidJl JfopO..lJl CUi'1l3.MYIli)a A6lycma C?j lta3Ha ' lenie.łl?j AOlYCJlIll1lY P01llY1l0Y 
no C1JlO lplloeH'ó e:JICeloiJlla?o :m:a..lO(lUllbJl 11,10 JfopO..leOCKOll h"a./IlbZ. ,4ana filJ Ile1llp- 
lW61b 4- l/Jeof1a.AR 1549 ?. 


Pl'zYl.l'ilej RrÓlll Zy,f}lIl'llllla 
grzywien l'oczuei pellsji ze 


Augusta pl'ze:'lI11Cz.aJący AUgw;tY"01l'i RotundlIsowi .'lto 
skarlJ'll b'rólclI'.'ikiego. lJllloll'allY lIJ Piotrlwwie 4- Lutego 
1549 l'. 


Sigi
llIl11l1ll1S AlIgllsllI
 f),'i 
Tal:ia Hl'X Po- 
lonie etc. Signifirallllls lellUl'I' 1'l'esenriUIH (11111- 
/'um i III "1'f'!4 II n i Vf'l'sis, qllll,1 nos ;ul i 1I1f'I"('e!'
io- 
I
pm !'ł'H/'f'llIJissimi d"mini Sallll/f'li
 Episc0l'i 
Cl'acovlt'nsis pI Hpglli nosll"i Cancpllal'ij, fl"IIi- 
IJIIIS el d(lna\'imll
, (ll'lIul viglll'e pl'Psl'lIlilllll ,Ia- 
mllS ar dUllillllUS, Ilł'lISil/lwm allnllilm ePlII1I1lI IlIiir- 
ranulI "t'IIf'l'ifhiłi AUgllSlilltJ Jlollllldo illl'ił- ull'i- 
IIs(l"e ()Octlll'i, r.am
pllill'iae scrihae, Pilili qllam 


.. 


p 


ali slI!Jlilllilliollelll 1Ił-'1I1l! ill El'isclIl'alllm CllhłH'lISl'm 
I'pv"I't'IIIII1S HuminII!' 
lauislolls 1/0Sill,'i, dl'sigllallll' 
E I,isr0l'"s Cllln1ł'n!'is, t'X I Iw!'all"" lI"slm n'ci I'el'e 
ł-IIlilIlS pral a st'l'pnil'sinw I/Iilll ,Iivu ł"'l"pnll' IIl1slrll 
illi III/na lam, Qllalll 'I" i 111'111 pensiulU'1lI singlIlis allIlis, 
alInIIm a UI/miniea HpminiHPl'e illeipipllIll/, allIIi 
III'ap!'ł'nlis, ila ul ruml'lf-,1I1I1' ill III o 1'l'uxiulII miłleł-i- 
mil quingenh'simo qilillllllilgesimo ('a,lf'm Dumi- 
nica U"/IIiniscpl'e dieta 1'f'I'l'il'en> illum vulumus,
		

/Baltica_004_07_047_0001.djvu

			« 


. 
. 


et dOllatiollNn huius pf'nsionis a sel'ł'llissimo 
sandae lIIemoriae; IliU'PlIll
 nosłro. racłam in il- 
hun Jllpllarie ł ransrUlltlilllus, hane c()Julil iOllem 
alldpll.Jo, ul lihf'I'um illi sit Ji(.nsioIlPf)l hallc in 
(Illildranłl'm ł-łislrillllt'rp, ac sillgulis (Iuarłualihlls 
incipiplulo a quarluali Sallcłaf' Trinilałis proxi- 
IUO vig('lIas (Iuinas llIarcas lI!'llue ad lolius sum- 
llIilP. C91llUIJI malTarum ('lImplpllIPlllulII ł'erciJlerp. 
QlIaprofllpl' sincpritati tuap l\Iagnifiell Spilcolli de 
Tha....o\\" CastpIlano Voinicensi el Hpglli noslri 
Thrsaul'ario, al' llrzpzuicellsi, KI'Zł'pieensi, Krze- 
szovipnsi(luP Ca"ilalwo, ae vohis Thł'saul'i nosll'i 
notarijs i(1 signiticatulII llotunHlue esse volulllus,' 
lIIalldanlps III pl'dpdil'lo Augu
tino Rollllulo cpn- 
tum llIal'er\
 \"pl .lIlpgl'as ali IlumillicalU Remiuisce- 


39 


re amIi lu'oximi llIillpsimi (Iuingf'utesimi quin- 
(Iuagpsimi, vpl sillgulis (Iual'tualihus, iucil'icudu 
ił (Iuarluali Sanclae TrilIlIalis pl'lIximae vigenas 
(llIiuas, vel (llIlIlII(ulofllll'!ue ,ul arhitrium eius, I\um- 
lIIollu cent UlU m,U'I',"'UIII sunllna anIe ."111 i de- 
cllrsum cOIIIJl'palur, ex Thr
alll'o noslro realiter, 
Illpuarie el CIIIU pl'feclu (lt'l is, darilluP sine (lUil- 
vis mllra faeial is vpl pi. \"pI ,!ui ..h PO ill I flP- 
cllnialll hane IłPI"l
ipipn,lam cm.tilutlls f(lI'rit ha- 
rUIII lp:lłilllllUill lilt....II'IIIł1, .Iuihus sigillIIlU 110- 
slrum est ilJlł'('nslIlII. HatullI Piolhl'cllviae qual'la 
I<'ehruarii illl II II dOlłlilli !\WXLlX. Rpgni nu- 
slri XIX. Hplalio Hpveremli in Chrislu palris 
DUlllini SanIUelis I\laczi,jeowski Episcopi Cracoviel1- 
sis et Urgni Polouiae Cancełłarij. 


lIa... IIlIorH lIOpOlIObil''' .eTpHII"L N. 76 CTp. 300, 


Z księgi metryk koronnych vol. 76 roI. SOO. Lit, Z, K. 


...
 


XXXIII. 


llUCMto EnUCK01IU .llyzpmw Ba.lepiJf1ta (1) 1i
 lloo'lallleJJlg JJ/aJ/l61bIO, llem1iTb6U'lY, lWUJJtP; 
113R6.lRem
 i?Oll106Hocmb 'llcxooamm/C1ll60fJamb O.Ul Hno y lfOpO.lR cooep:JICaJłi
 UJJITbHiR 
hO.lbllURó. 


List Biskupa Łud-iego TJT aler,jalUl (1) do Podczaszego Jlacie,ja Pietkiewicza o go- 
towości wy,jedllallia dla lliego u lfróla dzie1'zawy BolIlik. 


BJlo.....e.....1I IImw l'II('IIO.\1II1e )llIe Cli 1'11 n:ł.-III- 
liC. :n,III.um"'" a,W 1' 11 II II lI
iI('1'..n II IICeI'O ,'1,061'"- 
1'0 lIi11J11'1I 
1II:IOl
'I'1I :1t.lIIY. 1I,,"Tml, 1111'0 nmllil 
MII.lOl'1'b lIa '1'111' 1111C ..a 1111:1'1) :J .11 U' TLI IIX'" 
III- 


-- 


.10CTII II a 111111'" l)a.\III11I.100'.. II el'o 
1II.10('TII iła- 
mi . 1U111łllm:1li11 /1,1101'11111'0 y 1I1łll l llllle :-Ja lIalllelO 
;\IIIJIOC1'LIO ,11,0 el'o ';IIO:leOC".'1I MII.IIOI"I'JI Ilalla 
lIi11UIII'O 
1II.IIII
TIIIIIII-O lIIIClIlIblUlI 111'111'101:131'11, o 


(I) lIa.llepillH
, III'0Ta('eIlH..'" UIYUII e to 1556 !"Mf'II"', B"b 1:".79 1'. Ero cTal)8Hle!K'b HblDH('aHbl B" BHAbHO 
1f'3YH1LI H OH'. 6bl.n. Ot"IIOB8TCAeM-łł DX... KOAJl.PI"U)"M8. 


(1) Walcrjan ProtBs:t:ewicz Szuazkowaki Z Biskupa Łuckiego po Pawle Algimuncie Xięciu Holazańakim trzynasty Po rzędu 
Bi
kup . Wileński. Wstlłpił na Katedrę Błskupill W'lell: \V Lipcu 1556 r, umBrł w r, .579. On to aprowadził Jezuitów do 
WllnB I był założycielem ich kollegiQlD,
		

/Baltica_004_07_048_0001.djvu

			'łO
I"h 11_ AO Ml'lIe mUlla 
1II':I{)(,T" 1II1(,11TII ..a 'I 11.1'" 
aOLIX II y 1'1'0 1\110.11'111'1\1'11 
III':III('TII 1111':11101"1' 
Ił T01l B'III11I1':I, aOLl "1'0 1...0.lelll'1\11 :tIIIJlO('TI> :1 .111- 
l'MI ('110('(' 1111'111':"1. mimy MII.'IO('TI> O('MOTlleTII 
II 1I0..;a
łOml'fll II ).('lliI\1111(
 C Toro ł
lIa).I\Y 110 lIa- 
1111 nOCIIO).IIIIOIl 1ł1l':lł'1I('I\OIl lIallll 1i1'30....0.1TOBOII 
1III1I11a':IOI'O ;1,110110"'1> li()AIIWm (I). A T:II\"" IliK 
II 3aB'..me namell MII.10CTII - BU'I'O AoululI'o 1111A 
3L1'1II':1"b, 'I'm')."1 II n 1'1111 ..e'lII na III ('II 
1II.1OCTII 
1'1'0 Kllo.ICIICl\ell 
III.'IOC'I'II ef')lII :Ja lIalllY MII.10CTIO 
111 10 ('11.1'1., 1I11i1\.1II 11m 1'1'0 I\llo':lell('l>a 
1I1.10CT 
Tl'llell ..a'III':1 1101'.111'1'11 A.ll1 ('lIl1callll TIoI:\ 1I'1e- 
Heli nmlll IiI'aIllTo.tTOIIOe lIall3 11 mi IUII:tI- 
ł-Oflll.ł3, c Toe 111111'111 II LI li 0110.1 e
'o 
III.IOCT" 111'- 
XO'leTL T..IX 
-IIJIAon'.. IIO:&A11111ITII ail> ':111 IWlłlWl1 
TOT "oc.:mlleu. 1'1'0 1>1"1:11'111'1\1'11 
IIUO('TII CIIII('all- 
11111 T..III mJf
1I11 1131111 G l'aIlITO':ITOIIOe Ilem
Tlm 
,11.0 ero 1\110.'11'11('1;01' MII.mcnl 1I111111f'CeT, lIa 011'1111' 
ero 1>110.1I'1ICl\a MII':IO('TL Gy,J,ł'T 1I11'IIIT '1'...11 BIUI- 
A... 1103).aIl3'I'II. 11110 I\I'AIoI ('e c 1I01l1l('1I11e
1"1> TLIX"h 
peecT)JolI lIall 1111 OTTO':I OTII,,3111IT, B31113 MII- 
JlOł
T" lIa 011 '1111' ue..a.1 '1'01'0 3alleX3'l'11, a.1e 


40 


IIIlcall(".... ':0(11)"" Toe "1'.111 cro li 1'0.lf'IICl\ell MII- 
.'IO(
TII Im'ł'1. 1!3um M11.10('TI> 1I0BTOIIII'I'II II ° '1'0 
1'1'0 Kllo."lClrI>CI\('1I MII
IOC1'1I 111 10 "111'11, 60 Iloa,-- 
M 1')1"1. TO, ilil' 1'1'0 t;"O.lCIII'K11 
1II.1O('l'" mllUl'lI MII- 
':101"1'11 II TIIJI ':131'I\;IIle CT:UlII'fll II 1111111Y 1I11,IOCT" 
'1'''''1"1, OI
"OTlleTII Ila.II...., a II 1'1'1'':111 II TOT .13(' 
Gy AY Ca:tl'b "1111 1'1'0 1\110':11'111'1\"11 
III.'IO(,TII, TO 1',11, LI 
1 13 ). lIa III 1'11 MII':IO(,'l'I1 1III11I1TI'':I(
l\e II TOM 3axo- 
1131'11 :xo"y, a 1',11,1' GIoIX1IO Tl'i" II TO:tl .1111'1' AO 
61I1'I\YII'bc'I'lIa mlllll'l'O 0'I'eX3J111, Tor).... 1131Ua MII- 
.10CTI> TO")' 1I0c.lalllty ('1I0eMY 1.01'0 B3111a MII- 
JlOCTL 1\0 1'1'0 K"O':lell'..CI\I'1I MI1.10"TII lIom':leTe 
..a.IT(' Ka3a'l'1I .'0 lIac AO 11110113 a3cxaTII, ił MI>l 
111\0 "PIlIWII T31\"b II 33111111' 113 UOTO)I"" IW TO.ll>"O 
B TOM'" aJle II no nce)l"" eCTL n3111ł'1I 
III':IOCTII 
AOOIIIol" II 31>1'1.111111011'1 111)11 II Te,"I(')I'I" B 1'0"'" n3- 
013 )111.101'1'1> Ul' Ila.,1I II mw".. il\:I).IIOI'O YT"b- 
IWIIJI IłI(,TII, 60 )11,1 Bc-tl'O ,10ó11m'o nam"lI MII- 
JlO(;1'1I 113).11 :ł1ol11ll
1 aa l'I>nlCII Jl3CK311011 11111111- 
allil n3111ell 1'111':1111''1'11 no.'II'I
aMI,I. lIIIcalI y li Im- 
I\one Am'Y"T 28 iWH. U1IJJelmJlII'b 3 J13,'1\11 Iłoil>ee 
)>>111'1\)'11 .1yltl\llII II 1.1'111'1'1'('111'1\1111. (2) 


(1) HaA'" oappoII... ..ealAY OoaBToII H DR,'IIOIIIRI'OM..., Be6o".Uloe ..1;CTe..IIO C" npBXOACIIHM"" KOcTe..OM'L. OCBooaIlHbIM'L CH' 
I'HaMYIIII,OM" I. 


(I) Bolniki nad jeziorem między Owantą a \Viłkomierzem. - małe miasteczko z ko
ciołem parafjaloym fundacji Zygmunta l, (ob. 
Balińskiego Starożytna Polska T. III. pag. 281), 


(2) nO,l.nOCb ,1;111'" JIIe lIolłel'lIolII',. 1I0TOI'bllll"" H 1
1;.'oe nHC.RO 
(2) Podpis Lym
aamym charakterem co cliły dokument, 


c.. n0,l..'HIIHUKa XpaIlJlIl\al'OCR 0'10 co6panill aUTorpa400U'b y rp. D.laAuMllpa n.IRTl'pa, uanllcanllaro Ila 6".,.. 
WOII'b ,'HeT1; c1;l,oA nH
'Idi 6YJlaro, u,,"t.lOlI\aro O'b WHI'HIIY li aur, AlOliMo,n" 2 JlHHiH, Ub A.IUIlY 12 A. :; "ulIiII. 
118 060PO"HoA eTopon" .IIue,'a "..tOJllcl\llaro B'" DUli," KOHoel'Ta c.,1;",YlOlI\ill aAI,e,,".., .,III'O>ll"HOIIIY naHY 8 
"pUR,-e..1O MII1; CIII'UJI;t.luo1; ;tbl'J.IHUOMY lIallY MaTelO lIeTKeBII..y 'IawIIHIIY rocnOAapR I\IIpO..S ero IIH.'OCTII," 


Z autentyku znajdującego aię w zbiorze lIutograr6w Hr. Włodzimierza Platera, pisanego na al'kuazu 
papieru szerokości 17 ang. cali 2 linij. długości 12 cali II linij. Na odwr6tnej stronie arkusza 
w kopertę taki nadpis: "UPO>llNIOMY lIallY a "pHJI,'e.,... 1110" CnpIIJla..OBe abl'l"HBOMY U,...y IłlaTelO 
IlawllHKY ''"ocnoAap.ll 1\0(10..111 
('o '!nH.10CTH." 


szarego 
złotonego 
lIeTllellU..y 


!III __
		

/Baltica_004_07_049_0001.djvu

			41 


XXXIV. 


llO.lo:JH'clIie iJa1I1LOC JrOpO.leJlltJ CllZ1l3J11YHiJO.lJltJ AfJzycmo.MtJ Cmapoc1llTb llll11CROJllY, 80- 
6pUIlCKOJllY u If.leZllio.uy Cma1tllc.J.afJY X6a.1b-łłe6C/i0.łIlY iJ.lR PY/i060iJC7/Wa npu pa3.MTb- 
3ICeealliu u .lIfjC7lIpalliu -łł'IUI3ICCC17ł66 lIulłcliazo u If.lc1lKazo 66 1552 2. 


Ustawa l'ewizor.ęka 
skiemu i h'leckielllu 


Króla Zygmullta Al
qusta, dana Staro.
cie Piliskiemu, liobryń- 

tallislawuwi Cliwalczewskiemu przy pomiarze i lustracji Xię- 
stwa Pińskiego i J{leckiego w r. 1552. 


USTIIl \V A po czemu ma hie'z plac zono z do- 
mow y ogrodow mipisczkil'h thakze Ihpsz y z wlok 
mieysczkic:h iako y szit'lskich do skarI,u KroI: Jt'Y 
IUosczi i iakie 1'0wpJllosczij maią Licz z Dych 
pelnYOIle. 
W ftlieiscziech. Wszislh)'e mp.isczkye (l1)'acze 
nowo (loczynyolle y II/pze Il)'eklhore deliny sI ha- 
I'ada wna huelowane kćlZlly it'!il h zoswhna ohmye- 
)'Zon, a yako wyel)e w J..lhorpn it'slh w)'Inye- 
nono prenlhow s kazllt'go I,,'enlha wijnnij (lla- 
czycz do skarhu (10 thrzy (I) enyćulze, a z ogro- 
da kaztlpgo w klhorym ieslh (lrenlh"w thrzy- 
dziPSfZY Iho ipslh murg- ijt'clt'n z kazelC'go w}'IIIIY 
placz
'cz groszy oszm, Wloky klhort'hy mit'scza- 
nie Ihrz) maly w)'lmy sz uych placz)'tz czinsz 
weellye n
lha"ey tI grunlLu zYt'm)"e "krum cz
"ahlt'Y 
sluszhpy Ihlok (lodwclIl y i.inn}"l
h (lowiIllJII!'l'zy, 
Czil1hla. shaha 11 hronie c;;nsZlt z ,duk do 
skarbu. Kl'dy ieslh wloka ijetJna zU(lt'-lna ma 
hycz sz nyey czyahlpy !oluzlu.y dwa dllY w Ihij- 
dz)'en, a s pulwJocztl clzYt'n 
"ed('n, a czo mn
'('y 
(lulwlocZłł Z" liI!;c'za Ztl
l'z)'aJ\t'k s thpg-o ma hicz 
w rok okrom wsz('lyaky !'Iuzht'y y )'I1I1)'1'h 1'0- 
wynno!'e'z)'. A wszakzp it'sth łJl'
 SZćlll" kaz,l.. \\ lo- 
ka y I'ulwlok)' klbura ieslh na czphley sluz,hye 
a klIwra na czinsZll. 
Gl'll1llhll do/m'go. Z kaztlpy wloky klIwra ipslh 
osadzona'na czyahlpy slllzhił-' 1110 ip
lh rOh)TZ s cz)"am 
kazą tlwa dny w tll)-.lzyen. A ")'IIIIY I'lacz)'cz 
czynsZlI gr. dwadzieisclya, zylha swl..nke yedne 
yako gr. tI-Z)'t'sz)'C'cz, ow
za szolyanek dwie po 
gr. p}arzy, thpgo wszislhkiego Ilczyuy gr. 40, 


Okrom cz}'ahley slllszhl'Y ktIJorzy szą oszadle- 
ny na czinszu z wloky wpmy I'laezp'z clinszu 
gl'. szesC'Zdzit'szyath, Ż) thłł swlpmke )'edup wallltl 
gr. dzypsz}'prz, owsza szolyalwk dwie pko gr. 
clziesl
'pez, I I/pgo w
zislbkit'go Ul'zyny yako gl'. 80 
czyny kOli, 1 gr. 20. 
. 


Grlllllhll srzedlliego. Z k.łztlpy wloky klhora 
iC'slh oszatlwna JJtI czyahlC'y sluslhye tho ił'slh 
..obicz dwa tlny w thytlzYt'n fi czym kalą a wyn- 
ny placzyez cz)'nszu gl'. Jlijelhnasczyr, żylIJa szo- 
Iytlnke it't1ne iako gr. dzijt'szyecz, owsza solytlnke 
yetlne pko gl'. pyecz; tl/pgo wszislhkyego uczyny 
vako gr. 30. 
. Okl:um clphlł'Y ktlwl'ZY sza oszatlzeny na czin- 
SZlI z wloky w)'nny clacz gr, - czIIU'J'llzipsny. żilha 
-I'zolyallke ił'lhlf' y..ko gl'. tlzie
zyp('Z, 0\\ sza szo- 
Ip!lke ypc!ne pko gr. I'yecz. Tht'gu wszislh- 
kił-'go uc
zyny gr. 55. 
Gnmlhll z/ego. Z każtlt.y \\Ioki, klhol'a ipsth 
oszatlzona ua czyahlt')' sluzh}'e dwa tlny w thy- 
dlyen rohiez s czym kazą w)"lmy Jllaczijcz czin- 
SZlI gr, tlwłłnasrzie, żilha 8zol)'''lIkf' it'c!nt! }'ako 
groszy dzit'szyeez. Tllt'go wszislhkipgo łlcz)'nij 
iako gT. 22. 
Okrom ('zyahley sluzhl'Y kllllluy sza osziulze- 
ny na czinszu z wlok}' wynny tlacz gr. IhI'ZY- 
tlzirsczy, żylh" szolpIIIJ..ł' yt'tlne piko gr. tlziesziel'z, 
tllł'go w
zislhl
i('go uczyny gr, 40. 
SI/wda. Slhacpl II" I'l'z)"ileh,IlJ
'p ijrh Kml: 
l\Iosezy z kazllt.y wluky wPIllY tlacz gl'. tlwłł, ku- 
rłł yednpgo, JiIYt'C"Z dziesił'cz, s Jlpezij włok gesz 
yetlnf', Ztl the pyenyat.lze maią Licz skupowane 
· 11
		

/Baltica_004_07_050_0001.djvu

			wszislhkie (loh'zpby. A s tłwgo l}'dzhę czynycz 
w skilrbye. 
Podwoda, sb'ota, tlolry. S kazdey wloky k'ho- 
rzy sluzą czyahla sluzhe 'hak y S .bieh k,ho- 
re szą OSzilllzune nit czinszu ukrom sluzbł:')' wyn- 
ny w 1"1111. 'hluk SZf'SCZ s czym kitzą na slroża do 
zamku, w l",dwollf'Y wijllllY skazlipy wluky czerhamy. 
. Na kożłlego vuylha miłlą hycz dwie wlocze od 
czynszu y od rzyahley sluz'u'y wolne ok!'om kypdy 
"lhacYił na yrh Kroi: Moscz h{'dą powynny dacz 
po dwu k.lplallu, 
Kowalp,,)), czypslyom zamkuw
'm maya hycz 
dane po dwu wlucze \\'ullle Oli czinszu, 
Van ftliodou1I/. WszisthkYI! drzewa Bal'lIlIJe 
(10 IlIIscz.ich z klhoryeh dan dawaly pudlialI)' wf'llIye 
stharzplf'Y, Ihprasz ma h}'cz z onf'gu drzf'wa Har'h- 
I)Pgo wszisllwk Jłłl'"1 l'uhyf'I'iIUPY y lIa I'0ly dzp>- 
lyonf'Y, Iho if'slh }'f'dlla 1",lu" ieza do skarlili Kroi: 
Jpy I\losczy, a druga I'uddallpn. 
Polawiai. W kuzllym voylhows'wie ma bicz 
polaznyk yedf'n k'lwry ma doglYf'dacz drzewa Bar'h- 
nego y pyplllllwaez 1'0dbYPI'iłll)'a I'sczol ił za pra- 
czą iego ma bil'z wyzwolyou z wloky }'edIJf'Y od 
ezyahley sluzbey a ezillsz bf'ł-łzie w)'nyen placzycz 
do skiu'hu yako ,lwlI 'ho klhory ezyahlc1 shlZbe 
sluzy wedlye grunlhu zypmye y usthawey. 


ł 


42 


Bohl'OWlliczi. Bllhrowlliczpy k'hol'ZY bell.ł obra- 
ny maya b)'cz wyzwulyellY Ol! czyahley sluzbye 
z wluk I'..czawszy od Swiethego I\lykuly Huskiego, 
asz do Swił'llwgo Szyemyolla w thpn Czasz maye 
bo'"'y IlIvycz a I'0mllcz pn z zamku dawacz maya 
'hll ieslh l)'llllzy s pllll'zl'he y sZyt'ezy, a 1"'lhym 
od Swielhf'go Szypmyolla asz du Swielllł'gll J\hkuly 
wynny ezinsz I'laczycz y rzyahla sluzhe shlzy
z. 
fl0tieswiczei y czo gOlllhei rohiq. Na Uwn czasz 
maią hil'z od l'zyahl!'y sluzll..y wyzwolypny II. yedy 
ku I'0lhl'Zphye zamkowf'Y yako wuzey 'hall.o gun'hy 
I'ohycz mai.ł, a I'u'hym wynny uyahla sluzhe 
sluzp'z y ezynsz I'laezil'Z yako y )"Imy I'(lIldan)'. 
Odmiana ziem. Plyt.lliłllom, Altharisl/wm, \Vla- 
d)-cze Arehyml'łlrilhu, ')up"m nusk
'm y Zyt'myanom 
w Ihym regpslrze lIye sza mYf'ysł'za y ul"Oczis- 
eza 0pysclUe yako wyelye II klhlll'pgo z lIieh zYf'- 
mye we \& luk y i..s'h wymyel'Zono lip/y po SkO;I- 
t'lf'II)'U I'pgps'hru wlok rtlzllilwan)'a fllII/dallym 
Krul: Jf'Y I\lusczy w Ihymze l'l>gl's'hrze llil kOlllt"zu 
if'slh oszllhlijwij regeslhl' odmyan w8zislhki..h kn- 
zllPf!"U "f'geslhru y powyalłm ZOSZOhllil Ihak P
'n- 
skif'go yako y.Klyeezkjpgo, yako wiel)'e II klhlll'Pgo 
sz nych zyemye I'0mya..., wIesio y na klllOI"ym 
zaszie myeysczu jes'h odmyanil dana mYf'nowyczye 
iesth 0Jlyszano. 



 


. 


R:HHl'a H31. 801'01)01. BblnH<'8HO H8CTORI.I.\ee nOJloJReHie n8xOAHTCR D'L nlł.lłeR(,
oM1. l'eIlTpaJlLHO."" Ap:ll.HB1i B" .0- 
TOpblfi nocTynHJl8 ua'b IIUlll'lIaro )'1".3ARaro CYA8. 3ar..aoie BTołt IIIJUrR CA1".AYlOl.Llee: . 


KAięga z kt"rej wypisana ta ustawa znajduje się w: Wileń8kiem Centralnem Archiwnm. dok'łd przY8łan'ł została 
z Pińtikiego S'łdn Powiatowego i no.i tytuł następuJ'łcy: 


"Regeslr [Jomie1'Zallia ziem tła wtokg powif/,lhow y lheze J{xieslwa Pijlls/riego, Kliecz/riego wedtllg 
roskazallia y 'Itallkg Krot: Jl'y ltJosczy Pmłll SllwuistilWII Chll'ałl'Zewskiemu Slha1'osczie Pgllskienm, 
Kohrillskiemu, Ktieczkienm, lJ1'Odeczkiemu dzierwwczg &ideczkienm, II za poruczelliem Palla Slha- 
roslhg przesz Jl11la Goreczlriego sp,'awi01wll, a Jana fJul'howskiego li lheze /Jogasza IIlichllowiaa 
Miercziclt wtokg mierzolle, klhora pomyara iesl pocze/ha tła wioSl1lC ro/m 1.5.52. A dokolll'Zolla 'IW 
wiosmc roku 1.5.5.5." 


J!.a.ll1;e c,,"J;AyeT" "l'OM"J;..anie: 


Potem naatępuje taki przypisek: 


. 


"P O m i ara. Kazda wtoka ma w szohge mOl'gow lhl'zitlziesl'!!/. A morg gedetł prenthow lhl'zidzil'sczy 
Preuth kauly putoszma lolcczlIa, a lhak ma hil'z '1'owlIIyallo Ih1'Zgdziesczll prl'nlhow WS!dtIlSZ, dzie- 
sZl/ecz poprucz, lho ieslh '/Jłorg yedell, na klhOl'gllt "/lorgu wedtie sZieu'koscz!l uj/ha ma 
!/CZ posz?J at1a 
szol/lallka ged/la mym'ey Wiel!/e'Ils/rij." 


(3a 8TIIIII" no"oIKeHie). 


(Dalej sama ustawa). 


'El Dr 


ł
		

/Baltica_004_07_051_0001.djvu

			" 


43 


xxxv. 


I 
I 
I 
I 
I 
ł 


Jlucm?J Ropo.ł.R CU2U3J1IYlIOa A(J2ycma K?J HaOflOpHO,lIlY JJ/llpma.lY u CmapOC1/lTb C.A,O- 
HUJllCKO
'IIY rpll.'>opiHJ JJ0.1,;W6U'IY, KOWII?J npeOIllICb16aCmC.R oC1/ta6111iJ/c.R lłOC.1Tb CJllepmU 
EllUCh'Olta BU.1CHCh'a.'O' h'1l.R311 Da6.la rO.lblltallCh'alO u 0l1lOlIlCOllli.R 60 Kll3I1Y UJllTbllill 
rallY11I!/, ,!I,eliCH1/llbl, JJllllllleBO. l6Upallbl U Op. nepeiJa11lb BO 6.lao1buie ll.łe.'HllllllllKa.M?J 
EIlUCKO/la HUliO.laHJ EIllIC1W/lY Ifie(JcKo.'IlY. C11laIllICJla(JY, Ha(J.ł.Y U /l,O,-'Ii1lH1.IKY na1ł
'?J, 
a 1Ilali.JH:e Hll1iO.lalO OCJIlll1iY 1.1 Co!ftiu .h:iJlUllla, oauo B?J Ilap'le6Tb 1511O.I.R 1558 2. 
o. 


t 
, 


List Króla Z!I,f}mullta Augwlta do Marszałka Nadwol'ne.r/o i Staro,ltty Slolll1n.fJkiego 
Grzegorza 1f/ołlowicza, 1lakazując!! re:ityturję odpadłych do Kurony d()hr po ze
 
szłY11l Bl:ltkllpie TYi/niskim Pau'le ..¥Jęciu Ot.ł;;,ml.d'illl .'fie.'1trzU1lOm jego Alikołajoll'i 
Bislwpowi RijollJskielilll, Slalli.
ławowi, Pawłowi i Dominikowi Pacom, oraz J.Uikoła- 
jowi Ościkowi i Zoili K11liciJlej, datowa/lY UJ Parczowie 15 Lipca 1558 r. 


. 


t 


RhlllllC C KHIII' nfJa,lOn...x :łNI'I.CI\IIX nellllCT..IX 
1I0neTY ()UJJleIlCłWI'O, .1CTa (jOił\OI'O lIaJlOił\f'IIf1 
Tllce'm 11111' COl'''' Ał'BflT,\
('II1"b ceMOI'O ML{a 1110.111 
.....ł'DII.I.oro .....1111. lIa II00mx CYi\OIlLlX 3eM"Io('I;JIX 
110 (,D
l'OIl 1'IIOllltLl ('11111'(' Ill.nl'hcKoM... 1I111.1I1;1.'II,I:\'b 
II C)',lOnlle TYT'b y lUII,te,J(' ol'lIl'lmpo'lIIx'" lIell(
.\ 
lIaMII 1II'IIAo
l'" (')",II.OIILl
I'b :
e:tl')'(
KII
I'b IIOBł!TY 
OIl"b
If'IH'łWI'O CTOIlOf' Ilo.\("I'o,lł'I'o lliIIllOl'O II.ma CT;UIII('.mua 
a II "n:111 II /1,0\1111111.... IlCUU'IIII'IOII'b, .1 3 .....IIYI'oe 
('e('1'II'" OT'" jl,f'lliIi.llllt... "1'('II"hCIOOI'O lilII... 1U..- 
1i0JlCUI IOlł'I,ellll'm O('...lIIiłlllll.m II (
ł'ł'1'11... ('n) 
1Illlllmll.u,unoe IICIUloe II all II JI "0110(' Ji:tlIl'I'llIIoe 
II all II :10'1'1111 
T.'IIII
-IIU1M f'ł'
1O 
" IIl'ano IIX "11It- 
111Iił\OIlOe II m' xo 1'("1... 6:lIIł',"OCTII II x Ol"b IIIU 
(1"....,.\a.III.1'I1 :I :I1U',"" "m"oe 1'(' ,J.1"1.('I:Of' 1'blf' 11("" 
IUU'1I11 Mal'('I",IC'I'LU' Ii 1IJ1:m CII"ł\
-lIa HII.U'HI'I,O- 
1'0 lIł1(
".'lllll.lll 11111'1. :1011('11"'1. HKO 1'oGt
 II ('III'IWY 
IIO,<\a II LI, II III'LIKI13le
l'h ToG(', a;Ii'bG..1 (>('11 TLIC 11('11
		

/Baltica_004_07_052_0001.djvu

			"MeIlH M8Te.....I.T...e RIIJI:m nlll'I>yn3 IłIlJIf'II- 
CKOI'O RIIH310 I;II('..YIIY ,",nł'CCł\mIY II 61'3'1'1.11 
el'o MII.'IOCTII lIalloM'h IIm,elUl'lOltl"h II liany 1\111- 
1\0JJalO OCTllliY II cł'c1'l'e (-'1'0 :13 CIIM'h 
IIICT()[U'b 
H301l,UI'" IIO.1.aXb 30 1:1'IUI'b HI;O l> l'lI,aM'b ml- 
Ulbn..b rr.1.ll'bI'I>Ił1I'b II:U....O. A 11II;''''h 6... el'll 
Toro 1I(-,II'Iblllll.1 1:0Ile'1II0. IIl1can'b y lIalll,olle 
Jle1'3 EO,K. 1I111'0,K. 1'II('(''Ia IIJITCOrh IlliT ;'I.el'lI1' 
01'1"01'0 MI,a 1110:111 IIł'Tlla'l'ua1'OI'O .'1111, y TorO 
JlII(,TY F:ro ROI'0.1e8CI>0(-' 1\1:11'1'11. lIe'la1'b Mae('T;'- 
Ton3H IJa 1\)-1'1'0;'1.1>111 1I1'...TIIClleIl3 o;'l.lIa II 110;'1.11111' 


44 


I)Y I> II F:rml> ł\0I'0.JIencr:oe M.I1cTłI IIII('MO"'b ..a. 
T IIIH$ II M"', 8 ;'I.11)TaH nO;'l.lIIlC IIIlcal'CK8a JlYCKIIM'b 
IIIIt'MO""b: Sigislłlllnllus Auguslus Rex, OC1'8<1>ell 
1\IaJlUl1MOl> IIIIł-
al', UITO "1'0 mUleT 1'1.0 1:11111' aeM"'- 
clmx Orn'..'WIICI>IIX eC1"b aallncano, U'OI'O II ('eH 
RlI).bIMYC c 1>11111' 110;'1. lIarnl>nlll Iłlla,J,om,I"11 lIe- 
'Ia'nlll II c 110,1.11111'°" ")'''11 Mope III1Cal14_'I;Oe 1.'1'0 
MJIł
TII lIallY liny UIIJI'I....'Y CeKI,eT;'I'Y ł:ro ,",0- 
1'll:If'IIC.WII M.'II'1'1I eCT'b OI>I;'I.all, 11111:311 y Mn- 
;'I.ł'Jle. JIII ROll'bI'al> 11111'811 aeM. OUl'b:łlell. 1\0- 
.....I>rOllaJI c I> II 111'3 M II 1111 lIelICKIl. 


nOA..HIIRR..'b ua"OARTCII B'b aIlH,'bROIII'L APXRB1I KUII311 IIpuHill OrBhcllaro. HanRCaR-ł. Ba ..RCT1; C1;poA 
nBc'IeA 6YRaro 06blll00BeBuaro .0pllaTa, .I'
 ollay OTTOCI	
			

/Baltica_004_07_053_0001.djvu

			operae pr('tium longo itinpre, quod tantum 
ihi 
nomen ac()uisif'rit. l"ullus esl apUlI alias gł'nles; 
vos admiramini non secus alllu(' 
1I1gł'lum e l"Ilł'lo 
dela(lsum. V ł'stras dł'lili
ls minime v(lhis invi- 
deo. Summo ('tiam ut in (lr('tio sil apucl VIIS 
(lei' lUP licet; modo vicissim pnI veslra 
łł'(lui- 
tate mihi (lprmiltatis non npscirp, quod apud 
nos om ni hus salis sU(lerque compertum est. Si 
aspprius loquol', vos me cOf'gistis, Caetpl'Um ut 
sciatis . immo(lica ()uol'lIIJ1lam facilitate male Ec- 
c1esiis vestl'is fuisse consullum, quihus pl'iłpfpctus 
fuit, miuo breve Histol'iae totius comppn(lium, 
ex quo (lersllicunm vobis fił't, nisi infidelitel' et 


45 


I""ollitol'ie vc.biscnm agel'P nilem, tacendlIlII non 
fuisse in .
1I1to vesll'o ppl'indo. Si nihil fidei 
ohlinpo, aliquid tamen et )Iali(;ap, quae a(lull nos 
pst Ecclesiae seniorihus et pximio Chrisli sel'vo 
DoctOl" i P. lUal'tp'i .I'ihuile. Quie1luid st:ltueri- 
ti!', ingpnue fatpor mihi, non ł'sse honol'ificum 
ila confen'i cum Hlandmta ut a vobis factum esl. 
Valt-te fl'all'(,s ex animo dilł'cti et colł'ndi. Do- 
minus vos spil'itu SlW guh(,f"Ilat, virlule invicta 
sust inpat, donisque orrmi hus locupletet. Gpnevae 
9 Ortohris 15(H. Johannes Calvinus Doctol'. V (erbi). 
D (ivini). 1\1 (agister). 


C'b nOAJlHRBarO 1'06CTBeHuopY'luaro nHCbllla xpaRRlQarOCR B... AI'XRRtI BH..eRCKaro npOIIHRuia..bRaro EBaRre... 
Pee0l'lII. CHlIop,a, lIa KOHRl'I'T't. CJI't.I\YlOl.Llall Ra.\nHCb: "EximiiB ChriBti Servia \linistria ac Senioribus EccleBiae 
Vilnenlis fratribuB mihi conjun
tiBsimiB et vere honorandis," Reddit&e \13 Janoaril 1562. 
Z autent)'czncgo włllsnoręcznl'go liBtu Kalwina przechowujqcego BiV w Prowincyonaln
m Archiwom WileńBkiego 
Ewangelicko-Reformowllnf'go Synodu. N.. kopercie nadpiB taki: "ExirniiB Christi Servis MiniBtria KC Senioribue 
Eccluille Vilnensis rratribul mihi conjonctissimis et vere honorandiB." Rcdditae 23 Januarjj 1562. 


. 


"W e;. 


f 


XXXVII. 


)Jfa.106a1l1laJl TpCUlOma ROpO.lJl C7IIe!ftaHa IlamopiJl HOOCliap6ilO 3eJlIC1W.ny 11 Illica- 
1)10 ]Je.l. Ifll.JI:JIC. JlllJJł06CliUZO J/Uflpll1lY JJoi/IITb, Ha oo..",?) 6?) JJli.lbHTb npu HTb.Jleąlioii 
u TpUliCliOii YJ.lll/Tb pacnO.łO:JICeHllbIU, rallllllO.łb006CliU.łl6 na3b16aeJJlbli'i,- oaHa 63 rpOOIlTb 
. 3 Ho.n6p./l 1579 z. 


Przywilej Stefana Batore.qo, Łrzwrynowi JP'Óynie Pudskarbiemu Ziellukiemu i Pisa- 
rzowi 117. X. L etc. lW dfJm w Wilnie przy ulicy lWemiecl.'iej i Trockiej, Gasztol- 
towskim nazwany, datowany UJ Grodnie 3 Listopada 15791'. 


C1.......;m Uo;ł\IO IUIIJlOI'TIO 1__0(10.1 110:11'101111 He- 
.11111\1111 -"uab .1UTOIICKIIII, I)) Ctillll, II JI)'(' 1\ II II, iGo- 
MOlI1'('I"'U, lUa:lOlleQI\IJII, IIcll,'lalln'l\llII, lillllił\a Ce- 
AMIIIH'JlO.\('l\oe II 1111 J.I X. 3I1alUl)'eM CUYl'h J1IJ('TOM 
HallIllM'h IIIl11elUlIIl
\'h II lIa nOTO)I oy AY'III}I'b, 11;1\'1. 
MI.l ł'ocIIO.J,ap'b \tlalO'lII .'1aCl>alloe Ó(l'lelle lIa alla'lIILle 
II neplllole (
"I)'iłiÓI,1 lIo,3,('I\
I(lóero 3t'MCKOI'O 11-1111- 
capa Ue.ulłiol'O IiIlH3c....m .111"'OBCI\:łI'O c-J':I)lOC1'L( 
1111111'1\01'0, ,łI.clłiI>aRQbJ 0:111'1'1'1\01'0 1Ii1118 J1a6pbl- 


ł 


lin 1JoUllbl, ł.OTO(lI,IMII 011'1> lioJlo.'leM'h IIX'h MIIJlOCTII 
IIO.1Cłilnl .. nł'
III1"':tI -"UJlat'Uh .1111'OIlCI;II:tI IIlw),KOM 
11(1 U III M 1I('IUIt'lI 11(1 ,łI.n0l't
X l'OfJO
lell IIX", 'tI1I:IOt'...1I II 
n MIIOI'IIX'h CIII'
lBax II lIoTIU'óax I
C'IH Ilot'1I0JlII- 
Toe, a nOTOM II lIa 0lt2l), 1I0ACKil(locTna 3CMt'I,O- 
1'0 Ue.1I1KOI.O 1ilIH:lTna .:1 II TO \I('ti 1)1'0 OT lIaC'h lIe;łII
llI'b 
OlA)"'''', R"llIIe 1111.'1111' II B ClIl'alłilX 111'",,3,01111 el'O IIOA- 
CKilJlÓCKOltlY IlilJU'ma'lIIX 1I0aal1'O'IIIe 0I\a:lLllla.1'h 
.. 3all
,łI.LI YC1'allll 'ł H bUl o(jMbllUJJJlBallbeM nO
H- 
12
		

/Baltica_004_07_054_0001.djvu

			. 


TROR'b HaU!łIX II PelJII nOCnOJlIITOe Ił Tem'l> liKO 
nelmell "O MIIOrllX 1101'1'('6 aeMl'..łlX'h 1I110TIIIII>Y 
Hell(lll8TeJlell HillUIIX'h II l)l"lII 1I0l'II0.llllTOe 1I0'l1'bl 
311i1tJllble 'lilU'O UbIHO.'l."Xb, TilK II Tellell"h :
a UhI- 
THI'III'lIheM'b llil Ul II M'" 3 BOIU'KOM ue.uniJnl 110" 
3aMOK'b IloJłou,li'6 Hł'
liIJIIoIII II "OCLIT allatlllhlll 
nO'lOT'b J110.J,ell e311L1X II 11t'U1I1X'b HiI"JliI).ml l'IIO- 
HM'h 1IL10ł' ).UIII He 1'0.111'0 łliK'b 3 1I11
1II 1III:IIIe 
u cllllilllax 1I0CII'hllbn CJ1liKlI.II'h, iue II IIOTllt'61o1 
UC8..IIC TaK'" AJUI lI'łilCY 1180101'0 "l'O II ,,:IH łI'IilCY 
BOIICK'b HilUlIIX'" 06Mbllll.IllIliUO'JllII 
O.'l.illOtlll, TilKiKe 
01'0.110 .11.06 101 lIa II b.. 3:tMKY 1I0:10I
1i01'0 II IIIIIUlIX 
3aMIWII'h, 1>0'1'0 I'''' e 110" OllilllOllillll,e lliUlIO nJlIIUl:III, 
IIIIJlIIOe OltMbllll,Ulllillle 'IIHUltlll, lIeTO.'IKO m'"lIIKlle 
YTII:tTLI lIa MaenlOl'Tl1 t'BOCII 111'111111.1'1., .1.le II 
3A O IIOB'bJl CBoero Ile JIIITYIO'III IIi1M'h l'OCIIO.J,il(lY II I)e- 
'I1ł 1I0C1I0.'III'I'OIl 311/1'1l1e 1III:llle II IlOiKIITO'łlle ('JI 
33CJI)TOllilJl. mTO 1I;K'b J1aCKOIO lIiilIlOlO r"-ll'ht'KOIO 
HarolIO).IITII n 06'hHł'IIII1'II ł'CT'b 1'0).110, 11(101'0 MM 
rOCIIO"a(l'b BarJIIIJl.OM Tal' ne:III1J,e :ma'lllhlX 3i1C.'IYI''b 
Dalia 1I0Jl.CKa(lGero 3cMcKoro AaJIII ec'IIo eluy .. 
nOTOM KOM el'o II l
1I11'b J1I1CTOM 11a1ll1lM'b "aeM'b 
Ił "Clllyeu'L "OM'b II a lU 'b CIliIJl.KOllb'" lIil3bIDClł'Mb'" 
liłaUlmo..f71L06CliUU MYllonilllblll B MeCTe HamOM 
BIIJlellCROM lIa y.IIII1
'" lle.lłWf41>OU, ROTO(lb'" J1e- 
"'"1'1. Ha IIOI'Y Toe YJIIII
LI lIeMeu,Koe II YJlIIu,1,1 
TpOu,Koe, 60KOM OJl.IILlM.b OT Jl.OMY 10"'bKa lIa- 


46 


MeTlIIIKa a TLI.'IOM Jl.0 "01lY U
iICIIOI'O IUaTell- 
RonCl>Ol'O Mell,all'b nll.'lelll
I"'X, ł,OTOIJhlMII ClliI"Ka- 
Mil :uaU{iI U MCl'l't'X IIi1UIIIX'h IIaM I'Ol'II0Jl.ill'Y macJIo- 
Ba1'lI et'T 80J1II0. l'łc.e1'L "l'clle t lollLIII IIi... Jla- 
nllllll'l> Emilia Ilo,\C...II'01l1l ;ICJICKIIII II 1I0TOM"1I 
t'I'O 1'01' AOM II bilU ell 1I0:UClle1lLIII l.. 1'<1111'1'0.'11'0- 
IICI>1I11 30 IICIIM'b m.Ol'H II cooe B II:UII
Y II D 6y- 
"00i1ll1O l'1I0NI'" :tliU'T, "elli..a....1 II UmIlBi....II,III'IIGa- 
JUI1")I, 1'0:łUJIII'lle 
11m.. 111'1'11 o HC
I'h coGe "1'"1I.'lillu,.'TII Gy iJ.Y'ł1l 110.1118 
011..1 "OM "l'O Clla,il,OK OT HilC C:tfY AilllonaHLIH 
01',\iI....l, 1I11O,iI,'" II Jl.tI IIl'a
y Me- 
C1"CKOI'O UIIJIt'IICKoro 301101'0 - Jl.OM). 11M 1;01"0I'0e no- 
0I111110C1'II 110.'111111'11 He Gy Jl.Y1''' 1101111111111, B"'1I1181O'ł8 
3 011111'0 Jl.O!\IY BO nC('M BO.1110CTell II l'OOÓOJl. UI.m- 
xeu,"IIX, KOTollblX 3 ,D.OOII'" CliOlIX Ił:.llolle Im"L. H 
CTallbl neJIIIKOI'O RHJlaTlla JlII1'OOCKOI'O lIa..maIOTL. 
Ił llil TO "I'ClletIOlIOMY lIillIY .f)iłDl'"I1Y IImlll.t fiOk 
CRitpGt'Uy::łl'Ml'''O:UY II 1I01'01lKOM ero Mlr.mCTlI "a.... 
eCMO celi lIitlll'b J1I1CT''', "O 1>01'01101'0 HiI TOI'IIJl.OCTL 
fJYRY lIilmy e('MO 1I0AllłlCaJIII IllIe'litT lIaUlY "1I11TICIY- 
1'11 ec:uo Bł'.'leJlII, IIlIcaH y rOpO
II.t .IIe1"i' GOm 1Ii1IJOiK 
TIICe'la IUI1'COT Cł'M,\ł'CIIT'b ACIIII1'OI'O 
lu,8 1I01l6pa Tlle- 
TCI'O JJ,1I8.\SIt'l'hanus Rex. AII.J,pellllnaIlORlI'l IllIcapI.. 


nOAAUBHHK'" IIpallUTCR B'b Bo.'eRcIlO.... MyaeYIll1; Jl.l'eBROCTeA. lIanucau... Uli lIel'raMo01l A..unolO 18 A. 2 A.. 
WHl'nHolO 12 A. I, 5 .IIuuiu. Ił'b Hlłay III e H.....a II ne..aTL Ił. ""lIJII. J1UT. B... 'Iawe'lll"t 03... JIIe"Taro BOCIIA e.. OT- 
TOCIIOIII'" lIa IIpIlCHOIII.... nl'uBt....eBa ua weA"OBoM'. CHYI',,1; aJlaro ttB1;'1a 


Z autentyku zDajdująct'go Bil! w zbiorach dyplomatów IUuzeum Starotytno'ci w Wilnie, pisanego na parga- 
minie dłopo'ci 111 cali ang. !I linJi, szerokości lo! c, ang. I, 5 lin, U dołu pieczl!ć mniejBza W. X, L, w mi- 
seczce 8 tołtego wosku na czerwonym \\oBku wyci'nil!ta, przywieBista Da BZDurku jedwabnym karmazynowym. 


.IIDI a.. 


XXX\TIII. 


Tpa.;noma Ropo.JJl CUlUJJJtY1l0a III 060 OCll'JOalliu Topooa COKO.J.KU. Amta 06 JJapwa- 
Orb 28 Weepa.Ul 1609 looa. 
P7'
YUJizej Króla Polskiego Zy,qmunta III. na założenie miasteczka Sokólki. Datowa- 
ny w Warszawi'e 28 Lutego 1 (J09 roku. 


Torom Mu,a H 10118 "ua,l\u,aTL BTOIIOI'O ,l\1IJ1 
(: 1609:) YlIlIcaHe II Jllłlłll.!lelO El'o KI)' lUJI. lIa- 


J1Nt;a'IOI'O Ha aa.'lomeHe MeCTt"I..a COKO.'IJl.CKal'O 
II "allil OOJIII MeLqaIłOM'" T8MOWIIIIM 118 mCCT 1'01''''' 


-
		

/Baltica_004_07_055_0001.djvu

			"epPA lIa
1łI D)J8,'J,HlIl\a:tl11 cy
om,nlll 3eM('ł\lIltlll 
1I0DCTY l'oltllAeIlCI\OI'O .,1 bOOM'" IUIIXallJIODlI'lUM 
CaIlPI'OIO C)"ACIU, I-\.OIl,J.lla'I'OM lUPJlelUł\O)I IloA- 
CY Ał\O'I, a (:TC

lHml Hł'IUI'OBCI'IIM 1I11('allOM, lIa 
lI1ec...._
... ('lAODOM 1I0('Ta1l01ll1l1ll1LIt'e O'It'IIIICTO lI1e- 
O\allllll 1<:1'0 IiOI'O:I('II('l'oe 
UI,'IO('TII COI'OJI,'I.('I;1I łla 
łl!tlt' jl,mlblA lil')lLlł\"'OP ollone....a.
 II 1I01':I
ł,\aJl 
III'"nl:lell EI'o liUI'0:It'II(
I.oe !tUl.IUCTII lilia HamUl'O 
1I111.10('1'llllal'0 iłł.1I1'1'UMolI'ra 1'II('Tel'0 Ha maJII'iliClle 
!tI('cn.....a COlwJlA....'...a...o II AaJlIO 110:111 1I!t1 mI 
IUC('T'b rO,1,"h :Ja IIC'taTIO U(':IIIł\oro -łł1lJ13(,TlHł .111- 
TOIICI'OrO II c 1I0,J.11II('o)l'h II
...II c...o 1i0Iłll.1(
II('l'oe 
IIIIJIO(....II ('lIl'auLI Ero MIIJICII
TII lilia 111'0Ill
ł 110:101111- 
'm 1I0),('"alrhGcl'o II IIIIC
IIIa IIcJllmOl'O 1-\.1I1I:lcTna 
.1111"1111'1.1'1.31'0. A lI
łll3-IO'1II TO ('UOC A.UI "11bl- 
1U.101'O 'mcy II)JOCIIJI alibi AO 1\11111' 3e:tl(
l'lIx l 1111- 
cali 6b1JI'b, I\OTOllb1ll YIIIICYIO'ł1l ('JIODO B CJIOIIO 
'.'al"h 1'1' B CO Gl' Mac'''.,: 
Z
-glllunt treci Bozą miłoscią Kroi Polski Wif'l- 
ki KniazI' LitewskiI', Ruskie, Pl'IIskie, Zmoidz- 
kil', I\lazowieckie, Iflanlskij a Szwl'tlzkij, (;otski 
Wandab.ki dziedziczny Kroi etc. OZl1a)"olUit'm th
'm 
listem naszym yz za wolią y I'oskazauipm nasz}'m 
ul'zodzonp Jpl"ZY Scil'iun K
Imllo Uwol'auiu nasz a 
Stpl'h
m Nil'szkowskij Sfdzia GrolIski Grodzien- 
skij I"Pwizol'owie oth uas za ('rozhą wiphuozupgo 
Jarosza Wołowicza Pud
kill'hil'go Zil'l1I
kit'go y pi- 
sarza Wiplkil'go Xif
h\ a LitP\\ skip
o CpHllla Po- 
iUl"Zskif'go dzipl"Zzawł'l C"ifkipgul nlldnickip
o ze- 
słane na I"Zpwidl1wiłllie li('snidw naszych J(n 11- 
skiego Odelskil'go Kuznifkipgo l Moliawid
ipgo le;ni- 
etwa na thl'n czas tPgoz wielnIOZllI'goPoll
karhif'gu; ia- 
koz otprawuiąc tl' 1'('\\ izpiu, cZl'liąc tam wszplki 1 10 - 
l'zi\llpk y dl('
łC s IIol"ZlII'zpnia naszego l1Iiash'rzko So- 
kolskie w lipsnid wil' Kuznirkim zaloz
 t'Z pt'WIlł\ lil'z- 
he pliacow przez l1Ii('rznika nasz('go przy d\\ IIrz1'1I0- 
wo zhudowiłlłlm Sokol.I:.kijm na gusl
incu wit,lkim 
z Grodna do Kn}'sz}'l'" y do T
'kocilJa ijlląc
'm w kon- 
ru sioła Soko-tllki wpuierz} !i, A yz miaslt'czku bu- 
dowac się bez wolnllsci naznacz\llJl'Y nic mozer, 
I,,'oto y w t} m tpn
e re\\ izol'om nasz)'ln I'I"ZY- 
I",IJ'Z) wszy sie pliarol1l y morgom do nich lIa- 
ZnaCZIIIJ
'm, ze ('rorolll'k na syrom kOl'zPlliu hyc 
music, wolią ie
mo do ppwnl'g-o czasu naznal'zlc 
ijm wit'll'li, czt'mu wsz)"rki('mll I'omipnioll
"ch Sę- 
dzia G rodzkij G ro.lzit'lIsk ij szlachetlJY Sll'phall 
Nieszkowskij RewizOl' nasz I,,'z)'pall'zywszy sil' 
do tego nowo za-łllzOlłl'go miasteczka ziarhawszy 
('ostanowienie uczplił y listh swoij na to mie- 


47 


szczanom Sokołtlskim d"ł, ktory słowo do słowa 
tak sil' w sohie maie: Stephilll Nieszkowskij Sę- 
dzia Gl'ozdkij Grodzipnskij He\\ iWI' w Liesnicl- 
wach Jpgo Kro: l\Isri Kq'nskijm, O.Ił'I:,kijm, Ku- 
znie"ijm y ]\Ioliawil'kijm ))ziprzawy Wielmowl'go Pa- 
na Jl'go I\lsci Pana Jarosza W oł-łowirza POIh.karhil'go 
Ziemskipgo )' Pisarza Wiplkiego Ksifztwa Lilewskie- 
go Ciwona Poiur:,kjpgo Hziel"Ził\' cy Ullitskit'go y Ru- 
dnit'kiego ozna
-muie zp za f'Ozkazaniem Jeo J{I'U- 
lewskiey JUsri listu\\ npn h
di\c ia zl's-łan}'1II y 
spoInie s kolipgo m',ijlll Jpo I\I!.'c Panrm Jpl'Zym 
SripiOlwm KalJlpu dwol':tninpl1l Jeo Kro: l\Isci od- 
1"'ił\'ui
'I
 rpwizpią w tych lil'snictwach przy dwo- 
rze JI'O Km: l\I
ci nowo złmclowan}'m w SlIkołtlzie 
na gllscineu wielkim 7. miasta Jeo K,'ulpwskiey 
l\]sci Grodzien
kil'go do T)'kocina y tlo KII}'szy- 
na nalipzącym, wpniprzylismy na miasteczko plia- 
cow dwal\ziescia ua ktorych ma hyc dobrze po- 
budowanych domow wjpzdnp'h goscinnych czle- 
ny, maią lilia Judzi I'l"Zeiezllnych wszplaki nal'i- 
tpk y zywuosc ku ('l"Zpdauiu, ktol'Y maią miec do 
t}Th sllldoł SW}'fh ('o dwa pliacow y ('o IlIIł wło- 
ki zit'mi, a lIa ynsz
'dl pliacadl remiesnicy wszelia- 
cij osiadac y domami swemi IUlltowac maią iako 
moze byc nall'l'iey kozdy z nil'h we.llia przemo. 
zenia, swego, ktory rl'miesniry do 1,liacow sw)'ch 
miec maią zit'mip po sZf'scią mOl'gow, iakoz im na 
to tlol1lhl'owy nipW)TOhiouey prez szkody I'uszczy 
Jeo Krolipwskipy l\]sci iesth zawil'dzonpy y w po- 
spsijP IlOdano y iuz nil' mało liudzi dul,,'}'ch 1'('- 
mipsnikow I'ozn}'rh nil t)'I'h pliacach OSiiUlło iest. 
A iz do tego czaSU targi w onym miastpczku nie 
IIyli dostatel'ZlIie ohwu-łanf', A tak ia za wolią 
y roskazaniem JI'O Msc Pana Podskal'hipgo zia- 
cha wszy do tfY dziprzawy lip!mietwa il'go lUsc 
do tego mi
lsh'('zka Sokllltlskipgo zezwa\\ szy kit 
w kupe IlOstanowiłpm mI kazd)' tYllzil'u w 110- 
nipdziałpk, na ktorzy dzipu zt'wszod limlzie zllU- 
zem wszł:'liakim y dnstatkami s kUl'iami swpmi 
co kto ma ku I,,'ze.laniu na till'Zg zgromadzac 
sil' maii\, a mip
zt'z
łllie talllPszni wszpliakich hall- 
dliow s\\'oijeh wPlllia ..rzemuzenia swPgo y wsze- 
liakich I'zplkow w Ilomach swych \\'olno, kromia 
dawania wszI'liakich IIołlalkuw 110 skarhu Jeo Kro- 
lie\\'5.kił:'v I\Isri, dohrowolnil' na sipbie zazywac milią, 
na co I;oslilllowiłl'm y tlałem wolnol'ri na szesc 
liat zupe-łnych to ił'st ('OCZą\\'iiZY od nowpgo liata 
na IlIIczątku roku Ilzisieyszego tysiąc szescsetllzie- 
wiątego aż du wyscia 
zł:'szciu lial ZUllełn)'ch lo iest
		

/Baltica_004_07_056_0001.djvu

			do rolm, kiury na pol
m pi8ac hędą t
'siąc szesc 
sel pit'lnash'go uhomia wszeliakit'Y IlI'zeszkody 
w p01,)"tkal'h swoich. A ijnszi puddani JI'O Kro- 
liewskiey IUsci w sio.tarh osoczniry w sil'lif' llochu- 
szowo 
. na wsij w Sokołce lakze y poddani plie- 
banit'y Sokolskiey ku I"'zt'daniu piw goratek y ijn- 
szych napitkow y niiakiego przt'kul'stwa ku prze- 
szkodzie t
'm mieszczanom nie maią zazywacz 
urząd dworzny Sukoiski przeslrzegac powinien, a 
po wisciu wolnosci ijm naznaczoney lo iest szescia 
liat zupełnych powinni 11I;llą do skal"lm Krulia 
Jeo Msci 110\\ innosc wszpliaką pełnic wedtug 1'0- 
8tal1owienia od Rewizol'llw Jeo Kroliewskiey Msci 
ijm uczynionpgo, y na tom dał tym mieszczanom 
Sokolskim ten moy list pod pieczęcią swą y pod- 
pisem I'ęki mey, cizia-tli się w Sokołce dnia dZle8ią- 
tego Stycznia rnku nozego Iysiąc szescset dzie- 
wiątego, w lego listu piecz\'c przycisniena y p(lIlpis 
ręki Ipni sł..",
.: Stt'phan Nit'szkllwskij ręką własną. 
A tak my ChiJspodan It'n list oglądawszy na cZllłem 
bicie pomienionych mif'szczan Sokolskil'h Ilozwoliw- 
szy ten list pomienionego ł'ewizora naszego we 
wszyslkich punkciech y artykulierh stwif'rclzilmy y 
przy mocy zaehowujpm do czasu w nim opisanego, 


48 


chcąc miec po terzaznieyszym liesniczym 
' na 
poty ch h\'clących ahy clo czasu w t
'm lisrie ł'ewi. 
zorskim opisanpn zachowani hyli y niiakieij 1'0- 
winnosei clu skarhu naszego na nich nipwyciąg-a- 
ną, a ijz kapszezyzna s tego siu-ta Sokołki, w kto- 
I'zego konełl te miastf'czko załozone iest du skarbu 
nalieząca clo pomielJiollt'go czasu płacona h
'c nie ma, 
to IJsohliwym listem naszym dla wiadomosci skarbo- 
wey do wielmozlJPgo Potlsk;II'hiego oznajlllic if'smo 
wielif'li, a lIa Iwierzdusc . tego listu uaszpg'o pny 
po,lpise ł'fki nasz
ij własneij pieczęc Wielkiego 
Xięslwa Lilewskiegu (lrycisnąc iesmo wielit'li. Pisan 
w Warszawie liata hozego mll'odzeuia tysiąc szesc 
8et dziewiątego, miesiąca .'eLrual'yi dwoclziestego 
osmego dnia. Y Toro HIUlOIIJlelO Ero liopo- 
JleB('lme 1\111.10('1'11 m"IaT 8('J1111>01'0 IiIlJl:ł(
Toa .111_ 
TonClioro a 110).11 II C p)'1>1I ł
I'o liolto:lencl;oP IUIIJIO- 
CTI. Sigisl1lulłllus HI'X, a ).11)"I'aJl nO;'t,łIIl(
 11
-l>lIlIo,'l,- 
Cl>allot'ro Ił 1I111'alla Iłe:llllioro liHH:ł("roa .lu'fo- 
m
liOI'O Tt.I"lI CJ10Ił t.I: Jaw!;z W ołłuwiez Podskal'- 
bi Zil'l1Iski y pisarz, ł-OTOpLIII l'O'f IIlmmlJICII El'o 
liopo.lellclioe lU.'I(
TII 33 itie).3l1eM Tt.lX Mell
aH Co- 
IWJI),CliIlX ,11.0 li III U' :łeMClmx eCT Yllllcall'b, 


."'" AIOP" 3eIlOBH'IL noeBOAa r.I,ecT-JlHTOBCI0I'lIIaTCllaro HcnoR1IAaHill 
O'b JIH
01l, 6bl.ll" n"I'lIhIM', oCHouaT"""M'b t;a..bBIIocllaro xpaMa B" CMol'rOHIIX.... 110 RpeMa JIIe C,,1;3Aa ,ll.uccHAeOTOII" 
C"b 1I"aBOI',laBHbIMII B'. IIU.IIbR1; 15 MDli 1599 r. A.IIR cOB'tl.LlalliA 06'" I'AIJIICT01; A'tftcTBift "POTUB'" liaTO.llUllon..., Ha6l,alJ" 
6bl.,,, R" '1Hc..1; IIIIIOrUX"h AI'yro"... l"eHcpa..blJblll... npOBllaopOM". YMep" O'b 1615 rOAY. CM. .'1YI	
			

/Baltica_004_07_057_0001.djvu

			upatl'll ye, 1<' inis hominis lł1f'nle v iVPI'e, ml'nt is 
vita Ut'us. A iż lu sama właśna Islllo!'c Hlłża ipsl, 
cuius cł
nlJ'llln uhi'lue, ('t cuiu
 circumrprł'nlia 
nusquam, i lak slłrawup
: klóry zawsze ipsl 110- 
IIUS sille 'lualilale, magnlls sille (I"anlitall
, ae- 
tel'uus sille lempol'e, omllipl'apsł'lIs sillP luco, klol'Y 
tt>ź .Iil'igil n's omnes ad suam VOlulltiltpm, mo- 
hiles sel:lIIl1lum molum, immuhilł's secuullum sla- 
bililillt'm, sPlIsihilps s('cłlllllum al'l'plilum, ralio- 
nales spcuntlllm vohllllatt'm, nalul'alt's sPcłlllllum 
senilulPIII, \'olulllale (,,'aPllilas f.ł'clIIlIlum lihel'- 
tatem. I dla tpgo h
(lv smi('le I"Zpkę: (:I'easl i om- 
nia, lIec psl aliUlI ł-mivł'rsa haec nalura, (1"'"11 
imago tui. A iż człon-ieka na.lym swipcie, nad illsze 
wszyslkie slworzenia swoip, Ipn samym oZllohił, 
że cboc humalla arie I'PIIPlral'i Ilon l'0SSP, illla- 
men manilIlIs conlrpclal'i I'0znae da-t, dawszy 
mu inh.lleclulII pt vulllnlall'm, klm'phy w nas 
· i w l'ustusz,'n!	
			

/Baltica_004_07_058_0001.djvu

			. 


iustifki,1 io el sanrtificatio, itaqlle hie I'esumamus 
Patnm, lit I,rincipium et ftlntem; Filium, wrhum 
et Sal,it'ntiam aptel'llam Patris; Spiritllm Si"'C- 
tum, ul- vinculum, dilt'rlionem, anUll'pm Pall'is 
et I<'ilij. Ponipważ (I"idquid in neo esl, ()t'us 
es t, lolum (luoli in eo psl, IInum psl. S t)'Ch te- 
dy I,,'zyt'z)'n, Ipll samym Buga w Troil'y iecly- 
nego "yzni,wam hycz. Z Ilukładf'm do lpgo własnym, 
te isli In's qui unulII sunt, eam inlpr se analo- 
giam hallt'nt, quam unllS, uniclIs, unilum ellImim 
ornJJino punduIIJ sunl, 1U'lIJl'e f)uminus Jphova 
univł'rsi. ZilS II Sakl'alJlpncił' Pill1
kim lak wierzę 
y "-yznilwam, Quocl Fllt'cips panis ill I ('aI11l'1JI, ('t 
specił's vini ill I aninJil1Jl n,m'l"tul', ('UIIJ vinum sit 
SaCl"amł'nlum sanguinis, in 11110 est sedes iluilllae, 
ideoque summillIr suh Ull'illl"e specip., ul si
nifi- 
celUI', quod ulrumqlle Chrislus ilSlllJlpsil, camem 
et animam, ł'1 II"Od lam animae qllilm corpori 
parlicipalio valpal. K IplJlu iaku ieden ex p"lri- 
bus napisał, Dtlminlls Ilanpm corporis apllł'llillione 
hODIII'avil, non nalllram mIllando, spd gralialll na- 
tllrae adijcipllllo. Czego mię iasniey sam Pan 
nauczył y sumnił'llie me posilił, nllJwiąc, Verha qllae 
ego 111'1"01' vobis sllirillls sunt et viIi', a iako 
AllglIslill ś. napisał, I)'m zawiram, Mallllllca vi- 
tam, hihp vilam, lIiIliPbis ,'ililm, et in tolo hahe- 
bis viiiID' sUaJn, et alihi, sal'l"ifkium visihile, in- 
visihile esl Sacramenlum, KIemIl SaCl'amenlllm 
est iuvisihilis gl'i,tiile, visihilis forma. S t
'ch tecly 
przyczyn Si,cramenllllll et res sarfilmpnti corpll8 
Clu'isti, Co clay Jehowa oyrzysly Roże nasz, żl'h)' 
y pololllslo 1IJ0ie, w lakipy że wiel'zf' y slałosci, 
przez sprawę Hurha świflt'
o w plIsileniII h'Will'Z, 
y hieg żywota swoi('AII wil'cznie wykonac mllg-to, 
Ampn. A iako wpl'lod od pl'lllllkow moich y ro- 
dzicow, nikomu insz('1IJ1I duszę swą w rfce pule- 
cali, ił'no Pauu llCl
u w Tl'oiczy iedynelJlu, lilk- 
te y ia teraz y zawsze J.,lwwie oyczystt'OIu Bogu 
moiemu w {pi ręre lIaswiplszp iego ducha y 
dllszę mą odlla)'i'c IlOruuillll )' mowif: Humine 
Deus melłS, cia ani maI' mPiU
 le desitlt'rare, Ile- 
siclpl'iHldo quaprf'I'f', qIliH'rł'ndo inv('nire, illve- 
niendo amill'ł', amanclo milI.. ml'a rpdimel'e, re- 
dł'Dll'la noll ilerarł'. Tę" iarę liwię w le
lanlł:'n- 
cie l'I:ki mey własney opis:lllą wpnawap,r, przy- 
tym pilno Ilroszę milłzolIkę mą miłą, spJa 
Iiko- 
łaja, y sług swoidl, iż g.ly Jehowa OYCZ}'sly Bog 
moi, Ilucha m.pgo, do ('hwilły swoiey świflpy 
I,owołacz będzIe I'"czył, ciału grzeszne liwie, hez 


50 


zaelnych pomp i nak-łatlow, poprosi u, krzescian- 
skie, wezwawszy wiele zaczn,'ch osob, i hl'8Ci, 
lak że i uhogich nipdołęzn)'ch, s 1"'Z)'stoiną po- 
hożnuscią, w nowym mUl'uwanym zllUl'Ze, w skle- 
pie I'0cho\,-ane było. ))0 lego na Bog żywy T'I'oszę 
Y lIIil'C rhrzę, ilhy l\'linisler aho killnllell.ił'ya sło 
wa Bożt'go Hl'ligij Ewanyplil'kiey, (a nie Pallie- 
"kiey ,,110 inakszl'go lJahoźpnslwa) zawsze przy 
zhorze mlll'OWillł}'m założenia Jf'lwwy SillJlP/;!O w SmIH'. 
goniiu'h hywał. To ie:,t człuwiek hogohoyny, 
IJiHlCZIIIIY, przyktillh)
', pilny y pracowity w prze- 
Ilowiadanill Ewanyel)'e Swięlpy, tilkżr w SZ('zy- 
r
m W) Uilllaniu praw,lziw.,
o słowa Bożego (a liiI' 
Irallide w
'm)-słuw 1IIIIzkirh w
nalazko\\'j ella klu- 
n'go nie iału)iłC nakłailu o lakipgu i\1l1Jislra, lak 
na S"nOllarh Wilenskich, i"ko v du PIII
ki dla nie- 
go 
tal'ilyąc IlUsyłali. Poclwy
zywszy ,jul'gieltu, 
lo iesl, 110 pułlorasla złolyrh polskirh, ku lemu do 
sa,ney pl
hanij, sIarodawną pasznią, y s podelil- 
nemi ocIemnie zclawna naclancmi dali, a maHc 
om'go, z"wsze w uczcziwosci y w szanowani II cho- 
wali nallominam i proszę. Jakoż clo tego znowu 
żonę y sp,a mego IUikołaia y Ilotomslwa iegu nil 
Bog żywy lłI'OSZę, aby nipl-ylko w SlIIlIrgoniach 
i"kom ZW)'SZ Ilomienił, ale leż y w U.tuhokiem, 
zhor abo dom Boży, dom inoIllilwy, tpż clobr't'm 
y nauczonym a )ll'zykładnym Ministrem przyspo- 
sobiali, y weelłllg iego godnosci, a Ilaru Ducha 
Bożego, opalJ'l}wali, funduwali y za pomocą Bożą 
pomnażali; a to wsz
'sLko lila rhwilły Jf'lwwy Oy- 
czplł'go Boga naszego, w klol')'C'h zborarh przy 
I,,'zf'powiad,miu słowa Bużl'gu psalmy i hymn
', 
przl'7. g-tosy "iernych Boż) ch niglly lIieu8lawały. 
AnlPn, ))0 Ipgo ahy hakalilrze in arLis lihem- 
liiIlIs clollI'
e rz" )'l'zeni hyli, tak w Smurguniadl 
iako y w lItuhukim, a tu lila czwyczł'nia elzialek, 
o one sie siaraii, y chowali kOllil't'znu, ZilCO Jehu- 
wa l3u
 na
Z O)'czysty, mitosiC'l"Ilzia, ła
ki, y tWa- 
ny swoi.,y swkley 011 was y polllmstwa waszego 
wie('znil' nie lulwroczy y nie 111Mali. A iako za mi- 
łosiel'llzif'lH Jt'llIJwy OyczyslC'gll Doga lI\IIipgu, lIIa- 
)'ąrz z moi., mit., IDilłżonki\ Paniił FiC'«IlIl'ą W oło 
wirzowl1i' mi-te I'otumst\\"o sl'-tOcJZOIIP, w niegodney 
modliL"ie s\\"oipy skl'usz e ll1ym sel'cpm moim usla- 
wie'znie samego JI'howy Boga O
 czysll'go moipgo 
prositt'm; y s pilllosrią slarał, Żł'hy dzialki moie 
miłe I\likołay y Zoffia, w hoiazni jPgo swięley. 
a w prawdziwey Ewanyelit'zkit'Y Heligiey, młodosc 
swą ro
czili y pomnażali. Jakoż za pomocą Bożą, 


--
		

/Baltica_004_07_059_0001.djvu

			usque iul annus disl'retionis, tilk iż pot)'m z h!o- 
goslawipnsl wem saJłlego Jehowy Boga Oycz)'stego 
lIloif'go, w tpy że I"'awowiemey wierze Ewanp'- 
Ikkiey S) na Mikołaya SWpgU ożenił, a corkę sw'-, 
ZOffif za mąż wplał. Zil Cli nif'ch hędzie Imię Je- 
howy O
('Zy!'tego Boga naszegIl na wif'ki wif'czne 
I'ochwalone. Amen. Ale znuwu 1'0 zpsciu s h'go 
S" iala nJł'go, onychże lłliatpk moich miłych, (a 
da Bog i I'0tumslwa ich) na Bog Ż)'wy llOd stra- 
cpniem Iluswym I'wszę y I,,'zykazulf y nill,ominam, 
iakul,) 
cie ud 
ZI'l)Tf'gO a I'raw,lziwf'go słowa 
Bo
pgo, klOI't'f!:u Silm Jt,lwwa I'rzpz Pana ił Zha- 
wicif'la nilszegu JI'wsa Chri!'lusII, \\szt'zł'l'irz y 
\\ Iwrzl'nit,z w wiprne swoie l'al'Z3ł, nigdy nipod- 

'n,uwilli. Ale kunil'cZllie nie u!'ta)"i'l', 
ilUlł'gu Jp- 
howę Oyczystego Boga naszego we dnie y w nocy 
o pudpumIlżenie y utwierdzenie Durha iego Swię- 
tego prusiii, ahyscie w ley że wierze, w ktore- 
yescie okt-szczeni, was sam)..." y potomstwo \\il!'ze 
przez dal' Ducha Swiętego wiek wiekom y na 
wieczne wieki ".łogosławiiłc utwif'rdzał, a miło- 
sierdził'1łI swoym naswięt!'z
'm I'Oskt-ze" iilHI'z J 
IJomnażayąc I'osilacz racz3ł. Amen. W cz
-m gdy 
w gorących I'ruzharh swokh nieustilwlIC hędziecie, 
y onego sie sf'rdel'ln)'lłl tllllys.tpm ząllayąc hac, 
mOl'zny y skutf'czny Jphowa Oyczysty 'Bog nasz, 
yż I'ękę swą naswiętszą nad wami y IJotulllslwy 
waszemi trzynJil)'ąc, a od \HZPgO złego hrrmiił c , 
za" sze WilS od niel'rzyacielil dusznf'
!O y ('it.lpsne- 
go, w hługosław il'n!'1 \\ ie )' w rnzmnużpnill wsze- 
go dllbra, zadwwac hfllzie I'arzyt. A gdzipl,yscie 
wy dziiltki Illf' mi-te, także y 1'IJIIIIlIki "asze 
(czPgo Boże udwway) za ,'al\ił ollmii'l1ił gnt'chu, 
y łaski krolewskiey, ilbo iiIkiego I'lIż)lku docze- 
snego, sumnienia waszl' Uhl"ilŻllne, dll 3 n:,z
 ch wial' 
a Irallirij hlllzkich, nad tę SZCZ)Tą a I'ra w uwif'rną 
Ewanp'lirzką prZ)'stilli, il od Jehowy O)'I'z
'slpgo 
Boga naszego, k tPllm 0llllsl'iwszy 
allJł'gn Jf'zusa 
Kq'slusa ZIJiIw icif'l;1 naSZł'gll ied
'nego słuw y 
nauki ipgo Swięlf'Y (klnry iest \'el'i'.IS, \'i", f'l \-it.l) 
udilc mieli, tedy Iwz UlP
O złllrzeczeustwa rudzi- 
cif'lskif'go" S3U1a l'ullIslel B"ża ni,erbibi WilS, /lllrzu- 
czy wszy Was od uhlicza swPgfl naswiętszego, llil wierz- 
ne zniszczf'nie. Więc ieslihlscie (CZf'go Boże u('ho- 
way) olllJuga J('llłIwy O)'czystł'go naszego, dfl I",ł- 
wochwalstwa Sf'I'ce y um
'sly swe thakże y dll Pa- 
pieztwa olu'ocili y Yt' Illll ul'0rnie trwali, tedy na Bog 
żywy proszę was dziah'k mokh miłych y "'aSZt'gfll'lI- 
tomstwa, ahyscie pod łaską Dożą grzeszne ciało lltuie, 


- 


. 


. 


51 


Z gl'obu, y s ko
ciami memy wynipsli, a gdziekolwiek 
na goł)'m a I,,'uslym I'lacu, y clalł:'kim na stronie mie-' 
scu, zagrzesc Y IIIIl'huwac kazali, niechby I"'och ciała 
mego y kosei lUoirh, precz od lakiego bałwo- 
chwalstwa wlllne hyło. A was nuJe ntuie dziatki 
y po tp,iąc hoc nillllllłlinam y zi,dam abyscie wo- 
lą y millulaty Jł'go święte w IluclIlI )' I'I'awdzie I"'ze- 
strzegayąc, I'ilno w slllllllit'niach swuicll chuwali, 
y w sprcileh swoieh swuim putumstwem UlflCZUO 
trzymali. Punif'wasz JpJwwa Bllg 0Yt'Zlsty nasz, 
humilitate Iluaeri'ur, fide If'lwlur, oraliu ne vin- 
cilur, CIO glly za pomocą ipgo Swię'ą, według 
nal'tlminania Y I'Oskazania mego rodzicielskiego 
rząllzic y sprawIIwacz bfdziecif', uffam mocno mi- 
łllsif'l'Ilziu ipgu SwiftPIIIU, że WilS y potomstwo wasze, 
nietylko na ziemi żywicz y błogosławicz zawsze 
nie zanif'cha, ale I'flgotowiu y w nif'bie w łasce 
swoiey Pamkiey clWWilC wiecznie będzie raczył, 
gdyz if'st pewną władrzą żlwota Y smiel'l
i. A iji 
ya z łaski Bożey małżonkę swą miłą, panią Fe- 
dflrę Wułowinowne mayąc (I,rzed samym Bogiem 
Jt-hową y wszystkim swiellem przyznac mogę) przez 
wsz)'slt'k wił'k moi za suhą, mnie we wszystkim 
w stanie nlilłżeoskim, wif'l"I1ą, życzliwą, I,owoloą, 
IJosłusZlłą, y nadł'l' usługUYilCił moie mfżowi 8WO- 
it'mu. Nal'l"Zod ledy pilnIl proszę, iako swą mi- 
łą małżonkę, yeslim ('ie kiedy w czym słuwy obra- 
zył, aho rozgniewał, iako tflwarzysza SWf'go wied- 
nego, abys my Iho I,,'ze,l Jł'JIOWą 0ycz3'stym 110- 
git'Dł naszym odl'usciła, ił yawnie za pumocą Ho- 
żą, ma)'ąrz w t
'm wolne sURlnienie, wyznawam, 
Żf'm nigdy w z.lkllnie ma-tżenstwa świętego nie- 
wykrocz)'ł,
 alt'm go za wSIIIJlłlużpuif'm Hucha Swię- 
tego, w hoiazni Jphowy O)'Czyslego BI/ga naszego 
stale i stilterlIlie w, konał, zaw Imieniu lego Swię- 
temu chwał\, zlJa
szy wiet'ZIIf' dzięki czpliłem. 
K temu chcąc po żesciu moim s tegll swiata, mał- 
tonkę mą miłą iakll dllhremu mężowi przyoale- 
ty nie osirlleiałą y gułlllą do żywola ipy by c, 
rozkazuyę tuhle l\1ikułayu Spili moi mi,ty pod 
81raceniem cluszllf'go zhilwienia, ahys wszyst- 
kie imiona I'uzostałe 110 żywflcie moim (okt-om 
Bielice imipl1ia w Orszanskim 1'0wif'cie, którą 
)'a tobie 0l'isał, to sobie wzią.\\szy) od maiki 
swoiey a zony moiey. IIliłey z I'i,k y 0l'ieki 
y władzy iako l'odzicił:'lki swoiey do żywola 
yey nieodhiprał, ale 011 niey iako od I'odzi- 
cielki a matki swoiey yako chleba, tak y wszyst- 
kiego żądał y pl'osił, ktorac miasto cble Id, nie-
		

/Baltica_004_07_060_0001.djvu

			. 


J10llac kalłlipnia. A napl'zod nallewszystko wam 
tlziatl..olłl muim mihm, to ipst luhie l\likołayu S)'- 
I)U moy miły y to"i
 clII'ko ma mita Zoffia, pllll 
łaską UIIŻ,\ I'l'ZykazIlH', Żł'''YScił! l'Iulzicielkf mi-łą, 
zaw
ze w wi,!lkiey IIczeziwosei mil'li, Ollę SZilllowa!i, 
powazali, miłuwali, )' kazllł'y gOllz)'!I)', w powolllo- 
sciach swoich wił'rnie I'l'awłlziwie usługowali, 
Za co w zakonie Buży m, upewnioną - sohie lIagro- 
dę, przy htugosławił'nstwie ił'go świętym macie, 
y pewllie dahog otrzymacie. K tenm moy mi-ły 
SY"U I\liko-łapl, nił'llusic natym, Żł'I
Z niet
-Iko za 
I'omocą UUŻ,\ oyczyżne catą, ale dahog 1"'Z}'slnple 
a hogohu)'Ile maięlnm;ci na"yte ZOSla\HIH, s klo- 
..ych rzecz "aczę hyc lo"ie od('mnie rodzica )loka- 
zac l'rzystuYII.\ y uWilżną, to iest, a"ys konie- 
cznip oko pilIle y 8('I'('e swe do If'{!o skłalliilł y 
miał, że II(J J("lIIwie {)Yf'Zysl
'm Ululze naszym 
(ktol'enlll wieczny pokłoll ('zyn, fhwal,\c Imię ipgo 
Swięte) żyi,\c uczeziwie lIa Iym swiecie Hzecż- 
pospolitą matkI.' swą miłu" at, 1'1'0 lJua mOl'i et 
wi 1I0S lulos 11.\1'(', ł'l in lJua omnia nosII'.' pone- 
re, et 11""si COIISerl'ilI'e rleJlf'mus, O co cie synu 
moi miły y polomstwa t wuiego n:, n(lg żywy proszę, 
ut vox \'I'stra pij canrlul'is ill patl'iam ilUlex "ył, 
aelJue enim virlulis est, et IUlna Pat rial' iluxisse 
et malil ill SP tl'ansf......i \'lIluisse. W kton!y sie 
przotlkuwie twoi, y ia sam s lu h" purollził, samey 
l'lecz
'I'0,.;I'0lile)' swoiey, s)"IuI\\ skie usłllguyąc 
szallował, y olley wi(.II\,\ wiilrę y CZlllltę "ogohoy- 
llił kOlliefznie y El polomsl Wf'm swoim chowa.ł. 
Nal'rzolJ zilwsze Zil niQ Pana Boga a Jł"wwę Oy- 
uyst('go lIasu'go prosił, iako"y za miłosierdziem 
i('{!o święlym w łasce swoił'Y BI,skiey a hłogo- 
sławi('nslwie wif'('Zn
 m, I'0t
'm w pokuiu pOlUua- 
Ż,\I
, III'onic, )' zadww)'wac raczył, sZCZYCZi\C onę 
y I'0d cit'nil'l}) skrzpl...t :swoirh ..hroni,\c od wsze- 
go ztpg
l, lo il'st, mipf'Ża. głmfll, powietl'Za, y 
wsZ(,laklch nit'I"'z)'ial'id
kieh nci:skow. G.lyż przez 
ni
maly rza
y, za grzef'llY nasze )'awnp, znaczno 
miła HZI'czl'osl'0lila malka nasza, kaini y uci- 
skow (Ioznawa, ahy lo J..howa 0P'Z)'sty Bog naSZ 
olltlaliwszy lak srog.\ kaZI) s\\oię, u
homicz y 
po!Jługos-ławic wieczni.. I'al'z)"-t. Amen. Oto leż 
na Bog ży\\ y mity synu 
liko.łal'l proszę y napo- 
OI.inam, y koniecznie lIIi('c cfll:Zę. ż.'hys hracią, po- 
winnI' I'l"Zyaeio-ły swe i kn'w swą, sąsiady Swe 
y hew szlal"ht'l'k,\, także kazili-gil 
ollnego czło- 
wieka, miłował, szanowat, us-łllgow;ł. v zdhiegac 
z uich Iwztf(.go umiał, Ż' tluyrh kl'Zywd' any . y- 


52 


nił, aui czynie myslył, y owszem ieszcże l'OWni\ 
swą kl'Zywtlę zni('sc umia-ł, na swoim czoc Bog 
dał I'l'Zestaway,\c (a czwlzego niepragnąc) I'l'zysloy. 
nie y z miłym I'0lomslwł'm, ktol'ec Jt,lwwa Bog 
nasz Oyczyst y .Iał 
 daie, żył, w IH,IJ'zł'ba..h y w s,łu- 
zhach pl'Zystl)
'n)'Cb iako 11U\\ innym, I"'z)'aciołom, 
lal\ y Są
iiulllm dog.ulzac umiał, kazllelUU sie 
I'l'Zeciw I..h Mrzi, l'0kol'lIie, skromnie, układnie 
stawi-ł, )'fzyk swoi na tlulJl'ycb wOllzaeh ..howal' 
umiał, ° ż,ulnym nicz z-łego nie mowi.ł, sam sie- 
hie s-łowy y )llIslawą, ani żadnym pot!ohieuslwem 
nie wy\\'yszał, ciel'Zpliwoscz leż w słuchaniu ya- 
ko - w olll'0wiellzi y w (Hipisie do kogożkolwiek in ge- 
nere miat, s pllkorą y uszanowaniem naymnif'ysze- 
go oswiaczyc umiał, a"owiem quis bonorai, ho- 
norabitur. O czoc i 1'
'lysi,\c hoc nil Bog żywy 
1'!'IISZf, yakoltys to UWle r"'z)'kazanil! v w łlllIisl.. 
y w SPI'CU, za ,h'oższy kle}'llllt (klon.goc aui uie- 
pl'Zyaci..J niewplrze, ani ogien niglly spalicz nie- 
może) clwwa-ł A men. P.. \\' innoscz Ił'Ż lo szla- 
cI,el'ka nił'sił', Żł' liiet 
-Iko s-łjlw,\ y oZllohą I,,'zollkow 
swoich szczYl'Zic, alt' ydl dalIlIg' ZIJiU'Zn,\ w
's-ługf, 
ktm'ą krwią y zdrowił'm lIi(.litowania. s kaz(Jym 
lIiel'l'zyaciell'm nZPczYI'I)
I'0liley rozlaniem 1'0- 
tomstwu swemu fIlIIIIowali, lo iesl, I"'z)'wileya y 
maH!lnosci w nim I,eww' opisane, pilIlo, dohl'ze, 
y oslrOlnit! dlllwacz, f.o iż z .łilski Bożev, PI'Z)'- 
wilpie takie mam, klurł' nił'l)' Iko dulll'pgo dw- 
waniil, ale gllllllt'go y \\ it,ll..ił'go poszanowania sił, 
ktore za 1'"111"",\ Boż,\ "Tale, w sklt'pip IIII11'owa- 
npn Slłlurgon
kim, w skl'lyni hiał..y d\,llO\\'ey ZII- 
stawuyę, yedlłak!!t tallt ,wp,'zcdllic!!sz!! jest PI'Z!!- 
wile,t; nu pargl/miuie Irdoldow, alias AleJ:andl'ow, 
z lIIuiestatowq widkq pit'c:Cl'iq zawit
szoll!!, na /ctore!! 
piec:ęt'i mait'statowe!! !! z dmgir'l/ s/rouy, malq 
signitOlrq, pieaccią, włllsnq salllego Witolda Xiq- 
żędq Lilcwskit'go pl'zycisllilllla (co icsl nil-' w każtl)'m 
I'l'Zywile)'ll) alt' wil,lk" nowillą w dlllllll szlachec- 
kim mieć, Jlrzllllku naszemu Żenu nl'alhoszewi. 
ezu .lany in Anno 1414. PI'IISZ\, dla noga mi.ty 
!lynu lHilwłayu, ahy "ilno, dllhl'zl', y opatrznie 
hył u ciehie y 1I.llIIlom
lwil 1.\\"lIiegll ZilP0l))OC,\ nużą 
chowany, iako lIal'l'zellnit'ysze swoie d II h 1'0, 1'0- 
lIipważ iż iesl nie 1)'111.11 oZllllllą dllmu naszego szla- 
dlel'ki,'go, alI' za 1'0lllOCą Bożą wielk,\ Jlodl'0ri\ 
mairtllosci y oycz)'żny twoipy (od(,ulllie 
. JlI'lIllI- 
kllw lwoieh) rJ/lz
'statey Il'wa. A to dla III'z)'szłych 
sczisleyszyrh wlł'k(
w, ktor-e naslawil
'ą, iż pko 
mowią, J\lovent laf'lIlem ludkowie wychl'owaci, kall- 


I 
I 


......
		

/Baltica_004_07_061_0001.djvu

			. 
, 


ceru
'ąc prawa y szlacheckie przywill'ie, k temu 
y tflgo sie olliłwiam, a iakl/hym iuż nato y pa- 
tu
'ł sam, lo iest Execu'ij, klora sie cło Lilwy 
wkraelywa, et pel' fors wrpm (ella słahey ostro- 
żn08ci st	
			

/Baltica_004_07_062_0001.djvu

			CZl)fJŚĆ odemnie mati} pl'znli, ę;iłyz ich bano 
ma-to ohecznych pl'zy sohie chuwa-tem, tysiąc zło- 
.ych polskil'h onirn posmiel'd moiey dali y dal'o- 
wali. Ponieważ za uczciwe służłlv moip, lJIało aho 
n)"cz ()II Kl'ola Pana mpgo y iheczypospolitpy 
nil'ołlniostem, ale na swoim dohl'em tyiącz, lak 
iako mnie J..llOwa Oyczysly )Jog moi hłogosławicz 
I'acn.t, hmem sie z miłą ma-tżonką swą y dziatka- 
mi 'swoi'emi .aUe czell'dzią zażywayąc (ił chwa- 
ląc Slwonycipla swoipgo kaitley godziny moif'Y) 
dzit'lit, s Iych dolll'lulzit'yslw ,i('go 
wi
tycb, kto- 
nm znacznie z mi.tosipl'llzia D(,skil'go doznawał. 
A lŻ sługę sohie mayąc llczcziwl'go, cznot liwego, 

"(I:'lnrgo, y mitego, y, IJllż)'le
zlłego P. Jana Swi
- 
dJOwskif'go, klory mI 011 Illematego czasu doslc 
stalecznie słuiył y służy obecznie, temu żem zadney 
konll'ntacij pl'zystoiney nieuczynił za żywota moie- 
go, tel'az tym moim testamentem własney I'ęki 
moie y risan)'m, dan»' dal'llyę y opisun pifcset 
złolych polskich, to ipsl kor dwiescie; o co IlI'oszę 
ahy to (1I1ł-'mnie pl'zyaciebkie przyiął, ktOl'ą tę SUIU- 
mę lwI' dwiescie, matzonka ma mita, aho syn 
m.Jł J\likołay, z maięlnosei oyczysley 1'0 mpy smierci 
używaney, koniecznie olMac y z:łpbcicz hfdi\ powin- 
ni temu słudze miłemu PalJU J,łOU Swiechowskie- 
mu. A yż mayąc nipm.lło niewolnikow, tak Ta- 
tal' yako _ i ynszyclt (chociam ich na iUl'gielcie ,chował 
a iako pl'zykazną czelallz ynszą dzienał) tpdy 
koniecznie (lIczę y pl'O!'Zę swą miłą mabonkę, 
takze _!;lina mego !\I i ko-taya, aby ogllłpm w<;:zyst- 
kieh dohrowolnie wyzwIlIono y wypuszciono na 
ich WUli" gt.lzie kto hęllzie I'hciał iscz y komu stuzyc. 
A yuż za I'omocą Bożą koncząc tę ostatnią wolę 
moię tvm ostatnim testamentem wtasnpy ręki 
moiey pisanym y z dobq'm snmnieniem moim wy- 
konanym. Naprzod tedy iako IlI'zetl samym Panem 
Bogiem Jphowi\ moim, tak przed wszem swiatem 
iawne W}'ZniłWam y opowiallam, że )'akom zawsze 
bogoboiną, stateczną, doskonałą y szcz)'rą mi- 
łoscz małżonki moiey mi-tey I)aniey I"iet.lory Wołowi: 
czowny ku ,:>ollie za żywola mujpgo az do smiercl 
moiey tloznawa-t, lak tel'az schodząc s tego swiatił 
swą mi-tą ma-łzonl'ę I"'OSZ\" ieslim kielly w czym 
(a nie Ilahog nigdy \V ma-tzł'nsł\im stanie) ale w ia- 
kich potocinych sl,riłwkach w ctpn rozgnipwi,ł y 
obrazy-t stlIWY, aby mi to ollpusciła, a iako mi to 
przyohiecata na kaziły cżas gd
'm onę o to p,'osił, 
aby giry yą Pan Bug do dlwał
' swey 
\\ i{'tPy 
8 tego 
wjata zhiel'Ze, ahy przy moim grohie oJ,lec 


. 


54 


połofyc kazar.z I'iłczyta, lak y I eraz (lI'OSZf, ia- 
kohysmy o.lp0l'zywa}"ąc w łasce Hożey, zas da Bog 
na sąll Panski sl'"lnie zaromocą irgo świ{'tą przed 
maieslah'lJ) Bllga l'0wstiU' mogli. AllIPn. A ił 
Ilosł'"licie w kilz,lym leslillllencie hulzie małzoll- 
CP y Ilzialkom swoim, opiekuny opisu)'ą y zo;;ta- 
wllyą, lecz że Ulie Jehowi' Oyczysly Bog moi, do 
takich lath Z)'wot moy na tym swiecie doprowa- 
dziwszy, wykonac dac I'a(
zył, 
dzie ,,"pl'Zoll za 
miłosieniziem Jpgo świftym, za z
'wota swego 
1\liko.taya s)'lla mego w zacznym domu ożeniwszy, 
iego y potomfltwo ipgo miłe za pomocą Hoią z hto- 
gosławienstwpm dziaduwskim hotluwa.t (klongo 
y \Vtym testamencie muim az y na wieki, tak 
8amego syna mpgo mi-tpg"o, iako y I,olomstwo iego 
także y corkę mą miłą ZlIffię y s I'0tomslwpm iey 
mitym Lłogos-ławię) za co wiecżlIi\ chwałę Jehowie 
Oyczystemu Bogu naszpmll, w duchu moim wier'znie 
o.lLIawam, niehaczę h
'cz iakich 0l'iekunow mi a- 
nowac y 0l'isnwacz. Bo nil'l)'lko (rn sp. moy Mi- 
kotay s (lowinnosci swoit
y 8}'nowskie
', z(lrowil'm 
y sitami swpmi, matce I'odzicielce swoipy mitey- 
s-tuzyrz y wszystkie (czl'go Buie UclIUW8}') tru- 
dnosci y wsz}'slkie spnecine rzeczy na się wziąwszy 
pono
ic y one Ilzwigac. Ale yż ma 110 tpgo starsze, 
za miłosienłziem Hużym, s pil'l'szym mężem swuim 
syny, hulzie zaezne y' wielkie urzedniki Kro. 
Jego Mczi, pewenem że IchM: s powinnosci swo- 
yey synowskiey (w doznaniu na kazdy cżas mi- 
losci y dohl'ndzie
'sl wa marief'zynskiego) nie opuszcżą 
matki swoiey miłey. Nie mniey y natho oko pilne 
mam, ie w domu swoim Wolowiczowym ma bano 
wielkie y zaCZlJe Senalol'y y wielkiey godnłlsci 
ul'zedniki w Rzeczypospoliley naszey, t.e tei yeh 
Msc I'adą y pomocą, iako krwi swoiey przYl'otlzo- 
ney zawsze hęllą. Ku themu Jpgo 1\1: PP. Sta- 
rostę RzcCZ)Tzkiego zięcia sWl'go miłl
go )' -z corl
ą 
flaszą mi-tą ma, nic w tym niewąlpię że tei y Jpgo 
l\lsc s corką naszą mi-łą, w kazdey potrzebie iey 
nieodhil'gą y kwilic niell0l'usczą. O co wszystkich 
zwysz pomienionych, moich 1\1: PP. pokornie proszę 
ahyst'ie Wl\1. moy J\IPanowie z łaski swoiey po- 
winncy mi-ł.} ma.tżonkę mą nieopuszczali, . nIe 
zawsze miloscz)'wrmy ,'iIllY hy
\'ali. I wam o!:o- 
',liwie dziatkom mllim JIIił
'm J\JI ko.łil)'owi y ZlIffij 
1'011 sll'acpni('m łasld BożE'y, J'ozkazuyę, ahysrie 
Wp dnie y w nnry 
'na ki
Zlly czas matkę y rodzi- 
cie Ikr swą miłą mI łOWlIh, czczili, szanowali \\"0- 
, , 
Jł'Y P'}' Y /'(lzli.aZiHlHl dogadzali, us.tugowali y na- 



 


. 


»
		

/Baltica_004_07_063_0001.djvu

			. 
j' 


mnip}" 011 przykazania Uożego nip wykr-acżali, w klo- 
I'
 m macie y cll'''rpl iŁ'go świ{'ty, ipsJ,hyscie ro- 
dzice swe czezicz nie umil-Ii, czego was Panie 
Bożp. udlOway. Ampn, Ale ufam miłosipl'I'ziu Bo- 
żelllu, że mi,ipy matce I'0wolnie y chęlnie usłu- 
gowacz hrclzil'de umidi y mogli całuyąc y umy- 
waYąc nugi ley, do ŻywOIii iey y swPgo zawsze, 
za CI) u Jl'llOwy Oyczyslego Boga naszego, I,ewną 
l dohnł zapłCllf, el in libm scipnti.lp. opisan:), a 
da Bog na sąllzie wielkim Panskim oh
'asnioną 
olrzymarie, dusz wasz
'ch z wipczną ucipchą y 
I'utmust wa Wił!ó:Zf'gO. Amen, A dla If'pszpgo ulwif'l'dze- 
nia tegll l1Ie
1) tf'stamentu, a oslalniey woli mo- 
ie}" l kilZlll'llIu ktm'y by ('hcia,t w '('n moi lesla- 
IIIl'nt. w,,
-ZI'ZI'CZ, y I'ZI'czy zwysz {ipi
an
 ('h wy- 
I'uzumi"c y dowiNlziec sie, ił dowarz oczewiEwie pl'U- 
siłl'lJ} W il'llIIlIznyrh y m!łosd\\ 
'dl Pilno", y ła- 
skawry hl'acl to if's' wil'lmoźnf'go Pana Juzppha 
KOl'saka Kaszlhplilna Połllczkipgo. Jpgo )Hezi Pana 
Krzyszt0l'hił K(Jl'saka Slolnika Woipwllllzslwa 1'0- 
łllczkif'go, Pilna Jana Dal'owskiPf!"O uhywalhela Wo- 
if'wodzst wa Pu,łllczkipgo, Palla JI'ndl'zeya Osll'OIl1'ha 
uhywathrla powialu Oszmianskirgo, ił du tf>go Ge- 
nł'l"ała "'"il'wiłllzstwa Puluczkiego Pana Jana Taszły- 
b. klony leh lU. na ż'łdanie me oczewisle y ustne, 
IJI'zy mo im p"dpisie \I-łilsnry rrki moif'
', "{'I'e swe 
Jllłlłpisali y piecz{'t'zi swe (ll'zyłożyli.-A yżrm zwysz 
w Iym moim teslamrneie, wsz
'slf'k rTki mey wła- 
sllf
Y l'is.H1
'm, pl'zy wspomnif'niu zimni mpgo no- 
WP
-o w Smurgoniadl zlllurowancgo trgo a I'ilno 
Iwtl'uhrJl'go ,......Igl'afu, SilUleUłU zhol'll SUlIIl'gOIl- 
sk.iemu murowanemu należącl'go nie dołożył, te- 
ll)" naostatku w tym moim w.ta;:nym 1ps(amencie 
dokłmlalJl y kilżdemu I{(oby chrał wif'llziecz do 
wiadomosczi ił oswiaczpnia wial'Y opisuyę y czy- 
nię, iż zhor Snllll'gonski nowo za pomocą Bożą 
fmulowany Zil łożcnia Jl'llOwy n)'Cz}"slf'go llugalla- 
szego wszedlli/lI
ącego od ')(Jlomstwa lIlt'go ieslihy 
('lego Hoże udwway, od III'awdziwf'Y wiary EWiln- 
gpliczkipy OI'stiJpili do hahvoehwalstwa. tedy iako 
sam zhol' SlJIllrgonski nowo mUl'Owilny, założe- 
nia Jchowy ")"czyslego Boga naszp
o, tak pny- 
tym y plebanią El pewną do niey Ilasznią wymie- 
noną a I'nylym w t
'm że miastpczkn Smurgon- 

kim pew n p.. h mil'szczall y z E!l"IIntami, ił z wło- 
kami pOllllanll'h zdawna do 1,lphanij Smu..goll!>kiey 
naleząc('mi, ku tpmu też ż arfdy Smuł'lwnskiey 
""Hol'asla zlol reh '1IJlskich, y s paszni' dWOI'ney 
Smul'gonskil
y I'f'wną dziesifcinę
 Oltisuyę y na 


. 


» 


55 


T..ybunale naszim Litewskim zeznam, że nie(ylko 
samego siehie -za żywota mpgo, ale y potomstwo 
me od tego oddalam wiecznemi czasy a pod wła- 
dzę zbor'u Bożego fundusz oddan', upl'osiwszy y 
uczyniwszy za pomocą Bo
ą, zacne a pf'wne y 
wielkiego zawołania a IIIJgohoynosci pewne osohy 
wyznania l'"bożnego E wanl-!elickiego opiekuny, to iest 
Xiążfcia Jpgo JUczi h'zl'go nadziwiła Kasztela- 
na TI'lIckif'go, Starosty lUozinkiego, XiąŻfcia: Jego 
l\Iczi Janusza nadziwiła na Słuczku Podczaszego 
Wielkiego X. Lit. Still'()s(y Borysowskiego, Jego 
JUrzi P;ma JiIIla I\'a I'IIszt' WlrZil Lowczł'go \V. X. 
Ut. a Pana Jana Swaikowskiego ohpvalela Wo- 
it'wOllztwa Nowogl'odzkif'go. Klol'ZY z łaski swo- 
iey I)illlskiey miłosriwie y pilno IWIN doglądacz, 
I"'onil'z niet)"lko czego Boże uchoway od 1 10 - 
lomsIwa (ll'zpczney r'e';
i.i to jest nzim
kit'Y- 
Kalholiczkil'y hałwocllwilh.kit'Y, nie y od 
nszych 
roznych wiar', nad IlI'ilwowierną wiarę y wy- 
znanie zhol'U Ewangeliezkiego I'rawdziwpgo, do 
'Pgo y komu kolwiekhy s.lIue Smul'gonie imienie, 
nhorn I'0tomslwa mego dosla-ło wif>czn
'm I"'a- 
wem, 'rdy ten zbOl' moy murowany SIIIIII'
-on- 
ski Ich !tUr. liP. 01,iekUllowie moy I\kziwy Pa- 
nowie, wf'dług mego opisu y prz)"lnallia, nie- 
Illko samy do swey władzi y ohl'ony WZii\C ma- 
ią, ale 1 10 żywocie swoim z rąk swoich w r{'ce 
drugim I'0d-tug podohania swego po sollif', lę 
opirkę zl1ol"11 Smurgollsk iego nlłll'O want'go mltla- 
wali. O co pr'ze miłosel'llzie Boże JII'"szf, ally 
dla chwały Bożey wszelakim s(losolll'lII IIl'olli- 
li Y zachowali, a nigdy wierznemi I'zasy plJd 
władz{' y I'egiment )'1I8Z;1 l, ..digij ił "i..1' iakim 
kolwit'k lIiłzwp,kiem nilZ\\ .lIIydl (IIiIII ....l:giił zbo- 
I'O\\' Ewangrliczkicb) W) nalesc Ulogli, onym wie- 
czuie tego nigdy za pomllcą Bożą nietłuJllIszcza- 
li. A k.tuł,y sie luh s ptJ(om
t\\-a rzego Buże u- 
choway mego, lub od iil'ddlkolwipk oSlIb, nad 
te zal'isy YI wolą liwię. ił Pl'zyzllłłuie na u- 
rzędzie y zapisy mojp, dlciilł ważycz odpllo-. 
wac, y pod swą władzę, a ynszey Heligil'. teo 
zbor Smurgonski mUl'owany (założenia Jehuwy 
oyczystego Boga naszego) uż!'wi\rz y mjec, tedy 
każdego takiego, na sprawiedliwy y srogi sąd 
Boży powoływam, s ktOł')'fł1 uffam miłosil'l'llziu 
Bożf>mu, że mię sam Zhawiciel Jezus Chl'istus, 
syn Boga tyweg
 sprawił'dliwie (hl'olliąc cł..w
- 
tę swoię) rosądzl, oł)l'oniwszy na tym "wIecIe 
chwa-tę swą naswiętszą. Amen. Pisan w Ilłu- 


.
		

/Baltica_004_07_064_0001.djvu

			bokiem imif'uiczll moim w roku (p;iąc sześćsełlł 
iedynas(ym mipsiąca... dwudziestego szostpgo dnia. 
Kl'zyszlhoph Zenowicz W oiewoda Brzescki, ten 
testamf'nth wszysthpk własną I'fk1ł mą pisany 
podpisałf'm. (tL. SS,) Oczewisto pl'oszony Jozeff 
I{orsak Kasztelan Połocky nęką swą. Oczewi- 
sto proszony pieczflhal'Z do thego lheslhilmentlm 


56 


Kl'i
'sz(orr Korsak Stolnik W. P. ręką własną 
Oczewisln ł'l'oszllny pieczrliłl'Z do tf'go . tf'st;unen- 
Sil Dal'owski Jan I'{'ką swą własną (Ind pisa-ł. 
Ustnie (,roszony An,h'zf'Y Ostl'ouch własną I'ęl'ą. 
H II "b 1.'IIUJ,lI,IG Ellel)a.1 IIO.10
1\1I IJ.IaCIIOIO fłYI\OIO 
IIO,ll,lIlIca.1'b. 



 


IIOAAUIIIIHI\. XIIi:ł.IIH1"CH H"h APXHIC"J;, IJJI.IIł
"caoA lIa..1UTbl ..OCYAnpl"THŁ-IUlbIJL'" 1I:tI)'ll\ł"CTU"h, UiłnUl'itU1. ua "
1."1
 
p
x'" JlUCTax-.. 06bll1 DO.101l1l'IOIUIIoI lIall HII CneXOBCl\l1 I\Y 81\TLlI\Onmno ,11,0 I\llIIr 
nf
pr" lIa)1II lIa 1)OIII\ax 06'1>80.1810 1 111 nOI\Jl8).aJI Oei\OI) Cel\el)a IIO,J.CT81)OCTII. A,'lel\f.1H1,\I' UeTII08($1I 
JlllcalJ. Cl'lłllll('.1Jlłn Gopellno CYi\L8. , 


D ClIlI 



 


XL. 


PTbllLeuie BUJ£lICliai
O IJoibnofJc1io - .RafJ1IU 1 11120 Cyoa lW OTb.1Y o OpaNTb l1pOuclIlcoweii 
fJ
 mO.1llTb 00 6peolJUl nWp3ICCClllfJC/l1ta
O 6?JTb30a 6t IJU.łh1l0 .R'OpO.łJl ]J.J..fli)llc.WfJa IV. 
JlLC3ICOy Celliopa.Mu -ąc.:ł_:a CltOpll11NOOfJ U Celliopa..Jlu 'ije.'t'067J 11OJH'CfJUlllNO(J'(; U ll11.lbUl.U- 
lW(JfJ, COC17lOJllJlIfeeC./l 27 ftlap11la 1648 l. 


DeAret Wileńslriego TF ojtowslw - ł-awniczego 
'qdu Ul sprnu'ie Senjorow cecllU 
kuśllierskiego z Senjorami cecllu nozown.ikoU' i piłornlilww o bÓjkę wynikłą w tumul- 
cie wszczętym podcza.,; uroczystego wjazdu Króla do Wilna, {erou'aIlY 27 Marca 1648 r. 


IlIdicium oppOl'tunmn et criminale .'er'ia sexla 
Bllte Dominicam Jullica die 27 ł\Iar'lij per nobilem 
ac spp.ctahilem DomiJJum Nicolalllll Kliczewski Coosu- 
lem locum GeDel'osi Dui TllIImae Bildziukiewicz 
Tl'ibuni Dorpatellsis S. R. 1\1Itis Secr'etal'ij Advo- 
cati teJJentem, f'1 Nob: ac speclab: Dnos ScabiJJos Vil- 
nensf'sBamntum est Anno Dni 1648. Ad iJJstan- 
tiam famatorum Joannis l\1inczakowicz, Gregol'ij 


I 
1 


Puzylewicz, Leonis lUaximowicz, Joanuis Lesiecki, 
et Com'ałli Fiedor'o" ił'Z CiviuUI VilJJrnsium Senio- 
rum auni (ll'aesenlis l'łllIlubt'l'IIij Pellionum no- 
mine SIIO et totius conlubel'llij fl'atrum agen- 
tium contr'a bonestos Petl'Um Bf'r'natowicz, BI..- 
6illm Zeymi111lski sel'l'ifices et Gf'or'gium Stl'uL- 
czewt:ki . cultrificem atque I'eliqllos SeniOl'es ad 
idem contubel'oium serTificllm et culll'ificum
		

/Baltica_004_07_065_0001.djvu

			speclanles in protf'statiolle et cilatillne lilel'ali 
c0l'iosins fXIJI'PSSOS ('t sl'ecifiralos 1'1'0 terlIlino 
hodiel'lJo 1'1'1' falllllllllU Jwlirij hunol'ahilelll Joalłl1l'm 
Jaslclllłlo\\"ski citalos 1'1'0 f o, II"Od dicli Seuio- 
I'es una cllm 1010 cOllfllhel"llio, suo lempOl'e fe- 
licis in ci\"ilalem \'ilnensrm ingressus SaCl'ile 
Hrgiae Maipstal is Domini lIosll'i ClplUf'nlissimi, in 
\"ilipelldilllll superionlalis pI violalionrm pa- 
cis I'uhlicae in conlemptunlllue admollilionis no- 
bilis IHagislrallls Vihlpnsis, a I)uo moniIi flIPranI 
ut se I) II mil honeslissime gPI'ennl, (facIa obses- 
sione viae et tumuilu exciłato) IluO lempOl'e 
inslanłes cum SIIO \'exillo online dehito et slhi 
assignalo ex porla Aciali in occursum sacl'ae 
Hpgiae IUaipstatis ae! campos ci\'iles egrfdil.han- 
tUl', insolenłel' et aroganlcr huhallllo ol'llinfm ho- 
nlllll I't "ioll'nłer aggl'ediendo inslanłes cum toto 
suo vexillo praefatos selliOl'es et tołum contu- 
hfl'nillm pflliomllll armata manu, Imll fl'ameis 
fluam alijs inslrumellłis bellicis, maxime vero 


, 


57 


explosione bomhal'lJamllJ, non permillelIlIo eoslJfllJ 
pl'aeil'e dispel'senllll, nec non crehl'is 1'l'l'cussio- 
. nihus et tecłiunihus plurilUos falalilel' conmlne- 
ravenml, sl'ecilice vel'o famalnm Gregol'ium Pu- 
z)'lewicz civl'm et pellionelU Vilnensrm oculo 
dextr'o explosione bomhal'dae I'l'i '-a n 1"1111 I , I'1'0u' 
in vel'ificałionem prodllxer.unt pl'Oleslal ionpJl) et 
conspl'ctionl'm pel' nohiles Dnos scahinos ł
1ctam 
connllnel'alol'llm die vigesima IUal'łij Anno cllnen- 
ti 1648 cOl'am eodem iudicio scahinali Viluen- 
si, postułando iudicium recens criminall', uli in 
causa violalae pacis puhlicae et seclIl'ilati!', nec 
non turbationis boni ordiois prasel'tim in pme- 
spnlia sacrae Rl'giae maiestalis admilli prout iu- 
dicium scabinale Vilneose consitlel'ata non tantum 
cirfUmS(anłia temporis in felici ingressu sacrae 
Regiae maieslatis, sed eliam violatione pacis et 
secul'ilalis pllhlicae iudicium recens crimillale ad- 
missi, accusałosllue per edictum adcitare demall- 
davit. 


"
... BoiTOBCllollIHllrH r. DH.'.Ha, HaxOARl.Lleiłcll B'" DH.I\eRCIIOR1o 
eHTpa.l.RO"1o Apxllu1; 
a lł91-f6G8 r. 
.IHCT'" 246, 


I 
4 


Z ksi,gi akt Wójtowskich m, Wilna, znajduj'łc
j aię w WileńBki
m Centraln
m Archiwum lO r, 1491-1668, fol 246. 


l1li lIlIJ 



 


XLI. 


PTblllenie BU.łeHClmi!O Bm/nI08CIW - .llaflHlt'la20 Cyoa no OTb.łY Jfle:JICoY CeniOpa.lllll 1lTb- 
lionlOpblX3 BU.lBnCh"UX'ó 7Jex063 o nllpYlllClliu 1l0p./liJlia 60 6pe.M./l KOpO.łe6Cliaco 631b3iJa 
63 BU.fhllO 6'ó 1648 2. (1) 
. 


I 
1 


Dekret Y""ileńskiego Irojtowsko - ławniczego Sądu w sprawie między Seniorami nie- 
któryclł cechów Jf7ilellskich o zakłócenie p01'ządku w czasie wjazdu Króla do Wilna 
1648 r. (1) 


Iudicium opporllloum et cl'iminale feria tel'lia post 
'es. um S. Slauislai Episcopi et mal't}'I'is die 12 
Iay 
pel' Nobilem ac speclaLilem DominuJ)) Nicolaum KIi- 


(I) COCTaB..lleT", npOAo.lJlleBie npeo\'bRAYlQarO AOlly..eBTa_ 
(I) StaDowi dalsIO;}' ci'łi poprzedzaj"cego. 


. 


/. 


czewski cooslIlem locum Geoerosi Dni Thomae Bil- 
dziukiewicz T..iLuni J)oł'l,aten: Sacrae Regiae MUis 
Secre.arij Advocati tenenlem et Nobiles ac spectabilelii 


f5
		

/Baltica_004_07_066_0001.djvu

			Unos scabinos Viluenses I'illlnitum est Anno Dni) 64 8. 
SeniOl'es conlubel'uij IlPlliuuulll sl'ecifice vel'o Joan- 
nes J\liuczakuwicz LeonlUaximowiczJoanues Lp8ipcki 
et Gl'egul'ius Puz)'lewicz nomine foUU et aliomm cuutu- 
bel'llij confratl'lllll pel' plenil'otpntes 8UOS nobiles 
Simonem Piotrowicz et AncJream Kosleeki, l'on- 
tilmalUlo actionem suam 'cl'iminalem contra se- 
niOl'es et iuniol'es contuhernij senifieum et cul- 
tl'ificum atque iłliorum, ad idem cuntuberniulIl 
spectanlium, poslulanl"lml, ut citati pl'aesel'tim Se- 
niOl'es conlubernij sp.l'I'ifieum 111'0 violala pace 
publica et exeitalo maxi me sub III'af'spntia Sa- 
crae Uegiae Mttis Dumini nostri Clcmcntissimi lll- 
mulLu IJaena capi lis }lUnil'entul'. Ex advel'so in eo- 
dem termino cOOll 1 3renle!il accllsati 1,lenil'0tpntes 
snos nobiles Stf'l'hanlllll Byliuski, Joannem Grzy- 
bowski et Adamulll Vomieki, praemissa I'l'otestatonc 
de sinistra delatione sui il'sius ad JudicillDl I'rae- 


58 


sens, omnia (lI'aemissa pel' adul'l'!; assel'ta fif'l'i 
a se Ilf'gahant, actul'ilJlls iU
lIl'e.. ad cumJll'uha- 
tiullf'm Sf'se trallt'ntihus aceu
atis \'eJ"() atl f'\".'- 
sionem iuraturiam se ('sse JlroJliures all,'ganti- 
hus, iudil'ium scahinale Vilrll'nse hahita l'O;łside- 
ratione non tantum atroeitalis rei !'1f'd vel ma- 
xime tUl'haliouis honi onliuis at'lue excitatiouis 
tumultus suh I'l'esentia SaCl'ae Hegiae J\laieslatis, in- 
haf'I'elłllu'llle negati,';w al'cussatOl'llm, pos.lem ac- 
cusatos seniOl'es l'uiuslihet conlllhernij Jll'opio- 
res ad evasiollf'm in flltur'o die iUl'is adinveuit 
in hane iur'ampnt i rolam: iako sami niezastem- 
IlOwali y nie hili tV Bramie ostl'ey, drugim słl'ze- 
lae y bil' nif' roskaznwali y nie wipdzą o zadn
-m 
z swoie
o cechu ktury hy Panu Pllz\'lewiczowi oko 
wystrzelił. Ex adis illlliciarij
 nohilium Uomino- 
rum Scabinol'lllll VilnensiulII dpplłl. 


H310 AIITOBOA DoATOBCBOA IIBorR r, DO.I..oo xpauRll\pAca o... DRJleOCJlO.... '.(CUTpa...LUOJlL ,łpxoot, aa l 
91- 
ł 668 TOA.." "RCT'b 246-2ł 7, 


Z kaięgi Akt Wojtowskich miaata Wilna, przechowujlj,c
j Bię w WilcńBki
m Centraln
m Archiwum zar, 1491- 
1668, roi, 246-247. 


111loellllla]Jlloe UnUCllllie C."O"WIIClłalO .1ll.
t1;a, 
R
 01l0.7I1Y OCpeOellb, 


Illwentarz Zamku Smolellskiego, miasta 


Zamek Jego Krolewskiey Mosri Smoleus", do 
niego brama Krolewsb. 
. Z I'l"Zyiazllu III'U'Z J)nil'I"' nad Iłloslpm zawal'- 
cIem mOl'uym y z kratą zelazllół, la brolł1a nad- 
ł'yssowana" m08ty dziurawe y IlOkq'cie złe, nowe- 
go pokrycia potrzehuie. 


"'Ii!!'" 


XLII. 


zopoiJa C.1JIO.H-ellCRa u llpUlllli).H-eJIl'llU/-llX5 
06 1654 Z. 


Smoleńska i jego przyległości UJ 1654 ,.. 


Od niey kwatf'ra do Ba!'zty Jurcowskiey w 111'01- 
wo i.ląc w I!órf UllipllI'u, dohrze nakryta y habzta 
sama z dohn ID nakł'Yl
ipm, ale }lolłlosly bal'Zo 
dziurawe y ;Iwor miey
cami n,ulrys!'ow1łny ule 
nif'szkoclliwif'. 0.1 niey k walt'ra do Ihszly W odzia- 
ney dohrze uakryta y baszta sallla 
 dohr
"m 
nakl'yciem ale (IUnłOst dziurawy. - Kwatera llu Ba-
		

/Baltica_004_07_067_0001.djvu

			. 


szt
' Kostyro\\skiey jakohy czwarta (,Zf'n
ć nu' 
kl,
'ta, ł.a
zta sama d"hrzp nakryta. w pom08cie 
tl'(u:hi dziur
'. I( watf'ra tlo Uaszt y KI") łosanskipy 
nakl"),ta, ale jakoł.y siOllma ł'ZfŚĆ uit'krytpy zo- 
staip, sama I,aszta dobrze pokryta, pomost lliul- 
I'sowany )' nmr natlrysowany. Kwatpra do Baszty 
Czwol'ogl'ćHliilj;tPy słar)-m pokrycipm wszystka dziu- 
rawa, potrzellIlie IMI"'awy, baszta sama nakq,ta, 
pomost y złp. 
Kwatera do haszty nal'ozuPY nazwanpy 'Ve- 
sotacha .Iohrze pokryta y sama baszta, ale pomo- 
sty mipyscami dziurawe. 
Kwatera do Baszt
' czworograniastpy pokryta 
tylko jakoby I,i.\ta CZfŚĆ nipktorf'Y zostaif', baszła 
dohrze nakr
.ta, ale mur mieyscillłli porysowany 
nieszkodhwie, 110most dobry, w IlIIł dziurawy. 
Kwałera do Baszty Kq'wo.taczynskiey dobrze 
I,okq,ta, takze y saUJa ltaszła y pomosty dolll'e. 
Kwatera do H;'szły AllralIlO\n.kif'Y nakry ła if'no 
na sązni dwa Illus minus, 1'0 ie.h1ł'Y strollip od 
zamku szmat widłel' zerwał, sama baszta dobrze 
nakryła, mieyscami nieszkotlliwie III Ul' por)'so- 
wany. 
Kwatera do Baszty Zaolłarney wszystka po- 
kryta y sama I,aszta dolu'ze kryta y pomosty 
. dobre. 
Kwatera do Baszty czworogrmliastf'Y małey 
wszysłka I'0kr)'ta y baszła sama, pomosty dobre. 
Kwatera do Baszty Do-łbaczewskiey wszystka 
pukl")-ta, łakze y baszła dobrze POkr)'łil, w pomo- 
scie dziura y \\ ponUlscin dwie wyifłe. 
Kwatera do bramy Solenskiey wszysłka na- 
kryta y sama hrama takze lIa ki' Y ta , I,omosty 
dobre. ' 
Kwatera do Baszły Anłyopiyskiey wszystka 
kry t.) y sama baszta, mur- nieszkotlliwie nadryso- 
wany , ponwsty duhrł'. _ . 
Kwatera do H.lsZty małey wszystka kq.ta y 
sama bilszta, alł' w iednym oknie III Ul' I,anlzo sie 
na.ll"Vssowa-ł potrzf'huie napr'awy. 
li watem do wału lIIa-łpgo wszYfoi'ka pohyta, 
wał wko-ło sowilym holwarkif'm OłOCZ(III
', przy- 
wałek na dole, na nim czosnek wkoło, prze" snie- 
giem nieznać ipżpli jakif'Y poprawy połl'zelmie. 
K"atera 0,1 watu do Ua:szły małey _ ('Z\\'III'U- 
gl'anias'ey wszystka _pokq,ta y sama haszta, po- 
mosty "ohre. 
K walpl'a do 'u'amy I\IałacJwwskiey wsz
'slka 
I,okryta takze y smna brama I,okryła y doLrze 


5D 


opalrzona, przed lwa III i} przy watek z oslrog'iem, 
wko-ło kwatery od wicltm wllcow sześć z pola 
odart\'Ch zosłaie. 
Kwatera du Baszty czworogralliasłf'Y małey 
wszystka pokr
"ta y sama haszta dohrze pukryła, 
w Iwmoscie if',lna Ilzilll'a. 
Kwalt'("il ,lo Uaszty Koziołlałowskip}', pukl'yla 
wsz}'słka y sama haszta pokr)'ta, w pomoście 1'0- 
ulOscina irtlna wvifta. 
Kwatera do' Baszly małey czworograniastey 
wszystka prz
'kryta 
' sama ha!'zta, pnmo:sty dobre. 
Kwalt.J'a do Baszty Tnpinskiey wszystka na- 
kl,}'ta y sama haszta, piątra wif'I'zcJlllie y spod- 
nie zamkuione z kunicami "o ohr'Ony nalezącemi. 
Kwatera"o Baszty małey czwor'Ogrillliastey wszy- 
stka kr
'ła, y sama ha
ta z pomostami (10- 
hnmi. 
. Kwatera "o lu'am}' Kopycinskipy wszystka 1'0- 
kr)'ta y sama brama. ponmsty dolll'p. 
- Kwatera do wału Wi('lkirgn wsz
'słka pokryta, 
wał \\' ielki Wsz)'stek zmjnow.IllY llOtrZf'huje wiel- 
kiry y lu'pwlkiey naprawy, na przywałku ostrog, 
wku.tu szor! kilkanascie zipmią nas}"IliInyrh, a dm- 
gie po ziemi nie nasYl'illJp lezą, a z wału h,'ama 
w zamek murowana kryła, pne" bramą most nie 
harflzo dohry. 
0(1 wału kwatera do Baszly małpy czworogra- 
niasłpy wszystka nakryta y t;ellOlly z mur'u na wał 
z obu stron dohrze nakr
'łe y sama haszla ....hrze 
nakryła, ale się harzo porysowała, hl iska upadku 
1,0l'Zpbuie I"'endkiey }' pilrwy naprawy y kwatera 
w iednym mieyscu nar
'sowała się, w pomoscie 
iednym dziur'a. 
K walpr'a do Baszły Sle
"nowskił'v wszystka 
pokryta, ale w pokryciu dziur sita, trzeha nal'r'iI- 
wy y haszta lu ho nakryta, ie.lnak dziura ud wi- 
chm na ni('y, nie ma-to )' mUl' pOI'
'S(JW;lIlY l1(ł()J'ił- 
wy IWłI'zphuip, w 1"IIIHlseie dziur kilka." 
Kwalł'ra do Uaszly czworograniasłey wszystka 
pokryta, ale od wi..hm dziur siła. Sama has.zla 
nakryti., n 1111' w dole się purysowa-t, w pomoscie 
wierz,.JlIl}'m dziura. 
K watrra du Uaszty okrągłey nuhtlsławo
'skipy 
wszy
tka pokryła. ale IlIIkr
 cie barw dZIUrawe 
plltrzf'lllIie napra\\ y, sama ha!'lła uakryła, ale mili' 
harzo się ,wrysował lICI "litu ai du Wif'I'zcltu, 1'0- 
trzehuie JU'ę,lkil'Y napr'ćł\fY, pomost tlolny harzo zły. 
Kwałera do Baszty Mikuh.kiey mieyscami kry- 
ta jakoby czwarta część pokrycia połl'zf'buie, sama
		

/Baltica_004_07_068_0001.djvu

			60 
dziul'a me HL Dl'ugie 40-fulllowe z napi
em Wilnł!, 
19. Na IlI'amie I\lałarlwwskiey działo 6-fllnlowe 
z napisem l\Ioskiewskim. 
20, Drugie pifĆ funlowe z lakimże napisem. 
21. Przeciwko lu'amie działo 35-fllnl l lwe nazwa- 
IW Pauna. 
22. Na haszcie Koziołlałowskiev dział 3, iedno 6-fun- 
towe lI
rnes nazwane, z "napisem niemieckim 
Krola nici z) gnnmta trzeciego. 
23, Hl'lIgie 6-fllnlowe z napi!;em tegoż Kl'ola Jl\lci. 
24, Trzecie 4-funtowe nazwane Sokot. 
25. 1\a baszcie Tllpinskiey działo 6-fllntowe z na- 
pisem I\loskiewskim, 
26. Na bl'amie Kopycinskiey działo 5-fllntowe z na- 
pisem l\Ioskiewskim, 
wszystka do- 27. Na wit'lkim Wale zszed!'1zy z mul'u ..o lewey 
J'ęce działo I2-funtowe z napisem Kl'Ola nici . 
Zygmunla III. 
28. Drugie sześć funtowe z napisem l\Ioskiewskim. 
29. Trzecie 4-funlowe z lIapisem 1\l'ola JIUci Zy- 
gmunta III, I\lozdzel'z cały z lIapisem mo- 
skiewskim. 
30. Na drugiey kwaterze wałll działo 12-flllltowe 
z napisem Kl'ola nici Zygmunla Il'zeciego. 
31. Dl'lIgie 4-funlo\\'e z napist'm tegoż Kl'ola nici. 
32. Trzecie 4-fllnlowe z nallispm Kl'ola Jl\lci tegoż. 
33. Na trzecił'Y kwalerze działo Lewek 13-fun- 
towe z napisem mo!;kiewskirn. 
34. Drugie Urat nazwane 30-fllntowe sztul'mak 
z napisem moskiewskim. 
35. Na baszcie Szeynowskiey działo czlYI'y-fuolowf' 
z napisem moskiewskim. 
36. Na baszcie Bohusławowskiey działo 7 -funlo- .. 
we z nalłisem moskiewskim. 
37, Na baszcie l\Iiklllskiey działo 6-fuolowe _ z na- 
pisem lIIoskił'wskirn. 
38. Na baszcie KoslYl'owskiey działo, do tego wscho- 
du niemasz. 
nap'- 39. Na baszcie Siemionowskiey działo 6-funtowe 
z nalłisem moskiewskim. 
40. U Rodgisel'a działo cztyl'Y funtowe niedOI'o- 
bione_ 
41. Na błoni działo 4-funtowe nazwane Bl'at. 
42. W bl'amie wału Wielkiego ,;działo Nazwane 
15-funtowe. 


baszla dobrze nakryta, w pomoscie 
wielka 
Kwatel'a do bramy Pialnickiey mieyscami kl')'- 
la jako"y czwarla część pokrYł'ia putl'zebllie, bra- 
ma Silili a łlohl'ze nakryli., y dolll'ze obwal'uwana 
do zawlII"Cia Z kral<ł zt'lazlJ1ł, pUIlHlsly duhre, mul' 
się nadq'sował ale nie szkodliwil
. 
Kwalel'a du Baszty Zwienowskif'Y y haszla sama 
kl'yla lłOmosly dolll'e, wsdlOdow niema do wierzchnie- 
go piątra; kWiłtera od haszly "\Vudney duhrze naJ,ryta 
także y sallla hrama pomosly dolll'c, wschodu nie ma 
do WYZSZł'go piątra, sallla hl'iłllla zafaszowana. 
K walf'ra do Baszly Siemionowskiey lakże y 
sama haszta, IJOIllo8ty dobre, wschudu nie ma do 
wyzszego piątra. 
Kwatpra do hramy Wilulewskiey 
brze nakl'yta. 


Tego zBmku Jego tUtti )łraesit1ia y Bllllłicye wo- 
ienne. (chanz. NaYlłrzod armata po BIurach. 


l. Na hramie Kl'olęt\:ski
1' działo sześć flintowe. 
2. Na baszcie K!!1tYl'o"ł
Kiey działo sześć funlowe. 
3. Na haszcie Kr
-.łoza
łtiey działo sześć funlowe 
z nadpisem Kl'ola J:\lci Zygmunta trzeciego. 
4. Na baszcie ł.uczynskif'Y działo Lis dziesięc flin- 
towe z napisł'rn IUoskiewskim. 
5. Na baszcie Wiesiołm,ie działo dziesięc funto- 
\fe nazwano Niedzwiadek. 
6. Na hl'iłlnie Ahramowsl{iey dzia-ło dwa funlowe. 
7. Na lu'amie Zaollal'nev działo 4-funtowe z na- 
pisem Kl'ola JMci Zygmunta III, 
8. Dmgie 6-funtowe z takim że Ilćlflisem. 
9. Na baszcie Dułhaczewskiey działo 6-funtowe 
z napisem Moskiewskim. 
10. Na hramie Jelcnskiey (?) działo 4-funtowe z na- 
pisem Moskiewskim. 
11. Na baszcie Anlyopiyskiey I-funtowe z 
sem Kl'ola JMci Zygmunta Augusta, 
12. Drugie 4-funtowe nazwane Sokoł z napisem 
Malcher Budzieiewski. 


. ! Na małym Wa)e dział cziery, każ/le z osoima de- 
.15
 skom.i pl'zykryte. Dwa tl'zy-funtowe, tl'zecie puł- 
16. trzeClił funtowe, czwal'te puttom-funtowe. 
17. Pneciwko tego wału na ziemi Ila kołach dzia- 
_\ ł!J: dwa leż
 gołe 55 .funtowe, iedno Bazyli- 
gz k z napisem Kl'ola JMci Stefana.' 


W eekauzie dział 


14. 


1. Sześć funtowe nazwa ne Brat.
		

/Baltica_004_07_069_0001.djvu

			I 


\ 
I . 
i 


2. Sześć funtowe z nal,isem moskiewskim. 
3. Pułtora-funtowe z napisem Krola JIUci Z)'gmun- 
ta III. 
4, Pułtora-funtowe z napisem nif'Ulieckim. 
5. Trzy-funtowe z napisem K, Hlci ZH!munta III. 
6 Pułtora-funtowe Jaszczorka Krola JJ\'lci Zyg- 
munta III. 
7. ()ułlora-funtowe. 
B. Jedno-funtowe z napi
em moskiew
kim. 
Sześć dział pifć-funtow)'ch z napisem moskiew- 
skim. Wszystkich dział in genere na bramach, ba- 
sztael) , wałach y roznych mieyscach , t
kże 
w cekauzie 56, wszystkie na kołach y łożach 
doIJl')'ch, tylko 4 gołe zostają. 
Skurzanych 3 na łożach staq'ch zbotwiał)'ch 
y same działa l,oszczel,ane. 
(ekanl siary przestawiony y nowo I'estaurowany, 
I'omlll"t w nim Iluwy 
ontami nakryty, Ill'Zwi do 
Ili('
o na zawiasach dwoistp:h twie z zamj{ami na 
zawiasarh, formy Pl'ZY sciallach do kul y gwozdzie 
Ilu llIuszkietow, po scianaeh mozdzerow wszp;tkich 
!'ze
ć; tny na łlliach y kuład) dllhrze Ililprawionych 
a Irzy goł)"l" h , 
Szturma""w osiem, 3 na łożad) )' kołach .łulll'Zp. 
nal,rawionych, a "ięć 
lIłydl w kury farh. 
Serpenlynow 15 gllłycl) bez łoż. 
Hakownic 44, mięlłzy ktoremi 31 w naprawie 
a 13 starych rozerwanych ni naco niezgodnych. 
Szm)'gownic 2 w łożach no\\'p'h. 
Sklep w hramie idi,e do wału wielkif'go po 
lewey ręce murowany, drzwi do niego na zawia- 
sach z zaporą żelazną dobl'Ze opatrzoną, dwa ok- 
na, w nich kraty zl:'laZlle y okienice zl:'lilzne; w tym 
sklel,ie prochu moskiewskil:'go fas wielkich y ma- 
łych 77, l'Za.lko ktora pełna. 
Prochu Glhnskiego y Wileliskie
o solanek osm, 
prochi popsowane przerabiania I,otrzelmji\, tegoż 
prochu solanki dwie wpuł z ziemią. 
Prochu Dorohuhuskiego barył 11, a tny bill'yły 
ktore rossYI,ały się, wielkich fas pułtory nasYl)ano. 
Siarki w sztukach fassa iellna y solanka 1. 
Siarki tartey jakoby piąta część solanki. 
SaletJ'y nielutl'owaney puł solanki. 
Dril
i _sklep w teyże hramie na przeciwko z ta- 
-kimże obwarowaniem jako y pierwszy, w nim ku- 
le _ dzielneniżey napisane. 
Skl
p w wał w5zedszy po lewey rę«:.f', ostrog 
przed mm z \nola
l1i na zawiasaeh z zapol'ą zelazną, 
takze y do J;anU'go slilf'I'U wrota na zawiasach z za- 


6( 


I'ol'ą zelazną, w t)'m sklepie kul zelaznych wiel- 
kich zmieszanych du dział gromada nie mała, kto- 
rych ma hyć 4:WO. 
Kul żt'lazn)'ch także zmieszanych gromada nie 
mała, srzednich y małych, ktol')'ch ma h}ć 11300. 
Oło\\ iu moskiewskiego pod-ługowatego sztuk 
2717. 
Ołowiu gmolinskiego sztuk wielkich kwadl'a- 
towych 190. 
Kul ołowianycłl muszkietowych w kącie iednym 
tleskami założona gl'omada nie mała, klol'ych ma 
być beczek 7 mial'y Smolenskiey. 
Petal'd okowanych 7, niekowanych 10. 
(i.'analow śpiżowych osimdziesiąłl sześć, a 
w t)'Ch J,I'Z lopol'yszt'k 130. 
Stł'mpoww !!;piiowydl do robienia prochow 3. 
fonII śpiżowych do lilllia kul muszkietowych 2. 
Szuflow miedzianych tiu nal)ijania dział wiel- 
kirh y małych, nowycIł y stal'ych cztel'tfzescie. 
Szala okowana tlo ważenia, iedna na p"ętach 
żl'lazn)'t'h. 
(;iwichtow 
piżuwych do :8zali 5, żelazna 1. 
Szlf'mpluw żl'lazn)'ch 7. 
Swi.l/'uw du wllie"ia dziilł 3. 
Wach żelaznych 1'0tlgisf'I'skich łamanych w gl'o- 
madzie nie mało w koncie iednym. 
Naczynia śl,iżowpgo do swidrowania dział sztuk 3. 
Blach żelaznych 6. 
Witle.ł żelawych do petal'd 3. 
Klub do windowania dział śpiżowych 3. 
SZl'otow do na hi cia dział w blachach sztuk 19, 
Na baszcie Tupim.kiey ]onlow w pięciu for- 
mach na pi'ł1rze słl'zf'tlnim. cztp'y fOl'my ll'odłe uie 
pełne, w piąfey \\ ifksza połuwica, ktol')'ch może być 
wozow plus-minus 5. 

a tey że haszcie na większym l,iętrze llotl 
stropem l)Owieszono lontow może być wozo\\' 
ze dwa. 
Spirhlel'z stary pod mlll'el
 nie Ilal..ko wału. 
gonlami kryty na pl'owiant zbudowany skarhowy, 
ktol'ego tel'az y noty niemasz, dl'zwi do niego czwo- 
.'0 na zawiasach z zaszczepkami, w nim tel'az ap- 
paraty woienne, kul ognistych wielkicII y małych 104. 
Stl'zał ognisl)"Cb dziewięć. 
RuI' kolt)'hl}'ch napmwnycl, tl'zysta czh'I'nasr.ie. 
RuI' kullylnych I'ozel'wanych 140. 
D/'ągow ż..I;lzu)'ch całych wielkich y małych B. 
Hl'ągow żl:'laznych łamanych 16. 
Lallcubuw żelaznych wielkich 2. 
16
		

/Baltica_004_07_070_0001.djvu

			Łancllhow do kar 3. 
Swidr()w stohowalych wielkich y ma-tych 5. 
Dłotuw 2. 
Sła1i rnoskiewskipy sztuczek 100. 
1\lall('('1 do pptanl J 5. 
Urąg-ow zakowan)'ch 8, 
Wit.lta żelazne nasadzone I. 

ewal"Ow wielkich y mał)'ch popsowanych 7. 
Zelaza do dwurh dzipln)'ch łoż niespełna. 
Wideł y krukow żelanych nieosadzonych 15. 
R y.lłuw nipna
a,lzonych 313. 
Uplłow z-łamanyeh 12. 
Ry.lłow Ilłaskich nieosadzonych 50. 
Ry.lłow nasa.lzonycb 20. 
Szyb do osi 23. 
Naczynie kowalskie, młotow wielkich y ma- 
łych 18. 
Kleszcze 1. 
Rm.zpel wielki 1. 
Mieeh 1. 
Siekier cał)'eh 20. 
Siekipr łaman)'eh 26. 
Si
kiel' do ołowu 2. 
Szmbsztak wielki 1. 
Bykow 30. 
-ł\lul)'k 10. 
Winlla żplazna do dział 1. 

ozły woienne 2. 
Zelaza do szal 2, 
lIankry do r.num 2. 
B/aeh od zbroi I'rzpdnicb 6, 
Ziłdnia IJ/aclla 1. 
Szyszakow zardzawiałych y p0l'sowanych 17. 
Kagancow 9. 
lar żplazn)'eb do I,rzphierania kul 9. 
Szpad łamanych z fordymont.łlfli mało na co 
zgodnych gromada nie mała, ktorych ma hyć 330. 
Baw/olerow z palronami 220. 
Namiot Krola Hlci zielon)'m sukm'Jn kJoyty 
zewszy!'tkim zbotwiały. 
Ref ż..laznydl do koł dzielnych 3. 
W bramie Kopycinskiey woz fUl"lnanski, pod 
ktorym wozem .Iwa ko-ła za.lnie kowane y z osio, 
kar'ela nowa (
-Iko sam wasąg nieolJszyty bez osi 
y hez koł, 
Spisow z Rrolami 120. 
Spisow hez grotow 40. 
Wag do rOZl1
'ih kar 50, al£> Ule na wszyst- 
kich żelaza. 


62 


Warstat do rohi£>nia lin okowany 1. 
Drugi nie kowany, 
loże dzif'lne z o
ią iedną nie sl'f'łua kowane, 
koła pod nim obodowe. 
Koł staryeh kowallydl dziplnych 6, 
Ko-ło do rohif'nia procho\V 1, żelazne' na nim 
refy 4 y sople dwa. 
Lina do dział 1. 
Hysz/p okOWillle z osiami hez koł do kar 2. 
Łyż moskipwskich kąt nie mały narzucony. 


W tymże zamku Smolenskim, d\\'or Jego KMci. 


Wrola do nipgo wipZl1e wielkie z fortą gą- 
tami IlokJoylP bpz zawal'cia, po{lwoie zgniłe, dwoI' 
sam stoi tyłem do pałirell JW. JP. Jel'Zego Ka- 
rola 1IIt'llOwieza Slm'osty Gpnpl'alnego ziemi żmudz- 
kiey. łzl/eh w nim .Iwie, iellna pl'zeciw dl'llgiey 
1"'lPZ sieni: tl'lPcił-ł ho kowa izha s komorami y 
alkipl'Zami; w!'z)'slkie hez ze drzwi, hpl ław, hpz 
okien, bpz 8tołow y pierow, kominy dwa stoj.} y 
te niHII.łuczone, .zgoła wszystko spusloszonp. 
Po lewpy r{'re wszellslY we wrola izdeb dwie, 
iedna z komorą Il!'lIga hez niey, ohie hez ław, 
hez piecow, Lez nkien, bez drzwi, Szczł'gulne puslki; 
kudmia, Pl'ZY nif'Y izba z komOl"l, (i\kże hez ław 
hez okien y drzwi; I'Zpznica hez n;łkr-ycia, y hez 
drzwi, kiec zamczysta y nakryta starym nakry- 
ciem, w niey okirn 19, 011 dOlllu wi,'lkiego już 
na.lpsowanydl, izba z kOlllorą zgni-ła y piekarnia: 
Skarbcy dwa, do iednego drzwi hez zawies, w tym 
sło-ły trzy, zedlow .Iwa hpz pareneza, okienic osm 
hez zawiasek, pod skal'beami piwnica drewniiłlla 
b£>z ze dl'Zwi. Ten dwoI' żailnego ogrodzenia nie ma. 


" 


Miasto Smolensk w murze y 11ft łtOsadzee Zft Dnie- 
Itrem Itod łtraWeUł Jlaiłleburskiul. 
REGESTR PWrzk01'ZOłV ll'szyslkidt tak Alagisl1'vllJ 
jako lf POlllOl'llikow y jako klorl/ 
iete gruntu tl'zl/ma. 
STA
 IWA
OWSKI. 


t 


Arcipm SIPphanowirz włok 8. 
Piln Waleni v Ral'og włuk. ," 8. 
IIry!\zko H.;sieeki, IIr}'szlw OrłlOn, Jakub 
Janowic'zllans Kipnif'n, CzaruolllOl'dv włok . . 8. 
I'iiil' Kowtll włok . 8.
		

/Baltica_004_07_071_0001.djvu

			I , 


Jakuh 1I0Ielld"I', Iwan Czel'kipwicz włok 8. 
Jakuh lIolelll'I'r, Choma llowl'
'sionek 
włok . . 6. 
Jan Gl'ot, I\lal'cin Osipowicz, Daniło Woy- 
niOllek włok 6. 
Fiedor Slpfanowicz włok 6. 
Andrzey Białok0l'yly włok 6. 
Fiedol' HiałokoPlly włok 6. 
AITiom y WilSill Biilłokop
'ly włok 6. 
Siemion Dawp', JHaxim Białokop
.ty wł, 6. 
Amelian, Ant'l'Os, Wasil, Anl'l'ey, Siemion 
Białokopyty włok 6. 
Cimorh Chom8zko włok 6. 
Siemion Szczupły włok . . _' 6. 
ł...uka8z Szczupły włok 6. 
Jan )' Jal'osz Szczupły włok 6. 


STAN WOPECh.I. 


t 


Andl'ey Deron w.łok 6. 
Jaku" Oniszko Paw luk, Wasil 
laJcewiczu- 
wie włok. . 6. 
Jan Szmołdowski, ł.awryn ZlIhl')'cki włok 8. 
Andrzf'Y. z splPm Jllllko SIw-łyp włok 6. 
Jan z s)'nem Kazimił'rzem Hokicki wł. 6. 
Jakuh CZlk, Jakub Deron włok 6. 
Lukijan Dołhi, Jarosz Slryba, Alexandcl' 
Lymko, Jan Gumowski włok , 6. 
Kasper Zemlicki, Iwan Thomaszewicz, I\lar- 
cin Bryd-łowicz. Dmill' T'lOmaszewicz włok . 6. 
Domi('ian, KOl'lliło, "awryn, IIał'asim Smo- 
łowscy włok . 6. 
Thomasz Walicki włok 6. 
Jakub Janowicz włok 6. 
Jan Zaleski włok . 6. 
l\'laxim KozaezOlwk włok 6. 
I\lirhał Szma.ł,lowski włok 4. 
Lukian lUaxim Zawoscinowie w.łok 6. 
Jdn Kuzminiec, Marcin lIałodz, Jan Wą- 
sewicz włok ,6. 
l\Iaxim Kozaezollrk, Fiodor Lysowski wł. 6. 
Gruntow maią uż
'wać według dawnpgo za- 
ięcla ad onlina('i"nfm Krola nIci F.. pamięci Zy- 
gmuula III. BoIllIanowa okolica wszysika nalf'ży 
na Sło"ode do zamlm, osady jest d)'mow... 1)0- 
willllOŚć l)'eh podtlanW'1 płala z golowpgo gl'o8za 
kop czlp'y, żlla I'uł:hpczki, jpnczmipnia Iluł-becz- 
ki, owsa heczka, gpnś iedna, kurow dwie, drcw 


63 


do Smolenska wozow 10, SiilllO urokiem skosić, 
podwoda do Smolenska. 
Posada za hramą Piiłtnicką, na posadzie mie- 
szczan iest domow dziesięć, puslych placow dwa- 
dziescia, powinność tych mieszczan 1'0 3 złote 
płacić y po 2 kurow. 
Na folwarki woiewodzkie grunlu IlIlslego nad 
rzeką Ipsionną włok 40 a nad I'zeko Ko-łodną dru- 
gie włok 40, sianożellć nad tąż neką Kołodną 
jadąc do Twert'ł'lic ktorą na zamek skopywają. 
Kozakow gl'Ulll_ow)'ch Bia.ła cho!'ągipw, ko- 
ni 100, Czerwona chorągiew koni 100, ŻII-tla cho- 
rą
ipw koni 100, od tł'V chorą
wi JW. JP. Win- 
centy COI'win Gosiewski 'Pollska,:hi y Pisarz Wiel- 
ki W. X, Liu, pOlItug prawa swPgo wif'czystego 
godne)' pamięci JP. O
'COWI SWł'IllU Alexandrowi Cor- 
finowi (sic) Gosiewskipmu W oipwodzie Slllolł'nskiemu 
za odważne nWl'ila od Rzpczypnspnliley n	
			

/Baltica_004_07_072_0001.djvu

			gorzałek z każtJego napoiu po kopie litewskiey 
sllmma czyni kOlI 50 groszy 24. 
Włok wszystkich wspilsznych 120, (1uł-czwier- 
ci y szescina, l każdey włoki płacić powinni po 
groszy 50 litewskich, fillmma cz)'ni kol' dziewię- 
Ilziesiątt cztyry, gl'Oszy trzy, pienią,lzy siedm y pul. 
lUorgow szesćset piędziesiątt y dziewięc tl'Zeć 
y czwiel'c, płata z morgu 110 tny groszy czyni kop 
tnydziescie dwie, groszy piendziesiąt y dziewięc 
pienientlzy sześć. 
Placow w miescie cztyr'ysla dwadziescie ieden 
trzec y czwiel'c płata z placlI 110 groszy IlUł-osma, 
czyni suma kop Iliendziesiąll dwie, groszy cztyr- 
dziescie ietJen, pieniędzy osm. Ogrodow za mias- 
tem osimdziesii\U, płata z ogr'oda po puł-osma 
grosza I'umma czyni kop dziesięc przy miescie 
młyn y staw. 


Do woytowstw. Krasni811skiego wieś nazwaDa 
Durowieze wlok 22. 


Woyt lIusty włoka. 
Hryszko lotna IlU-t włoki. 
Clwma lołna pllt włoki. 
Chotlor Nowik IlU-t włoki. 
Iwan IIrł'IJił'n IHlł włoki. 
Nikipel' lIawl'ylin Imł włoki. 
Wdowa Soroki za Imł włoki. 
IUikllta lIusty włoka. 
Wasko Soroka pllł włoki. 
Jllrko Sorokił pllt włoki. 
Ł"iłuryn SZ)'I'dak puł wtoki. 
KOlUh'at RUllnirki IlUł włoki, 
Awtllszko l\liekinnikow Wołoka. 
Lul,jan Czujow pllł włoki. 
Iłryszko Pupin puł w.toki. 
Osip Leszl'zyna put włuki. 
Jakim f:zwipI,tI\a. 
Osi.. IIlIszcza pllł włoki. 
Dzienis l\Jusiejow włoka. 
Hryszko Zownin 
 trzy czwif'rci włoki. 
Jan HlIsiec włoka. 
Cimoszlw pllł włoki. 
Isak Czujow pllł włoki. 
Hl'yszko Skomoroch włoka. 
Kuźma f.itowicz włoka. 
Samson IlUł włoki. 
Jakub z Siemienem puł włoki. 


64 


Dawid Cielesz
'k pllł włoki. 
Woiciech Androjewicz włoka. 
Iwan zifĆ Woytow puł włoki. 
Czujszakow Brai pllł włoki. 
Auchim Woyciechowicz pllł włoki. 
Wasko IIl1scionek IlUt w-toki. 
Powinnosci z tych włok 1'0 osmiII kop płaty 
gotowego gl'Osza z włoki, zyta czwierć, owsa 
czwierć, ięczmienia puł-czwierci, siana woz, dwoie 
kUl'ow, dwallziescie jaiec, drew wozow sto, ogu- 
łem na poiazd JW. lP. Woiewody, na Namiesni- 
ka wozow piellllziesiątt, na wiosne powinni ogro- 
dy zarubic palili namiesnikowi y sprzątnąć. 


WŁOŚĆ CIAPOLOWSKA. 


Przy tey włości dwoI' w Ciapołowie. Do dwo- 
)'U wrota dwoiste dranical\Ji kJ'yte na biegunach; 
w postl'Zo,lku podwol'Za domek spory, sieni, do nich 
drzwi na biegunach u nich haczek zelazny, piec 
kawfli zif'lon
'ch z kominem, okien trzy, 110 nich 
błony tmwlaue, ławy dokoła, slo-ty (Iwa; z po- 
koju alkierz, drzwi do niego na zawiasach że- 
laznych z haczkiem, I,ipcyk kafli zielonych, 
okna tny, hłony slll:Jlanł', z alkierza .ll'Zwi na 
biegunach do Iransytu. l tegoż pokoju komora 
_ w Loku, okien w niey trzy, błon)' smlllam', drzwi 
na bipgullach z haczkiem, z Ipy komory komorka, 
drzwi na biegunach z haczkiem zelaznym. Wszf'd- 
szy do tyehże sieni po lewey I'fce izha stołowa, 
drzwi na biegnnach, w niey piec kafli ziplonych 
z kominl'm, okna Irzy. Ltona sllłolane. stoty dwa, 
ławy do koła, z tł'Y izhy alkierz, drwi ua hiegll- 
nach, w alkienu okna Ilwa, h-łllny snUllane. Mięllzy 
pokoiem y izhą siołową, izha hokowa, 110 nipy 
drzwi na hiegunadJ z haczkiem, piec kafli zie- 
lonych z kumirwm, tamże piec do pieczenia 
l'hleba, okna Ilwa, błony smolane; z tey izhy 
lłrzwi przy pokoju dIJ komory, drzwi na biegu- 
nach z haczkiem, w ley izhie ławy dokota, z tey 
izhy komora, w niey okna dwa, błony smolane, 
z tey komory transit, Ilrzwi na biegunach. Za 
domem tym piwnice porządne dwie, drzwi do 
nich na biegunach. W szedszy' do tego dwom 
1'0 prawey ręce domek. gospodarski. sipni do nich, 
drzwi na hiegunach; wszedszy do sieni po pl'a- 
wey ręce izba, drzwi na biegunach z 
aszcz
I'-
		

/Baltica_004_07_073_0001.djvu

			I 


ką Y z haczkipm, piec w niey kafli hiał}'ch z ko- 
minpm, okna Irzy smolalJe, ławy dokoła, slot 
ieden; z izhy komora, do nipy drzwi na hip
u- 
nach z haczkiem, okna dwa, hłony smolallp, ła- 
wy dokoła; z tey kum orki komora lila ScllO- 
wania, drzwi na hie
lIJl(u'h z haczkif'm, ławy 
dokoła, okno I""osle, zasowislf', drzwi z h'y ko- 
mory nil hiegUlJilch do Irans}'lu. Z t}'ch sieni po 
lewey rfce I,iekarnia, do niey drzwi nil hiegu- 
nach, okien prosI ych zasowisl ych czl }-ł'Y, I,iec 
wielki chlebowy; za piekal'llią w prawo slaynia, 
drzwi do niey na biegunach, duhy z iedllf'Y slro- 
ny, za lą slaplią staienka niewielka, drzwi do 
niey nahi£'gunach, złohy z iedney sll'Ony; w lewo od ley 
sla)'ni swironek dla zhoża, drzwi na hiegunach 
z zaszczepką y kłot.lką Y zasieki w nim, I,odle te- 
go swironlia klelka dla zboża z zasiekami, drzwi 
na biegunach z zaszczepką y Uodką. Daley w )lra- 
wo swiron \\ ielki y z gankiem, drzwi na bie- 
gUIli,ch z zaszczepką y z wrzeciądzem, na spodzie 
podklei z zasiekami, do niego drzwi na hiegu- 
nach z zaszcZf'pką y z wrzeciądzem; od tego swirna 
w prawo piwniea slitl'a lila w.nz)"wa, do niey 
drzwi na hil'gulJaeh z zaszezel'ką Y haczkiem; 
na piwnicy kll'ć, drzwi na hil'gunach z zaszcz£'p- 
ką y z \Hzpciądzem, 011 ley kleIki dalry kuchnia 
z ogniskiem y z kominem, drzwi do niey na hip- 
gunach, w kuchni za drzwiami w koncie komoro 
ka przyrohiona z dpssek dla srhowania naczynia, 
drzwi do nil'y na hiegunach. Od kuchni daley 
don1Pk, w sieniach komin gliną Il'piony do wa- 
rzenia piwa; wszedszy w sieni w prawo izha, 
dl"Zwi na biegunach, piec z kafli bi..łych, okna 
dwa, Irzecie zasowisle, z sieni w lewo łaznia, po-łki 
porzi\dnp, piec, drzwi na biegunach. Wsz£'dszy do 
dwom 1'0 lewey ręr.e staynia wielka porządna, 
w niey ż-łohy przez wszystkę staynię y z drugę 
stronę do \Hol w iednym konClI; daley za sląy- 
nią )lIwia, do niey wrola dwoisle z zasiekami 
na zhoze y na insze rzeczy do schowania; tamże 
daley powiec porządna, IlUd}'nek Wsz}'stek kryty 
dranicillui. W iłI'ownie Ilwor wszystek ogrodzony 
ostrogiem nowym, w koncie za pahorem od wo- 
dy wrota nie wielkie na hipgunacll, od slołowey 
izby \Hola do ogrodu, ten now}'m osll'ogiem wa- 
rownie ogl'odzony, ogrod przpslronny, iarzyny 0- 
grodne l,odedwoJ'f'm, IIlIł!'lawki dwa; 111111 puł 
stawkiem nizszym Lrowar na rohienie gorzalki po- 
rządny, za puł I'tawkiem na aurze folwark, wcho- 
, :=> 


\ 


65 


dząc do niego wrola kl'yle na hipguhach, piec 
chlebowy, ławy dokoła, sluł, okien prosI ych za- 
sowislych pięć, si en porząllna; po lewey stronie 
wl'ol sp'nik POI'zi\dny z wschodkipm, drzwi na 
biegunaeh z zaszczl'pki\ y zWI'zecii\tlZf'm, na spodzie 
schowanie w zif'mi na mirko, dl'Zwi na Liegu- 
nach z zaszczppką y wrzeciądzem. ))alf'Y w )"wo 
obora porzi\lllJa z I"'zegrodzpniem z chll'wami y 
z IlUlIkami y dwie kleIki, drzwi na biegunach 
z zaszczepkilmi y wrzeciądzami, Za f"lwal'kiem 
w gurę gumno, osiec p0l'Ządnił, tok krlly, za 0- 
siecii! kiec dla plew, przed dwol'em kiec wysoka, 
we sll'Zodku selwdki na gure, drzwi na hiegu- 
nach z zaszczepką y wrzeciąllzem; druga klelka 
z zasiekami, drzwi na I,ie
unach z zaHczppką 
y z wrzedądzem; Il'Zecia kletka niska, drzwi na 
biegunach z zaszczepką y z wl'Zeciądzem. Z pny- 
iazdu do dworu kar'czma, w niey izba hia-ła, okna 
Irzy i h.łona smolane, drzwi na biegulJc'łCłl, piec 
kafli białych, stoły dwa,. ławy dokoła; z izby ko- 
mOl'a, drzwi na hiegunaell, okna proste dwa, stoł, ławy 
dokoła sIołu, piec chlehowy, w sit'ni pned pie- 
kal'llią piwnica, drzwi na biegunach; karczma kry- 
ta l.h'illlicami, I'I/ohapoł "1"0'01 z obli stnm "iezlle 
warowne. !Uhn z stawem w Achremowie na dwa 
koła, drugi' młyn w Burcziach zdawna SPUfitO- 
szały. 
A rf'lul Y z kal'Czpm włosci Ciapołowskiey y 
RlIlskiey CZ} ni w kazlly rok złolych t}'siąc, z karcz- . 
m
' włosci Skaczkowskiey czyni w kazdy rok zło- 
I-yeh Irzysta. 
JeziOl'a na łowienie I'}'h w tey w-łosci Ciapo- 
łowskiey, 1, Na Dzi;ulkowie, 2. na lIorodyszczu, 
3. w Puhanl'łI, 4. w Sowie, 5. wRzałowie, 6. w Wiel- 
kim OsI rowie. 
Pustoszy II'z zwyczaynych na skoszenie slan 
do tego dOl'ku Ciapołowskiego na kilkaset woz 
nayduie się do tego pustoszy, z ktoryr.h kazdy 
rok p-łacą złolych 3UO f!;roszy 2:
. 


WOITOWSTWO CIAPOLOWSKIE, 


Derewllia Ciapotowo, st1J,zha % t/ 3 


RomiIn Jurcwicz 
Lazar Panino\\' . 
lUikita Ułasowicz 
Kalina I{arpowicz 


t/.. 
t/.. 
t/.. 
t/. 


17
		

/Baltica_004_07_074_0001.djvu

			IImat Michajłowicz . 
Alexallllel' Kucharz 
Wasi I JUllzillnek . 
Lpwon l\Iikil}'lJicz .' 


1/3 
% 
I/ ti 
l/lo 


Derewnia Kudl'awcowa, slużha % 


tewolI Fieclol'owicz 
WasiJ OalJiłowicz Paszta 


1/3 
1/3 


Derewnia Czaka mnieysza, slużha 


lIia Klimf'ntf'iewicz . 'l, 
Kondl'at Klemf'nleiewicz 'la 
Paweł KlimelJteiewicz . I/a 
Tym tl'zpm pl"Z
'daDo. t/I 


DereWllia Czaica wieksza, slużha 1% 


Kalina IImalowicz !f., - 
Scif'pan Kuzminicz . 'I., 
Miclla-łko l\iechwiedow . % 
AIJanas Iwanowicz . 'I. 


Derewnia Staryki"o, służha t % 


Iwan Lew()nowi{
z z Jackowem 
'''asi) Łukjanowicz . 
. 'wall 
lidl.1.iłowicz 
Piotl' Pawłowicz . 
I\lichajło Chro-łowicz 


1/3 
1/., 
1/, 
II.. 
% 


Derewnia Burcz;, sluiba 


ty. 


Nif'scipr Siel'ehl'YIJk 
I\larcill Hmniłllowicz 
Chl'ol Piotrowicz 
Aslilp Piułrowicz 
AJexiy Amelianowicz 
lIawryło Ameliallowicz . 


t/ 3 
% 
t/lo 
II 
/3 
ł;. 
'I. 


Dereumia - Rusanowo, służha 11/" t/., 


Apanas Ciech:łllu,," iez 
Lara Iwallowirz . 
Borys Alex if'jpwin . 
Allllney Apanasowi,'z . 
IUacwiey Allllneip" iez 
Siemion Lal'owicz . 


% 
t/., 
t/lo 
'I. 
ł;. 
'I. 


. 


66 


[)erewllia Uszczapowo, sluiha tj2 


Harasim I\likołajewirz Ij. 
Amll'ey Dl'Ullko . II. 


Del'ewnia SyrokwaslY1l0 lIwieysze, służba I. 


% 


Zadlal' Siemiollowicz 
Paweł Allafl'aiewicz 
Ciel'ech Iwanowicz . 
Alchim K"llonowicz 
I\lal'ko Panlelewicz . 


'Ił. 
t/lo 
1/8 
łla 
If. 


. 


Derewnia S!/l'OkWaslY1łO wieksze {;lużha 


1 1 /. ' 


Apanas Si'pronowicz 
Cit Pl'OcllOlIOwicz 
I\lichajło SUl'l'oIJowicz 
Andl'ey Kal')lowicz 
Sidul' JUl'ewicz . 


l/lo 
% 
'/. 
1/, 
l/lo 


Derew1łia AJaiechie, slużha 1/., 


Jahh Jlrehorowicz 
Iwan IUicbayłowicz 


Ij. 
Ij. 


Derewllia DallszYllo, slużha 


"l., 1/. Iju 


Wasi I Sawielewicz . 
Taras Opimachow . 
ł'ilip Panlelejewicz 


% 
ł;3 'In .
 
% 


LJerewnia K01loplan;ki, sluiba 


I 
12 


lIauq'k Klf'lłlenlijow 
I\Iaciu8zka OlJi!;zkiewicz 


Ys 
tj. 


Derewnia Zw;echillo, slużhy 2 1 / 2 


Wasil Ihnatllwicz 
I\likila ł.alll'f'lllf'jO\V 
Sierllipy IIinirz . 
Omf'lialJ f:llillimollowicz 
Cieroeh I;ie,Jorowicz 


% 
1/3 
l/lo 
l/lo 
'I,
		

/Baltica_004_07_075_0001.djvu

			i 


ł'ili\) DziementojlJw 'l. 
Jak uh Makiejewicz " % 
Iwan Iwanowicz . 'l. 
Wszystka dercwni() I"ł..ci y z Hawryłowa 1/3 


l)ercwllia SIarosiele, sluiha) % 1/. 


J()k BollIl()now icz 
IImal Bolulanowicz 
ł.ukjan Hrrimowicz 
Iwan Wasih'wicz . 
Awdakim IWilnowicz 
Paweł lIaul'}'łowicz 
Tez derewnia z I\Jałucbowa 


% 
1/. 
1/3 
1/3 
1/3 
1/3 
powinna płacic 


Derewnia Cze/owica, służha 'l3 


Gieroma Ułasowicz . 


% 


Dcreu:nia IJeresniewo wielkie, służby 3. 


Cimoch Wasilewicz. 1/. 
Paweł lIinicz 1/. 
Siemion l\lirhajlowicz . 1/3 
I\lirhajło "rehurew . 
Zachar Icllllalowicz . 1/6 
I ' II. 
Osi P liry I(IreWICZ I. 
1 / 3 
Ihnat Iwanowicz Koczot li 
Naum KOllllratowicz 1/. 
Jakimowa IU..k wiejowa wdowa uboga puste V 6 
lUojsiey AllIlreiewicz 1/. 
An.h'ey IIrf'horowicz " . .. 1/. 
Wszystka Del'ewuia z Khlcz)'na płaci Y. 


Derewnia Beresniewo, sluiba 


1 'l3 


Sawiel Antachowicz 
Lazar Dawidłlwicz Zorka . 
Kamilo Hawidowirz. 
l-'iedut SawieJe\\ icz . 
Pusta 


'l2 
'l3 
1/3 
y, 
-;3 'l, 


Derewn;a Kisżkienicze, służby 


2. 


Dzienis Sif'mionowicz 
Sołujan Sif'lIIionowicz 
Radzia Arcit'lł1owicz 
Sierhiey Dani.łowicz . 
Sciel'au Iwanowicz . 


,/, 
f/,- 
Ih 
1/3 
'l, 


kop 5 


6'1 


I;'iedor Siemiouowicz 
Paweł Romanowicz . 
IJl'yszko nadziwonowicz 


1/3 
1/6 
ł;. 


Derewllia KoczerllOwska, s/użhy 2 3/. 1/3 


I\laxim I\lirhayłowicz 
I\Jachayło 1I.lllryłowicz . 
I\likita Alexeiewicz . 
Sawa Kisif'1 . 
1I.lIIl"\'ło Iwanowicz. 
Iwan 'Kal'lJiłowirz 
ApalJ;ls J;u'lł1olicz 
lIalll'y.ło "Apanasewirz 
Iwan IUirhif'iewicz 
IUichayło Cimochwiejowicz 


% 
1/3 
1/4 
'/3 
1/ 2 
'l3 
1/. 
1/3 
1/. 
'l6 


De1'cwllia Chojaki, slużba I. 


KOIulrad Połujanowicz od wszystkich 
winnosci wnlen tylko czynsz Ilłaci 
Klenłf'nciey Prokopowicz 
AUt.h'ey Jakowlewicz 


1'0- 
1/3 
1/3 
1J3 


Derewllia Borowa, slużba 


'l2 ,/6 


Paweł Baranowirz, ten z puł słuzhy % 
płaci ił tl'zf'ciey słuzhe odlll"awuie. 
Chuma An!r'oI,owicz Y. 


Dcrewllia !llilocltowll, sItdba 1 'l4 


J..koh J\lop.if'jf'wicz 
Pif'trusza Fiedurowicz 
- Fiedol' AlUlakimowicz 
Sawa l\1inajf'wicz 
OtoIJek y Sama znowa 


t/ 4 
1/. 
1/. '/. 
1/", Y. 
Y. 


De1'CWll;a P01lOlltaru, sluiba 


1 t/z ł;. 


Micba)"ło J\likiłowicz 
Feodul' Iwanowicz . 
Roman Iwanowicz 
Isak Andrf'jf'wirz . 
Alos KUł')'łuwicz 
Kuzma Alexif'jowicz 
Wołmłzia Axianowicz . 
. SrieIliłn Naun
owicz 


I/! 
1ł4 

3 
tle 

8 
!f, 
'l, 
f/4
		

/Baltica_004_07_076_0001.djvu

			De1'ewnia KlewclJ, służba 11/3 1/4 


.. 


Osip Iwanowicz . 
Hl'yszko Owsiewicz . 
Sciepan Iwanowicz 
Iwan Sdepanowicz . 
Kuzma Awdakimowicz 
Lam'yn Sciepanowicz 
Jormoła .sciel'anowiez 
Czyui s-łużeb 34. 


1/3 
1/3 
1f4 
% 
% 
1/4 
Y. 
% 1/3 'la l/n. 


ŁAWNICTWO PASTU\'CIIOWSKIE, 


Dzierewna Bl'aklica, służb 5 6"* 


.. 


Anton Zacharewicz ma płacie złt. 30. 
Co od inszych powinnosci woleu. 1f3 
Choma Iwanowicz 1/3 
Ostu ch Iwanowicz . 1/. 
.Jakow Iwanowiez. . % 
IUi('hałko A wdziejowiez l/S 
Astal' Dzienisow 1/. 
Sierhipy Hl'yhorowicz II. 
Awiel'a AWllzipjowicz 1/8 
tara Chrołowicz I/ ł 
IIl'ysza A wdziejowicz 1/. 
Dzienis Kuzminiec . t/t 
Vawyd Konlh"atowicz Y. 
Iwan Alf'xiejewicz 1/. 
Alexiey Iwanowicz. Ij. 
Kasper Maximowicz % 
Mikita Andreiewicz . If. 
Ch roI Iwanowicz II. 
Kuzma '1\Iichai-łowicz "l. 
Wasil Nikonowicz If. 
Iwan Amll'eiewicz . !J. 


Derewnia M01'kowo, sluiby 3'/. 1/. 


Wasil Siemionowicz, płaci z tneci a 8111- 
zy z czwiel'ei 1/3 
Iwan Siemionowicz . 1/. 
Miszko A hramowicz 1/. 
Andrzey Siemienowicz If. 
Sierhey Alexieuowicz 1/3 
Daniło Siel'hiewicz . 1/6 
Dzemid Auszewicz . 1/. 
Naum Adamowicz . Y. 
Hawryło Wasilewicz 1/4 


. 


68 


Dmitl' Jarnwlicz % 
Chalimoll Osipowicz l/S 
Iwan Ahl'amowicz 1/3 
Wasil IIkiewicz . % 
Ausiuk Naumowicz 1/. 


lJereumia JViedzieno, 8łużba 1 1 / 2 l/n 


I;'iedol' Kondl'alowicz % 
Iwan Chwiedol'owicz 1/3 
IIryszka Tymosewicz 'I. 
Iwan 1I00'ło . % 
Daniło Iwanowicz II. 
Wszystka DSl'ewnia . 1/. 
Siemion Radziwauowicz 1112 
Pusta . Y. 


Derewnia Andrzejewo, slużba 1 '/. 


Jakow Jakowlewicz . 

allln ł.aul'ynowicz . 
Miehayłu Jakowlewicz 
Marcin Rohoza 
Simon 
Jurko Sawulewicz 


1/, 
1/6 
% 
II. 
II. 
'/J 


. 
. 


Derewnia Scicpanowo, slużba 


Y3 If. % 


Iwan Iwanowicz 
Jurko Iwanow.cz . 
Wszystka Derewllia . 
Pusta . 


II. 
l' 
l. 
t/e 
'I. 


Derewnia WiedziefilIO, sluiba t/. t" 


Tymoch Jakowlewi(:z 


t/t 1/. 


Derewnia lllichaulowo, slużba 
{J 
Awdokim Wseleniewicz ' . 1/3 
Pusta 1/2 


Derewnia Nowoziemia, sluiba 1 3 /. t/a 


Iwan Pacejewicz II. 
Hryszko Stasiewicz . t/. 
Janko Slasiewicz % 
Prokop Ignatowicz . 1/. 
Jasko Harbaczouek -. II. 


.. 


,
		

/Baltica_004_07_077_0001.djvu

			Kal'ł KOl'Obanowicz . Ye 
f)aoiło Daniszewicz . t/ 2 


Derewnia Komionka, służba 13f. 


Kom)l'at JUl'iewicz % 
Probor Trocbimowicz % 
Cbodor f)ol'oszczonek Ye 
Trot Apanasowicz '/, 
Kondl'asz Koscinic . '/. 
Iwan Iu}ewicz % 
Samson Apanasowicz '13 


- I 


De1'ewnia Pie/rakowo, slrtżba 
Fiedol' Ignatowicz _ . 
Jakim Filipowiez . 
ellOma Jal'mulicz 
C:lunielian l\letucha 
Hl'ebory BOl'ysowicz 
Kirev Dmitl'owicz 
Iwan" Pawłowicz 


1 '/3 'I. '/12 
1/, 
'13 
1/, 
'/3 
1/3 
1/. 
l/U 


: 


Del'Cwllia Pleszkowo, służhl/ 2 1 /, 
Jakow IIl'ehuriewicz % 
Michayło Iwanowicz. '16 
Rodzia Ki'l'ewicz . 1/3 
Choma Pl'okolJOwicz 1/, 
Siemion Kirewici 'I. 
Borys lIalll'yłowicz '12 
ł'iedor Kil'ewicz " '/o. 
Kondrat Jurewicz % 


Derewnia K%szl/1l0, s/użha 3/. 1/3 'In 
Micłlayło Kazminu8z 1/.. 
Filip Kalinowicz 1/3 
Cbalimon l\lichayłowicz % 
Iwan Kalinowicz t/, 
Miclmyło 1"iedof'{l\'\,icz % 
Derewnia DzieJulowo, służba 'I. 1/. 
Osi P Citowicz . 'I, 
Osip Fiedorowicz 'I. 
Dmitr Andl'ejewicz '112 
Derewnia Oholonie, slużb!! 2% 'I. lA 
And I'ey Kuryłowicz 'I. 


\ 


69 


Vawid Kil'yłowicz 
Iwan Kil'yłowicz 
IIl'ebory Jel'emiejewicz 
Martin Jel'emiejewicz 
Cblot Alexipjewicz . 
Jel'mak Wasilewicz . 
Jakim Osipowiez 
"ryszka Fiedorowicz 
Oponas Kal'llui.towicz 
Sawa Iwanowicz 
Sciepan Sawi}ewicz. . 
Michayło' Andl'ejewicz 
Audrzey Am)rejewicz 


Dercwnia bIeljehowo, służba 


'I I/ 
lo 18 


Majusza Marcinowicz .. 
Michayło Audrzejewicz . 


Derewnia Areczl/hino, służba 


'I. 1/, 


Mal'cin 1\Iaruszyn Imsta 
ł.awryn l\Iaeiuszyn . 


Siw!! Borek, służha '13 


Wasi} Chwiedorowicz t/ 3 


. 


Derewnia Z%dki, służhy 2'1. 'l, 'I. 


Paweł 1\1irhayłowicz 1/3 
Matwiey D}'maszkowicz 'I. 
Sapl'On Iwanowicz ubogi 'I. 
"rysza Pawłowicz ubogi . '/6 
Czel'ech Wasilewicz ubogi . '/. 
Amira z W oro(lajewa ubogi % 
Wasi} Piotrowicz t/ 3 
Naum Dmill'ewicz Pusta 1/. 
Wasi} 08ipowicz '13 
Piotr, Piotl'Owicz 'I.. 
"rysza Kowal l/a 
Siergiey Michayłowicz 'I. 
Jakmiz Cbwiedorowicz 'la 
Jan Lunowski '/. 
Aroszko IIwozdzionek ubogi pusta '16 


Derewnia Koralino, służba '13 'I. 


Lewon Markowicz '13 
18 


'I. 
'/6 
1/.. 
1/6 
'13 
II. 
'la 
1/. 
1/. 
'l, 
'16 
'1
 
% 


t/, 
'/. 


'/.. 
l/a 


. 


. , 


.
		

/Baltica_004_07_078_0001.djvu

			Iwan Zmiłowicz . 1/. 
Pusta 1/. 


Derewnia T1'ocltimowa, służba % 


Mikita HreJlOryiewicz . ł;. 
Derewnia Ollino, służha 1 1 /, 


Jakim Dl'nnko 1/3 
Lł'won Iwanowicz 1/. 
Lauryn Anlonowicz . ł;' 
Daniło Pachomowicz' ł;, 
Filip KOlłllratowicz . 1/. 


Derewnia Mus, służba 3/. % 'II % 


Hason Samsonowicz. 
Pasza Anapesejewicz 
Iwan Haciuszonek 
Andl'ey Allufreiewicz 
Iwan Owsialliłowicz . 
Kuzma Otlwanowicz . 


'l. 
l, 
l, 
% 
1/, 
'l. 
l, 
l/n 1/, I/I % 
'/6 
ł;6 
1/. 
'l6 
% 
l/n 
'In 
1/. 
l/n 
1/, 
1/. % %2 
'l. 
l/S 
1/3 
1/3 
% 
1/, 
l/n 


Derewnia Dworzaninowo, służha 
Łauryk lIaury"łowicz 
Fiedor Homallowicz . 
Iwan Bob.lalJowicz . 
Nikipel' TrukniolJek . 
Prokop RomiłlJowicz 
Iwan Rokusz . 
Marko Rokusz 
Symon Acbremowicz 
Mikołay Slasiewicz . 
Wszystka derewnia płaci 
Derewnia Bulhakowo, służha 
Mikita RnmalJowicz . 
Fietlor Bohdan 
Iwan Szakow Stanisławowicz 
lilia Kuzminicz . 
Iwan Romanowicz 
Tl'ochim Iwanowici 
Rudzko Sawelewiez . 


Derewnia Paslruchowo, słuiby 
Axiom Wasilewicz . 


2 1 /. 'l, 1/. I/n 
1/3 


70 


Fiodol' Onisimowicz . 1/. 
Fiodol' Iwanowicz 1/. 
Cimoch Iwaoowicz . If. 
Jury Isaiewicz % 
Alexiey Cimofieiewicz '/6 
KUl'ian Sieminoowicz '/3 
Siemion Sapl'onowicz 1/. 
Siemion Lal'owicz II. 
Naum Isaiewicz . f/, 
Jasko Zarnoklow Nowa osada 1/12 


Derewnia Klepusza, służba 3/ł. 


. 


Matfiey Iwanowicz . 1/. 
Ooikiey Siemionowicz . '/. 
Opanas Mienowszczyk 1/8 
Lewon Jałowiec pusta . 'Ił. 
Pusta . f/ł. 


Derewnia Cltroslowo, służba f/ł. 


Iwan Prochorowicz I/ł. 
Pusta . 'I. 


Derewnia SIarosiele, służba '/3 'l. 'l. 


Sawa Arcipmowicz . '/3 
Jormak Arciemowicz %. 
Ci obatlwa przyieli y płacić mogą 1/8 
Czyni słuieh 38 ł;3 1/. 1/._ 


. 


LA WMCSTWO ZAOSTROWSKIE. 


Derewnia Olisiewicze służba 


1 1/, l/n 


Owsiey Asienrionek 
Paweł ł.ukjanowicz 
Choma Łukjanowicz 
Aoania l\lakiejowicz 
Matfiey Siemionowicz 
Borysz Isakow Pusta 
Symon Allllrejewicz . . . . 
Wszystka Derewnia płaci 


l/S 
% 
I/ł. 
I/ł. 
Y. 
l/n 
Y. 
1/* 
- I. 


. 


Dere'it1lia Weropajowo, slużba 


1/3 'Ił. 


Alexiey JlaJ'asimowicz . 
Wasil AntHonowicz 


t/. 
.1/. 


-
		

/Baltica_004_07_079_0001.djvu

			Derewllia Swarki, sllliha 1 'I. 'In 


f)ziemid Romanowiez 
Wasko Sciepanowiez 
Jasko SeieJlanowiez 
Micłtayło Pilo:trowiez 
Iwan Am.lrf'jowiez 


ł;. 
'I. 
t/ 3 
% 
'In 


Derewllia Bohyle, służha 1. 


. 
r 


Fiedor Dmitrowirz % 
Arehip Iwanowiez . '14 
Sierhey Dmitrowiez 'I. 


Derewnia lIolowica, sluihy 4 f / 2 f/I 


. 


Makiey Wasilewicz f/. 
Paweł Pawłowicz . t/ 3 
Wasil Iwanowiez t/. 
Wasko Daniłowicz f/a 
Kil'ey Troehimowiez % 
I . t/. 
Osi P wanowlcz /. 
Jurko Dziemidowicz '/3 
Lawryn Jakowlewiez t/a 
Matfiey Wasi)ewiez f/4 
Fiedor Czeczotka '/8 
Iwan 'wanowicz % 
Tereeh FiedOl'owicz t/ 4 
Roman P,nvlowiez t/ 4 
Maxim IUareinowicz f/4 
Zenon l\'al'einowicz . 1/8 
l\likita CllI'ołowicz pusta 1/. 
Iwan IUarkiłowiez f/4 
Wszystka f)f'rewnia 3/ 4 


Dereumia Cltaruno, sluihy 2'12 


. 


Dziemid Szezepanowicz f/a 
Chalimon WłI!oiilewiez 'la 
Opanas Tymufil'iewiez . t/. 
Wasil Fił'dorowiez % 
HryhOl'y Zachal'ewiez t/ 3 
Cimoeh Zachal'ewiez 'l. 
Malarh Sidorowicz . t/ 3 
Marka Ciłowicz % 
Klim Zacharewiez . 'la 
Cimoszko Parfinowiez . t/. 
Michał Piotl'owiez . f/Z 


71 


Derewllia Sl101'ki male, slużba 'I. 'I. 


Iwan Osipowicz f/6 
lIia Filipowiez Y. 
Derewllia Posoby pusta, slużba y; 


Dcrewnia Warnawino, slużha 3/. 'ił 


Oehonia Iwanowiez '/4 
Dziemid Ochoniewiez pusta 'la 
Daniło Fiedol'owiez 1/. 
łzak Aehoniewlez pusta Y. 
Jachon nrehorowiez t/. 


Derewnia lloroona, slużba 1 1 /. t/ 6 


Anap Garfienowiez . t/. 
Iwan Wasilewiez II. 
FieJol' Siemienowicz pusta 1/. 
A wdakim Amelianowiez % 
Jakim 1\Iareinowicz V. 
Alexiey Amelianowiez Y3 
IJina Wasilewiez t/. 
Miehałko f)anilewiez 'I. 
Kondrat Wasilewicz V6 
Anania Fiedol'owic
 V2 
Sciepan Jakimowiez t/ 2 


Derewnia Swistowica, slużba l If.. 'la '/12 


Oehonia Iwlewiez t/ 3 
Iwan Antonowicz t/ 3 
Jermak 1\1aximowiez '/6 
Prokop Jakowlewicz 'I. 
Lawl')'n IUareinowiez t/. 
Zaehal'ia Omelianowiez t/. 
Fiedor Prokollowiez '12 


Derewn;a S;enkowo, sluiba 1 % 


Tl'ochim Iwanowiez Y4 
Ilia Kanajewiez . . f/r, 
Jakim Jaramowie
 . t/r, 
Osipowa WIłowa Y. 
Seiepan Lilwlllowicz Y. 
ProkolI ł..aurynowicz 'I.
		

/Baltica_004_07_080_0001.djvu

			lJerewnia Klopotna, slużba f/3 f/n 


Prokop Ladaszouł'k pusta 
Iwao IIl'ehorowicz . 
Fiedor IIrehorowicz 
Izaak Zowrewicz 


t/, 
ł.lu 
f/U 
f/n 


De1'ewnia Niankowieze, sluiha 1 % 


Prokop A wdakimowicz f/ta 
Trochim Chwiedol'owicz s;,. 
Osip Ameliallowicz t/" 
Owszey Jakowlewicz t/" 
Jakim Łukiauowicz t/" 


Derewnia loskolewo, służha 1 f/ta 


Sciepan Własowicz % 
Filon Jm'ł'wicz. % 
Wasko Giemianowicz t/, 
ScielJao Lewooowicz t/n 
Sawka Podhayski . t/n 
Matyasz Wasilewicz ł;6 
AoiclJey y 0llooas (JlIsła t/. 


Del'ewnia Scepanowo, slużba 3/" Ife 


Cimoch Wa8kiewicz 
Haul'yło IUichay,łowicz 
Harasim Wasilewicz 
Dmitr, Sidorowicz uhogi 
Iwan Ma{ak ubogi . 


t/. 
ł;, 
ł;" 
'l. 
f/e 


IJerewnia Bordukowo, służha 1 3 /" % ł;n 


Hapon Iwanowicz . 
Zara Owanowicz 
Fiedor Iwauowicz 
Dziemid J.\Ioysiewicz 
Amelian Scił'IJaDowicz 
Arcion Awysieiowicz 
Onufrey Romauowicz 
Dawid Cimofejowicz 


t/ 3 
'/3 f n 
% 
,/" 
y,. 
t/ 6 
'i" 
'iri .. 


. 


Derewnia Holowanowo, służha 'l, 'l" 


Wasil Jakimowicz 


t/" 


72 


Cit Potapowicz . 
ł..ukian Jakimowicz . 


ł;" 
'I" 


Derewnia Skomorosze, slużha 1. 


Hl'yszko AIJaOiłsowicz f/" 
Fiedor Osi'Jowicz 'I" 
Siemion Jakowlewicz f/" 
Ciszko Jakowlewicz f/" 


Derewnia Ziel1liewo, sluiha 1% 


ł 


Tl'ochim Pankl'atowicz .. f/" 'la 
Fiedol' Aukilpmzkta Oroszonkien . f/" f/, 
Cimoch Duriewicz, Alexiey Karniło- 
wicz y Isak Rasfienowicz . s;,. 'la 
Derewnia wszystka płaci 'I" 


Derewn;a J/orodziszcze, sluiha 


P/" 


Pal'fił'n Jarmolicz 
Sidol' Jal'llwlicz . 
Hl'yłlol'Y Pal'fif'uowicz . 
Amll'ey Jakimowicz 


f/" 
ł;" f/. 
f/" t/, 
t/" 


, 


Derewnia Brod, pusta f/" ł;, 


Derewnia Dz;edkowo, służha 'ls 


Andl'Zey Tl'ochimowicz 
Maxim Pawłowicz . 
Dziemieszko Chal'kowicz 


t/s 
'l6 
'lI 


lJerewnia Kaszucina, pusta ł;" 


Derewnia Dlandyki1lo, służba % 


, 


Iwan Nikipurowicz t/ 3 
Sidol' Igna{owicz 1/, 


Derewnia Bihiko, sluiha % 


Iwau AxienciuDek 
Pusta . 


f/S 
ł;. 


-
		

/Baltica_004_07_081_0001.djvu

			. 


lJerewma Alelechowo, sluiha %. t/. 


Marcin Truchimowicz t/.. 
Jermak TrocJJimowicz ł;8 


lJercwllia Ohałowo sluiha t/.. 


Kllryan Niedwiedz , 


t/.. 


Derewllia Płoszczyca, sbeżha % 
, ł 
Alchim Arcimowicz ł;.. 
Arciuch Łilllr}'nowicz t/.. 
Pusta . t/n 
Derewllia Chwaszczowo, slużha 1 1 /; 
ł 
Akuła Wasilewicz % 
Kanarz Pawłowiez % 
Sidol' Ułasowicz Y.. 
Bohd/m Arcimowicz . . t/.. 
Jermak Klimowicz . ł;. 
, Azar Hal'Ulir;wiez 1/. 
Fiedor Szyrajewicz ł;. 
. 
Derewll;a Kuzmillo, slreżha 'I.. 


Choma Brazonek { 1/.. ł;s 
DOl'oszko llrazonek 
Adam BrazOlwk { 1/.. 1/. 
Jurko Cbwiedol'owicz 


Derewllia Berlezowo, slużha % 


, 


Jan Szaban na wolnosci t)'lko 
płaci jako y drudzy . . 
Andrzey l\lichayłowicz Kopiec 


czynsz 
1/3 
ł;ł 


lJereum;a Zaborze, sl"żha '13 


Jakow Isakowicz 
Koscia Miszkowicz . 


t/. 
t/. 


.. 


73 


Del'ewnia Peretokij, sluiha 1 1 /.. 


Chol'ytun Giemian"owicz J % 
Klim Chal'}'tanowicz ł 
Zam IIq'horowicz . t/ ł 
Kos-cia z Dwanec 'I.. 
HrebUl'
- IIrł'borowicz % 
Wszystka del'ewuia płaci
 . t/. 


Dereunia Sludzicniec slrtżba ł;n 


Hauryło I,'iellorowicz . t/ 12 
Pusta . t/ 3 l/n 
Czyni to z Ławnictwa 34 3/.. ł;. 


LA WMCTWO MIKOLSKlE, 


Dercullia Sawkillo, slużha l, 


l\loysiey OsiJ1owiez . % 
Chill'a Iwanowicz t/.. 
Borys l\loysiejowicz t/. 
Zacbar Sulimowicz . t/.. 


Derewllia Kaczekino, sl"żha Ił;. 


Iwan Wasile,,-icz 1J.. 
IIrysz'w Sierhiewicz t/.. . 
WasiJey Osil'0wicz t/.. 
Harasim Osipowicz ł;.. 
Kuprey Czepieka ł;. 


Derewllia Kolodzieza, słuiha ł;.. Y. Y. 


Fiedor Daniłowicz . 
Sciepan Ułasiowicz 
Iwan l\lichayłowicz 
I 


t/.. 
% 
ł;. 


Derewnia Slawieno Wielkie, sluiba 1 t/.. 


ł'ilip Iwauowicz 
Laur'yn Iwanowicz . 
Fiedor Iwanowicz 


1/. 
1/. 
1/. 
19 


..
		

/Baltica_004_07_082_0001.djvu

			JJC1'cwllła Zakowino, sluiha 1/. 


Cimoch Iwanowicz 


ł;. 


LJaewl,{l JJuhrowa, slitiba 1 1 / , 


Opanas Marcinowicz ł;. 
Matfiev Iwanowicz . f/. 
Fl'oł Anufrcjowicz . f/, 
l\Jacwiey 1\1arcinowicz 1/. 
Al 1/ . 
Mikita exifjowicz /, 


LJerewnia Wyrwyszcze, służha 1/3 %. 


Prokor Tymofiejowicz 1/3 
Arciom Łysy ł;. 


Del'ewnia Boldzino, sltdha 3f. % 


Paweł Iwanowicz 
Isak Apanasowicz 
Kuzmc Ochoniewicz 
Anania Iwanowicz 
N"aum Wasilewicz 
Pllsta . 


1ft 
1/3 
V, 
% 
1/, 
% 


JJel'ewuia Boltuszkinow, sluiha % 


Iwan Lizllc . 1/. 


LJerewnia Borii pusta 1/, 


Czyni służby 27 1 / 2 fi. 'l,- 


LA WMCTWO I10RODENSKIE, 


JJerewnia llulU, sluiba 1. 


. 


Daniło Opanasowicz z Sll'ochimem 
Omelian Chowylanowicz 
Andrey 0l'auasowicz 
Siłka Treszkowicz . 


% 
% 
% 
!J. 


- 


76 


. Derewnia Usoeh; slużba % % 


Arysl Jakow lewicz 
łzak Jllkowlewicz 
lIia Adlramowirz 


% 
% 
1/, 


IJerewnia Kapiezlla, służby 21/3 


Azar Filipowicz ł;J 
Siemion Filipowicz 1/3 
Auania ł_achowicz . 1/. 
Jel'moła Sachonowicz 1/3 
Astal' SacJlOuowicz . f/. 
Samonia ł'ilipowirz 1/3 
ł'iedol' Jill'lllołowicz % 
Andrey IIalll')'łowicz 1/3 


JJeJ'ewnia LJmilrowka, służba 1/ 2 1/, 


Harasim Jakimowicz od robot wolen. f/, 
Kondrat Jakowlewicz l/n 
Jurey Tymofif'jewirz V. 
Jakim lIarasimowicz 1/. 
Jakllsz Kamiłowicz l/n 


. 


Del'ewllia Sielee, sluiba I. 


. 
Izak Niescierowicz 
Cimoch MałacllOwies 
MerklIsz Maksimowicz 
Sciel'an Paw.łowicz 
Siemion Kowill . 


If. 
ł;. 
'l. 
1/. 
1/. 


JJel'ewllia Wyzhora, sluiba If. 


Sciepau Iwauowicz 


'I. 


Derewnia Sum ino, slużha f/. 


."rciom Sawasciauowicz 


f/. 


Derewnia llorno, slużha % 



Iatwiey Chrołowicz 'l2 


...
		

/Baltica_004_07_083_0001.djvu

			. 


lJel'cwllia lIlelechowo, sluiha '14 '/. 


'IArcin Tl'ochimowicz 1/. 
Jel'mak Tl'ochimowicz % 


1Jercwllia Oha/oll'o sbtiha '/. 


KUI'yan, Niedwiedz , 


1/. 


. 


1Jerewnia Ploszczyca, służha 1/ 2 


Alchim Al'cimowicz 
Arciuch Lalll'pJOwicz 
Pusta . 


1/" 
1/. 
l/n 


IJncll"1łia Chwaszczowo, sluiha 1% 


I 


Akllła Wasilrwicz 
Kanarz Pa" ,łowicz 
Sidol' Ułasowicz 
Bolulim Arcimowicz. . 
Jermak Klimo" icz . 
Aza.' Hal'0nowicz 
Fiedol' SZYl'ajewicz 


1/3 
1/. 

. 
1/. 
'l. 
1/. 
1/. 


Derewuia Kuzmiuo, slużha ./" 


Choma Bnłzonek { If. 'lM 
Doroszko nrazonek 
Adam BrazOllPk { 1/. % 
Jurko Cbwiedorowicz . 


Derewllia Berlezowo, służha 'II 


Jan lSzaban na woInosci tylko 
płaci jako y dl'lldzy . . 
Andney lUichayłowicz Kopiec 


czynsz 
% 
1/. 


Derewu;a Zahorze, sluiha 'l. 


Jako\\' Isakowicz 
Koscia Miszkowicz 


'la 
'I. 


- 


73 


1Jerewn;a Peretokij, slużha 


1% 


ChOl'ytun GiemialJowicz ł 
Klim ClJaq-talJowicz 
Zal'a IIryhol'owicz . 
Koscia z Hwanec 
Ihehol'Y IIl'ł'llOl'owicz 
Wszystka derewnia I)łaci
 . 


I/ 
/4 
1/. 
ł;. 
% 
1/. 


De1'cu"n;a Sludzieniec slużba ł;n 


lIalll'yło I.'iellol'owicz . '/'I 
Pusta . 1/3 ł;n 
Cz)'ni to z Ławnictwa 34 '/. ł;. 


tA W
ICTWO MI KOLSI{IE, 


J)erewnia Sawkino, służha -I, 


IUoysiey Osi,)owicz . 1/. 
Cham IWJnowicz II. 
Boq's l\loysiejowicz % 
Zacha.' Sulimowicz . t/. 


Derewnia Kaczek;no, służha 1 Y. 


Iwan Wasilewicz II. 
Hl'yszko Sierlliewicz If. 
WasiJey Osi"owicz II. 
lIarasim Osipowicz If. 
KlIpl'ey Czepieka 1/. 


Derewnia Kolodzieza, sluiha 1/. II. 1/. 


Fiedor Dani.łowicz . 
Sciepan Ułasiowicz 
Iwan l\liclla)łowicz 


II. 
Y. 
'l. 


Derewll;a Slawieno Wielkie, służha 1 1 /, 


Filip Iwanowicz 
Lalll'yn Iwanowicz . 
Fiedor IW8uowicz 


'/. 
ł;. 
% 
19
		

/Baltica_004_07_084_0001.djvu

			LJerewnia Zakowl1lo, sluiha 1/6 


Cimoch Iwanowicz 


1/.. 


1Jcl'eW1.a 1Juhrowa, służha 11/6 


0llanas I\larcinowicz 
Matfiey Iwanowicz . 
,Froł Anufrejowicz . 
1\Iacwiey l\Iarcinowicz 
Mikita Alexif'jowicz 


ł;6 
1/6 
1/6 
1/6 
f/ ł 


Derewnia Wyrwyszcze, slużha 


%% 


Prokop Tlmofiejowicz 
Al'ciom Łysy 


% 
ł;6 


Del'eW1tia Boldzillo, slit
ba 3/.. % 


Paweł Iwanowicz 
Isak Apanasowicz 
Kuzmc Ochoniewicz 
Anania Iwanowicz 
Namn Wasilewicz 
Pusta . 


ł;", 
f/3 
f/6 
ł;, 
f/6 
1/ 2 


, 


. 


De1'ewnia Bohuszkinow, stuiha 1ft 


Iwan Lizuc . f/.. 


Dereumia Borii pusta ,/, 


Czyni służby 27% 1/. 'Ie 


LA WNICTWO IIORODENSKIE, 


Verewllia /lulg, -stużha 1. 


Daniło Opanasowicz z Strochimem f/", 
Omelian Chowytanowicz % 
Andrey 0llanasowicz f/i 
Siłka Treszkowicz fi. 


. 


76 


VCl'ewnia Usochi slużba '12 % 


Al'yst Jilkowlewicz 
fzak Jakowlewicz 
lIia Achl'amowicz 


% 
% 
f/6 


Derewllia Kapieula, sluih1l 


21/3 


Aza.. Filipowicz 
Siemion I;'ilil'0wicz 
Aoaniil Lachowicz . 
Jf'I'D1oła Sachonowicz 
A8tap Sachonowicz . 
Samonia l;'ilipowicz 
Fiedol' Jannołowicz: 
Audl'ey IIam'}'łowicz 


1/3 
f/3 
'I", 
f/l 
I/ ł 
% 
'I, 
II 
/3 


. 


Derew1lia Vmitrowka, służha '12 % 


IIar'asim Jakimowicz od I'obot wolen. 'fe 
KOlldl'at Jakowlewicz l/n 
JUl'ey T)'mofif'jewirz 1/", 
Jakim Ilarasimowicz 1f.. 
Jakusz Kal'nitowicz l/n 


Verew1lia Sielee, służha l. 


bak Niesciel'owicz 
Cimoch Małachowies 
Merkusz l\1aksimowicz 
Sciepan Paw.towicz 
Siemion Kowal . 


1/. 
f/", 
1f. 
f/I 
1/. 


Dcrewllia Wgzho1'a, sllltba - 1f", 


Sciepan . Iwanowicz 


'I. 


Derew1lia Sum;no, slużha 1/. 
Arciom Sa" ascianowicz f/I 
Derewnia' Borno, służha 1/ 2 
Matwiey Chrołowicz % 
.
		

/Baltica_004_07_085_0001.djvu

			77 


De1'ewnia Wasilewo, sluiha % 


Derewnia Merkulewo, służha 1. 


Dmitl' Fiedol'owicz 
Fiedor. Fi('dorowicz 
Paweł Apanasowicz 


1/3 
ł;", 
l/fi 


Wasili Hl'ellOl'yiewicz . 
Hryszko łIl'
'bol'yiewicz 
Piłat JlI')'l1oryiewicz 
Mikita Citowicz 



 Ci 
t 


wszyscy na służbie. 


Dereumia Kliszyno, slidha % 


Derewnia Bratowica, słuiba 1/3 


Hl'yszko Jłryhol'yiewicz 
Suhin . 


l/fi 
ł;. 


Michałko Al'anatowicz 
Al'cim Pal'afinowicz 


1/6 
. 1/6 


Derewnia Dorofiejewo, sluiha 1/. Derewnia lIrlJwolino, słuiha 1/. 
Dzienis Alexiejewicz 1/. Sciepan Nowol'ocieo If. 
Pusta . If' 
Derewnia Siewielewo, służba ./2 
Sieliwoo Bal"an wojt t/ 2 Derewnia Sarozimowa, służba t/ 2 .. 
Derewnia Oltadahuza, slużha Y2 t/ 8 Paweł Micbayłowicz If. 
Paweł Abakunow t/. 
Iwan Wasilewicz y,. 
Sciepan Fiedorowicz % Derewnia Zaltarkino, służba t/ 3 
4 HI"}' hory Karpowicz t/,. 
Pusta t/. Iwan Iwanowicz ł b d IJłacą ł;3 
O' I . o y wa 
I Slp wanowlcz 
j Derewnia bJamajowo pusta % t/ 3 
Derewnia TucllOwica, slużba t/ 6 
Derewllia lIorodna, slużha 1'/3 
Apallas A wchimow 1/6 
Al'aim Silillicz - . t/. Pusta . % 
Woyciech Łalll'yuowicz ł;. 
Cyt AłJie!:powicz % Derewnia Zubcy, sluiba 3/. 
Łukasz Wachlewicz . % 
()ziemitl Aualliewicz t/,. Hal'asim Iwallowicz. 1f. 1/. 
Fiedor Borowicz !ja 
. Cierech Isakow . t/. 
Derewllia Krucze/a, sl.uiba Y. I 
Osi p Jeronimowicz . t/I Derewllia Krzywiee, sluiha % 1/ 
Bez powiullosci na gołym czynszu. 
Derewnia . Hlonka, Sciepan Fiedol'owicz 1f6 
slidha % Ibnat Mikil ynicz t/. 
Cimoch Sawiele\vicz .. t/ 3 Derewnia Wiereszkiwicza, służhlJ 3% 
Derewnia Joltanowa pusta t/. Fiedol' l\likit ynicz . t/. 
20
		

/Baltica_004_07_086_0001.djvu

			Derewllia Sielco, slużha '/.. 


78 
'i.. .'iedol' Ihnatowiez t/.. 
1/.. 
1/.. Derewnia Demiechi pusta 1/ 2 
'ił. - 
1/.. Dereumia Dziedowo, slużha '/3 
'ił. 
t/.. Km'yło Anufrejewiez % 
1/.. Pusta 1/, 
l, 
'i.. Derewnia Doh17lnio pusta 'i. 
'i.. 
1/.. Derewnia Milucgno pusta 
1/3 % l/e 
DereW1lia ButrumoUJo, sluiha 1/ 2 
% Mina Iwanowiez . 1/.. 
1/.. Iwan Iwanowiez . 'i.. 
r;. 
1/. Derewllia Piaszcz1Jwa, sluiha % 
II.. 


llia Makal'owiez 
Sawel Hliniez . 
Spiryt Piotrowiez . 
Zieno Seiepanowiez 
Kalina I\\'anowiez . 
H ryszko Zaehawiewicz . 
Jakow Piotrowiez 
Mina Filipowiez. 
Kondmt Lewollowicz 
LaehoD Miehayłowiez 
Piotr ł..ukiauowiez . 
Trocł)im Siemionowicz 
Pusta 


Jakow Cbrołowiez . 
Borys Tymo
iejowicz 
Kosciuk Hl'yhozyewiez . 
Kllźma Micl)ajłowiez. 
Pusla . 


Derew'llia Odzinowo, slużha 1/3 Maxim Rybak { % 
Cyt Maximowicz . 
Andl'ey Tereehowiez 1/. Derewnia Mszara, slużba 1/8 
Ciereeh Fiedorowiez 1/, 
Pauluk Pleszko . 'l, 
Derew'llia SacllOnowo, sluiba- ./. 1/, 
Wasi I Zaeharyiewiez 'l'" Derewllia Uście, slużha 
.. 
Nikiper ł..oucienkiewiez 'i.. Iwan Chalelewicz 'l.. 1/. 
Jakow Wasi lewie z . 'i.. Wołodzia Anaspowiez 1/, 
Sierhiey Nieehiedow 1/, Iwan Matwieiewiez '/.. 
Pusta . 'i. Pusta '/.. 
Derewnia Niemo8Zczona, slużba 1/3 1/.. 
Derewnia MakaroUJo, sluiha 1/. 
Ibnat Iwanowiez I.. 
Iwan Fiedorowiez 'l. Iwall Iwanowiez . 'l.. 
Pusta l/S If. Hl'yszko Uhanowiez . 'l, 


Derewnia Dziemidowo, slużha II: I/ Derew'llia Wior/ki, łluiha 1/. 
2 . 
Ananija Areimowicz 'lI 1/. Ihnat Iwauowicz 'I, 
Derew'llia Liherowo, slużba t/ 2 Derewnia Sliwki, slużha 'l, 


Moysiey Hawl'yłowicz . 


'l.. 


Antoni 
Pawłowicz 


1/. 


--
		

/Baltica_004_07_087_0001.djvu

			Derewllia Rowni, slużha % 'I.. 


Siemion Jal'Oszewicz 
Daniło Maslaczonek . 
Fiedor KaczUl'a . 


1/, 
II, 
. t/.. 


Derewllia Saczlliewo, sluiha '/.. 
Aza Lewontiewicz . '/. 
l. Czyni słuieb 26 
IJerewnia Wislawka opuszczona. 
Iwan lIIin . t/. 


WŁOŚĆ SKOCZKOWSKA, 


Folwark do leg wlości w Masalowie, 


Izb białych 2 z komol'ami y z piecami bia- 
łymi, piekamia ze wszystkim na dole przeciwko bia- 
łey, izby, swirnow 4, piwnica l, stalen 3. 


ŁAWNICTWO SKOCZKOWSKIE, 


Derewnia Siemielluszkowa, sluiha l 'I. 'I. t/u 


Jakow Iwanowicz 
Isosim Mołczan . 
OIizal'Owa wdowa 
Sawf'.ij Osipowicz 
Iwan Wasilewicz 
Wszystka Derewnia 
Parfien 


'/, 
'/, 
1/, 
'/. 
'łJ. 
li. 
tiu 


Dereum;a Kip;en;otJJa, sluiha 1/. 
Zal'a Hryboryiewicz . . 'l. 
Iwaszko Fiedorowicz t/e 


Derewn;a Balaszowo, sluiha tl, 
Cimko Ilinicz 1/. 
Derewnia Sciepan;dzino, slużha t/. 
Hl'ehory Zienow . 1/. 


-- 


79 


Dertwllia Bolocino, sluiha 'l. 


Szazon Isaiewicz 
Ilia Marcinowicz 


'l. 
'i. 


Derewnia Marszalki, slużha t,!. 


Sciepan Mikicinicz 'l. 


Derewn;a Batejowo, slużha y, 


Wasi' nrehorejewicz . 
Pustych pogorzałych. 


'l. 
'l. y, 


Derewn;a S;elkowo, slużh1/ 


2 t /. t/I 


Parfien ł'iedorowicz 
Daniłło Dmih'owicz . 
Iwan Jakowlewicz . 
Awdokim Fiedol'owicz . 
Mikita Fiedol'owicz 
Alexiey ł'iedol'Owicz 
Fiedor Iwanowicz 
Niewciw Hrehol'owicz . 
Awdokim Siemionowicz 
Pusta . 


t,!. 
t/.. 'l. 
t/. t/. 
Y. 
t,!. 
I
 
9.. t/. 
tl, 
t/.. 
-łł. 'l. 


Derewn;a Laskowki, sluiha 'l.. 'l. 


Jakim Jm'iewicz t,!, 
Borys Apanasowicz . / 'l. 
Lewon IIryhol'owicz 'l3 
Ohl'ol Lukjanowicz . . . II, 
Wszystka derewnia płaei . t/. 
Derewn;a Radgn;, slużha t/. 


Fiedor Iwanowiez . 
Kulacba Sielkowa 
Pusta . 


t/a 
'l. 
Y. 


Derewnia FilonotJJszcz1/zna, slużha 'l. 


Cierech Micllayłowicz . /. 


Derewnia Cha1'gno, slużha 1 'l. 
Dziemid Platonowiez 'l,
		

/Baltica_004_07_088_0001.djvu

			Wasil Marr.inowicż . . , 
riedol' Korniłowicz 
Fiedor Korni-łowicz płaci 
Wszystka derewnia płaci 


ł;3 
1/3 
1/3 
% 


Derewnia B01'Odanino, slużba 


% 


Dziemid Platonow z Scharyna 
Naum zienć f)ziemidow 
Jurko Nowotny 


% 
% 
1/. 


Derewnia blllralou'Szczyzna pzesta 1/8 


Derewnźa Balykźllo, służba 3/. % 


Iwan Kuzminicz Y. 
Wasi} Lukjanowicz . ł;. 
l\lakar Apauasowicz % 
Piotr Achl'iewicz Y. 
Puda . % 


Derewnia Przysieki, 
luiba % % % 


Acbrem Sier'hiejewicz Y. 
Kar'll Sciepanowicz . Y3 
Kalina Iwanowicz t/ 3 
Hawid JarIDodzicz . % 
Omelian Pangratowicz . Y3 
Jakub Hrehorowicz Ya 
Ohml Jakowlewicz . % 
Dziemicllwanowicz . Y3 
Adronia Tierenkiewicz . %. 
Pusta . '/. 


Derewnia ltliekcz01lki, slużha IY, t/n 


Sawieli Awierkowicz Ya 
Jakow Szasiewicz . t/ 3 
I1maszto Cimoszpjewicz t/n 
Jermak Anikimowicz . Ya 
Zachara I<'iodol'owicz % 
Lawl'en Własowicz . Y. 

\.. 


80 


Derewnźa Charkowa, slużhy 


3 


Pioll' Piotrowicz 
Si-łko W-łasowicz 
Owsiey ł'ipllurowin 
Lauryn Ułasowicz . 
Lewon Wasilewicz 
Halll'Y'ło Iwanowicz . 
Fiedol' Akiejewicz 
Sienko Ławrentiewicz . 


l/Z 
% 1/. 
Ya 
1/3 
lit 
% y, 
% 
% 


Derewnia Zkonczykino 1% 
Mikota Waklewicz . Y6 
Roman Leouowicz , % 
Wołoł-łzia IUerkulewicz . % 
Sapl'on Okanowicz pusta 1/3 
Mikit Mikilynicz 'I. 


Derewnia Skocikowo, slużby 3% 1/. 


Cicban Iwanowicz Ya 
Sciepan Iwanowicz . % 
Allanas Sciel'anowicz % 
la roch Dmitrowicz . 'I. 
Hrebory Warcynowicz. y. 
Aleksiey Alizarowicz % 
Cierecb I1rehOl'ewicz 1/3 
Matwiey IIf'ehorewicz . 'l. 
Amelian Sawelewicz 1/3 
hfan lIal'asimuwic-z . 1/. 
Daniło Tymochwiecowicz . % 
Sawka IIrehorewicz 'I. 


Derewnia SźenikoUJo % 


"-1 


Waśko Tymofleiewicz '13 
Paweł Turkicinic 'I. 


Derewllia AJessalowa, sluiba l. 


OsiJl Uymitrowicz Y3 
Wasil Z;ulora % 
Siemion Szczcl'anowicz . % 
NikoD Osil'0wicz y. 


l
		

/Baltica_004_07_089_0001.djvu

			{Jl'1'ewuia 8Zf/szkiuo plis/a, sluiba 1/3 


Czmi słu1.eh 25 'Ił % 



 


tA Wi\ICTWO CIIWELKOWSKIE, 


Derewnia Pankratowa, słuiha 3. 1/ 


Kal'p Chl'Ołowicz. . 
l\likila Aucbimowicz 
l\ikipor Dzipmiplltieiewiez: 
Mikita Hani.to\\ iez JI"!ii(a. .1 


1/. 
1/, 
% 
1/, 


I 


IJerewnia Welbw, służha 


t. 
I , 


I"ipdor Wasilewicz wojt 
Anixim J\laximowicz 
Tl'oehim Iwanowicz 


I/I 
% 
% 


Derewllia Pau'lowa, sllli/Ja 1'/2 


I 


Fiedol' La
...enłeiewicz . 
Kal'niey tawrenteiewiez 
l\lieha
'ło Miehayłowiez 
Jakow lIal'asimowicz 


'I 
/3 
II 
13 
II. 
1 2 
'I. 


1Jerncllia Ll'w01wwa, sluiha 


3 
. 


Kal"nil'Y lIa wryfowiez 
II ia Illi Il'lItl'jew iez 


1/ 2 
I/
 


uitlli I ui ..ł, 
Ił ,1 It I II 
[Jereu'lIia Ja1'lll'ina, stuż/m 1 /3 


Sa\\ il'li .\xiOIUJ\\ kz 


\ 


'/. 
il¥
 D 


IJerczrllia ZhoJ'oduio, słuiha 

 Uł . 


2/ 
,. 


A ' ' I I . ' "." u
bllil« 'IUI ,I II ' ""1' 
IPlI \\iłlllJ\\U'Z . .. . . I. . /I 
Wasil IIrł'hol"ewiez t
J 
 .'11 !
,ł. . . I/O 
Allram IIn.llOl"ewiez 1/0 
lIalll'
-ło Stł'l'anowiez ł;, 


ł 


1 .!" 


81 
.. 


DereWllia 8treli/J'zcze, sluiha 'l. % 


% 'l. 


II 


1/3 
% 
II 
, . 
% 


1/3 
% 
1/3 
1/3 
Ih 
'Is 


vii 
Iq 


J 


Piolr' Pawłowiez 
llia JUl'iewicz 
Wa!iiil lliniez 
Ca-ła derewnia płaci 



 


% 
Y, 
1/.. 


1/ 2 


ł r. , 
II 
· ł. 
IJ.,ił 
O 


; 


Derewnia Jlichiecuhowa, slrtżhy 2. 


'fU 
I 


Bal'Ys Gier'owicz 
Pisan Zal'amowicz 
Tymofiey Koka 
Seippan ]fcuuacionek 
Chila Giel'owirz . 
Niesciel' Iwanowicz . 


d J
10 
L ,i'ł 
'10d91H 
"ibIlDr.1I 


1/ 2 .t 
.' i . ,\ /: \.l 
SiemioJ1 Filil'0wirz pllsla . . . . 1/. 
I . , Iwan Sill'OlJowkz Dojarz)'J1 ten nie płacj. 1/." 1 .r J 
. " J Ihl . n £"OU 
11 ' . El l' - , h . U 2' "Ibooll 
erewma uaraCliWle1llnO, StllŻ a . Y. . I 
,- J' . I . iti I 
vAt 1/. 41 -.1 Ił 
21 


Dercwnia Chwalkowa, slutha 


Siemioll Chominicz 
.d 
IIl'ehol'y l\likicinicz 
AJ1cyP VwaJ10wicz 


De1'ezrnia Laborowo, służba % 


BOl'ofiey Dziemidowicz' 


. ,I' 
" 
/3 


ł-HO 
Derewnia ltlaslowo, służba ł;2 


lłI Paweł lIawsi 

 
. 
. 


.. 


-f\\ n 
JJalusicu'o, służba 1/& 
ui'łlO l.ł .. 
's' .. .'l. 
ł'n HS . ł1L J.. 
łP I lUt 
B!Jkorodok, slttiha 1. 


1Jcrewuia 


l\iedzwiedz Pasła 


ł. 
. 


IJerewllia 


I"ifdol' I wiłJ10wicz 


Jurko O
ipowicz .
		

/Baltica_004_07_090_0001.djvu

			Hl'ehor'y Jakowlewiez . 
S?ohoda, slużha % 


'lz 


}'iedol' Ignafowiez . ł;z 
Kawiera Jakowlewicz . t/z 


Derewnia Uwarowo, s użba % 


Tymofiey Wasilewiez 
Iwan SiemioBOwiez 


t/z 
t/ 6 


Derewnia Sieko, slużha % t/t 


Kondl'8SZ Litwin t/ 3 
Pusta 'l. 


run 


Derewnia CIwlm, sllliha 'l,. 


Szyszko Bojaryn t/. 


Derewnia Bacianowo, slużha t/ 2 


Wasił Amelianowiez 
Harasim Borysowiez 
Tymofiey Jakowlewiez 'lUsta 
JUJ'ey FiedoJ'owiez . 
Fiedor Iwanowiez 
Sawonija Iwanowiez 


Derewnia Ancypino, slużha 
OJ'zeeh Fiodł)rowicz 
Fiedol' Andl'ejowicz 
Hl'ellOJ'Y AudJ'ejewiez 
Kanach Siemionowicz 



2 
'l. 
'l, 
'lł 
t/ 3 
% 


1ł;,. 


t/ 2 
"/. 
tj. 
tj. 


ł\ 


Derewnia Dr!/sniaki, slużha 1 t/a 'l. 
ł Im 


Lunka Hl'ebienionek 
Kondrat Bulach . 
Iwsim Sciepanowicz 
Romaszko Auikonowicz 


'lz 
'lz 
'l. 
t/a n 


82 


Fiedor' Poniszczonek 
Cała del'ewnia "łaci 


!J, 
% 


Derewnia ltJeleckowa, służha % 


lukian Umitl'owicz % 


lJerewnia ltleciuszkino, sltliha ł;3 t/ 3 


Hl'ehol'Y Siel'lliewicz 
lIia Fiedol'Owicz 


'l3 
t/z 


jt 


Derewnia Nizowcowo, sltliha t/z J 
I1maszko Dl'ozdzionek t/ 6 
Iwaszko So.łlljanow . % 
Mienszyeh Sołlljanow t/ 6 
Derewnia Uzwa/e, slteiha t/z t/ 3 


I 
ł 


}'iedol' Jal'molicz 'l. 
li Andrey Sciepauowiez t/t 
Mikita Iwanowicz t/a 
Cała derewnia płaci t/a 


Derewnia llosci1la, sl"żba ''la 


I 


Siemion .'iedol'owicz 


% 


De1'ewnia Jancowo, sluiha 


t/t 


ł' ., . 


Hl'ehoJ'Y Hmitl'Owicz 
u.. 


" 
/ł 


Derewnia Rikejewo, służha 


21 
/3 


I\larcin Litwin 
Wasil Tymofiejewicz IlUsta 


'/3 
t/z 


De1'ewnia CItomino, slużba 


'/. 


I I 


I\lakar' Kanajewicz 
Derewnia Malaiewo, sluiha 


'lG 
'l} 


.. "'I 


l\\ikipoJ' Mikiciuicz, Miszko 
ichayłowicz!Ja " 
Czyur służeb 22. Ił 
Summa slużeh wsz!/stkich 7104. 


ł 
'A 


.L
		

/Baltica_004_07_091_0001.djvu

			Powinność poddanych w tych tl'zecb woy- 
towsłwacb y dwóch włosciacb z kaMey służhy 
1'0 kop dziesięciu gl'oszy Litewskich gotowemi, ży- 
ta czwiel'ć, owsa czwierć, miodu hezmien, gens 
iedna, kUl'Ow dwoie, iaiec dwadziescie, cieśnic do 
Uluru Smolenskiego dwie, straż koleją we- 
dług potl'Zeby, lłOdwody y rohoty zwycza}"ne 
do zamku y folwarkow z dawnych lat należące 
pełnić y wytey op,isane dawać I'owin.ni bęlli'. po 
tey włości do wUlewodztwa Smolensklego naldą- 
cey iest las na I'obienie towarow zgodny, w kto- 
rym za konsensem Jego KMci. do lat szeseiu JW. 
lP. Jerzy Kal'ol IHlebowicz na Dilhrownie, Jeneralny 
Xięstwa Zmudzkiego Still'Osta, IlI'zedtym ieszcze ob- 
jilwSZY w possesYą, towary wymbia na co y teraz jesz- 
cze puez słnge swego y faktora Pana Kazimiel'Za 


83 


Wancze,n;kiego konsens Jego KlUci. pokładał pl'Ze- 
demno y ażehym wllisał do luwental'Za potrze- 
bował. 
. KTORY to moy Inwental'z z zamku SOlO. 
If'nskiego armały, miast,miastecZf'k, włosci y wsze- 
lakich do Woyewodztwa IlI'zynależnosci spisawszy 
y podpisawszy pr'zy Ilieczenci mey y Jener'ałach 
takie stronie szlachcie y I,odllisami onych IW. 
JM. Panu Woiewodzie podałem y r'f'wer'sał do 
ska..tm W. X. LiII. z tego Inwentarza mego zostawi- 
łem, do ktorego puyłączyłem Inwf'llłal'Z Starostwa 
Dor'ohollllszskiego y pu)'oależności do niego. Pi- 
san w Smolensku Roku 1654 Jaoual'ii. 


(:Ad M. D. G. B. V. 1\1. lIonol'em pisał Sawieki: ) 
I' 


11.,... aHorB xpaH.llllleAclI npeJIIAe .... AI'X.B-łI 6. TpollOllat'o ;JelIcaaro CYAa, a .b11l1l .axOABl.LleAc. B... n.JleH- 
c,",OIll" 1{"RTI'a...HO.... ApXUBt.. IIHBeH,apb celi, BII1;cTt. C". AI'YI'.IIIB allTaHU n'. IIHBrr BTY BRel'eHB"'1I1I eCTb 1I0ni. 
.... X VIII CTO.,"ł.Till.. «alla. lIoura n"I,e..",eT...a b'lo amay TeJlno.llo.eIiHaro ttB"tTa u 3all.1I0'l8eT'" 6ł CTpaIlUI\"b. lIa 
oel'BoA 1IT11aHUtt1; C.ł1;AYlOlUall ua"IIU"b: "Roku 179
 Mca. Lutego 16 dnia przi!. Das delegowanych konnotuje sit 
co6cTBeHoopY'IUblll OOAnOCB Joachim BułharYD S
dzia Ziemiań.ki delegowauy. Bazyli Korwin GosiewBki Sędzia Zie- 
miBńBki delegowany". Ha 65-R... ",e np06t.....oo... JlBl'T1; .aXOAUTbCII U1;"YlIIl.Llall oaAnUCb: "Roku 179ł Mca Marca 
i9 dnia. Takow. kBi\lg
 pod numer ;t-ci umieezczon... kart we .ned.inie numem 6" obejmujltClł. delegowani od 
S.do Ziem W dztwa Mer: prl:ez rezolocj. dnia 13 Marca 1794 r. nastał. konnotujemy eo6l.TB"OHOpY'I..... OOAO.CR 
.Tozef NawBuó Sędzia Ziem: W. Merec: delegowany. Wincenty Popław.kl S'łdow Ziem: Mer: piBarz delegowany". 
KUBra II'. 6....a npowaypvBaua- ".. 'IeT"'p". ne'laT.HU. 110 Teo"I'. ...Ypo.... oopaa...., Oe'laTR oOBpe.,,"Rbl. 


Z księgi przechowuj,cej siV uprzednio w Archiwum byłego Trockiego Ziemskiego S..du w Trokach, a dzi' w Cen- 
tralnem Starołytn6m Archiwom w Wilnie. Jnw.ntan ten ruem . innemi wpisanemi w tę księg, aktami nie jest 
autentykiem lecz kopi, lO XVIII wieku. Księga .ama oprawna "IV .kór, ciemuo brunatuego koloru, DOIIZ,CIł na 
sobie cechy Btarotytno'ci mie'ci w aobie kart liczbowanych 64. Na pierwszej karcie znajduje siV następuj,cy 
nadpis: "Roku 1792 Mea, Lotego 16 dnia pnez nll8 delegowanych lr.onnotoje aię (wlaBnor,czne podpiBY) Joachim 
Bułharyn Sędzia Ziemiański delegowany. BRZyli Korwin GOliewski Sędzia Ziemuw.ki delegowany". Na 65-ej 
białe.i kaTcie znowu taki nadpia: "Roku 1794 Mea Marca 
9 dnia Takow.. kBięg, pod nomer S-ci omiesllcao. 
n". kart we Irr.edzinie numero 64 obejmujlłclł, delegowaui od B
du Ziem: W dztwa Mer: przez rezolucj.. dnia 18 Marca 
1794 r. nll>tl\ł, konnntujemy (:włallnoręczne podpisy:) Joxef NawlOó SIdllia Ziem W. "Jerec: delegowany. 'Vin- 
centy Pupl..w	
			

/Baltica_004_07_092_0001.djvu

			8'1 


ł- 
:. "UłN fi 
ol. oj. d I I '!

 
't " XLIII. im II D .'II'U 
t. 


ł u 
al I 11 I 
C1LUCON
 06bwaI/leo/wii BOeflOj)C1IWa CJlIO..lellCh'alO, llaXOj)U6IIlllXCR Cli C60ll,Ull - OJ/
p_ilj)a.Jlll 
npu C.;JIO.łellCKOo/JllJ JJoe6oiJfb l/JU.JlllllllTb /fa3U.7ILUpn 06Y,1'0(JU'ITb, 60 6pe.lllR OCaObl CJlW.JlCIlCKa 
f l(apeJll
 A.1eKCTbe
."t?j ft{uxaif.Jlo(Jll'le.;'ll
 (j?j 1054 l. 
i I 
I ud.. 
10 1 I 
Spis ohywatelów llr ojeUJództU!a Smoleńskie.rJo znajdującycll się z pocztami sl1Jojemi 
podczas ohlęiellia Smoleńska przez Cara Alexieja hliclwJlowicza przy TYojewodzie 
SlIlolell:,kim .Filipie lfazimierzu ObuclwwicZll w J 054 r. I I li '1 1 ', 

 ł 1 H 
, .8 . . IA"l 'nrij 


... .. 


, 


Q 


( 
J 


'I 


H 


KOJIPrTT lcbmoscw - YP. 
 Ohywatelow Woie- 
wodztwa Smolenskiego od Car'a IUoskiewskiego 
Olexieja Michajłowicza y wOY8k iego w oblfzeniu 
na Smolpnsku III'ZY IW. Imć Panu J;'jlipie Kazi- 
mierzu Olmchowiczu Woiewodzie Smolenskim oso- 
hami swemi zostaiących z cz
latlzią swą y z temi 
z klOl'ych niel\torzy na mieyscu swoim )loczty swe 
!'ami się ahsenluiąc stawili, także y gospotlarzow, 
z "")lutowania tegoż IW. Imć P. Woiewody Smo- 
lenskiego pl"Zł'Z Ichmc PP. Sanurela Dl'lIcskiego, 
Sokolinskiego Poc.Jkomol"Zł'go, Imć P. Slanis-ława 
Unichowsl\iego Poc.Js{'tlka, Imć P. Alexalltlra Par- 
czewskiego l)i:ł:łł1'za Ziemskich, Imć P. Olhl'ychla 
GoJmontił Podczaszego Li,lzkiego y Sędziego Gl'odz- 
kiego, Ul'zfdnikow Smolt'nskirh zOI'llynowilny 
w roku 1654 miesiąca Junij !) dnia. .. 
.t , 
Imci Pana SIanisława Unichowskif'go Podsfd- 
ka Smulenskif'go Kwatermaystr.. od Małego Wa- 
łu du l\la-łaclww:ikipy Imlmy kwatel' liwie. 
Sam lP. Stanisław Uuichuwski Podsflft:'k 
Srnolenski z kupnych maielnlJści swych z Mi- 
chnowa Z I'/'zynaleznosciami, J\loczllłłowa y 11lI- 
stych dobl' Kuzniecowa, Piell'aczonkowa z I'I'ZY- 
nalezności y Bl'ahinia samotnec Z szlachtą cze- 
ladzią stawał, a osohliwie Gosflodal'Za z domu 
w I1Im'ach stoiiWego stawił oSlIb , 4. 
Od II'}"JU "aniey Ewy Z-łot
y Kl'asninskiey Pod- 
ł,er:e
kiey PodklllllllrzpWY Or
za!Jskiey z maięt- 
n"scl SIł'ln'ymowskiey Pilił Jilll Nowowif'ski 
ił osobliwie z ""nHl J"y
Ici Slefan (;osflodal'z, 
stawa"ło oso b dwie . _. . . . . , . . 2. 
Od Imć P, Jana CIII'i!powirki('go Chol'ą1.e- 


i-łłuq 
J 


at 
oq 
I 


Ij 


L 


I ,i.łl hl 


t r 


go Smolenskiego Imć Pan Allam Jesman, Pl'ZY- 
nim szlachly szesciu; P. Stanisław Kl'ajewski, 
P. Alexander Chocim, P. Jan Szymanski, P. Sy- 
mon pl'zewłocki, Pan Jan JaDowicz, P. An,h'zey 
Wyrwicz; zosobDa p/'Zynich osoh ieszcze sześć 
z gospodal'zami f;tawali z maiętności Imci z Woy- 
towslwa Wołosowskiego z przy naJe znoś cia mi od 
Imć P. llykowskif'go nabytey, z Słobody Kolen- 
dzina, z StollU,ly Janowa, z Nieiłowszyzny, z Ba- 
I'anowa, z Piotl'owego Sioła, Uszukowa więk- 
szego y mnieyszego, z Klel,oszowa, z HozlJo- 
Wil, z Bylec, Isierego Poczynku, z doIli' pustych 
y inszych I'l'zynalezytości do Bal'anowa nale- 
zących, z Biał-łohlazowa, z Nowego Dwom y ze 
wszystkich )I/'Zynalezności (lo tey maiętności pny- 
1Ji11,'zących, z lIol'OIlka 011 Imć P. Bielawskiego 
nabytey lIel'ewni, z tych wszystkich dolH' zawszf' 
y z gosl'ollal'zem oso b tl'zynascie . 13. 
Tenże Imć I)an Chori\ży od ImPana Ale- 
Xćłlull'ił Tal'ł-ły z lUai\'lności OIU'go Ko\\"osziln Hor- 
nidł y inszych I'l'zl'liłll'znośći" stawił P. 1\Ilku- 
łaja Paw-łowicza samo iellnego 1. 
Imć P. J,m Mł'szczeryn Czesnik Smolenski 
sam swą OSUhi\ z II"hl' swoich}' khmć PI). Piutl'a 
y IIrellllregu MI':-izczf'I"}'nIJw hnlci swoipy, 'lI'zy- 
nim CZdiUlzi szlarhly: P. Wiazewicz, P. Kos- 
ciucski, P. ł.auiewski, P. W08kowski. P,ta- 
nohel'k, P. ŻukIJwicz, P. IJielewski, P. Slon- 
czew, P. Wysodd, P. Pieslak z maielnośći sw
'('h 
wszyslkirb y (;o!'pllllarzow z dumo\\" "woch 
z il'łlnego slan'go a z dru
i('go w I'}'nku ..10- 
iącpgo, kUl'ul'go 0(1 Pawła Bykowskif'go wszyst- 
kich stawało osoL trzma!\cie 13. 
. .
		

/Baltica_004_07_093_0001.djvu

			011 ImP. Alexanllra ReuUa Slolnika Smolen. 
lP. Jakuh HeuLL syn Imsci z ruairlności llnikina 
y ze dworu w murach b
'II.\cego stawał samo- 
trzec . . . 3. 
011 ImP. Dmitra l\łeSzt'zf'ryna z maiętności 
wYllzielonf'Y y ze dworu w zamku stoi.\cf'go 
kupnego ImP. All'xan"(
r Kochowski stawał 
samo-czwart, samych 0801, . 4. 
IP- Adam Sumawski z maiętności swych 
z Bautałłowa, Pokłonowa, z Lisowa y lluch- 
marowa z nriley z gnsl'0darzem samo.pii\lI . 5. 
IP.piull' Swiatski z maiętności swych 
Sabl'ykina Pienil'ziowa y Wiłszukowa z Guspo- 
darzl'm samo czwarlt . 4, 
II'. Samuel tyko z llukina y Pruskul'llina, 
z czeladnikiem samu-wtol' . 2. 
lP. Samuel Kraskowski z Sonnikow, Michay- 
łowa, z Babina y z dumu samotneć . . 3. 
lP. Daniel J\1iłaszewicz z Kuzowlowa y 
lohow samotrzeć . . 3. 
lP. Gabryel Bieuko z maiętuości swe y "ry- 
uiowa sam łeden . 1. 
II'_ Hazyli Azaurzewski samoczwarU . 4. 
II'. Jan Ku.tzvnow samo-wIol'. . 2. 
Ichmc PP. !Uie-hał Sif'mion, Stf'ran y Ja- 
rOSZ Osipowscy z maiętnuści swych Sawiunek, 
z Starego H()rotlyszcza, Dziemionkowa, Owier- 
kowa, Tonkowillowa, Za
'cowa z reszty gnlO- 
tow władyczynskich samu-czwarlt . . 4. 
II'. St.besty.m Kocl
owski z Duhasiszcz sam 
swą osobą . . 1. 
Ichmsc PP. SIanisław i Woyciecb nuwiccy 
z OballklJwszyzny y z Snazinow,:zczyzny samu- 
tl' zeć . . . . . . . , . . . . 3 _ 
lP. Jan ))lIkszta z maiętllości małzonki swey 
z Prolasowa Silili il'dl'n , ,L 
lP. Jan y G""")'f'1 Tarass()wscy y ran J.III 
Zienkiewicz iako ar",elarz z IIl1łłysz)"cz samo- 
wIol' - . 2. 
lP. Jall Tryczewski z Makowa i Pawł}'- 
szek sam it'llt'n v z gospOII.łI'ZeJl) samo-wIol' 2. 
011 lP. Boles'ława Dziadkowskiego Rulm: 
IKmei z 1\-IIholTa slawał Jan Iwano\\'ski sam 
iellen ...... . 1. 
II'. Krzyszloff Słaul'ki z Szarkowa sam swą 
osobą y gospodal'z . .. . . 2, 
II'. Kazimierz Sznmiewski z TrocIwcina 
sam swą osobą '.. . 1. 


. 


35 


lP. Wawl'z)'niec "Poznacski z T)'Olofieiowa 
sam swą osobą . ,. 
Od lP. B:lz
'lrgo Swil't'zrwskirgo z ROllzyna 
P. Jan Swirczpwski syn onl'go S.IIII ielll'n . J. 
Oli II'. Zachal'yasza Narullclwwicza z ..o- 
łowicy So"olewskif'Y maięlnnśei klOl'ą npif'ką Irzy- 
ma 110 nie"oszczyku P. Janie ZlIlaylt. Zicnkowirzu 
y ..ołowicy dworu w murach stoi.\cego stawał 
syn onego P. Chryzostom Nal'llllchowicz sam 
sw.\ oso"ą iellen . ,. 
OJ lP. Wawrzynra TI')'czewskiego z Chły- 
stow Jan Ałulruszewirz sam . . 1. 
0,1 IPP, Stanisława y Michała IUakal'llwi- 
czo\\' z Plesz/'zdowa Stanisław Zllanowski sam 
iet!ł'n . . . . 1. 
lP. Jerzy KocJwwski z Sutok sam swą o- 
sobą y z połnwicy Iłołoiowa samo-wllH'. . 2. 
Oli lP. Samuela Biel'nickiego z zastawney 
maiętności SudułlloU stawał s)"lJOwiec onego 
P. Symon lliel'nicki sam ietlpn . . ,. 
011 P. Jana Korsaka z Bl'akulina y Dzia- 
kowszczyzny Pan Chocim iako o)'czym stawił 
Jana Koskowicza samo it\llnrgo ,. 
Ot! lP. SIanisława Swi{'ciekiego z Slankowa 
Fiedor' Hl'yniewicz sam ieden . . 1. 
01111'. Kazimiel'za Kobyz)'llskiego z maiętności 
w Stanie Bielskim hęlląccy stawał Jdn Ko- 
byz)'nski sam ieden . I. 
OJ W. Jana Szymonskiego z maięlności Huł- 
harskiey stawał syn onego I\hl'cin Szymonski 
sam iellen . . ,. 
ImPana Alexaluh'a Parezewskiego Pisana 
ZielU. Smoll'lI. Kwalenna\'sll'a Tnwarzvslwa 
IKmci ołl i\I,lłachowskiry lłl'a;IIY w prawo ku \Viel- 
kif
mll Wału kwalf'l' dwie 0llisane. 
Sam lP. lłexanllrl' P.łI"czr.wski Pisarz Ziem. 
Smolenski osnhą SWOii' ze Ilwit'ma cZf'I...lni- 
kami P. J.łłlt'm Pławinskim, P, Alexóllull't'1U Kras- 
sowskim z maięlności Jahul'hia alias Sielca y 
Dymu,;zyna sallłn-ll'zec . 3. 
Oli II'. Kazimierza lla)'ka Pods{'llka l\J.;ci- 
sławskif'go P. Kl'zyszlof I\lirkiewil'z z lP. Ja- 
nem SZllmskim z maięlności Sicl'hacilla y Chilczyc 
samo-wtnl' . . . . . . 2. 
OIIIP. AlhncJlla Prazm"wskiego Porlsto1ego 
Bl'asławskir
o .P. PililI' Modzelewski, P. Pi
tl' 
Zhrocki, P. Jakub G.'omiulzki Z maiętności KUlh'y- 
na y CzuwadlOw samo-h'zeć .. . 3, 
lP. Slefan Bielacki Inslrgator SmolelIski 
22
		

/Baltica_004_07_094_0001.djvu

			z maięlnosl
i Pawłowa y 1\tieledHlwa sam o- 
soLą swą. . 1. 
Od lP. W-łady
t.lwa 1\lokw>ckif'go, p, Ka- 
zimierz Hoslow!;ld, p, 1\lichał Falkiewicz, .fan 
Iwallllwski, W,l!',ku I\llkłuszewiez, gosJlod;u'z 
Sil m u-czwarl z \Viklol'lIWil y 1\1 U II I" Z 1'Iił . 4. 
Od I'anip.y Kr)'81)'ny Mokrzp.ckiey Willll'luJIJ- 
wey nrzezirkiey czrlaclnik l'l'anriszl'k 1\likoła- 
,jowirz z lIIi1i{'lności Kuzmina y z gm'lwdarzem Sil- 
mo-wtlll' . 2. 
II'. OimilJ' Sliłlłliit'wicz sam osohą sw., z ma- 
iętnośei 1\lonJzin.1 y IhHlł-kowa ip.den . 1. 
lP. .fI'I'ZY Slankiewicz sam osohą z miłietnuści 
IUol'llzina, Wif'l'Uc!wwa y lIal'wallki z gospoda- 
nem samo-wtul' . . 2. 
011 pntomkow II', IIt'ronima CiecJJanowicza 
Sędzi/go Ziem. Srnolensldegu Pan Jan Rolowiez 
z czeladzią, Pan Łukasz Dien:iycski, P. Jan 
Porzętowski, P. lIeronim POl'zętowski, l). 1\la- 
tyasz Sorwil'uh, P. I\lirhilH SOl'\viroh, p, l'ie- 
dur lIIinil'z, P. Galu'p'l Wa!;ilcwski, I P. Ja- 
nusz Duynowski, P. Jaku}, Hudziewicz, I). To- 
masz S.łllo\\"ski z maiętności Pukol'lJowa, Jloro- 
szyłowa, z Iliewkowa, z KaLl'Ji, z Wietki y 
gospodarz ieden l"ilill Iwanowicz, a drugi go- 
"poda n z dl'llgiego domu samo-trzynastt . 13.. 
lP. Miknłay Czel'eyt!l,i sam osohą z maiętności 
Załuzecza y Uohajowa z gospOllal'zem samo-wtOl' 2. 
Od lP. Adama Stabl'owskiego, p. Jan Zien- 
kiewicz, P. Jakub Dęhinski, P, Jan Tar'cin- 
ski, P. Stanisław Głowacki, Jakub Poclzielski, 
Matyasz Marcinkiewicz, Fiedor MOl'goc, Łukasz 
ł
ukaszewicz, Uenis Raiowiec, Opana" Skillller- 
Rki, Paweł Abramowicz, Jakub Łaszkowicz, go- 
spodal'z Łukasz Siemionowicz z maiętności Czyżo- 
wa, Chołłllłłl y Czerei"ka, z Zabołłocia y Oko- 
towa, z Zaklll,ia samo-trzynastt . 13 
Otl IP, J\niazia Allama Borowskiego cze- 
ladnik I\lal'dn Leszl'wicz z maiętności Kuhliczyna l. 
lP. Kazimiel'z DukszHa z maięLności Łuszkow 
w Trakcie f)orohohuskim sam ieden. . 1. 
Od II'. Mal'cina Ciechanowicza Podczasze- 
go Smolenskiego z maięlności Wielki P. IIl'eho- 
ry Cielewicz sam ieden . 1. 
Goslllularza nie sta wił. 
Ollllotlllnkow nieboszczyka P. Janusza Kis- 
sarzewskiego. P. Prokop Osipowski z czel:ulzią 
Pl'okopem Nieuzewskim, Janem Bif'lewiczem 


B6 


z lIJ.tirllI-Jś..j OsiulIwki Sit'lca y lloponowa 
samo-I rzec . . . 3. 
lP. AlexalJllpr Srplinski sam osoh.! swoią 
z maięlności Clwłmu slawa. . . 1. 
lP. l\Ial'cin Siecz)'ll!iki sam oso,,,' z rnairtności 
Kowalowa . , t, 
011 lP. Kl'zyszlofa lUiłaszewskiego, P. Jan 
PilWłowski z maiętności pu!'toszy Kulowa irden 1. 
lP. Woyeiech Kłopotuw!'ki sam osohą z ma- 
iętnOści lIuJ"(
lika . . 1, 
Od Pana 
Iiku-ła.ia Kuh}'linskiego p. AlJIll'Zey 
Kl'aiewski z mai\,tnuśt
i Chul'yna sam ipden : l, 
lP. Juzef Suchol'!'ki sam osobą swą z Za- 
boszowa mai\'Lnuści ..,... 1. 
lP. Ul'ehor}' Cbłusowicz sam osobą z maiętno- 
ści Kapust'ina . ol . . . , . . . ,1. 
lP. Jan Pumazski o
1 potomkow nieboszczy- 
ka, P. Jana PopławskH'go. z maięlnuści Ha- 
chowa ieden . 1. 
Od P. Krzysztofa J\lieleicwicza Sebestyan 
Jaroszewicz z I:naiętności Woronina ieden . 1. 
lP. SIanisław Zllankiewicz sam osollą z go- 
spodal'zem z mai{'luuśei Osiel'kowa y Starkowa . 2, 
011 IPni Zof1j Łukomskiey Michałowey na- 
czynskiey czelaclz, P Stanisław PieLraszewicz 
z Płay y Choehowa samo-trzeć . . . . 3. 
O
 IPni, H.eleny BiI'lackit'Y Okołowiczowey 
dla meslawlPllla od P. Jana Kuczewskiego 
z mai\'Lności Kopl'iowa czelallnik Wasiii Podlluhin- 
ski sam iellen l. 
IP, Fie.lol' Oszr.ł silm \' z cz('latlnikiem 0- 
slapem Czyil'm z IJJai\'lnuśt'i Szezcrhinowa 
tI\\P- 
go y Stal'egu samu-wlul', . 2, 
lP. Paweł Oszpł sa III OSUllil sw:, z maittnośei 
Szczel'hinowa . I. 
Otl lP. Jana Kutowiez I cZt'I.ulnik Jel'zy U- 
sZ}"llski z mair1nośei Sit-'kil'}'na sam iedpn. . I. 
II'. IIelia!'z Talaszko sam osohą swuią z ma- 
iętności SiemiaczYlla. .., . J. 
lP. Jan Wysocki sam osuh., z maięlnnści An- 
tonowicz . . . . . . . 1, 
011 IP, Jt'l'Zego I{nmasza czeladnik Jaku" 
Sawłukowicz z maiętnosci sam ieden . . . 1. 
lP. JaD Chłusowicz 011 P. Jel'Zego CMus/)- 
wicza rodzica swego z maiftności Kłokowa ieden 1. 
Irr. Bernalt y Urehory Łykoszynowie sa- 
mi o
ob:łlni swcrni z mai{'lności nryszk',W:l y go- 
spo.łan P. I1I'ehol'ego Łykoszyna stawaią samo- 
Ll'zeć . . :t 


L 



 


-
		

/Baltica_004_07_095_0001.djvu

			. 


lP. Allam Szahtuwinski SiHll0Subą z maifIlIości 
Ły!:zkowa . . . 1. 
IP Jan I{oskiewicz sam OSOhił z lłIaiflno
ci 
Szczf'l'hinowa . . . . I. 
11'. 
I.ll'ciu Szaciłło SiUII z 
zł'lallnikirm Ja- 
Ilem Sictlniewiczcm z lłIai
.tności lUal'aczo\Va y 
Bobaciszcza samo-wIlii' . 2, 

 i lP. Alexauder l;'tII'ama sam z maiftności 
Ż 3\\0I'CZa . 1. 
lP. Woyrierh Kleczkcl\\ski sam z Iłlili\,hlOŚ,'i 
Torhosina : . 1. 
lP. Piotl" Krzywicki z maifluości Jal'kiewicz 
t
zclallnika iCll1u'go, . 1 . 
PP. Pioll', Jon0l'rey Kmkowscy sami olJadwa 
z mai{'llIości I \V anowa . . 2. 
ImP. Alhr)"Chla Golmonla Po,kza
zf'go Lidz- 
kiego S
'dzipgo Gl'odzkif'go, Smolpnskiego K wa- 
tel' Magistra Towarzystwa Imci od Bakszty 
TUJliu
kicy do Baksz' y [{nzollow lu\\ skity li. W:I- 
tcr dwif'. 
Sam lP. Alhl'y,'hll GOIIllCIIIU Pod('za!óz\ Li"zki 
Sędzia Gl'odzki Smoh
nski, z 
o\\lJsiuł
k alias 
IIl'yckowa y mausz
'na $aIH oSI.hą swoią y I"'ZY- 
nilU czeladzi t roie samO-CZWilI"t . ,. 4, 
II'. WniewOllzki S
llzia Zif'm. Suwlenski 
z Kniazit'gn, z Bobp'owa z Pią('iu PI'Z
 wilejow 
P. Jan notkiewicz, Pioll' Wiłsowski, Pawt'ł 
Krasinski, Antlrz...y Szezł'l'hil'ki, Jan SZl'zf'pa- 
nowicz z gosl'0dar'z( m silmo-no
lI. . 6. 
11'. An;h'zł'Y lIul'ko Pisal'Z Ziemski \\' itf'hski 
y z ImP. Hanit'lf'm lIul'ką Podslolim Wilł'bskim 
I(IMY w mm"i(' ImP. Oy('a !'am stawał z maift- 
ności PUl'iarina z ł'/'z
'''alł'żnościallli, Kal'łowa, 
Bahiez y z UbOl'owa ł'uslllszy SzOHOSZY"ił, Czel'nie- 
iey, P. l\likołay Szni l-to, Jan Rohayłło, Grze- 

ol'Z nrylewski, I\lillyasz 
Iakowski, Alexandel' 
Par!ianowicz samo-
zost . . 6. 
lP. Antlney Allforowicz, W oyski Rzeczycski , 
z Derlney, z Iwaszeuiowa z Cimochem Rych)ickim 
samo-wtor . . . . 2. 
II'. Jerzy Syngur z Ma-torhwy sam! osobą swą l. 
lP. Wemel' Engillal'lt z Kolkowicz, z An- 
dronowa, Wllukowa sam swą osobą, )lrzy nim 
I\larciu Slanisławowicz, I\likołay Ohuszek samo- 
t neć .... . . 3. 
lP. Frydrych Olwelder samowIOl' z Owan- 
dowa, Iwanowa, LewolIowa . 2. 
II'. Walenly Rarog z Kumina z Dziadziu- 
,l,i.P(to Niemczyna y Pauteleiowa sam9-czwal'l 4. 



 


- 


87 


lP. SIanisław BUCZYłis!..i z Bizina Białłf'go 
Chołmu i Sipkiel'zyna samo-czwart. . 4. 
II'. Jan Woiewf,dzki z 1\larynina sam osoLą 
swą . f. 
Od IPni Olr\Jszkiewirzowey Strażnikowe,' 
Smolen. z ROIlt'ul"howa, Hur3'(Jwa za JJp. sy: 
now swyrh PI). Kiedrzplskich Dmill' Wasi)e- 
wicz, Kar)l Lallzyk slancJi saDlO-wtor . . 2. 
P. Timofiey Nowicki z Fiedorowa sam swą. 
osobą . . . 1. 
P. Amh'zey Dydf'l'ka z Bahinina Silm swą osobą 1. 
A gos)lodal'la Wasila Ole
llika l\loskwa wzie- 
.ta w )lolu za murem. 
P. Slimisław Klol1owski, etiam illllosessio- 
nalus z Ol hot Y swoi..y swą osoLą y z cze- 
ladnikirIU iamO-\\ t Ol' . . 2. 
P. Andl'lf'Y Nieciecki z Pilkowa swą osobą 1. 
P. IIrebnry Ikuhar' z Roznowa f:wą osobą 1. 
p, J;m Ui('mal'ki z ł.ożynic 
wą osohą . 1. 
Od Irlli 1\i1ZilJ)Ow
ki('y lUill'sza-łkowpy Ko- 
I'(lnne\" 1\ł'ZHztoff KI IJSZllisJ..i, law n n Janko- 
w!'oki, 'Oslal' 'Koz-towski z h
'anczowa, Lazarz 1'0- 
g(H"zł'I:o;ki, Sif'lłIiUD Dzi('I'ewiilka, RomiIn Grek V 
gfl!'l'0tfilI'ZOW tfWUcll SU!'Iwwf:ki, I1I'y!'zko Kowai: 
z Pllnialłlwszcz)"lny, z Wasilewszczyzny, z Bielika, 
z Wieł'zhiltowa samo-dziewiąt . 9. 
0.1 lP. Slarosly Oszmians!..iego z Wysokiego 
P. AlexalJllel' Gliuski, PhiloD Wołosowicz samo- 
\\' 101' . , . 2, 
Od II'. Alt'xalldra WuIrra Stal'lIscica DYl1em- 
borskiego z Giulallowa, Suwil'towa, z WU\'IIO- 
wl'zczyzny,' Z WorCIIlClwszczpny, z Bilhiu;'Wll, 
z lUikoU,', z Secpcina v z Kn.todl1i P. Adillll Ra- 
czynski, . P. JHZY tf'p
l1n, Pawp-t Hayski, Hy- 
milI' USCiIlSki, Jan Vomaniewski, IIrehory Sa- 
dowski, Jakuh Sadowski, lHalyasz Krz)'nicki, go- 
sJ>otlarzow dwuch I\lalllhiey Dąlll'owski y Siemion 
samo dziesiątt. . . 10. 
Od lP. Mikołaja Narhutła Pisal'za 
rodzkie- 
go Żmu)"IJzkiego z Anlonowicz, z Piotrowa Pan 
I;'ilon nazar, Adam Milliuszkowski y gospotlal'z 1. 
Jan SZllmski 
illno-tI'Zeć . . 3, 
Oli lP. Jerzego Szw)'kowskiego Cbol'ążyca 
Nowogl'odzkiego, z Prlltlek z Pułuiowa, z Ra- 
czyna, 
Szalallowil, P. Samuel Łowe)"ko, Krzy- 
szlof Wiszniewski, AJf'xanllel' Łoś, nilzyli Wie- 
luzynicz, Jan Koszkorowicz, Jan Chłllsowicz, 
Awdokim Wysocki y gospodarz Czerniewski 
samo-osm . 8, 


I
		

/Baltica_004_07_096_0001.djvu

			Od lP. Trojana SuHowskiego Ilorodniezego 
Smolenskif'go, z Kniazif'gll ł..ll'ijowCł Prokszynil, 
Kozłllwa, Wilsilowa, P. Hartłomif'Y Tremhecki, 
Stani::ław Kuherski, Macwiey lUaslak: gllsl'0llarz 
Janowiez samu-czwilrH.. . . . . . . 4, 
Od P. Hehinoltla HIIZI1il z Żallf'sowa Jiln 
Gie,h'oyc silm ip,len . 1. 
A gospodal'ZiI nie stawił 3. 
· Od IPani Koryhskif'Y z l\tłl'kowa, z Stohodki 
nad Dnieprem, z lIurodyszeza Pan Hartosz Ko- 
reywa, Krzysztof Zuhowicz, Antoni I wanowicz 
y gospollarz czwarty. . . . 4, 
Od P. Waleryan,t Buksewllyna, z IIredy- 
kina Słpfiln Kozłowski ieden . -. 1. 
Od Pana Stefana Korsaka, z Chotma, z Biel- 
. szczyzny IIrt'hOl'Y Bornicki sam ieden . 1. 
Od ImP. Jilna D}'howskiego Miecz. Smolen- 
ska z Prakszyna, P. Mikotay Stefanowicz P!'ZY 
nim Sit,ła Dzie!'Zenicz Trzeci na posiłek Stefan 
Szezerhicski_ samo-t!'Zeć . . 3. 
0,1 IP, Samuel.ł Garlinskiego Podczaszego 
Orszanskiego, z Chylukina y Fieduryna j Jan 
Szmirkowski, Bazyli Szmil'kowski samo-wtor . 2. 
Od lP. Eliasza Żukuwiecskiego, z Krywki 
Pan Jiln Chuczonllwicz sam ieden . . 1. 
Od P. Jdna Hucholta, z Dudzina P. Michał 
Greczyna ....... . 1. 
Od P. Jana Chubuta z Sciepanowa, Samuel 
Olechnowicz . 1. 
ImP. Wllllff Starościc Dynemhorski - nad 
zwyczayny poczet y powinlJość z szczegulney 
ku Oyczyznie miłości y tego mipyscil' ochotę 
swoią I'elll'ezpntuie w pusitek stawiąc Iwlzi 3. 
Z porzą,lkiem y rysztulJkirm dohrym do 
tychze pocztllwych swoich y na tei kwatcl'ę 
ktOł')'ch na ła!ikę y tlyszkrecyą IIIIP. Woiewo- 
dy k
mmitllie, Cłhy onym hez krzywIły służha 
szła, lilko sam lP. Woiewoda p!'Zez sługę swego 
ordynował. 
Jłl'ehory Chudoba . 1. 
Mikita syn it'go. t. 
Jakuh łukaszewicz 1. 
Naum łukaszewicz . 1. 
Iwan Chwiedorowicz . . 1. 
Jłryszko f.hwiedorowicz . .' 1. 
Milxnn Huhol"CJIlek 1. 
Bart
Jsz lUatyaszewicz 1. 
'mPana Kazimierza Uruc!;kiego Sokolinskie- 
go Pisana Grodzkiego, Smoleuskif'go Kwater- 


88 


mistrza od Bilszt
. 1\,(ll'ycinskiey du TlIl'inskicy 
kWiltPl' ,Iwie. 
Silm II). Kazimien Hrlll'ski Sok"linski Pi- 
san GrUllzki SlIwlf'nski z mai
,tnoś!'i Pukoja 
z I'rzYllill,'żlltlŚciami sam ostlbił swą stawa, I"'zy- 
nim czela,lzi IIWlIl'h samll-trzpć _ :3. 
ImP,1I) PUllskarhi W. X, Lit w oSllhie 
lP. Kuimipl'z EYflziatowicz I'nynim czeladzi 
dwnch: Miehał Tomaszewski y Kazimierz SkJ-ę- 
dziewski (z miliętności Ponecza, Michilyłowa, 
Apellł1i1l1owa y Gtuszycy samo-trzeć , . . 3, 
Im". Rpfpren.lilrz W. X. Lit. w osohie, ImP. 
W oyciech Hakowski, pl'zynim czeladnik Jaro- 
szewski IIpronim z majętnuści Jdney z pny- 
należnuściami, (j-o
pllllilna Muskwa wzieła Zit 
IDUI'em, stawa samo-w tor . 2. 
(mP. Milrszałek Orszanski w osohie, lP. Krzy- 
sztof łubioski z maiętności KOI'yLczyoa y Bu- 
rakowa. . . . . . , -ł. 
Im. Kniaź Samllel Stanisław Drllcki So- 
kolinski POIJkomorzy X. Smolenskiego sam 
iest pl'eSrl1:; w SmoJeosku, krory oh senillm 
do O,lpl'.\\\'owania 'I'owinnosci syna swego Win- 
centeg-o s.łmfl-czwart z czeladzią stawił z maiętno- 
ści iwey Vrucyat nazwaney. Przynim staneli 
zastawnicy JW. ImP. Piotr Kazimierz Wiaże- 
wicz Wuiewoda Nowogl'o,lzki z zilstawney wsi 
ł'allisowa z IlI'zynilleżnościami stawił czelaclnika. 
(P. Piotl' KOI's.1k z zaslawney wioski Kuwe- 
.'zow, I lP. Jozef Zapolski z wioski Manillkow 
alias Pleszowicz, ImP. Jau Zmayło Zienkowicz 
z wioski K1el'inin:ł z IlI'zYIJ.lleżnościami z ta- 
kową deklal'acp\, że do obrony czasu gwałtu 
samo-trzeć jeszcze stanąc może, klony to za- 
stawniey maią stawać przy poczcie lP. Pud- 
komtJrzeg-o na kwaterze pod Kwatel'meystrem 
ImP. Sok"linskim PisarzPIłI (j-l'Udzkim Suwleu- 
skim wszystkich stawato osoh osm . 8, 
IP, Sfllzia Ul,itski w osohie (mP. - Krzy- 
sztof Hoszcz
wski Ilrz}'nim czela,lnik Lawryn 
USilkowil:Z, z maięlności Litwiutlwa y Bostako- 
wa samo- wtOI'. . . . . . 2. 
ImP. Wop-ki Smolenski w osollie ImP. Sta- 
nisław Milewski y Pau Urban Parysowicz, przy- 
.
im czelalłnik z maiętuości Usoch, Hlljilnuwa y It 
Zuharowa silmo-trzeć. . 3. 
ImP. POIMoli Smolenski sam iest w SIIIO- 
Ipmkll, iako stary y chory w osobie swey 
ta- 
wił Pana Thl'Olloril U"yckil'wicza, czelddzi dwuch 


J 


8
		

/Baltica_004_07_097_0001.djvu

			J 


Jana Sk(lrollOhl'llego y Jana Kuzmickif'go z ma- 
ięlności Ostrowszczvzna y in
z)'ch samo-trzeć 3. 
ImP.. lIeronim '))rueski Soku'inski Plsm'z 
Ziemski O,.szan
ki w m;ol,if' II'. l\lexandel' 1\.0- 
walewl'ki domu uie ma ił maięlność kupił Pu- 
st V sam ipdelJ. . 1, 
. ImP. Pudwoiewodzy Smolenl'ki w osohie 
Imi>, Kazimierz Sosnowski przy'uim czelallzi pięć, 
P. Kan'aszcwski, P. Dcynarowicz, P. Romano- 
,,"ski. P. Lopacki, P. Ohol'ski z mairtności Je- 
lenszf'zyzna, Jałowca, NaLaci y z!K-łYl'ina samo- 
szost . O. 
Tpnże P. Sosno\\"!'ki z maiętności Kopciowa 
zaslawlwy 011 IPiWil'Y lluczyuskiey stawi A'e- 
xalllll"ił Glinskif.go if>lhlf'go . . 1. 
Jf'ymć Pani lIurodlJiczyna Smolenska, stawa 
syn Jeymsci samo-czwarl z maiętności Iwouina · 
Białłorucził, z nziatowa )' inszych czterech . 4. 
II'. Skarlmik Czer
ki w osohie ImP. KI'ZY- 
szlof Zaiezierski przynim czeliulzi dwuch: Jan 
Godlewski, Cicllan Chalecki z maiętności Sołta- 
nowa y z Namirycz trzech. . 3. 
Iml'ani Po.łczaszynił Kowif'nska w osobie 
lP. Krzysztof I\Iączynski z mairtności Kołłoto- 
wina z I"'zynależnościami iC"f>n , 'J, 
Ichmć PP. Podkumol'Z}"Cowie Brasławscy w 0- 
sohie Irhmć P. Spądowski miał stillląC który dla 
iakichci prz}'czyn z murow wyiecha.ł, za k1<'JI'e- 
go staw ił się Jan Czyżcwicz \VO).t Dl>sullOwski, 
l)f'zy nim cz/'Ial'zi SZf'fĆ. U;tzy li Siernaszko, Ste- 
fan y O",cz
 n Sornl'zYUH'Y Imć I\larcin Wilczyn- 
ski, IUinlw Wo-H'ndki('wicz, Bazyli J' Szuslonf'k 
mieszczanie z n1. Jan Wasilf'wski przy I)im c7.f'lilllnik 
ł
awr
n h\illlowin z mairlnuści 1\lo1"1I1.)"III-,\\a 
z l,rzplalt'żl1uś"lami dWllch . . 2. 
Irlullć 1'1'. Piulr Frallciczf>k, l\bciey, Igua- 
ey GOf'zurhowsry \\" o!'flhic Idunć Pali Cypr)"im 
Krai(.\\ ski Pali aJal'l'iu KflUI'1.il, ' ,rZ\" nidl ('z/'- 
, . 
lalInik z ma:ętw ś: i [si, l{owilJflW, 1\1', klldl'lO- 
wa y r
Owa l/'leeh . 3. 
ImP. Jan GorzurJ.o\\ ski !'ilm o!'ohą !'wuią z ma- 
iętności ŹylkllWiI z I'l'lynależnuściillni iellf'n . 1. 
ImP. Kilzimif'1'l Eydziatowicz w osohif' Imd 
Pan Jflzl'f SZf'llIIlowski przy nim czeladzi dWllch: 
Jan Ral'zyszkllwski. IJl'ehory Sapież)'lIski z ma- 
iętności Zapolnia, Chreslowa y Wlesta trzech 3. 


. 


8 


.-ł. 


89 


ImP, Paweł ({ołontay sam OSOlłą swą, przy 
nim czeladnik z maiętności Usienina samo-wtol' 2. 
"),II'. I,'ahian Sznilbel sam osobą swą przy 
nim czeladzi dwuch: Szczygielski Stefan y Jen- 
drzey UI'ozdo\\ icz z maiętności Zadnie)', Cza- 
Ilowicz y I\.ralflwa z pl'Zynależno{;ciami lrzech 3. 
Imć Pan Krzysztof Eydziatowicz sam oso- 
Lą swą z maiętności .Juryna iellen ,. 1. 
Imci Pani Szwykowska Dawidowa w osoLie 
Imci P. Jozef Pugunski. PI'ZY nim czeladzi pięć: 
Jiln Poiarkiewicz, Tomasz Wierzbicki, Opanas 
Czacza, Macieiewski y Janowicz z majętności 1\10- 
hotowa y inszych z przynależnościami samo-szost 6. 
ImP. Jerzy Sflkolinski sam osobą swoią przy 
nim czeladnik Jan ezamochowski z maiętności 
Żywucie smno-wtOl' . . . . . 2. 
ImP. Alexandel' Kuncewicz w osobie Imci 
Alexander KOl'Zeniewski y Gospodarz Jarosz 0- 
stal'0wicz z maiętności Pasz kowa y innyr.h dwuch 2. 
Iml). Kazimierz Dubinski w osoLie ImcI Pan 
Jerzy Dworzecki z maiętności Chołłmow ieden 1. 
ImP, Andrzey Jafimowicz z maiętności mał- 
żonki swey 1'0 niehoszczyku Panu Moskiewic1.u 1'0- 
zostałey nazwaney Duchowszczyzny stawi P. Ale- 
xandra Wilczl(a if'dnf'go. . 1. 
ImP. Andrzey Krzystof y Bazyli Jafimowi- 
czowie z majętności KOI'ohina slawa Pan Krzy- 
sztof Jafimowicz JII'z)'nim czeladnik samo-wtor 2. 
ImćP. WOlski Smolenski z mieyskicll grun- 
'tow iednego. . 1. 
Pan Roncza z zastawney maiętności iednego 1. 
Ot.! Imć Piliła Waełi)Wa Zipukflwicza z poło- 
wicy nHlirtnosci SflllOlpwa klón\ opieką tJ'zlma 
sławi Fif'llul'a nohro\\:nicki('go iednego . 1. 
Imć Pana Walcryana SIanisława Zaleiikie- 
go K\\ah'rmiłgi
tr,1 Thuwarzp;twa Imci 011 wa.tu 
\\" ielkiegu ku bramie KO)l
'Cin4if'Y na kwaterze 
il't.!ue\' . 
Sam Imć Pilll WaleJ'\'im Stanis-taw Zale
ki 
K\\'alermil
istpl' z maięll
ufci sw)'ch Czeczaly, 
Lukina, Białłohl1
cia, Clwłnicżlc, Uztlemeni, 
Czmulow samo-t/'uć z czeladzią szlach li' stawa 3, 
1);10 1hcollor r/'ąckiewicz z maiętności Ciem- 
nikowa SillJw-wlUI' stawa · . 2. 
P. Mikołay Slankiewicz z maiftności Maciu- 
szyna samu-wIo/' . .. . 2. 
P. Jakub Rif'lh'ZFki z maiętności lUOI'yhi- 
na, K/,0l'iwna, Kołl}"Czowa samo-trzeć - . 3. 
23 


. 


.
		

/Baltica_004_07_098_0001.djvu

			P. Jan Woliliski z maiętności Ollocbowa sa- 
mo-wtol' slaWił . . 2. 
P. H.'ebory Prokopowicz z mai
lności Uu- 
hina pasierżhow sw}'cb Dąbrowskich !lamo-w tor 2. 
P. Samuel Pl'oko(lowicz z maięlnosci Odzin- 
cowa, Hanina sam ieden . 1. 
P. Jan Kniaznill z mai{'tności Kościuszkowa 
sam stilwa . . 1. 
P. Nikifor Kniaznin z maiętności Lolyszy- 
na sam stawa. . . . . . 1. 
P. Jan Szniuk!lzta z maiętności Nif'dzwie- 
dziowa y Żukowic
 pnsl yeh Ei
m i
d,f'n . . 1. 
Od P. Jozefa Zuka z malftnoscl J\la
łowa, 
Boszmanowa slawa Czeladni'k ieden IWiłll lłtdS 1. 
P. Andl'Zey Kulnow z mai{'tności Pod80nia 
Piatnickiego sanlO-wtol' . . 2. 
p, ł'loryan Koehowski z maiętnoRci; ,Poło- 
wice 1I0łosowa sam stawa . . 1. 
P. Andncy Kraiewski z maiętności Kurdy- 
mowa lIol'lJOtowszczyzny stawi dwuch . 2. 
P. Piotr, Puciata Husinowski z mai{'tności 
DziahiJowa sam stawa . 1. 
P. Bazyli Poliks zta z maiętności Kłn)ina 
sam stawa. . 1. 
P. Samuel Tl'Cmbicki z .maiętności Sielec 
sam stawa. . 1. 
Pan Pioh' Sota.' z maiętności Baczmanowa 
IIam stawa . ,L 
Od P. Audneja Okołowego
 z maiętności 
Suchol'Owa stawa cZf'ladnik . 1. 
Od Pani Antoniowey KOl'sakowey z maiętno- 
ści Szabanowa stawa czeladnik ieden. . 1. 
Od P. Kl'zyszlofa Żahy z maiętności Moszn y 
stawa czeladnik . 1, 
P. Jerzy Mikła!'zewski z rnaiftnosci Danił- 
łowa pasiel'Zbow swyrh PP. Kiełl,inskich !'Iilwa 
samo-wiol' . . . . . .. 2, 
P. Paweł KOI)imki z maiętności BadlIna- 
nowa samo-wtol' stawa . . 2. 
Od P. Egl'emihala (sic) z maiętności Siemiono- 
wa, Baciuszcowa czeladnik stawa . 1, 
Od P. Hl'ehOl'ego Podhereskif'go z rnai{'lno- 
ści Hl'ybanowa czeladzi . 2. 
Od P. Demiana Skubarewskiego z maięhw- 

ci Cbarynkowa syn stawa .... 1. 
P. Jan ZdalJki€wirz z maiętności Poczynku 
dobrego Sam Etawa . . . . . . , . 1. 
Od P. Jana Pia8kowickiego z maiętności 
Osztaszowa czeladnik stawa . . 1 . 


. 


90 


Od P. Andrzeja Jawo)"!.za z maiętno
ei Fie- 
dorowa, Hołłyszyc czeladzi dwueh stawa ,2, 
Od P. Sit-fana Newelskif'go z miliętności 110- 
rodyszeza stawa czrladnik . . " . 1, 
ImPana Jana WilJlf'lma Haezynskif'{:ro Kwa- 
tennagistra od Wału Wielkiego J10Jlrawey 1511'0- 
nie kwat"'I' dwie (lo lla!'zt{' Sze}'nowską. 
Sam ImP. Wilhf'lm Raczyrl!'ki z Ciecionina,Sko- 
czal-hina y Jilhoria samo-trzf'Ć z cz,'liulzią ł'tawa 3. 
Od hnP. Karola Oginskirgo Podkomorzego 
Wilł'hskipgo z Krasnf'go, P. Kazimiel'z Szosta- 
kowieki Silln iedpn, . 1. 
Od ImP. Waltera Korfa Woiewodziea Wę- 
dęskiego z Dziahilewa, nosina, Pi
tlp;zczewa, 
P. Jerz}' Rosiliski, Simlion Pp'cf.'wi,
z, Jozef 
Szczy gieh.ki smno-trzeć . .. 3, 
· ImP. Władysław Glinka, z Smolkowa, Pohostu, 
Luczos}', I.'alkowifz Silili swą osohą, (lrzy nim cze- 
ladzi tnecll, gosJlodarz czwin'ty samo-(liąt . 5. 
ImP. Danil'l Haczynski z Isakowa, Nif'ze}"ko- 
wa samo-wIol' . 2. 
ImJ>. Adam Zarfha z BanIpIskiego, z Lu- 
zlWgo, z J>r'z}'ChaIJcow sam stawa czeladzi choćhy 
GosJlodarza !'&lmo-ezwill'l . . 4. 
A na P. rus
le" il'za manifestal')'i\ zaniosł 
iż uie stawił z Banlpl!'.ki('go. 
Od ImP. Baz)"lf'gll Sułt
'ka z llnr'lskowa 
Fl'anciszek 1\1ałłaciuski slawa "'iIIU ie,leu. . "I, 
Od IIlIPani Piotr'owe)' SlIłtykowey z Wzuko- 
wa, z Klliaszczyny y Pilraliszcz P. AleXiI!ul,..I' Bu- 
chowlf'cki ThellcJOI' Boehonowiez, 
lirhat Borlw- 
nowicz, Gospudarz Jaku" Turkow!-ki salJllI-,'Z\\ art4. 
ImPani HaczYliskil z s
 IIl'm S" lIim, 1'. Jllzwrlll 
Kuleszą w osohie S" r
" 
- P. !') lIa !'W"
II Wu}"Ciet'h 
Jacynicz, Krzysztof Balii"" iez Gusl,odarz tl'Zeci 
z Kubin owa y Klr!'uina , . :t 
I)an Bil7.)'Ji Jm"złl\\!'ld z PiIIWIlł Jalll'm Hoł- 
ło" aCZf m O)-ł'Z} mrm !'\\ 
-m z Bezborudowil y 
R,dzinil sami-d\'iIY . 2. 
. IIlIP. Iwan KfllI
now z KolIenowa sam iedru 1. 
Pan Alexaudcl' Choniakif'wicz z Bykowa 
silm ieden . . . ,. . 1. 
Pau Marcin CJlllniaki{'\\ iez z CJlOtth}'la sam 
iedm . . . . . , . 1. 
Od Je} mri Pani BazylirJeY Ciecllanowiczo- 
wey z LidlilczewiI y Zdf'l'Zowa Jan Szymano- 
wiez i Andrzey Svkołowski samo- wIol' . 2. 
ImP. Paweł KOl'Zeuiewski z Itlakar'owa Li- 
pek sam ieden. . '1.
		

/Baltica_004_07_099_0001.djvu

			Pan Ostaphian Iłoga)"łto z Sawina 
am iŁ'.lrn 1. 
Pan Allam 8im it-ki z Horhotowa sam ielkn 1. 
011 PiIIla Sit-fana SokołCl\\'skif'go z Bienlzie- 
juwa KI'Z)'sztof Wa"ile\\sl(i s,!m ieden . 1. 
Pan Jim Prozorkiewiez z Zuiow sam iellen 1. 
0.1 lP. I:.ukaszo\\ ey BrzClZllw
kił'Y z Sto- 
wipli JalJ lUichal(,zŁ'w
ld inll'n . 1. 
011 PP. SanllH'la y I\lichaUa Monwidow z Ki- 
I'yłł, I\lal'l'in Prozorkiewicz sam ieden . 'I. 
Pan Jan 1'1"(1I'ł'\\'sk i ze RZil\HiI sam if'dl'n 1. 
Od lP. Boclulana Zail'zierskipgo I'odzony 
III'at, P. Toma
z Zaif'zierski y gospodarz Wa- 
silij z ))orohnni d\\ udl . . 2. 
Od P. Krz)'sztora Zaieziel'skif'go, Pan Sta- 
nis-ław Zaiezier
ki rodzony z Iwaczewicz I'ny 
nim Kościa gospodarz sanlO-wtor . . 2. 
Od huF. Kazimif'l'Zil Kaminskif'go z Jełko- 
wa, Pan Jan Gwiazdo\\'
ki y gO
I'odarz Olfeier 
samo-wtnl' . , . 2. 
PanlHikołay Jf'zif'I'ski z Kwll'ilwiec Silili iedpu 1. 
Pan Bazyli Skarzynski z Żatlnrgo Poczyn- 
k u sam if'drn . . 1. 
Pa n Mir ha-ł Bohuszewsk i z SlIl'0ckowa sam ieł.ll'n1. 
011 IIIIP. JiIIliI Wisogirda Pisana Grodzkie
o 
Kowif'mkif'
o z ))nrtlhanina Pi"tl' Bratkowski 
chłol'ipc z kilku danin . 1. 
Od ImP. Samuela StadlOl'
kif'go z Nowikow 
Andl'ZPY Charkow
ki y gospodiln Jfdl'Zey sa- 
mo-wtol' . . 2. 
ImP. 'rimofiey Stpfan Domltowicz ł z Sif'- 
Janki W ol'0l'0no\\ a sflm ieden . . 1. 
Pan I\laciey Silll'nkz z Chmielnwa 
;(Im ieden 1. 
Od .Paniey I\10stołłłowey z Panamarowa 
ł.l. kowski if'tlen. . 1. 
Od P. BernaUa Kruszynskiego z Siemion- 
kuwa l.'iedor Kotłow
ki sam ieden. . ' . 1. 
Od P. Stanisława Piąttkowskiego z Klemie- 
dna P. Jan Szatkow
ki . 1. 
011 P. Alexaodm Chołłchowskiego Czesz n: 
Orszanskiego z Jarkiewicz P. Mikołay Macłmowski l, 
011 PP. Jana y Samuela Piel'wuszow z Kra- 
wcowa, Jan Wasilewicz mieszczanin Smolerlski 1. 
Od Paniey Hehowjczowey z Mironina Ste- 
fan Bobkiewicz . . 1. 
ImPana Zacllill")'aSZa Paregi KWiltermagi- 
stra od Szeymowey Baszły do Narozney Wa- 
ierow
kieV kwatel' dwie, lIil kLor)'ch kWilteracll 
Kozacka CllOrągiew sława, ktora cborągiew na 
osobliwym regestrze spisana iest w poczet iedna. 



 


91 


ImP. Zarłlil/'ya
zil Pill'I'gi z maiętności Sliliek, 
Prze
nary, )wl'/'eiew!'zc
pny przy osobie same- 
go Imci z g"
I'0clil/'zl'm .' 3. 
ImP. Prok"l'iI Kilmiuskiego Kwatermagistra 
kWilter dwie od NiI/'ożney Ba
zty Waierow
kil'Y 
przez l\'Iikulinską aż d" Piilt nickif'Y Brilnry. 
Sam ImP. Pl'ok01' RilDlil'n
ki Kwatermistrz 
z Sll'lICeWil silmo-wtor gU!lI'Ullill'z trzeci. . 3. 
Od ImP. Jana Kaminskiego Sędzica I\lścisła- 
w
kiego Jan Skrncki ieden . . 1. 
ImP. Samuel Olroszkiewicz z łwacią z lwa 
nowska y z W)'
()kiego silm ojo;ol.Ją swą y gospo- 
darzy Ihuu:h . .'. . . . . . . . 2. 
Od lIn Pani Tinlllfipjowey Ingildeiowey sYIl 
Pan K/'z)"
ztof Ingildey z AI'changiel
zczYZDY 

ilm if.tll'1l . 1. 
Piln Bazyli OWl'lIcki z Uziallilowa y Nale- 
wek Silili ieden. . . . . . . . . . 1. 
P. Piotr Sif'nkowski z. Słuczyoa. . . 1. 
P. Jilkuh Bneziecki z Szewerdz)'na sam ie- 
.Irn y 
0I'(Jdarz z domu Kielrzewski san1O-wtor 2. 
P. Jeny SZJllniewski z Jal'yłłowa sam ieden 1. 
P. SliIIlil'ław Tq-czewski z Kuzina sam ieden 1. 
P. DI'ze\\ if'c!oki z Tołłuhina y Rohaczewa 
sam swą o
ohą. A od P. Drzewieckiego Jakuba, 
J(JZf'fa Jezewskiego stawił dwueh . . 2. 
GO!'I'(lIlilna zaś z domu nie stawił. 
P. Jan Da plO \H;ki z Kl'łlkołhina sam oso- 
bą y gO
I'0dill'z z domu . 2. 
Pilll Roman Wagel' z Dziwowa y z połow icy 
Osztilszowki !'fllll swą oi;ol'ą a drugę połowicę 
Osztm;;zowki P. J)imiłr Mel'zczel'yn trzyma . 1. 
P. Jeny Ciellewifz z Samofallowa Wierz- 
chowca silmo-wlOl' od (,otomkow nieboszczyka - 
Szrzechowskiego y gospodarza z domu stawił 
trzech . 3. 
P. I"iedor Pucia/ta PollOrczollek z Nikifol'o- 
wa sam ieden . . 1. 
P. JiI"O
Z Puciałta Poborczonek z Podso- 
sonia sam ieden .. 1. 
P. Mikołayi Upski z Paniewina 
am ieden 1. 
- P. Woyciech Jakubowski z Surhakow sam 
ieden . -. 1. 
P. Jar'osz. Stankiewicz z Łyskowa sam ieden 1. 
011 1Pani Woroncowey Pisarzowey Ziem- 
skiey Smolen. dwucII, to iest z Białłowoscia Sy- 
mOll Kowoilcki y Jerzy Dąbrowski . . 2. 
Od P. Adamowicza Rotmistrza z Zubowa, 
P. Alexander Dunin . . 1.
		

/Baltica_004_07_100_0001.djvu

			A g. Jarosza Kof.ła z Slowazy llołłonca 
y l\1uciszcza Audl'Zey Dilł.ski y Michał Dąhski 
trzeci P. 31arcin Dunin . . 3. 
P. Jan Scihłło z Sulok 83m ieden . 1. 
Od P. Samuela Tillil,!'kirgo z Zullina Tomasz 
Wan.llnski y gospodarz z domu samo-wtOl' . 2. 
Pan Jerzy Szeyka z I\lickowa sam ieden t. 
Od P. SanIlIela Chachowskif'go z Sielecka 
Jozef Pacvnka . . 1. 
P. Cypry'au IIołłdyżny z KI'ysniowa sam y 
gospodarz z dumu . . . . . . . . 2. 
Od P. Jakuba iUustaflJwicza Tatal'zlna z Za- 
biellina Stefan I\liłłaszew icz . 1. 
P. Jan Clullloley z Kowalewa sam osoLą swą 1. 
P. 
ikil'ol' Chodyka z Dojarkowa sam osobą 
swą . 1. 
P. Jan Kuzmicki z Kowalewa sam osohą 
swą . . 1. 
Od P. Bemata Berha Rzezicskiego z I\lako- 
wa Łukasz Żankiewicz chłopiec mały . 1. 
Pan Andrzey Walużynic z Rohaczewa sam 
osobą swą . . 1. 
P. Jerzy Walużynic z Rohaczewa sam osohą 
swą . 1. 
P. Marcin DlInin z JUI'kina na mie
'scll swym - 
stawił zięcia swego Jerzego AI'Ciszewskiego . 1. 
P. Wawrzyniec Kopieć przy dożywociu ma.ł- 
żonki swey bywszey H/Jlucbowskiey z Dzierża- 
wina sam osobą swą. . 1. 
A PP. IJasienbowie onego Pauowie Dmu- 
chowscy nie stawili. 
P. Paweł Szacichin Silm osobą swą z Szacichina 1. 
P. Siedlecki z Omialina sam osobą swą. 1. 
PP. l\likołay, I.'iedol', Siemion, Stefall 1m. 
niewscy z JUI'akowa osohami swemi . . . 4. 
Pan l\liko.łay PieczllI'ski z minczyna sam 
osollą swą . 1. 
P. IUikołay Wąsiacki z Rohaczewa sam oso- 
bą swą . . . 1. 
Iwall Stasiewicz z Kisi('lIowa y Czprkowi- 
szcza Kałłauz .. . 1. 
Pani Staryszewska z Luniowa stawiła Bo- 
jarzyna . . . , . . . . . . . . 1. 
ImP. Samuela Bakanowskiego Kwałerma- 
gisfra od nl'
my Piąłnickiey aż do Wodney BI'a- 
my nad DnH'prf'm z Baszlą okr'ągłą Siemio
 
nowską kwater' dwie. 


92 


Sam ImPan Samuel Bakaliowski K wateł'- 
mistrz z maiftno
ci sw}"ch ło iest w Stanie 
Wiellickim z l\lasał-łuwil z I'rzynal('żllfl
ciami tak 
w SIanie W0l'('ckim llakilnuwa )' Kaczkoł'owa 
SillllO-lrzeć ... . 3. 
Od JW. IXięllza lIel'Clllillla Sćlngll
zl,a Bi- 
skupa Smolcnskicgo z maięłności ilazwillJPY AI'- 
chal)iołszcz}'Zny y Kowalszczyzny w lI'akcie Biel- 
skim 11'
iłcey, stanoł czeladnik Knysztuf Poł- 
nobok Silmo-wtol' . . . . 2. 
Od JW. IPana Alexandrił Oginskieg-o Ka- 
sztellana Trockiego z maięłności Zarubionek, 
w Słanie Kass(lclskim leżącey P. AlUlrzey Go- 
slinski y znim czeladzi łroie . "_ . . _
. 
Od W. ImP. IIrehorego .l\Iił'skiego Słł'ażnika 
W. X. LiI. z mai\>fności Kaspli P. Andrzey 
Kar'czewski y guspudarz pii\ty . 5. 
Od ImP. lIel'onima l\lirskiego z maięłności 
nabyley od Pozierowa nazwaney Tyszyna we 
włości RalYDskiey leżiłcey słanoł w osobie P. 
Malchpr Bielicski sam ieden . . . "I. 
Od lP. Komara Podsędka OrszaDskiego ialw 
opiekuna "otomka ImP. Ciechanowieckiego z ma- 
iętnośei Kozłuwa z pnynależnościami w Stanie 
IwaDowskim leżącey staDoł w osohie P. Jerzy 
Komal' a Pł'zy nim gosl'0dan Jan KamienD z cze- 
ladnik iem cz-łowipka tuy . ..... 3. 
Od lP. Jana Beł'ha Stal'osły Haygł'odzkiego 
z maiętności Kozłowa z pl'zynależnościami w SIa- 
nie Beł'ezuianskim Icżącey w osohie slanoł P. 
Michał Slaski . . 1. 
Od lP. Adillna Budz)'szewskiego z maiętno- 
ści W oltuiowa w Sianie Rakczynskim leżąct'}" 
w osobie stano-t P. Krzyszłof Buchowiecki sa- 
mo-wIol' . . . 2. 
-Im Pan Adam PiolJ' Orlik Hotmistl'z Kmla 
Imci z lIIilięłnuści I'w£>y 1\Im'chwit'ni z 1"'z
'lIall!- 
żnościami w St.lIlie WOJ!Pckim Jeiiłce)' stawi 
czeladzi dwuch ... 2. 
P. Michał Jezhuł niemaiący daniny z du- 
bl'py woli Silm Sli1lJO-ł . . 1. 
ran l\lilw-łay Czas-ławski z maiętności Ko- 
miaCZ)'nil w Stanie WOIJeckim leżącey sam slilno.f 
samo-wiOl' . . . . . . 2. 
Pan Siemion Polemldn z maięlności swych 
Zamorza y Uśeinowa z pUYłlalpżnościallli we- 
włości Hill}"nskipy leżącey tilk y z SIanu Iwa- 
nowsldego slanoł osobą swą silmo-frzeć, gospo- 
darza z domu nie sławił . 3. 


. 



-
		

/Baltica_004_07_101_0001.djvu

			. 


Pan Pawł'ł Szczł'llzin
ki z maiętnnści Szył- 
kowicz w Stanie Małarhowskim lf'żącł'Y hędąc 
y sam w ohlężf'niu stanowił czeladzi dwoie . 2. 
Od Panow Papłouskich z maiętności Buła- 
tow:"zczyzny w Stanie Szczuckim If'żącey, z .11'11- 

iey Rad'Jszkowa. z tl'zeciey Ibl'i\skowa £Id P. 
BOI'eyszy nahytey w Stanie Iwanowskim leżą- 
cey, w o50hie stanąt P. Krzysztof Mackiewicz 
z dwnyg., czelallzią S;tlcewicze;n y Jaskiem Ko- 
zakic'n y gospo:lilrz czw;u'ty . 4. 
Pan Anłlrzey Lipski z m lięlności Lytkim 
)" Stotowa tl'iłktu D,)J'oIIlJIIlBkiego stallot salDa- 
wtOl' . . 2. 
Pani Wnyciech')\va 
1)wo;;zYII"k;1 z m .iętno- 
ści TlI;;zyna z przynależnościami w St;ł1łie W 0- 
peckill1 leiącey, sLmot syn P, Konstanty No- 
woszynski z dwoygą czeladzi y tnecim gospo- 
darzem, tn iest Dawidem Stefanowiczem, Ba- 
zylim Alexalllll'owiczem y Lawrynem Siliniczem 
samo-czwart . 4. 
P. Stanisław Tiutczow sam y Oli braci s\Vey 
z maiętności KlIznił'cowa y Symonowa w Sta- 
uie 
tttachow3kim Ił'żącey samo-wtol' z czela- 
dnikiem y gospoclal"Zt'm tnecim . 3. 
P. Baz)'li Czaplewski z maiętności swey 
(>opowa w Stanie W0l'ecskim leźącey sam 0- 
sohą swą . 1. 
P. Paweł PlIstoszkin z maiętności Poczynkll 
Żlliowa y Dzieciowa w Stanie Małachowskim 
leżącey sam z gospodal'Zem . 2.- 
Pan Jan Leszewicz z mai\,tności swey Isa- 
kowa y Dawitlowa w Stanie Katym.kim leŻ1tCey 
sam z go"pollarzem -. . 2. 
P.IU Michał Leszewicz _ z maiętności Wil- 
czykowa y Hapil'jnwszrzyzllY w Stanie Bel'e- 
znian
killl leżącev sam ie.lpn . 1, 
P. JOter Iilgilłlejnw z maiętllIJści Rllkilla y 
I(oszkowa w Stallie Iwallkllwskim It'Żąl'f'Y samo- 
wtor z CZł,laclllikiem . . 2. 
Pani OtollJl'nkowa z l1Iai\,lno
ri Jartowa z SIa- 
nu Bohonskit.g-u, z dru
i,'y Sitczyna w Horo- 
hollU!'zl'z,'znie stawiła cZl'liulzi dwoie, Jana l\.rus- 
sowskif'g;) 
' Kllprf'ja 'tubie y h'Zł!l'iPgO gO"lłOtla- 
na Antlrzpja ,'. . 3. 
011 Pana Jana Zahy z mairtno
ci Klenwn- 
tina traktu Dorohobuskiego sliUloł w osohie 
Ił an Stefan Dalwcki . 1. 
P. tnkasz Sl.lski z Ił1Jirtności Zakllsioa 
w Stanie BerezniJnskim . 1. 


! 


93 


P. Jakub BOI'f'y!'za z maiętności Simanowki 
w Stanie Bereznianskim leżąrey iako natenczas 
opiekun dzieci pozosta-tych P. Ohl'emskiego pa- 
!5ierzhow swy,'h stanoł samo-wtOl' . 2. 
Pan Daniel Ligęza z maiętności swey pu- 
stoszy Zygmlll1towa w Stanie D1thl'owieli!'kim 
leżącey stf1l1n.ł 8amo-\\"tol' . . 2. 
0,1 pp, Kozielskich z maiętności Dziewiatey 
Stanu Wietlickiego stanoł Jakuh Kottlarz chłop 
swym kosztem, ił z ,loll1u gosp o dana nie masz l. 
P. Stanisław Bokwiecki z maiętności Szał- 
.łahielek y Pieczonek w Stanie Maximowskim 
leżącey Silll1 iellen . 1. 
P. Jan Ko;;zpw"ki z maiętności Dohl'ykowa 
y Bielcewicz w Sl.mie Wu()eckim leżącey sa- 
mo-wtol' . 2. 
P. Alexallller Milkiewicz z maiętności Da- 
bl'owek w Stanie Katyn!'kim leżącey sam ieden 1. 
P. Jan Girzda zmaiętności Mozowa y Rud- 
lina traktu I>ol'ohobuskiego sam ieden . 1. 
Od P. Antoniego Sikol'sk iego z maiętności 
l5.uzniecowa w Stanie Wielickim, w osohie Jerz.y 
UIf sam mieszczanin . . 1. 
Pan Tomasz Racewicz z maiętności Pana 
Winskiego nazwaney 
liklllina z ,)rzynależno- 
ściami w Stanie Dołhmuockim leżącry samo- 
wtOI' . . 2. 
Pan Timofiey Puciata z maiętności Żel'eb. 
cowa y Kusznier'owa w Stanie Wopeckim od P. 
Racewicza nahytey sam ieden . . 1, 
Pan IIl'ehory Gruszrcki z maiętności Hiry- 
na w Stanie Matachowskim stanoł sam ieden 1. 
P. tazar Szwanski spla swego Fiedol'a z ma- 
iętności Pacho nil\\" .ł w Stanie Iwanowskim le- 
Żi\Cey st aunł sam if'tll'n . 1, 
P. Maldwr Bi"lpcki z majętności Bylnikowa 
y Sipkip.I')'nil stawił tltl siehie czl'lallnika Fiedo- 
ra CisZtlnk1ł . l. 
P. Stanis-taw Nuczynski z ,Iomu SWł'go sta- 
. wi czeladnika Iwana Bllllllauowicza . 1 
. 'mPo Krzysztofa Atlamowirza Kwatf'rma- 

isll'a 011 Wodney B1łkszty aż do Krolewskie)- 
Bramy kwater' dwie na ktol'ych mieszczanip 
stawali, klony na osohliwym I'ł'gestl'zł' są spisani, 
Sam ImP. Adamowil-z Krzysztof z maięt- 
DQści swey. 
lmPana Jana A,lama 'Vienchowskiego Kwa- 
termagistl'ił mi Krolewskiey Bl'1Imy ażdo 
Łazal'uw!ikiey llakszly kwalei' lIwie, na kto- 
24
		

/Baltica_004_07_102_0001.djvu

			I'vch mieszczanie slilwdli, ktorzy na osobliwym 
. . 
regestrze są spisalII. 
Sam ImP. Jan J\.dalll Wierzchowski I{wa- 
tel"01dgisler z lIJaięlności swey wszyslkiey we- 
społ y z P. Illalk:, swą, to iest z Chill')'Ila, z Fle- 
I'eczykowa, z kupuey lJołłmatowa, z BlJhorQ- 
dziskiego, z nuUawice kupney, z AWSZluchowa 
y Fausl
'dlrlwa kupney, z Wicsniakow z J"'zyna- 
Jeźnościami kupney, z Ku(,zlłr
', Sieka, Slizow y 
Wasilewa kU)lIJt'Y, y z An\ inay Bel'f'skina z za- 
slawney stawa samo-dziewii", z domow d\\ Uell 
gosJlodał'Zow dwu!"", w!ózyslkich . 12. 
ImP. 'Slefan IUikłaszewski z części lHiert- 
wicy y z pusll/szy PI/lesney 
alll osollą swą 1, 
JmP. SlalJisław l)i:1Ikowski z {'zęści !Uiprt- 
wic Y w SIanie Iwano\\ skim będącey sam OSQ- 
bą swą . . I. 
ImP Piolr' WiCI'zc1lOwski z części IUiert- 
wiey Sianu DołllOmoskiego sam osobą SW'ł . 1. 
ImP. Jana SLlIlkiewicza Kwalermagisll'a od 
tazarowskipy Bakszty do KryUoszanskiey na- 
szty kwater dwie, na kt(;rych mieszczanie sta- 
wali, ktorzy na OSo),Jłw
'm I'cgesll'ze są sp i- 
sam. 
Sam ImP. J:III' Slaukiewicz K wate rmagi. 
stel' z maiętności s wey. 
ImP. Wacława Denisewicza Sędziego woy- 
skowego Kwatel'luagistra od Bf'amy do Bak shws
i z KuJitow saUl ietlf'1J ,. 
P. Alif/l'ZP)" Jhozd('\Hki 
illlI z Simano\\ki 1. 
l). K(IIIslanly Paszkit'wicz z Andros()wa sam 
if'den . . . . . . . ,. 
P. Kł-Zp'Zlf,f Sa, I/uH z K(lzł(.wa sam iff'en ,. 

P. Jan y Wil!'ili Szczuccy z PrudnikQwil, 
z P'Pnkładowa !',ulIo-dwa . . 2. 
l'P. Jan y Iwan PJeskaczewscy z Helniua 
y z Sił'lina sami dwa y . . . 2. 
, 
iln W0l"if'f 
I Plel'k:lcze\nki ,z O)'CQ\\ skiey 
nlerJzle'"ey lłołłullllowskle)' SilDJ leden . . 1. 
I). h, mI s" iritlo" in z l)r()'e
Zlna 
am iedcn 1. 


I
		

/Baltica_004_07_103_0001.djvu

			, 
I . 
I 


PP. Jt'l'emiey )' Denis Pieludwwie z Żłubi- 
na y Sił'leiuna .' . 2, 
I). Miknłay CZilrkiewiez z Skieki sam iedł'lI f. 
P. RUlJlan Ol'Zełł z Szczf'I"bilJOWił Sam ipdf'1I I. 
0.1 ,). Woycieclla Kissarzewskif'go Skarhni- 
ka Smolenskit'go z Wieyn;), W	
			

/Baltica_004_07_104_0001.djvu

			Od P. Samsona Podhereskiego z Rabcowa 
P. Jel'ZY Możeyko z gospolttrzem samo-wtOl' . 2. 
011 P. Woyciecha Roszkiewicza z Rostoczy- 
na PP. Popławskich zastawne y majętności P. 
Michał Krasow
ki . . . . . . . . 1. 
Pan Iwan Sołlyk z lIromowa y z Tupina 
z gospotl.u'zp.Q1 samo-trzeć ... . . . . 3. 
P. Maciey Chmielewski z Leszczakowa . 1. 
01.1 P. Jana Zal'yma z Ka.wszenikowa S.1wka 
chłop . . . . . . 1. 
Pan l\lichał Sorocz)'nski z Wasilkowa sam 
ieden . . . ,. , . 1. 
P. Alexander Owłoczymski z RllIllowa sam 
ieden. . . . 1. 
Od P. Alexandl'a Danilewicza P. Jerzy Ry- 
siewicz z Połocskiego W oiewo.tztwa sam stawa 
z Kropiwna . . 1. 
P. Jan Paprocki z Starynek kupney ma-, 
iętności iellen . . 1. 
P. Heliasz Daganowski z Krukowa, Kropiwoey 
y Rzel'ina z przynależnościami samo-trzeć . 3. 
Od P, Alexandl'a Mozarskiego P. Piotr' Lu- 
dohoski z Pustek 011 Pana Pęskiego nabytych l. 
Pan Fiedor Pllciata Raiewski z Kapuscina, 
z Kowalowa samo-w tor . . 2. 
Od P. Bl'onistawd Pl'Zesieskiego z Mieży 
Matyasz Łukaszewicz lIilytluk y ch łOił iellen l. 
Od P. Jerzego Czeszeyka Podczaszego Pemaw- 
ski ego P. Alexandel' Dmitrowicz Czeszeyko o swym 
koszcie po P. Stanisławie Buynie ż Biatłey- 
grzywy y inszych wszystkich pustO!.zy w roznych 
stanach iemu naleźących sf.anoł iellen ,1. 
Od P. Alexallllra Kil'kOl'a z Wulkowa P. 
Jan W ołłk sam ielłf'n ' ,.. 1. 
P. Tomasz Mahleman z Hohotowa ieden . 1. 
ał. Jakub WOlltar BlIIlowniczy SlllOlenski 
zMazakowa samo-czwiłrl . . . . . . 4. 
Tenże stawił olllmP. Jana Tl'Zyzny Stal'osty 
W ołkowyskiego z BerezIlian ł). Urbana Gtem- 
bockiego z gospIIII,u'zf'm samo-wtol' .. 2. 
P. Jan Rekuc z Haukowa, Kozłowa y Ro- 
haczewa samo-whu' . 2. 
0,1 P. Hpwla Wilhelma z Tarosowa z go- 
Sllodarzem samo-wtol' . . . . . . . 2. 
P. K I'zysztof Doniecki z Czerlonego, Mużył- 
ł?wa y Zehalowa z goslJodarzmi dwiema samo- 
P!ilt . ..... . 5. 
P. Daz)'li Onla z Kalety .. . 1. 
Od P. Janowey l\'lałyszczyney z Łosiowa, 


" 


96 


Wiel'Zchowia P. I\lichiłł Oziwinicki przy nim 
dwuch y gOSpOdiU'Z sarU-)-ClW.łI'l . . . . 4. 
p, Jakub Chl'ołtow
ki z Chłusowa sam iellen 1. 
A z Ilomu nie stawił. 
P. Zygmunt TOIn:ts
ewski z BlJłłhowa ieden 1. 
p, Jan KUI'a,lowski z synem swym Janem 
Km'allowskim z Szewllin.ł . . 2. 
P. Jan Zahłocki z BOl'Zllziar.im iellen 1. 
P. Piotr Kl'assowski z Klimiacilla iedf'n 1. 
P. Ichn.It Zuhl'lycki z Surowcowa ieden 1. 
P. Jan Wyrwiczz Owadowa, z Kupuey ieden t. 
P. II III a t LUllohayski z Babickiey Wrosła- 
wszczyzny . . . . . . . . ',. . 1. 
0.1 P. Jan., I
aykowskieg'o Stolnika Zmuydz- 
kiego P. Kazimierz I1I'elmicki z Sienkowszczy- 
zny ieden . ,. 1. 
P. FiedOl' l'rosnicki z Chal'yna . . 1. 
P. Jarosz Kl'asow!;ki Klimiacina ieden. 1. 
011 P. Jana Tl'emhickiego Po,lstal'osty BI'a- 
sławskiego P. Woyciech Trembicki z Kozowo- 
I'owa iellen . . 1. 
P. . Jan Bohacki z Grekowszczyzoy y P0l'n- 
wa iellell . 1. 
p, JI'I'ZY Kamienski z KoszeMw" ie,len . I, 
P. Nikifor' Clllllloley z Kowalewa ieden. 1. 
P. Stefan Ip.,tiewicz z Pirkowa ieden . 1- 
P. Slanisłnw llul'I1iewski z Maximowa w Biel- 
skim Stanie ieden. . 1. 
P. Nikipor Piel'woy z Nosowa iellen. . 1. 
P. Jan Humiczewski z Krusikowa, Starosie- 
la z gosJlołlal'lem samo-h'zpć . 3. 
011 P. Mikołaja KozolJOlanskiego P. Dawi- 
dowski z Pleszkuwa y O,'dyncowa ieden . -I, 
Od Ichmc 00. Dominikanow cztel'ech. .
. 
Oli P. Gahryelowey Stankiewiczowey z (;u- 
I'ykowa I wall Tro,jan ch tup ie,lf'1I . .1. 
P. Slef.U1 Zaleski z Łllka
zewszczyZllY sam 
ieden . . I, 
p, Jan z Kuharewski z Charellkllwa y lIle- 
bowa il'llen, . . . . I. 
IrnP. Jakuha Szmurtłowskiego Kwatel'ma- 
gistra 011 Małl!y Bakszty przez Jelenską Bra- 
mę do Baszly An1iol'inskie)' kwatel' dwif', 
Sam ImP, Jakub SzmurUowski I\water- 
mistrz z mairtnusci \Vołkowa y Ch-tamowa z go- 
spodarzem samo-wtOI' .. . . . 2. 
Ichrnc 00. Jez
ici Smolenscy z kupnych 
dobr na Bursę z malętności mianowali cllł0l'0w 
trzech . 3, 


. 
I 


. 
ł
		

/Baltica_004_07_105_0001.djvu

			l 


I 
\ 


, 
. 


. 
I 


Oli h'llIn 00. JPlllilow Wilrhskich Z niho- 
rowa y i IIn)"ch chłll!, . 1. 
Od lP. Hel'ollim;t ZienllwicZ<ł Chlll'ąŻ\'ca 
Mścisławskirg-o P. Jan Kl'aiewski stuga I.
ci 
z Maximowskiego, Nowosiołrk, 1I00'0IIka, TlItt
lI- 
Iww y innydl z gllhplldal'zl'rn samo-czwal't . 4. 
IrnP. Wawrzyniec Oslankiewirz z Połoni, 
Chllłłmow, JUiłoSllf'gll Poczynku, Kłobukowa_ 
z przynal(lżnościiuni sam z czrladzią samo-Irzf'ć 3. 
Tpnże ze dworu od ImP. Ciechanowieckif'go 
nabytego gO!O!,OllóU'za . . 1. 
Tenże od Pani maIki y bracif'Y SWf'Y z.Wia- 
chor cZf'ladnika Jakuha Bulnmowiclił . 1. 
'ImP. SIl'filll Oslankie\\ ic
 z Wierohiowa 
z pl'z
'należnośeiami z gospodarzem saDło-wIOl' 2. 
ImP. Siemion Kon,ak z Usadzyszcza y Ja- 
kowlf'wa, także z Sorokoszyna y Szuzarowa 
z przynależnościami sam z czeladnikiem y go- 
spodarzem samo-trzeć . 3. 
'mPo SI.lDisław Pruszynski z Panskiego y 
DOI'ohobuszczyzny sam y gospodarz . 2. 
ImP. Adam Baka z Dziabilowa z przyna- 
leżnościami ieden. . 1. 
Od lP. Pawła Tokal'skiego od potomkow 
IlI'ala iego z Koterezu y Clunary P. Jakimowski 
y gospot1arz samo-wtor . . 2. 
ImP. Jan Motyka z dob., swych Dziemszał- 
łowki, z Korłyszow y Rylkowa.z gospodarzem 
samo-trzeć . . . '. . . . . . . . 3. 
Tenie od potomkow nieboszczyka P. Leona 

loslJki z Bal'denowa iednego . .. . 1. 
IPiUli Idzyna Gosiewska cZf');ulnika H,'eho- 
('('go Sp.I'wil'a z Żukopy iel.hU'go, a z domu nie 
slawiła . . 1. 
P. Piotr Skrzydło samo-wIol' z Pierehoslczy, 
z I1ory.lunowa samo-lneć z gllsl'llllarzem . 3. 
ImP. Jill) I\liłłallow
ki z Tarukanllwszczyzny 
sam z gosp",lal'zf'm .Iwuch . . 2. 
,P. PililI' Szam
zllw sam y gOSllOllal'Z z PI'al- 
nilww ,. 2. 
lP. Jan 
ieci!'zewski z SłoIowa z przyna- 
leżnościami sam z gospodal'zem dwucII . 2. 
lP. Stefall l\Iikulin z Pałkina y l\'IlII'OZO- 
wa saJn z czeladnikif'm y gIlSPOtl.łł'ZPIłl Il'Zerh 3. 
ImP. Potal,hian Mikulin sam z gm'I,o.larzf'm 2. 
lP. Jerzy Kociotł z Sałłowa . . 1. 
lP. J.Jrosz Kirkor z Obłozek sam z gospo- 
dilnem . . 2. 


97 


IPP. Oliel'owie sami z gospodarz£'m z Ru- 
kina, z Fiedol'kina . 3. 
ImP. l\J;m'ian Owsiadowski z Wisklin na 
mie
'skich .Iuhra!"h y z gospollilrzem samo-wtol' 2. 
0.1 ImP. Pinlra KOl'saka z Koweny, z Zil- 
slawlII
y od lP. Poclkomol'zego Smolenskipgo 
czeladnik ipllpn . 1. 
Jeymc Pani Janowey iUakal'skiey z Tl'ak.u 
Rosławskiego z Swil'ydowszczyzny ieden cze- 
ladnik A.lcxandel' Czechowski . . 1. 
0.1 P. 1\1acif'.iowey Szczygol1zkiey z 1\108ko- 
wa P. B.lz
'li Pla!'kaczewski ieden I. 
P. nif'niakowski sam ieden . . 1. 
lP. KI'Z)'szlof Kmila z Tołstuchy ieden I. 
lP. SIt'f.m Kul"Osz sam iadnev maiętności 
nie maiąc tylko dllm samo-wIOl' . . 2. 
lP. SIanisław Mężyk iaelney nie maiąc ma- 
iętności 8am ieden . . 1. 
lP. blkasz Chudoley z Troiecka sam iellen 1. 
lP. Symon Kl'llkowski z Dutkina sam ieden 1. 
lP. Zorawski Jan z Zaiasia sam ieden . 1. 
lP. Łukasz Grocholski z Waraxinil sam ieden 1. 
lP. Siemion Żubl'Zycki z Uscia sam ied£'n l. 
lP. Marcin Dereżynski z Perespy sam if'den I. 
Oel ImP. Jana Szeptunowskiego z Bahczyna 
y H-tuchowa samo-wtor . 2. 
Od lP. Samuela Porażynskiego z Wysokie- 
go y innych przynależności w SIanie. f)i\hro- 
wienskim od lP. Michała Baki nabytych cze-. 
lalinik W oyciech Dl'obyszewski . . 1. 
Od lP. Samuela Łoweyka cz£'ladnik Onikiey 
lIIinicz z lIubina y od pasierzltow PP. Golmonlow 1. 
Od ImP. AlexalUh'a Chrzczonowicza z Głu- 
chowa Iwan KOl'ltutł chłol' . 1. 
Pan ŁlIpacin. 
ImPana Pawła Ollikieiewicza Kwatermagi- 
sI.... oel Anliupinsk iey Haszl y do Małego Wału 
kwaleI' dwie. 
Sam W. Paweł Onikiejewicz z maiętności 
swych Owdowcyna, Napadniowil, KOZdl')'nOWa sa- 
Dłu-trzeć slawa i gospodarz z domu . 4. 
0,1 JW. ImP. Jerzego Karu la lIIehowiczil 
St1ll'osly Żmllllz. z maięlności Imci Swięcie y Cyl'- 
kllwa slawa P. SIt'fan Bielski, te sam chol'y 
lIil mieysce iego I\laxim W.\sowicz . 1. 
Oel JW. ImPallil Piolra Wiilzewicza Woipwolly 
Nowogrodzkiego i syna .'Pana HOI'Olluiczf'go Wi- 
tebskiego z maifIności Zamowki UciesllP.}' P. Jan 
Ognil'ki, SamuelOgnicki, JaD Zołolilr!'ki, ll.1zyli 
25
		

/Baltica_004_07_106_0001.djvu

			lmronowicz, GaIJl'
 t'1 Kilhal'inl'ki y 
ol'podarz 
Harasim Tatarf'nko z IIrrhorkowa, Zunkowa, 
Piotrowina SZf'ŚĆ . . 6. 
Od WIP. Alexamlra l'iamszf'wicza Pisarza 
W. X. Lit. SIarosty Lidzkił'go sla\\a P. Theo- 
dOI' Wiglll'a, Jakuh Lebiecski, Jakuh Kolarski 
trzecIł . 3. 
Od 'mPo J\1arcina Wołłowicza Pisana Ziem- 
skiego Wilellskif'go z maięlllości Chalejllwa z in- 
szymi prz}'należnośriami stawa Samuel Seihiłto 
chłopiec mały , . . . . . . 1. 
Od ImPana Pawła Podclw('imskif'go Budo- 
wniczego Wilenskif'go z mairlnllśl:i Szczucza 
stawa Pan IUichał Lil'"icski y Jan Jodkiewicz 
dwuch . . , . . 2. 
Od ImPana Andl'zf'ja Szostowicskiego Slwl'- 
IlIIika W itehskiego z maięlności Otrm'himowa 
y inszych stawa Pan Alexanller Jal'ocki Wierz- 
cinski . 1. 
Od Im Pana Danif'la J\lallalillskiego Rotmi- 
stna JKJ\ki z maięt ności POlliatowszczyzllY od 
P. Pruszkowskif'go stawa Pan Theodol' Bienko, 
a z Kołłul,ajowa P. ławryn Zuhowski dwurh 2. 
ImP. Kasper Głuszynski z maiętności lIamo- 
wa, Borysowszczyzoy y Ohodrowa samo-trzeć go- 
slwdarzow dwuch stawi . . 5. 
Od ImP. Stanisława Buyny z maięloości 
Dołhomościa, Kozłowa y inszych, także z Biel- 
szczyzny kUlllley od Pana Paszkowskiego slawa 
P. Jan Pasek z czeladnikiem samo-wIol' . 2. 
A gospodarza nie stawił, powiedział że dom 
P. Boniecski zewszyslkim zaiacbał. 
Pan Piłweł W onmif'c 
tawa samo-tneć z ma- 
iętności nie mianował, gospodarza nie sta\\ ił 3. 
P. Woyciech Moczulski z maiętności Man- 
kowa y Kupieliszeza slawa Silm ied('n . 1. 
P. Maciey Pucia lIa Rusiuowl'ki z ma iętności 
Kozłłowa y z cz,ęści SZUl'}'uowa sam stawa y 
gOSI'0dill'za sla\\ I. . . . . . . . . 2. 
P. 1I('ronim Puciala Rusinowski z Uliłięl- 
ności Szurynowa, Kalinina y z uęści Nahiszkina 
stawa samo-wtOl' z Wincentym Wielicku)) y z do- 
mu gospodarza stawił . 3. 
P. Stefan Marcinkiewicz z maięlności Na- 
hi8Zki Sam slawa . . 1. 
P. Marcin Włochowicz z maiętności Kozło- 
wa sam stawa. . 1. 
P. Woyciech Wo
-na z maięlności Pere- 
SI)y sam stawa . . 1. 


98 


P. Slimisłilw Puz}Tewski z maiętności Sta- 
ł'}1U'k y Z rzęści Stankowa sam stawa . . 1. 
P. S} lwestf'r Puzp'e\Hk! z maiętności Kon- 
szyna sam stawa . . 1. 
P. ProklII' Puz}'rewski z 
ai
tności także 
KonSzvnił sam stawa . . 1. 
P: Bazyli Puzyrewski z maiętności Slan- 
kowa sam stawa .. . 1. 
P. Sit-fan Puzyrewski z maięlności Stanko- 
wa sam slawa . . 1. 
P. AIf'Jlallllcl' Puz}'I'ewski z maięlnoścl I\li- 
cllowszrz)'zlIY stawa . 1. 
P, Iz}'t!UI' I)uzyren-ski z mairlności Stanko- 
wa sam stawa . . .. . 1. 
P. NilUlll ToUl'yha z maięlności Horowicz 
y Ni('jałowszczyzny sam stawa y gospodarza 
stawił . . . . 2. 
P. Slefan Sudowski z drugiey części Nie- 
jałowszcz}'zny 
am stawa. . 1. 
P. Jerzy Slr'yzewski z maiętności Kuznia- 
cowa, od niego P. Michał Gawłocki ieden. 1. 
P. Jan Dmuchowski z części Diel'żawina y 
Alahlowa sam if'den . I. 
P. Allam- Snopek z maiętności Kuzmina sam 
slawa . . 1 
Pan Knyszlof Ch.łusowicz z maiętności Ku- 
zminicz, od niego stawa Pan Samuel Miezewicz 
ipt!en . . . . . . 1. 
Od Pana Paw-ła Moczul!'.kiego' z maiętności 
Palrykowa slawa P. Kn)'szlof Wierzhowski 
ieden . . 1. 
- 0.1 Pana AndrZł'ja Grahowskiego z maiętno- 
ści Trzeciakowa stawa P, SilmlU'1 Hassiejowicz, 
a z d(lmu gosllOdana stawi . 2. 
Ot! P. Kazimif'na \\'ol'on('a zmiliętności Ko- 
ściuszkowa stawa P. Stefan Zaniewski . 1. 
011 P. W itkow!'.kif'go z maiętności Markowa 
P. Stanisław Iwaszki
wicz y gosllodana stawił 2. 
Pan Mikoła}' SzczoUkan z maiętności Ko- 
walewa sam stawa . . 1. 
P. Kazimierz Żyrkiewicz z maiętności Ki- 
siele" a sam stawa 
 gospodan8 stawił, dwucIł 2. 
Pan Andney Zyrkiewicz z maięlDości Kru- 
lIłowa sam stawa . . 1. 
Pan Jan Zapolski z maiętności Puszniowa 
sam stawa . . . . . . 1. 
P. Marcin Chroł-łow
ki Z maiętności Filimo- 
nowa sam slawa ....... 1. 
P. Daniel Kownacki z maiętności Mikołaja 


t 


t 


t
		

/Baltica_004_07_107_0001.djvu

			.. 


, 


Bołłakil'a Ol"llyncowa, na ktOl'ey ma prawne (łne- 

 . zyski !'oam !'otawa. . . . . . . . . 1. 
Pan Jan Wachal"towski.,. maiętności Rako- 
wicz sam stawa . . 1. 
Pan Gahl"yel Jukawski z maiętności Tal"a- 
sina sam stawa . 1. 
P. I\lal"ciiI Jukal"ski z maiętności DWOl'ko- 
wa sam stawa . 1. 
P. Jan Pleskaczewski z maiętności Małłyszo- 
wa stawa sam ieden . . t. 
Pan I\lil"on Czysz z maiętności Lodochowa 
!'oam !'otawa . 1. 
P. Opanas Wiąsiacki z maiętności Lesney 
sam stawa . . 1. 
011 P. Alexandl"a Pl"osmowskiego z maiętno- . 
śd Obl"ok stawa I\larcin Domaszewski . 1. 
Od Pani Kozuchowskiey z maiętności Kero- 
nina !'otawa P. Jan tomacl..i ieden'. . 1. 


99 


Od Pana Alexandra Janowicza z maiętno- 
ści Piel"zkowa nie stawał żaden. 
Od P. I1el"onima Kłosowskiego z maiętno- 
ści lIIinicz stawa Piotr Janowicz szewc. . 1. 


W tym Kompucie samychlclJmciow Panow 
Ohywatelow, ktony osobami swemi na mu- 
rach stawaią ., . . 349. 
Pocztow tychże Iclunci y ktorzy sami tu 
me będąc na swym mieyscu stawią . . 507. 
Gospodanow . 122. 


Wszystkich in summa czyni 


978. 


(:nOAnUCB:). 


(:podpisy: ). 


Stanisław Uniechowski Podsędek Smolenski. 
Alf'xallllel" Pal'Czewski Pisarz Ziemski WoiewOIlz- 
twa Smolenskiego. 


1I
'b ToliJlle "HHru 113'. lIo,opoli nO'lepnOYT'b npeA'LUAyaqiA AOIIYMeBT...- 


Z księgi Ena,jdojąc6'!j Bię w Wile6skifm Centraln6'!m A:rcbiw1łm, z II.tórfj wypisany został i !,oprzedzaj,cy doku- 
ment pod N-rem XLII. 


XLIV. 


-. 


, 


CllUCOK5 06b16ame..ł.eU Boeooocmoa CJflOAeUCKa20 1i01ll0pble OblUl.lU U33 OCaObZ CJJIO.łen- 
CKa 65 M16C.R.'lf16 Mapm16 1655 z. 


Regestr Ohywatelow Woiewodztwa Smoleńskiego ktÓl'ZY wyszli z Smoleńskiego ohlę- 
zenia w miesiącu Marcu 1655. r. 


lP. Sędzia Zienuiki Smolenski. 
lP. Podsfdek. 


t 


lP. Pisarz Ziemski Smolenski. 
lP. Madalinski Rotmistn JKMci.
		

/Baltica_004_07_108_0001.djvu

			100 


lP. Orlik Rotmistrz JKMci. 
lP. Dziatkowski Rotmistrz JKlUci. 
lP. Głuszynski. 
lP. Onikiewicz. 
lP. Zaleski. 
lP. Bakanowski. 
lP. Baka. 
lP. Kaminski. 
lP. Korsak. 
lP. Swiadzki. 
lP. Pasek. 
lP. Cieebanowiez. 
lP. Bienko. 
lP. Kraskowski. 
lP. ReuU. 
lP. Łyko. 
lP. Brzeziecki. 
lP. Otl'Oszkiewicz. 
lP. Moczulski. 
lP. Tołłpyha. 
lP. Eydziatowkz. 
lP. Nieeiszewski. 
lP. Kołątay. 
lP. Wyrwiez. 


lP. Kęsieki. 
lP. WYI'wicz. 
lP. KOl'Zeniewski. 
lP. Dawidowski. 
lP. Rowicki. 
lP. Zabłocki. 
lP. Kęsicki dmgi. 


N. 35. 


Pocztarze rozni. 


P. Rakowski od P. Brzostowskiego. 
x. Biskupa Smoleoskif'go. 
P. Woyskiego Smoleuskiego Koncza. 
P. Błlłlowniczego Wilenskiego. 
P. Haykow. 
P. Makal'oniczew. 
lP. Oginskiego Ka
z(elana TI'ockiegn. 
P. Treczewskiego. 
P. Kissarzewskiego. 
Pani Matyszczyney. 


Ha.. To.ae Koor. .a.. lIoe. OO'łepORYTbI ABa opeA....Ayutie AOII)'ReoTbI. 


:li Ujłe .am
j ksiVgi . któr
j wypiaan8 dwa poprzedzajq,c8 dokumenta. 


.II1II111'" 


IL- 
XLV. 


P/bUlenie Ce'i'i
 lwi)fb.l.Y Me:JICi)y HHclIlu
amopo.M
 lfopo1l111iLJto a lIar.ATbi)Hll1la.'1ll tPtl.flllUlfl 
06yxo6uva Boe6oi)bl CJJLOAeltCIia20, o6
 omj)a'lTb CMOAe/lClia, CUCllLOJl61lleeCJl 10IHJHR 1058 ;
. 
. 


Dekret Seymowy UJ sprawie na instancją Instygatora KoronIlego z sukce!l-'łOrami Fihim 
Obllclwwicza Wojewody Smoleńskiego o poddulll'e SmOleliJ;ka, zapadły 10 Czerwra 16.j8 r. 


JAN KAZIMIERZ z Bożey łaski Kl'ol Polski 

;elki Xi<\że Litewski, Huski, Pruski, Mazowiecki, 
Zmudzki, loflalltski, Smolenski, Czemihowski, a 
Szwedzki, Gotlski, Wandalski dzif'dziczny KroI. 


Ozna
-muieIl1Y tym J)
kl'f'fl'm w
"'flkil'm naszlIII 
Sf')'młlwym y przeli n,llIIl y PP. Hallami naszf'lIłi 
(lny hoku naszp" Z.:ł
iilllaijłcerni dnia 10 Junji mea 
tt'l'aznif'yszf'go "J 6;)8 I'oku z regestl'u 5JII'.,W "ił ll ,,- 


.
		

/Baltica_004_07_109_0001.djvu

			""yeh za JlI'z)'wołaniem (;PIJeJ'ilła NadwOI'm'go szla- 
c hetnego Adilllla SOI'lIki 1"'z
-IHllla-ła "prawa na in- 
s tanC)'ą In!;t ygatora Kllr(lnnegn y Vicr-In!;tn
'ato- 
ra W. X. L. z dellacyi Hzpltey za wiilllllnHH
fią 
WW. I\lal'szałkow utrius'lur gent is aktor(lw z irdney, 
a successorilllli lIirg-dy W. I,'ilipa Ohuchowicza 
Woiewody Snwlf'n:-kirgo y z osohami \\' KonstyhlC)'i 
Anni 1655 sub titulo sprawił Smol en ska miano- 
wan)'llli ulJ\viniullemi z drugir)' !ilrony, o to iż iako 
na pomienioll)'m Anni 1655 sl')'mie I"'zf'rzeczo- 
uy zeszły W. Woiewoda Smolenski od RZl'llr)' o 
podanie I\loskiewskim nieprzyiacio.łom Smolt'lIska iH'- 
guehalur y szłusznie ta sprawa na tamt ym sey- 
mie prfdkiey p"trzrhowata anilniulwersyi, ale że 
sif DaOllczas w scis-tpn cZiłsie skrocourgo sel'lIu rl non 
adcitatis .complicihus sądzie uie mogła, iudicium 
one y do pl'zyszłl'go to iest do lel'aznieyszego od- 
łożone iest Sepnu 'Y terminus prl'emptorius 1'1'1'- 
80Jlalis iest JlaZlliłezuny, na klOl'ym etiam sine della- 
tore na inslancyą UI'OllzonYl'h Insligalorow ulriusque 
genlis, za wiadomością WW, I\laJ'sz.lłkow ohoy- 
ga narodow tenze Woiewolla Smolensl\i, urodzeni 
Willlf'lm KOl'f )' I\likołay Tyzrnhauz Ohersztel'owie, 
Rotmislrze, żołnierze, deputaci y kl(lrzy z nirJlrzyia- 
cirl,'m tmktowiłli ul'Zfdllicy Zil'lllsC)',GI'odzq' y WSZ)'S- 
cy Ohywillele SmoleusC)' ktorzy z duhr swuich prae- 
sidiuIU SIlIulenska ut priueipalitas et cOlllpliei- 
las facli elidatur defuenlllt, sine adcitationi- 
llUs et I)uilms\'is Ilillalionilllls peremplurie w t y- 
dzieu 1'0 zaczfciu Sf'}"IJIU w)'wiudszy na tymże 
seymie pro uno codenlllue terminII sCl'Ulinium 
I,ned dt'IHlliłliłmi tak z SrJlalu iilko y z izhy 
I,osrlskie)' niIZI1tU'zoucl1Ii, wszyslkie 
hH'ta tra- 
kta!!,w swuidł z uil'pl'z}"iacielt'1łI pl'Ollllc(,l'e lpl'Zez 
nas PP. Senalllrow y dWllllzit'slu CZI!'''''l'h depu- 
tatow z izhy PIlSI'I
I\i('
', to iest z każllI'
o narllllu 
1'0 osmiu (Cli tylko illl hUllc SIlIUlU adum służ)"c ma) 
lIiłZnaCZlln) "h y we.J.ług roly pl'zysifg"ł)Th, illxla 
1,llIl'alilall>m vllhłwm I"'zy II) tności wszlslkirh 
Ilosłow zil'mskich, prll dl'llIel'ill' s.\llz,'ni 
 kill"illli II
 Ilz 
lIlil.li, iakll szerzl')' laż kllllsl)'lul'ya Anni Hi55 
w slJhie lIpiewił, do ktOl'ey I"'zrrzel'z,'ni lnstyga- 
tOl' KOI'onilV v vil'e In
h'gilllll' W. X. LiI slosu- 
iąc si\, pl'zpciwkllplllllil'ni"il)'1II W. IIIpg,ly Woiewndy 
Smolenskił'R" slIkeesSlIl'lIlłIO dl.dilllm l'!"Zez pl'zrl'zr- 
cztJllrgo zrszłl'g" I'lIIlzica id. _ Snllllt'nskipy fOl'trcr, 
miasta. y zamku w I'fl'e nirl"'z)iiłl'it.lskir IIlIhl'o- 
wolnie I,odane, a zalym o zguhę pl'Zez olwal'cie 
\\"I'ot wsz)'slIdry RZlllley, III'ol,onowali I,aenas cl'i- 


.. 


101 


minalrs de I,rl'cluellihus Constytucyami seymowe- 
mi a mianowicie Anni 1588 y Statulem W. X. 
LiI. art. 2 y arlt. 3 opisanymi extendi żądaiąc. 
Ktora sprawa gdy dnia wyżey mianowanego do 
sądzcnia III'Z)'l'illl,ła. irllen z sllkce!isol'OW urodzony 
Michał Ohudul\\ iez Pułkownik nasz swoim y wszyst- 
kich inn
'I'h Iwnsukcessol'(lw swoich imieniem 
czpliący, prl'sllnalilel' sianowszy y uczyniwszy de- 
Idal'acyą takową, ze oni w tym ohwinieniu iu- 
stifikowac _ się y niewinność rodzica swego po- 
kazać są golowi, prosił ahysmy z wiel"lchnosci 
I\lairslatu naszl'go plenipotenlo w onym do tey 
sl-ll'a\\ y przydali. I\ly z PP. rallami naszemi, ba- 
cząc hydz prm:hę on)'ch słuszną y z Ilrawem 
pospolit)"ln zgadzaiącą się, I
lt'nil'olenlow ul'OIlzo- 
nego R.ulzif'szewskipgo Vicr-Inslygatora KOl'on- 
nego I'l'Zplalismy, klo"y 1
l'Zydilu)' hfdąc, niewinllość 
pomienionego W, W oirwOlły Smolenskirgo hroniąc, te 
l'!"Zycz)'lIY ulracrnia Smoll'lIska, ktol'e niehoszczyk 
sam SWOii\ rfką napisawszy zoslawił, dawał. Napl"Zod 
ie niehoszczyk Xii\Że Hetman lIa to się byt usa- 
dził, aby zeszłrgo P. Wdę Smolenskiego Ilel' su- 
bOl'llinatas IIPr80nas do Smoll'lIska uie wpuszczo- 
no, iakosz i\ dil'lms 7bris zamknowszy hram)' 
ingres_sum ad dil'm 21 Decemhl'is anni ] (j5;
 hronio- 
nu. Inlerim dwa Repnpnta Nipmie,'kip posłał na to, 
ahy nie nirhoszcz)'k P. Woirwoda ale P. Wil- 
helm KOI'ff Guhernatol'em Zamku' Smolpnskirgo 
zostawał y gdy pl'zel'Zeczony zeszły \Vuif'wUlla Smo- 
lenski do Smolenska wiachał, nie onrnm lecz P. 
KlIl'fowi klucze 011 hl'alll y Chul'ągwie zilmkowe P. 
Po.twoiewllllzy Smolem.ki olhlał; d\\'ol'Zanin także 
JK
lci skarhowy ani zamku ani ct.kauzu temuż 
P. Woiewodzie łHlllawac nirchciał y nigdy na- 
lilii ym nie IHHlał, odkładaiąc to cOl'az do se
'mu, 
na k'ol'ym P. Woiewoc!", nit' wiellzirc dla czrgo ru- 
gllwac I'0lrzą
all(). GIIŚt
ipm ".dy P. \V oir\\'oda a nir 
gosl'0,łal'Zpm Smolenskim zosIawał, sam też nie- 
hoszczyk Xiiłie P. IIl'lmall Pl'ftko I'ulpn uniwer- 
sał SWO)' I'uhliko\\'ać l'ozkaz.1ł, kIOl')'m z władzr 
1I1"milli:-okipy WSZ}'slkidł ali I"'aesidium zilmku 
Smoll'n
kil'go nalt'żąl'Fh Ilpomiua, ahy nikomu in- 
SZI'IIIU iellno P. Kurffllwi in omnihus I'al'ranl; ten 
Ilniwf'l'sat podany hył do Akt 
'I"'zt>Z P. Woil'wodf 
Smolenskif'go do Krola nie i zaraz Ilosłany. Nad- 
to pipniąlłze zamko,,,py piechocie należąee nie 
do P. Woiewody lecz do P. KOI'ffa pnysłiłneh)"ł}', klo- 
ł'Y lfZ piechotę popisawszy one)'ie za 1'lIk zapła- 
cił. ZłJuulowano llot)'m na P. Wllę oltywalclo w 
2G
		

/Baltica_004_07_110_0001.djvu

			tamecznych, Ullaią': iakoby na (l1"'t'
sPł szlachty 
y wdow ubogich od JKMci z mandatami miał 
być przysłany, aby im nadane daniny odbiel'a.ł, 
zkąd wielka przeciwko h
muż P. W uiewollzie 
rebellia ('owstała, ktorey nie t)-Iko na zllro\\ ie 
onego słali y mało go 110 wiele razy z żywota 
nie pozbawili, lecz y seymiki rwali y coklllwiek P. 
Wlla ad Sf'cUl'ilalem mieysca zamecznego willzia.t hyć 
Ilotrzebnego nic stanowić niedopuszczali, że ka
,I.y na I 
tenczas snadnie mog.t zrozumieć na CI) te sł'lhlle y 
bunty wyni
ć miały, co 
amo y 1"'lIlipniuny P. Kurff 
w punkcie siudmym iust)'fikacyi swuiey Xi'IŻęciu 
P. Hetmanowi pOllaney his furmaliltus \'Ł'rltis, 
"żem widzia-ł interitum z nieopalrZllo
ci, a l)Otym 
po więk
zey cZf
.:i za nif'zgod" mił'dzy P. Wuiewodą 
y stanrm szlacheckim nił'chęci" agnoscil. Ta dis- 
con.łia iako wkulle iakim wrzała, asz dOYl'Zała 
seditio l'ehellia y bunt tak długo, że tt'ż do 
efCektu swego przyszła y C,lI'owi IU08kiewskiemu 
IlI'zez Gulimonla 1,,'aezł'nloWillla była. Dawał co- 
raz o t
-m niehoszcz)'k P. Wuiewoda znać Kro. 
low i Imci y chciał Ilertentare modos, "i cedf're 
nie życząc, alty to ,1Il11'murale Oyczyzny pr0l'tel' 
ollium I,,'ivatum I"'n.łitari miało, ale że coraz 
pisania 011 I{rola I!\1I'i dudlOdziły , w ktOl'ych I'OZ- 
kazach, aby niehoszcz)'k z Smolemka nieustem- 
pował, wszelkich deffektow murowych na(ll'ilwe 
y odsieczy prenl-kie przez woyska Rzeczy-Po- 
spolitey obiecując, przeto tenże Pan W oiewoda 
zostaiąc iako privahls w murach cięszkie stosy 
y invirlye ponosić musiał, aż za upomnieniem 
Kl'ola Imci gdy iuż Cal' pod Smolenskiem If'żał, 
nowy ordynans od Xiąż.enciił Pana HetmiłUa Pan 
GanckoCC Panu Korffowi przyniosł, co y sam Pan 
KorfC temi słowy w pomienioney iust yfikacyi swey 
pnyznawa: "za tym zsyła W. X. 
1. lP. Chol'ą- 
iego Del'pskiego 1"111 Smolenskiem, ktory mi u- 
kazał memoryał własną ręką W. X. Mei pisany. 
rozkazując mi serio, abym lP. Woiewodzie we 
wszystkim hył posłuszny." Skąd patel że natenczas 
zlecono lP. Woiewodzie komende, kiedy już nie- 
przyiaciel na karki nasiadł, więc y la do 
ulraly Smolenska niemnieysza przyczyna była, 
ie ta pograniczna fortf'ca. klllrey securiLatem I\zeez- 
pospolita na seymach I"'owidowała y tak wielkie 
nB re(laracyą expem;a ważyła, penihls III'Zf'Z lat 20 
zaniedbana, wały illho pl'Zełomy oba fmulillls 
zruynowanf', flnez ktore niepl'zyiacil'l iako IH'zez 
wrota otwarte mogł wiachać, mury na wielu 


102 


mil')'scach do gruntu IIOI')'sllwane, że mog-t w nie- 
kturych ch-ł"l' w nil' pru'z rysy 1ll'zł'leść, dwie 
kwatt'ry pl'Zrdtym zhile 
Iiną iI gruZł'm 1'0lppioIJP, 
y z wil'l'Zchul'0hil'lolJf'. Stl'aż ziłlukuwa pl'Zf:'Z lat16 
nie p-taeona, łoża u dział pllgniłt', dmgie I'0ulil'tlchhf'z 
łuż rozrzucone, kagilllce y iune Żf'I,łZa z .'I'kauzu in 
privatos usus obruconf', ktore się podczas olllę- 
żenia z wi..lko odrahiać tnllhlllśr.ią musiały. Za 
murem rydlem zil'mie t'zyni"c, fllsse uil'l"Usz(Jno 
tlhy tak snadnie Ilu muruw nil'pl'Zyial'il'l nie mirłł 
Przystfpu, kturą C(/s
e initu .'ouatu plllkzilS oł.It'n- 
żł'niil CZ) nić mllsil,li z IJil'mat, utratą hlllzi; 
owu zg-oła tilk hył zani"llhilny zamek y IIpuszezo- 
ny, iakuhy do niego wiefznt'llIi cza
y nieprzy- 
iaciel szturmować nił'llIia-ł. Tnlllno hyło przez 
dwa mie:;iącc przeciw putelJllze Cesarkipy Smo- 
If'nsk warować, wszystko naprawić czego przez 
lal 20 zanif'dltano y w tak dziuraw
-m okl'l'ncie 
lak plltenżnc szturmy 
. nawałuośei niepl'zyiacil'l. 
skie wyll'Z)"lIIać. 
lnieysze fortece dłużey się nie- 
przyiacielowi oparły, Ito ie lepiey PP. dzit'llziczni 
niż Snllllrnsk PP. bllllllwnicze opatrzyli, y g,l
'by 
przez te wszystkie lali' Smulensk tak Ity.t opa- 
trzony iako teraz przez czaS krótki Cal' ludźmi 
I"'ochami, żywnością y polężną od pola fossą 0- 
IlOlsał, nigllyhy w ręce Moskipwskie niel"'zJszPIIł; 
y luLu to Rzeczpo8J1oJita prowidowała, al,y corok 
ilkcya była I"'ochow, na co Ilyły Jlroehownicł
 
m-ł)'ny, ktore na mliwo mąki ohrocone, na Cli 
d,lIIi nadano IlIIszkarzorn hlizce trzechset włok, 
alty po kilka funtow co rok do cehau7.11 wllosili, 
od których miasto I"'ocbo\\' pit'niądze 1)I'ano, a 
zićU'lIa pl'ochu lIieprzp:z)'lIioIlO. Zostały t
- Ikll 
profhy lul Seyna wziete. y t
'ch lIieboszcz)'k 
Xii,że Pan Hetman wzioł cellllHII'OW BO y lIie od- 
Ila.t, C
fśC ZilŚ wielką IlI'zy duhrey m
'sli wystl'Ze- 
lano. Ze zmarły Pan WoiewOlla Smolenski nic więcey 
IIi.. znalazł il'lllIo har)'.t 67 y tli nif' pełnych, a 001'0- 
boskiegu ktory kazał Itył przywie
ć harył 16, ktore 
110 iedney fasce na 3'1 baszt daw
zy, do dział sztm'- 
makow y na 36 kwater y na dwa wa.ły, zial'lJahy 
hyło za kilkrł dlli liiI' stało, gdyby lIif'(ll'Zyiacie- 
lowi tak iako by.to III/t.rzeba Jll'Zystf(lu do mu- 
I'OW broniono; ale że SIę te (lmchy na 
złurmy 
orlll'imiały, nil'pnyiacif'1 df'fekt ten postl'Zegłszy 
bliżey się niż pnedlym pod mury z biłteriami 
Ilrz)'mknoł. Nallto żywności cale nie b)'ło, bo tey 
lIieklol'ZY pp, ohywatele an 1'0 l'Zęści do Smo- 
lelIska dla siebie byli zniesli, wielką iednak część
		

/Baltica_004_07_111_0001.djvu

			od p('wn)'ch osob a
sekurowani, że 
Ioskwa o woy- 
nie z nami tł'go roku nie m)'sli, znowu z mmow 
wYI"'owa(lzili Y wszy
kip. jarzyny iilko in allissima 
(lace posil'li; rł'gimenty lakże 
it'mit'l'kie dość 
szczup-łą dla siebie prowiz
 ę ucz)"lliły, klorł'
' pe- 
nitus w oblt'nżt'niu nie stało, na co się tam pl'Ze- 
l'Zeczony Pan Korff nit schadzkadl )luhlice uskar- 
żał, dla "iechoty zaś Polskiey 
' ziarna do mu- 
r'ow niewnif'siono. Nil.boszl'z
'k Pan Woiewoda 
Smolenski ż)'wić musiał, niemal gwałlt'1lł biorąc 
od PP. Obywiltelow )loki u nich stil\\'ało, daii\c im 
..ekognicv e do skarhu; If'gllż głollu y clIlIlisi oby- 
wah-le ;laowczas doznali, klony ledwie t
-Iko co 
z duszami do IllUl'OW uszli, zkąd zarazliwe cho- 
..oby powstały, że w dzit'łi 110 kilku p (u] czas y wię- 
cey ich umit'rało, zkąd powstały conowe kra- 
dzieże y rozLoif', ze głUlloi IlOgatsz)'Ch nachodzi- 
li y kOlłlOI' szpichlPl'ZIIw, Żp\'lłośri Ilostaiilf', dohy- 
wali. Pl"Zeszłf'go Smolf'nskif'go ohlt'nżl'lIia nit'''o- 
szczyk Pan GOf;it'wski Woit'\\'oda Smolt'm.ki II"ZY- 
mając Xif
two żywności dostah'k Za\HZilSU' spro- 
wadził, teraz tak IlI'zed nieLoszcz)-kit'UI Palll'm 
OLuchowiczem WoiewOllą SlIlfJlt'nskim l.IollI'a Wo- 
iewodzinskie uprzątniouo, że UlU y heezki zboża 
na ohlenżenie niezostawiono; musiał sif z gromadką 
czeladzi, lU'zez wszystek czas I'ez)'denf)'i w Sm 0- 
'eusku, aere "roprio snstentować koniecznie do- 
tąd, Iloki trilwy w murach y pokrzywy y słomy 
na domach stało, że naostatek gałt'nzie z dl"Zew 
obcinać musieli, czego gdy niestało in Julio konie 
za mUl' wypędzić, If'dwie 30 koni w murach zo- 
8tawiwsz
'. To tak hogatpn 1lI'(lwiantf'ln na oh- 
Ifżenie :Smoll'nsk był IIpatl'zony, ił iako żadna 
fortt'ca y niłpnnił'ysza S:Jma 8ię nie broni, :tle 
potl"Zellllie ludzi zgodnych do obrony, pogotowiu 
fortf'l'a Smolen
kił tf'goż I'0trzehowała, zwła8zl'za 
że mul"U samf'go Smolf'nska iest dokoła puttory 
mile, quatp.I' 36 długich na sążni 100, na 200 
na IUlłtarasta, naszt ma 36, ma troiaką df'f('n!'e, 
dolną srzellnią y górną, okrom muru dwa wa-ty 
Zn
'munlowskif' y Włillly!'łilwowskie, ktore do o- 
brony na)"mnil'Y Ilotrzcłmją 1500 ludu, a lam na 
ohronie tego w!'z)'slkit'go, kom)lutuiąc OI'aZ szladltę 
Poczty, Regiml'nty Nif'JIlieckie, kozaki gruntowe, 
I,if'choty zamkową y mirszczanią zostało na ohlf'n- 
żenie :1500 niezupełnie było, a z tych siła barzo 
hy-to klony inennis zosiaii, iakoto sludf'oci 
Ilarholikow ie, I'zf'mir!'niry, oraczf', ktony y strze- 
lać niemogli. Zawiodła SIę w t)'1Il Rzecz Pospo- 


103 


... 


lita, że tey furlecy iako byto koniecznie potrze- 
ba y iako b
,-to I'rzeszłf'go oblenżenia, woysku 
regulal'Uemu nie 1101'IIf'zlła, ale uLywalrlom ohro- 
nI' 8pusciła, klorzy mając po kilkadziesii\t t y- 
!'ifCY intraty z lamecznYl'h danin, ztamtąd wyie- 
cb:twszy, 1'0 kilku I'cll'holikow na swoich nie- 
prz)"lill'iuł zoslawili. Także lP. ChOl'iłży Smolf'n- 
!'ki, ktorf'go Constytucye stringehanl ażeby w mu- 
rach podczas ohleużenia zostawał, y Chorągiew 
powiatuwą I'odniosł, tego Uif'UCZl'liwszy, Chorą- 
gif'w doma zostawiwszy, obywatelow nie,lol,isawszy, 
ani I'ł'gestrowych popisow zostawiwszy, za pos-ta 
dał !'if na seym do Warszawy olll'ać y lam odie- 
chał, z ktorym co żywo się z IłIUI'OW pod pre- 
trxlf'm, aby żpmości dla sirbie do zamku SpI'O- 
willlzili rusz)'ło, dl'lulzy zaś incognilo w sier- 
miengarh w llałubach I,ouchodzili, o czym wszyst- 
kim nil'hoszcz)'k P:m Woiewoda Smolem-ki dawał 
znOIć zt'szłł'lllU Xięciu P. Helmanowi de 101m 
exiguo I'raf'sillio. PU(,to też 101m do nif'go Pa- 
na POII!'ł.'llka Snwlruskil'go zażył, kiury HlIllllla - 
ct')('rilille do OrsZ\' ziechał v nazad do Smolf'u- . 
skil powrocił. PI'
sił Pilił \Voiewoda Snwlenski 
tf'goi Xit'ria Pana lIetmana o I"'fdkie I'0siłki, 
na co mu Xiilże Pan Hetman de data 21 Junij 
z Orszy odpisuie, dziwuiąc się tak wielkiev h ch 
ludzi z-łuści, że na pOzllOŚĆ swoich nif'pan;i
'I:lią, 
ale iż cł'ssyi na Ilidl nie masz, coż było czy- 
nit:; '11'Z)'I)"mże Xiąże Pan IIf'tman w tpnże 1i8cie y 
SZl'ZlIp-ł-o
f'ii\ sit' woyska wymawia, ił zat)'!n że ]u- 
du Panu 'V oif'wodzie Smolf'nskiemu dodać nit. mo- 
Żf' condlllJil. Pl'osi-ł Ilakonit'c Pan W uiewoda Sn1ll- 
Ił'nski o lisly IIł'Z
'llIJwif'lhlf', widząc ]ud 1'0- 
SllOlity udwczy, klorzy rhcieli I'l'Zelll'aw 
1f)sk wie 
do Smulell8ka hronić, lf'cZ y tf'go u Xiążf'ncia 
Pana 1Ił'lmana utrzl'nilĆ nie mogł. Soliq,tował Pan 
W oiewoda o pl'ochi y żywność na pl'Zychoże, na co 
mu tenże Xiąże Pan lIetmilD z O"SZY odpisuie 
in haec Connalia vł'rLa: "temu sie dziwuię że umieś 
WJnc. P. lak często solicytuił'sZ O ŻYWIIOŚĆ Y 1'1'0- 
dli, a uważ)"ć może8Z, że sposohu nie masz fa. 
cienili alilJuid ex Ilihilo, ho zkąd ma być ta ży- 
wność ile hoc tf'mpore, ił co struny 1'l"Ochow 
t)'l'h w całey Litwie niemasz nad l,if'lltlzif'siąt 
hf'l'zf'k w Słucku po ktorym pos-tał, a w Wilen- 
skim Ct'kauzie ziilrnil nił'lIIasz w mit'seie slIlIIym 
chilIiI kilka funlow." A 
llv iuż wo\'sko lłfoskie- 
wskie Jlrzeszpclszy grauirp' ni
rI PolaJlo\
-ką w szań- 
cu nowo uo;;
'pallpn stanf'to, dawa-ł znać lenże
		

/Baltica_004_07_112_0001.djvu

			Pan Woil'woda Smolenski temuż zeszłemu Xią- 
żenciu Panu Hetmanowi, upl'aszaiąc ahy się z woy- 
skif'1ll pl'zpciw niepl'z)'iilcielowi zbliżył, na co mu 
udpisuie ahpn Tatal'Y DOl'ohuskie in disciplina tl'zy- 
llIał,l\lurzy kunie nocą kradną za ktoremi sie 

Iosk wa ugania. Oznilpuował im Pan W oiewodi' 
że iuż DOl'ububuż, Biała, nosław y inne zamki 
IHlgl'aniczne 011 lIil'Jll"Zyiacipla wzięte, za seymowe 
to nowiny miano, nadto gdy iuż Moskwa minowszy 
y Smolensk pod I\rasn)'m szlachtę bl'a,ta, !
n
e 
Xi.\że 11an Hetman z Orszy dl' data 28 JUIll) 1"- 
sz", że J\losk\\a na żołwiu iedzie y mam nadzie- 
ie że rakowpgo IlUydi\. Naostatf'k gdy Cal' pod Smo- 
lpl1skem leżał P. Ganckoff od Xifcia Pana Het- 
millla do Smolt'nska pl'zysłany, p)'tał się u Pana 
W oiewody Smolrnskipgo gdzie llIia-t nippl"Zyiacif'la 
f'ZlIkać czy za Wiażmą cz)'li za Dl'obuzem, A 
nietylku Xiąże 11an lIetman nie chciał wif'llzieć 
o lJiPJll'zyiaeiplu, iako y fakcya iego w Smolen- 
sku hfdąl'a, uJlp.wniaiąc Ob)'watelow y zdl'owie 
kładąc. żP. Cal' niglly o "'o
'nie z Litwą nie mysli, 

. gdy Pan Woiewoda Sl1lt1lenski 110 wziętym Ho- 
J'oll\lzu, kazał Ilać hasło dzia,ta, ahy ohywatele 
dl) zalllku udwdzili, że nazaiutJ.z zar..z J\1osk wa 
lam nie podstiwitil, y zhuntowany na Pana Wo- 
iewode lud udawał, że to Pan Woiewoda na 0- 
I"'ess)'ą obywateluw uczynił y onych tło tak wipł- 
kich szkod pl'zywiotJ.ł, me llIuieyszy w oWllzie hunt 
ludu pospolitego na Pana Woiewode powstał, glly Il'ze- 
ma dniami pl'zf'd lH"zysrif'm Carsk im IHlsa1le za mu- 
rem spalić J'ozkaza.ł. W tak tf'lły zanif'llbalU'Y y 
nieopatl'wney fOl'tecy, nie maiąc żiuhlPgo l-iHl \Vo- 
il'wOIla Smolenski od hltlzi ratunku, nos1
ipy się 
I"',,"illenc
-i poleciw
zy, (ltlważyt sip. hll z małą 

an;riq hlllzi trzpnać I'0ll'ngl' Cal'il l\"IlIskiew
ki"go 
,)ol
ihy !;ił y zllrllwia stawa-to y ahy nie mĆlKł tamlihrre 
in "iscpra palriae gl'assari, uhroeił zat
 m zaraz lud 
\\"szysh'k tlo I'ohot)', a zwłaszcza 110 wałmv we linie y 
w nocy rllhii\C na przemiany, pliki niPI"'z
'iaeil'l tllIl'u- 
scił. DOllałochol\' na wirll,im wa!t,Pan Wilhelm KorlI 
Stal'osla Orlin:-;ki Olll'l'st,,1' JK
"'i sam dp'PgUji\C 
kuśze n:kami swpmi wyięt.\ darn z Officprami ołl- 
k-tadaiąc y wszp,tlw eo 1111 ohrtlny nalt-'żało spo. 
l'Zi\llai.\c. Szcz
'I'ze 
' oliważnil' I'racowa-ł Pan Ja- 
kuh HllllOllig Ingl'nipl' JK
lci, ktol'ego jaku Anio- 
ła nllg na nJWZilS tam zl'srał, tl'n zlpz\'ł wat ma- 
ły )' inne mil'
-st'iI, kwrp lIiIprawy y"dllzoru 1'0- 
trzphnwały. l.ull, co gil 1'0 kwall'radl Baszlaeh y 
wałilch lubo Lano rzadko h,. to zorrl y nował Pan 
. , 


104 


Woiewolla, I\willpl'mistl'zow y Strażnikow nazna- 
czywszy, działa 1'0 wirkszpgo zanil'llhane znowu 
0IJl'awuwać y na
adzać musiał, 
. 0111' na mlll'y 
y wały windować. Dwie BramI' Kroll'w
ką y I\'la- 
łachowską zostawił lila wycip.czpk )' te dobrze 
opatrzywszy IlI'zl',1 I\rolewską izhę wiplką sta- 
wić zipmią y kamif'niami nabitą y palisadą oto- 
czoną, ahy br,lIny od dział z ktorych nieprzyiaciel 
Ilalił y z gol'Y Pllhowskipy zasłaniała, pl'zez klo- 
I'ą iednak kule Moskiewskie nawylol puphiiały 
y wro'a hramy, zapory żelaza zaś z nil'małą szko- 
dą w IUllzi;U"h kruszyły, przeli hl'amą Ma-łachowską 
Iluywa-tek uS)'JIać kazał, ahy y hramę zas.łunit y 
l,iedlOty tam in praesillio zoslającey hronit, in- 
sze zaś hl'amy ab extra zil'mią zafaszowi'lć y pa- 
lisadą od pola otIlCZ)'Ć (:ahy Ilonich łat wego nil'- 
przyiacil'l z I",tanlami przystPlłJllłI nie miał:) 
I'oskazał, a gdy się niPlu'zyiiH'il.II'0,lmuI'Y SZ.łIICO- 
wał tenże Pan UOIIOllig ofiarowat się Iu'o\\,iltlzic 
contra szkarp za mUl'ami, hrbniąc niz nif'I'/'Zyiit- 
cielowi bli!'kif'go przpitfpU. Pracowali lam uhlę- 
żeni przez kilka Ilni odważnie Rzeczposp"lil\' 
ollslrzl.liwilji\C y kopii\c, ale 
lly wil'lka plltrga 
niepl'z)'iacil.I:-;Ii.a nastiIpiła musif'li n.l!ii ustolłlpić 
z niemałi\ SZkOllą, 
dzie y not mi
trza I\ozackie- 
go Pana Kozłowskiego zabito. I\iedy tenże nie- 
III'z)"iacit'1 haler'ie dziś zrohiwszy za tellliż k Wił- 
tel'ami (:kIOl'e przesz.tey ,,"oyny hl ty zhite:) puczoł 
tIo I1IUI'OW hić y whce zhiiać, kazał Piłn Wuie- 
woda izbice slawiać na nlllrarh y oną gliną za- 
sypuwać , ..IIy si... oltlf'nżpncy na nllll'arh zastaw ić 
mo
li, ale 
lly knll' zl,i\\szy whce na wllot izhice 
I'l'zel,iiały )' nil'malo naszlch drzewem I'azili,
'. 
iuż si... t nulutI h)'tu na murach hronić, nie ft'yło 
inszey nuly ()"Iku wat przy murze ab in.ra re- 
staurować, ktury z wil'lkim Iwlu uciężl'niem s'a- 
lIoł IUlcw" szy 011 matl'go wahl aż clo IłUtluwnt- 
t'zpgo l\a tym wilte miasta nowe izhice ka- 
zat sliłwi.lć y te zipl1lii\ y 
TUZt'l1I y kamienllli 
zas
-Jlu.iąc, nall tem .Iał sztilkiel, ktory się rownał 
z l1Iurami, ahy in l'ilSUIłl opilllowania IłUlI'ow (II'ZI'Z 
nif'przyiaciuł ohll'nżpncy z izhy nieprzyiaciela gro- 
mić y przY!itPlłlpU do zamku hronić Ktusznie 11111- 
gli; iakoż W!;zysey ohywatele tanlf'cz/li "'Y IlI'iI- 
cy pal'tiripł's lilii non 
ine sllll"rihus pt gra"" 
l1lilJe, że y na nllll'arh sta\\'ać y pracować tak 
cięszko lł1u:-;ipli, dtl:-;tało sif y hltltlwi ptl
polite- 
mu kLol'
'rh Ilu "'l'że pracy prz
-naglilntl y do- 
my y chaty na izhice zahieralJo. Wziowszy prpn
		

/Baltica_004_07_113_0001.djvu

			Pan Woiewuda Smolenski z ienzykow doslałych 
wiadomo8ć, że niepl'Zyiaciel hlii'ku pnd mury mi- 
ny zallrowadził, zaraz tegoż wieczOł'a zehrawszy 
co mngł !udzi kazał I'nw przy murach kOPiłĆ aż 
do funllamenłow, a nazajutn pneneczony Pan 
Ingeniel' I'ozmierz)'ł na I"'ęly lolum spilcium od 
małego wału aż (lo wysokiego, a kaŻllemu z PP. 
Ohywatelow cert-am flualilalem naznaczając a I'OW 
do fuwlamentow na pułtom sążnia w szerz w)'ko- 
pali, non parcehat w ley rohocie nulli aetali el con- 
dicioni, wszyscy musieli rohić, ahy wszelkie nie- 
przyiaciel prochi pod mlll'pm zapalit, impel mu- 
I'om nieszkodząc pnez fosy wypadł. Dano y ,Iod 
same fundamenla iamy gdzie były po(lsłuchi, pil- 
nuiąc ieslihy się niepl'Zyiaciel ,Iod mury nie ko- 
pał, iednak y tym sposohem min nit'pl'Zyiiłciel- 
skich przeiąć nie mogąc, o ktorych ięzyki pne- 
sinegali że ie w kilku mieysc prowadzą, kazał 
Pan Woiewoda na siedmiu mieyscach ku szancmn 
nieprzyiacielskim po(ł fundamenta murow podko- 
py puścić, co z wielką y cięszką praco y ko- 
szlem hyć musiało, gdyż dla częstych niepogod 
podkopy się coraz zawalały. Pracował oknło Ipgo 
wyżey rzeczony BODollich IIIgeniol' JK!Uci y niekto- 
ny Panowieofficerowie, ktor'zy z ziemi fla wode za- 
skorno napadli, ktorą z wielką pracą windować y pod- 
kop osuszać musieli. Wyszli landem za mury podko- 
py nasze, obwiedziono niektOl'e baszty podkopem y 
przykwaterek, na kilka sążni I'owy zawiedziono, pod- 
kopow iednak IUuskiewskich naowczas żadną 
miarą przejąć niemożono, u rosła zal pn suspicia że się 
niepl'Zyiaciel ziemią in nwdiulIł arcis w I'OW kto- 
ry werznąć usiłuie, czemu PillJ \V oiewoda zahie- 
gaiąc strażą dzienną y nocną rowy 0llatrzyć, na- 
ktadszy drew sporych po górach roskazał, ahy 
ieslihy się nieprzyiiłciel z ziemi dohywał z wie- 
uchu go zawalono. Naostatek żallney pracy y 
z innemi nie litował po wycieczkach, na pOtlia- 
zdach zahiegając ftJrtt'lom nieprzyiaciebkim, Bog 
f;am swiadkip;]l y SillUi nieprzyiacit'le nielJflszczy- 
ka Pana Wuiewody Smolenskiego zeznać hy IIIU- 
sieli, iako się on krwawym niemal wtt'nczas 
potem p!"Zez wsz)'slt'k nas tey rezplenc)'i 8WO- 
iey w Smolensku ohlewa-ł, sam po ulit'al'h y (10- 
mach lud zhipriliąc do rohoty, I'otnł'hy wszyst- 
kie do watow, do podkopow, do izbic opalmiąc, 
nad ludem Pl'zy I'ohocie kawfcząc, we dnie y 
w nocy mul'Y obchodząc, dolne haszty, kalłilły y 
inne mieysca niehezpieczne strażą osadzaiąc y 


105 


I 
I 
I 


wszf'lkiemi sposobami tę zaniedhaną pnez tak 
wiele lat fortece dostaiąc w uslawicznym opale 
wamiąc, ahy iił Kl'olowi nIci y Rzeczy Pospo- 
litey dutrz)'mał; ale trudno było tego pl'zez ieden 
alho y drugi mif'siąc napl'awić co się pl'zez wie- 
le Jat zillłiedhało y lenie lud dziennemi y no- 
cnemi pracami trudzić y polelJtlze Cesarskiey 
opponel'e, ktOl'il iako wielka hyła, hOtla)'hy nikt 
ani woyska Rzeczy Pospolitey nietloznawaly. 
(a- 
noł howiem sam Cal' z trzema woyskami lo iest 
300000 z tl'zema kroć sto t)'sięcy (iako sami 
,wymani powiedali) pl'imis diebus Julij pod mu- 
I'ami, zew sZill! zaraz ohlężencow obozami obto- 
cz)'ł, sam na dziewiczey gurze stanoł co się działo 
w Smoleusku upatruiąc, Lesia ktory przeszłego 
ohlrżenia Smolenska dohp'filł y cudzoziemskie 
regimenty od pola położył, ktorzy się do zbi- 
tych przedtym kwater szancowali. Kazał naon- 
czas Pan W oiewoda Smolenski bić z dział z bli- 
skich baszt, niedopuszczaiąc niepnyiacielowi ba- 
teriey stawiać, y nie mało w ich ludziach uczy- 
nił szkode, o klOl'ą oni IIInipy dhaiiłc nocami się 
do murow szancowali y ledwie nil 10 sążni od 
murow staneli, y (ak ciasno o!JIenżencow opa- 
sali, że ze wszech stron do zamku z burzących dział 
bili, z gury Pokrowskiey od Spasa ił na)'bardziey 
od pola, gdzie balel'ie założywszy bez przestanku, 
poczowszy na swicie aż do wieczol'a palili, kto- 
rym y ohJężency nie folgowali, bo I)an Korrr 
z Wielkieg-o Wału bił do szancu ''''z y Spasie y 
kosze pozbierawszy z szancu ich wygnał. Dawał 
dohl'ze ognia z ma-łego wału ze czterech dział 
))an Tyzenhauz "iiiłC do - icb bateriy, dilwano y 
z blisłdch baszt, obwalaiąc kosze na niepl'Zyia- 
cielskich hateryach, działa im rozbiiaiąc y przy- 
slempu onymże do działa hroniąc, ił lo było 
niemal co(lzien osohliwie if'(lnak die 26 Julij, 
kiedy niemal przez całą noc tak z dział jako y 
z I'fczney strzelby z ohudwuch stron gensto ognia 
dawano, iakoż If'Y nocy Pao Woiewoda Smolen- 
ski zebl'iłwSZV kilkaset ochotnika chciał hlł na 
blokauzy ich i,lisko udel'Zvć, ale nad switaniu deszcz 
gwałtowny padilć zaczilł, t
k że P"Zf'stiIĆ musieli strze- 
lać y Pan Woiewoda zatlltJ tę wycieczke na in- 
szy czas odłożył. Zatym' lIif'
,,'z)'ia,c
ele niemniey 
potężnie do -Smolenska z dZIał lilIJ D. 23 Julij 
kiedy się kula obok Pana Tyzp.nhauza olarłil, na- 
tem'zas Smolenskie kosze na mał)'m wale hędąl'e 
pozhiiali, że Pan W oiewoda Smoll'n
ki działa 
27
		

/Baltica_004_07_114_0001.djvu

			z mieysca sl"'owadzić musiał, nowe wl'az izbice 
miasto kuszo w huduiąc y onę pipnką y kamie- 
niami f.łszuiąc. I\lscił się prętku krzywdy nie- 
I,rzyiaciel klon'go nocte nnlpcf'd,'nle z ohlpnże- 
nia nawiedwno, 
dzie kilkasel hanlysznikow za 
mury Pan Wuiewotla wysłnł, klorzy sZfzensliwie 
w nieprzyiadplskie hanie Wpilllszy nipmało J\1osk wy 
nasiekli, drUtlzy Ilalantes do drugich szancow 
wiechali Ilotym gdy sie l\loskwa zebrała nasi ich 
na zasadzkę do małego wału zaprowadzili, kędy 
ich rózno tak z dział jako y z ręczrlf'Y strzpl- 
by przywitano, czego się oni I11SZCZ.\C y kosz
 
iako się powiedzia.ło Ilozbiiali )' wał granalami 
klore 130 funtow ważyły rozerwilć usi.łownli, 
klore I'nt
'm więcey bUlI
'lJkuw rozrywaiiłf' szko- 
dziły. W Ipn IJ(lprawi-ł się nieprzyiaci('1. n. 2H Julij 
ogromnie z dział IJijiłc do murow y haszly zbi- 
iaiąc, tey nocy czekali wszysC}' ohlenżency sztur- 
mu na murach y wałacb gotowi zoslaiąc. Na- 
zaiutrz znowu o godzinie nipszpurney ze wszyst- 
Ii.irb slron dał nipprzyiaciel lak z dział jako y 
z ręczllI'y strzell,y, że lIIuszkiplowemi kulami z:l- 
mpk iaku gradelll £HIypał y l'Załlki dom był któ- 
I'pgohy kula z działa nie nawIedziła, wszystkie 
klasztory postrzl.larw, krucyfixe pozhiiane, cymho- 
ryum z Nayswięlszym Sakramentem u 00. Bel'- 
nanJynow rozhite zostało, zkąd trplmfował na- 
tenczas Cal' że Połock opanował y Mscisław wzioł, 
iako O tym naowczas uniformitel' po)'mancy po- 
wiadali. Taż traiedya trwała Cenne bez I'l'Zestan- 
ku per Augustum osobliwie 7-ma Augusti, kiedy 
szance tuż nad Dniepl'em sypali, do ktorych ohlę- 
żency ze wszystkich baszt z dział ognia dawali, że 
ustąpić nieprzyiaciel do dalszycb musiał, uczyni- 
ła była Moskwa szturm z pułnocy, poJne działka 
hlisko do muru przytoczywszy, lecz im dolll'ze 
ognia dawa.ła piechota smolenska klora na zwo- 
(/Zie strzegła. Posiłkowano ją pl'ęllko ze wszyst- 
kirh kwater co muf Dniepl'f'm były, y trwał tpn 
szturm blisko godziny. Tandpm l\lo
k wa rozrzu- 
ciwszy szmat tf'goż mostu D. 10 I('RoŻ mca Augusta 
posfawi-ła nowy lIulay Gor'od za Bramo J('lensl\ą 
do ktor'ego na!.'i od siodmey zrana I'0czow!'zy 
bili aż do wipczOl'a y Moskwa bpz od'"JI'zynku 
odpowiedała obll:żencom. Nif'przf'stał teOli duiiłmi 
nieprzyiaciel do murow hić, zacz)'m. basztę ied- 
ną zmynował, -dmga li'1ię sallla ros,lillJła na kilka 
części, w klOl'ą ledwie kilklłkl'oć udenono, a 
iednak tiłm żatlen "tać dla nipbespiraenslwa nie 


. 


106 


!'miał. Zhił nieprzyiacif'1 y liwiI' 1,liskie kwate- 
ry Pana Onikiewicza, ktory dohl'Ze zaWSze "Ia- 
wał y dr'ugicb co stać niechcieli animował, Iloz- 
hiiano y na inszycb Ba!'zlach zuhce y na kwa- 
teracb po części, y izhy klore na Smolenskilll 
murze . postawione brły, tak dalece że te iuż for- 
tl'ce zlłtłllilitowawszy D. 2G Augusti o wIUl'ey z I'ut- 
nocy godzinie dawszy niepl'zyiaciele has-ło ze 
trzech hartonow, ze wszvstkich stl'lIn na zamek 
uderzyli, wschody sZI','okie pomhiwszy 1'0 klo- 
rych llił mury lezli, liczono tych wschollow na -4000 
skoczyli napl'Zod do Wielkil'go Wa-łu iłle ieh talii 
prędko odprawilJlw uhiw8zy im pułko" nika 
' Mo- 
skwy kilkaset po-łotywszy, nie mni,'y ieh pad-ło 
przy rogowey baszcie, gIlzie sil' iui na mury 
wdzierali, tam prędko 1108i-łkowała nif'mied\a kom- 
pania z wielkif'go wału, że nil'llI"zyiat'ipl usląpić 
musiał. Osobliwą potęgP. ohmcił Cal' do Bramv 
Krolewskiey chcąc przez nię z gury PUhflWI'kil'Y 
zkąd na szturm palna-t, do zamku wiach..ć, sko- 
czyło oraz ludu kilka tysięcy z Petar.l" rhcąc nią 
bramę wysadzić, ale że 1,,'zp(1 bl'amą municyą zna- 
lezli, poczeli palesaIle nal'rzoll rąhać, hili ohlę- 
żency z wierzcbu dnewa na nich spuszczaiąc, 
strzelbą gęsto rażąc, kamipnmi cegłiłmi biiiłr. 
Posiłkowano z pohocznych .Ba8zt z dział biiąc, 
z taką iellnak o(lwagą nippl'Zyiaciel nastompił, 
te wYI'ąbawszy. palisadę izbice l'oU'zucać poczeli, 
po trupacb sWOIch chodzi\c. Tam na owczas mę- 
żnie się stawił Pan Ol'lik co si-t stało z piecho_ 
tą swoją []ieprz)'iacieJowi od 1'01' daiąr, stimeli V 
mieszczanie dobrze. ktol'ycb żony posiłkowały u: 
kropem z wiencJm leiąc, popiołem sypiąc, tak że 
nipllrzyiaciel Ii'1tl'Zymać niemogąc ustąpić musiał, 
takaż im pomsta brta na bliskie k w<1teI'Y, ktore 
krwią SWOiił niepn
'iaeipl dobrze uhlał y drahin 
odbiegł. Od Wesołuchi I'0cznwszy ćlŻ do zbitych 
k watpI' potężnie szl ul'luował nił'pl'Zyiaeipl, tam 
gdy naszym strzelhy y kamieni nie stało, rzu- 
cili dwa ule z pszczołami ktol'f' I"'\'dko I\loskwe 
do szancow wpendziły, ił w tym nawiększą 1'0- 
tęge nieprzyiaci(
1 obmrił .na zhilą 'Jaszte y zhi- 
te k watpry , gdzie I'
 gl'llZle, 
a . basztę cbOl'ągwi 
dwanascie wprowadzIwszy,. ,1lI
 lako po wzięt)'m 
Smolensku tryumfował,. lilII SIę Wl'ąCZ z ohlpżf'n- 
cami nit mune, ale me mogąc wstnymać nasi 
ustuJn(lić musipli.. Kazał iednak zeszły Pal) Wo- 
iewoda SlIIolenskl na OlhHnł Panu Owruckil'- 
mu Holmislr zllwi KIIZiłl'kit'lIIu du Baszly, alt!
		

/Baltica_004_07_115_0001.djvu

			zaraz 1,0d
trzł'lony y !'I'i!'ą W ręke pnphit
., wi- 
dząc tilki impel nipl,rzyiaciph'ki I'owrudt, Po- 
!'łał ZIWWU Pan WoipwOIla ,lo Pima KOI.rr" aby 
co prędzpy . z lud Pol llil po
ił I'l"Zydwdził, toi y 
do in
zlch kwalf'I' ip
lihy nie hy-ta lilk \\ ił'lka 
impr£'sia ahy dawallo IIO
iłku. NieullIipszkał Piln 
Korrr z lud,'m y z inll
'dl k Wiłlpl' niplllnip
zkill1o, 
hito rączo nippnyiacipla już w 
ampn zamku, ho 
iuż z hiłSZty do UIurow wpadli, al,! że lud na
z 
zmonlow3n
' ustawał y strzplha rospalona gę
llm 
y d"tugim st !'Zplauipm nipl,oźl'tpczna II) ła, iui 
naowczas (
hlfŻf'IICY ł'xll'p01;I fala ziłmku y 
a- 
mych 
iebie w)'gląllali, zwłaszcza że wiple oh y- 
watdow UI'i,'kiłło kq'iąc się po idladl, ił dl'U- 
dzy 110 domow Ilren uchodzili, ktorl'ch y sam 
Pan W Oif'W01Ia Smolt'nski zagalliilł y Pali KOI'II 
I'nez mito
ć Bożą y miło!'ć O)'CZ)'ZIlY ahy nie 
ustf'lIll'owali prosił. (;ę
tą stnplhi\ l\l(l
kwa z mu- 
I'OW lIiIszych raziła, I'.uf.to ni" lila-to znaczllt.y 
szlallly, p.uHo sitil y pi('clloly Nipmil'rkif')' y 
Polskiey, Pillla Mallalillskipgo y Palla Bzialkltw- 
skiego y illllycłl klony otlważllie lIil'PI'zl- iacida 
iuź natl sohą \\ iSZi\Cf'gO grolIIiii, z"hilo lIi1tl'lI- 
czas y kilku lJiłylppszydl SnJIIlell
kidl IHlszkil- 
rzow hl'oniąc illl do dział pl"ZystPlJIl'u króre in 001- 
IlPIl1 meliOl'pm n£'cessitatihu
 eventum, pneciw- 
ko tey Baszcie zawipdzionf' hl'ły. Na tf'Ź Raszte 
prowadziła Moskwa dwa działka 110 gruzif', kto- 
I'e gdyhy hyli wciągnf'li IlIPPochl'hnie o
tatf'k lu- 
dzi odstl'Zł'lawszy zal1lf'k hy za tym szturmpm o- 
panowali, ale za dziwną I"'owidt'ncyą Boską gdy 
za sh'zł'l£'nif'm Jlilszl'ch. z dzi"ła pomoście z Mo- 
skwą na haszcie ohalił, procIIi swoie ktor'e na 
ha
zre hyli wl,rowatlzili zapaliły y tam się 1'1'11- 
('h iłlU i swemi wvnif'sli. Widząc tę obronę Bo
ką 
nad sohą oblrzpncy, wziowszy serca skoczyli zno- 
wu na kwatery gdzie Moskwa była, osobliwie 
Pan llonnolich IngeniOl' JKMci także Pan Uni- 
chowski POIISł'llIlpk Smolf'l1ski y Pan Parczpw!'ki 
Pi
al'z Ziem
ki, ktony o8talpk nif'pl'z
'iacida z k wa- 
tel' 81lfllzili, a ten 8ZtUl'll1 naowczas III'Zł'Z go- 
dzin sied
'm h'wał; ipdnak nie IDI;lieyszą iml'l'Ps- 
sie nippnyiacił'1 na mały wał uczynił, lam lu- 
bo potężnie nielll'zl"iaciela hito y trul'PII1 1101
 
zasłano, z taką ił'dnak 1'f'zoluC)'ą nasteml'0wah 
że wszystkie mUllici
 I"'zeszł'dszy, Ililll
siuly kilka 
rzędow w)Tąhawsz
', I'ipcholf Niemipcką z nizsze- 
go wału wyparszy iuż sif na Wił'I'ZI'h wału gdzie- 
działa siały wdziemli, at za pl'Zł'stl'ogą z kwaleI' 


107 


P dl1a Podsellllka iako nayhliżpy gdy nasi już zde- 
spel'owani hyli I'0tiłienlllikiem wyszedszy bardy- 
szami ich za wałpm pnp.)'Iullwać musit'li, p.ldło 
z Wilłu nie mało naszl'ch, gilzie Pan Tl'zpnhauz 
z R£'gimentem lP. Podskarbiego y inszemi 011- 
ważnie się hl'onił y tak długo aż iui piechora 
dla l'l'spaloney strzelhy strzelać nie mogła, Bog 
h'ź lak sl'ol'zi,dził że nił'pnl'iaciel ustom pił, bo 
gdlhy hył ipsz{'zł' z pułgotlziny szturmował, nie- 
I,o('hil,nie by hył do zilmku rnez ten wał wpadł, 
ho lIasi 8tl'Zplbe porzuciwszy I'pnce opuscili, a 
sf'kllllllować kOlllu nie, hl'ło. Padło w tym szlurmie 
IUIIskwy sipdym tysifC)', iako sami zeznawali, a 
l"lstrz£'lan
'ch h)'ło na pietnasde tysięcy, ale y 
w mlszp'h hrdziad) wił'lka dadł's ł'yła, ho nie ma- 
ło znaczney szkody pipchoty Nipmieckiey y Pol- 
skiey y kozakow poległO, wiplka część postrze- 
]mlyrh ktorz)" się wylł'czyć nie mogli dla kul ia- 
dl'm lIi)puszczan)Th, a naywięcey gruzem y cł'gło 
IlIIr'illlionych; I,owyhiiane w murach y basztach 
dziury, działa potłuczone, izhice znowu pflzhiiane 
I'ale
ady porąl'.IJ)ł', dpff'lIsa wału małpgo zepso- 
wana, ('o wszystko wif'lkipy Y d,tugipy pracy do 
lIallra\\'y IlOtrzpllOwało. 
lusieli za tym oblfŻł'n- 
C)' na rozgowor pozwolić, za okazJą że Moskwa 
o wydanie tl'llllOW prosiła, inaczpy w takiey nie- 
gotowo8ci prędko w murach niewdzięcznych gości 
miećhy na owczas pnyszło, ale naywięcł'Y ob- 
Ifżencow do tego przycisneło znacznie imminalum 
I"'ał'
idium, ho okrom tych, ktorzy w szturmie 
Z
ilU'li, \\ iple przpdt
-m 1\' różn)"Ch wl"Cif'czkarll 
l'ubilO, lIie mało żywcpm wzifto, wiplp cifszkie- 
mi dwrollilmi 110018l'ł(l, więcpy 1'0 dumach ('ho- 
r
 ch Ipzało, tak Że t
'lkfl dwa t
'silłce y to nie 
całe (:iako PP. Ohywatple \V swoiey maniff'sta- 
cyi uznawaią:) 110 szturmie do ob,'ony zostało, 
z Iych dawf.zy pułtora tysiąca, na wały kilkasł't 
nif'podohno Ilyło 38 kwater na IllIłtory mile d-tu- 
gich y 34 haszt obronić, krom h'go pOlr'zpba 
h
'ło du plH'ady naymniey tysiąca, do munic)'i, 
kfora za budowniczych hyła uczyniona, na)'mniey 
I,ienciuset, a Ililto y iedney ciuszy nie było. .Snad- 
nip tedy oha('z)'ć Rzecz Pospolita mote, litkoto 
sam3 do upadku Smolpn!'ka III'ZYCZ
'
ą 
'lła
 nadto 
IlI'zllłlusił ohlężpncow do tp
o wlPlkl IłIPdosla-' 
tf'k 1"'ocllOw, bo okrom pr'(whu cOllzif'o wystrze- 
I..npgll, y Okr-oUł pl'lIcho w własnych, klOl'y mie- 
li ohywillf'11' y okrom tYl'h co dawano z Cpkauza 
SZliłcłlcie, Kozakom, mipszczanom w puł szturmu
		

/Baltica_004_07_116_0001.djvu

			walnego do dział y na regimenty, wyszło fas 22 
zostało fas 23, w ktOl'ycb nie było po cztYI'y- 
sta fllntow, ktore dawszy 1'0 funcie na dwa ty- 
siące hulzie wyszłoby fas pięc, a zostałoby osimna- 
scie fas nie pełnych do dział, ktorego prochu 
strzf'laiąc wedl'ug ('otrzeby w szturmie niestałollY 
na cztyry godziny, a naszym oblenżencom przy- 
szłoby z tak matą garscią ludzi z ('ułtorakroć 
sto tysięcy Moskwy na UJurach y w muracJl 
potykać. Na ostatek przymusiło naszych na wielu 
mieyscach potłuczone nHlI'y osobliwie dwie kwa- 
tery zbite y łlaszta iedna na ktorych PP. Oby- 
watele stawać y nie mngli y nie chcieli, narze- 
kaiąc że ich iako IJanituw na pewno smif.'r€ wy- 
daią, zażył był PaD Woiewoda Smolenski P. Korf- 
fa aby tam iako zaciągowy, a szlachta aby invicem do 
ohrony Wil-tU poszła, ale l;ulno miaro PP. Obywa- 
tele wału bronić niechci('li. Pan KOI'ff deklaro- 
wał się że utraciwszy wifkszą część ludu niemogł 
y clHlzyclJ posiłkować, gdyż ledwie y wału in 
tanta l'aucitate mogł hronić y tak dwie kwatery 
na sążni ('ułtal"ilsta y ,Ialey ('('nitus opuszczone 
h}'ł}', przez ktore kiedy chcia,t nieprzyiaciel li- 
here iak IU'zpZ szyrokie wrota do Smolenska wia- 
cbać. Widząc tedy, że iuż niepodobna było. na- 
stempującego szturmu wytrzymać, na ktory się 
Car z wielką IJotellgo gotOWilt, na to wszystkie 
woyska z lliałey I\usi zemknoł, chłopstwa nie- 
zliczoną moc liod Smolen
k zpenllził, nowo ba- 
ter)'ił za Jelenską Bramo postawił y dział 1 g bu- 
rzących zasadził, miny też ktorych wszelkim spo- 
. sohem nieboszczyk Pan Woiewoda Smolenski I"'ze- 
iąć z Ingeniorem JK!Uci nie mogli IJod mury I'0d- 
wiodł, nie maiąc tedy, żadney nadzipi w siłach 
swoich iedna po Bogu zOF-tawil.fa nadzieia w I"'{'d- 
kiey odsieczy, lecz nif'l,rzyiaciel zilraz 1'0 
zturmie 
3 D. (lł-aecisa zaiowsz}" Parla I1etrJJima naszego, więź- 
nie y chorągwie nasze w swych !'Izancach IJI'e- 
zentowa-ł y ze wszYF-tkich dział y !'Itr'zf'lhy ręczney 
do koła w zamek hiiąc tr')'umł'IJwał. List tpź zesz- 
łego Pana W oiewody Smolen!'lkiego do nieboszczy- 
ka Xcia Pana Hetnliłna charaktel'ami pi8any y 
pnetłulłlćłczony, w khll'}'m WF-z)'stkie deft'kta 'zam- 
bu Pan Woiewoda Panu Ił,.tmanowi oznapuił do 
1)1U1'ow od Moskwy podany, a tpn liF-t wzifty był 
w szkatule Xiązęcey pod Szel'ielowł'm. Tą takił ju- 
S/lfil\i1
yą I'0mienipni Plpnipotentowie sukeesso- 
I'OW meboszcz)"ka. Pana W oiewod
' Smolenskiego 
dawszy, kOlJlparUląc teraznipysze olJIenżenie z prze- . 


108 


szłym oblężeniem to intulel'lmt, że w pierwszym 
oblężeniu było ludu zlazałego samey iazdy cho- 
rągwi dwanascie, ił gdzie tak wiele iilzdy tedy . 
sowicie przy nich ludzi być musiało, teraz zaś 
w zamku ledwie koni tnydzieście, tam posiłki 1'0 
kilka kroć wprowadzono, a tu y iednego czło- 
wieka nie b
,.to. l\iehoszczyk Pan Gosiewski trzy- 
mając Xięstwo Smolenskie zamek z wszelkiemi 
potr'zł'hami' opatn}'"t, iel'az zaś przez tak wiele Jat 
zaniedhany ani hulzmi illJi żywnością nieopatrzo- 
ny . Naowczas Szeyn podstoml'iwszy pod Smo- 
łł'nsk in Xhri nieobaczył Smolenska aż in l\lajo, 
tu sam Cal' z wifkszą pl/tengą nastompił y za- 
raz szancami y bateryami in Julio zallwk do ko- 
ła opasał. Pierwszego oblężenia wOY8ko nasze o- 
bozem na Krasnym leżało, były podiaztlYI,od Smolł'nsk 
y cieszyli oLlężellców, o przysz-tych szturmach ostrze- 
gli, terilznieysi ohl('nżency żallney wadomości ° WO)'- 
sku naszym kędy było niemieli, przed t }'m ca-ta Ruś 11)'- 
la cale, a teraz nil-'l'l"Zyiaci('1 zllioz8zy woysko 1"111 Be- 
rez}'lJą ",szystke Biało Ruś opallowa-ł wzio-ł Połock 
DziF-ne, Newd, Sillisz, Orsze, Kopyś, Białą, Doro- 
Lusz, Szkłuw, l\lscisław, !\'Iohilow. Za Szeyna szturmu 
tak wil-'Ikiego przez godzin siedm niglly nie było, iaki 
Ilył teraz, y nigdy Moskwy więcey pod Smo- 
lenskiem iako teraz nie padło. Kiedy SzepJ na- 
stollll'ił, nuuy mocne Smolenskie zilF-tał, teraz 
gruzem a gliną polepione, wały swieżo sypilne, 
ktore kule na wylut I'rzehiiały; roschodziła się 
zalym F-zlachta zdesp('l'tIwawszy o odsi('czy gwa.t- 
tern sit' na rozgowJJry wydzierała, posłllszenstwa 
żaduego otlLąd nie było It'dwo kto nil murach 
stawał, żaden pracuwać r.koło ruin niechl'iał, Ko- 
zacy Ingeniora Krola Ulci mało nie zahili, g,ly 
ich du roboty zaganiał, dnlllzy się poczeli prze- 
dawać ósobliwie z regimpnto\V ktorym nie płaco- 
no przez 5 czwit'rci: ci ex(rema IHlllitate coadi 
hUl'lllem do MI/sk wy hipgli, co y F-ćlm Pan Km.ff 
zeznawa, w !'Iiodmvm responslI ad (luesilu iu- 
st}"fikacyi swoiey ,;unkcie. Moglihy byli ieszcze 
pel' Octoher traktatami nit'JII'z)'iaeiela zatrzymać 
wyglądaiąc nadziei iakiey od nzerzy PosJlołjte
'; 
ale y tego wifksza cZ{'!;Ć ohywatelow niepozwu- 
liła, klorzy tam mieli wolą zostawać, bo ucz
'. 
niwszy li Dominikal1?w p
'ywallle sepniki y na 
nich się o po,lanie CarowI namowiwszy , piecłw- 
tę zamkową ktonl hram pilnowała y z regimen- 
to\\' wiciu Zil I'uwodl'm Pilna Golimonta y Soko- 
linskiegn zehrawszy się zhuntowali, z gO
I'Otly " kto-
		

/Baltica_004_07_117_0001.djvu

			rpv Pan Woiewoda Snwlpnski sIał, gwałlem l'bo- 
rągiew OIlPgo wzipli, hnlJne otwurz)'li, du Cara 
(,oszli, IIU)'sifge mu wykonali, y I\losh'y kilka 
tysifCY do murow wprowadzili, tak że y tpgo ter- 
minu ktOl'ego sama I\loskwa pozwalała doczekać 
się nie mogli. SlJiuJnie tedy Rzeczposl,olila, czy 
nieboszcz)'k Pilił Woiewoda Smoleoski utraty tey 
forlecy był przyczyno osąllzić może, a nawet y 
sami nipboszczykowscy nippl"Zyiilciele in facie Rze- 
CZ)'pospolitpy niechay zeznaią iako się Pan W 0- 
iewoda krwawym niemIII polem nieraz oblewał, 
we linie y w nocy pracuiilc, sam Iwlzie po ulicy 
1'0 domach zhieraiąc, drzewa, żelaza y innych 
polrZf.b do naprawipnia dl.fense zdohywaiąc, nad 
ludem na plutach y nippogolIach kawfcząc; niecb 
pl'Zyznilią, że niedufdiąc strażnikom sam mUl'y 
w nocy obchodził, spiącyr,h y pianyclI bUI!ził y 
upominał; nipch zpznaią, że nig,ly y godziny nie 
posiellział, w cOllzipnney czuyności. y trzezwości 
wszystkie niebezpieczenstwa IIpilll'lliąc y onp" 
zaLipgaiąc. Nie może nikt ohlfżencom zadawać, 
aby oni nie maiąc żiuhlPY iml'ressyi, nie doznaw- 
szy famem, flamUlam, felTum z ley flll'lpcy u- 
storn pić mieli, wszyslkipgo tPgo dlls\\'iadczyli: do- 
znali fanlf'mlliplylko zeszły Pan Wlliewflłla Smo- 
lenski, ktory żadupgo subsillium z pkonumiy spu- 
stoszoney niemiał, lecz y piechora dla klul'ey y 
zial'lla żywności niezgoluwanu, także y kozacy 
y wielka CZfŚĆ szlal'hly, z I'ZPgO sie zarazliwe cho- 
..oby zawzipli; duznali flammam, glly I,,'zl'z kilka 
mipsifcy do nidl lIiepl'zyiacipl hez 1"'zl'slanku pa- 
lił y cały zanwk prochami okrywał, kif'dy baszty 
y domy sI rza-łiłlll i y ku iii III i gf!'lpllli zallillilł, kie- 
dy grall,ltami, kllll'e slo osnHlzip!oOiil1 fUlIllIW wa- 
żyły, dUIllY y szance naszl' I'ozrywa.t; l' doznali fer- 
I'UIII nipl
-Ikn w
'cipcz
i cz
'nii\C do szanl'lIW nil'- 
przyiarielskirh lila ifzl
a, ale y w sZlurmach, o- 
sobliwie kie.ly sif w l'fl'Zllą na murach z nipl'l'zy- 
iacipll'm "iii y iuż w zanu.k w pilllaii\cpgo 
TO- 
mili. M"żl
 zal
'm nikl nie zilllawać, że maii\c 
zaowk wszystkipmi płllrzehami opal/"ZlIny z onego 
u
lom"ili, każ,ly mog-ł zl'ozul1lipć iako h
-ło szczupłp 
pme!'id iUID, iak i Ił..fpl'lu!' pl'odww, iako ta forle- 
ril I"'ZPZ lal 20 zanipllhana y "puszcZIIna. liiIa- 
li lUalevlIli hOl1linps Zl1lill'-łt'go Pana \Voiewody 
Smolpn
kipgo rndzil
a pOZllsla.łYl'h III'zp.lpo
pol
t WPIU 
y lak cif!'zlw na sławe OIJPgo lIastul1Ipili Żł' Smo- 
lensk przedał, CZł'go IUU y naygłosnit'Yszy nie- 
przy iaciel tlow ieść nie mogoł y teraz lIielmoże; 


- 


. 


109 


iakoż iuż w tpn nietylko tu Sukcessorowie 1'0- 
zoslali in facie tocius reipu"licae dostateczną y 
prawdziwą iustyfikaeyą z imienia zeszłego rodzi- 
ca swego dali, lecz y SillU nieboszczyk z temi, 
Uorzy niesłusznie lIa honOI' iego naslempowali a 
iuż falis ce!'sel'lmt, IlI'zed sąllem Bożym oto się 
rosprawił. Mogą się teraz inni niepl'zyiaciele ze- 
szłpgo, ktorzy się po wifkszey części Moskwie 
zapuellali, dowipdzieć co temuż zeszłemu Pa- 
nu Woiewodzie Smol'łlłskiemu Car za Smolensk 
dał. Uronił się- poki sił Y sposobow sta.ło, więcey 
sobie ważył wial'ę y cnolę ku Panu, dla ktol'ey się 
1'0 cudzych kontach wygnany z lUaiflności z dziećmi 
y małżlInką tułał, niżpli bogate obietnice CesaJ'skie; 
ale kiedy lIiellodobna było dla tych defpklow 
110 obrony, kielly takie bunty lI1ł!'tompili, nie 
by.ło sposobu tylko albo się potendze nicpl'ZY- 
iacielskiey podać, 111bo Oł'az z zamku od mie- 
cza nił'pl'Zyiacipl
kiego zginąć: wifC nipzapo- 
minaiąc iako w innych p:łlJstwal'h ol'llynuiil 
zamki tfl, (lI'zel'zeczpni Pll'nipotenlowie sukces- 
sorow nieboszczyka Panil W oiewody Smolenskie- 
go wnosili, iako tam Hel mani wszystkie I'pqui- 
zyla do obrollY zo!'lawiw!lzy, alllO sin secus, na 
.,('wny Ipl'min in ('aSIlIII qllillem od nił'I"'z
.ia- 
ciela obipcuią, 81ho ieżt.li Ilpfpkta (lI'odlll\\", lu 
dzi, żywności y miny f"rtpce inpl'lnis do ohrony 
niepoduhne pokażą się, inll'rim od
ieczy liiI' hf- 
dzie, falis cedl'ł'e pUlwalaii\, zadlllwuiąc parsi- 
lłIoniam krwie civium !'uol'llm. W Smolensku secu!' 
sie działo, ani przed ohll'nżpniem Helman ani 
IHukzas ohlenżenia wielJzieć o tpy fOl'lccy nie- 
du:iał v lubu od nił'lmszczv ka Pillla W oif'wo- 
dy Smuił'nskipgo iako sil' w
'I;azi-ła niewinność 0- 
IlPgo przed nami y Stanami Rzeczypospulitey do- 
slatl'CZlli\ iusl 
"fikal'}'i\ Ila\\ szy, lIa dowod ohroll 
wnit'sionyl'll lIaypierwipy prollukoWilli różnE' li!oOty 
zl1larłpgo XiążPllI'ia Pana Hel manił W. X. I.il. 
do Pana W oipwody Slłwh'n
kił'g(J pisane. A 
1Ioyprzod produkowali lisI nil'hu!'zczyka Pana 
W uit'wolly Smll"'Ił!ikipgo do zesztpgo Xii,il'lICi,1 
P,UJa Helłłliłlła W. X. Lit I'isany 1'011 dillil z IIn- 
I'Pk n. 31 Janllarij w rllku 1654. w kIt/rym 
ozna)'łłlllie, iako A"unipc KruliI BId Piln l\1łocko 
Podstoli Oszmianski, IIO\Hilcaiąc 0.1 Cara z slo- 
licy hył II niego pl'Zeiaz,lplfI w dolUu infausti 
nominis Biliolach, Ililiąc wiptlzieć o wielu pe- 
wnych woyny Zflilkadl zlJrillłą Iwkl'},tych o klo- 
r)'l
h tam wyrozumiał, okrom tego że lud go- 
28
		

/Baltica_004_07_118_0001.djvu

			towy, polężnego wop;ka, iywności maią wiele, Ca- 
r)'kowie 
porządzeni, do Stolicy iłl'lnata do Wiazmy 
zawieziona, dla Cal'a 1'0 dl'ogach aż do Wiazmy 

tanowi
ka gotuią y dla Ilaplliow piwnice; sam 
Cal' chce II}'" pllhlizu flll'luny swego woyska 
slJektatol'euJ; czeJ'I) potężną w ślad innych wypl'a- 
wić maią dla ohlfienia Smolenska, pl'zy klol'ym 
Ilewniehy się pogranicznym powiatom pewnie do- 
stać lIlusiało, o t"Zym wszyslkim palam w !HII- 

k wie gadiłią. Conscios h'go ziłmysłu Iliektorp'h 
Z Panem 
oncem w SllIlic:y bfdącyc'h uczyniwszy, 
na tę imprezę Smolł'llski ZiłllWk iak wielkie ma 
defekla Xięciu dł'llunciat, że I'iedwta od lat 16 
niepłacona, w murarh y wałach ruiny nie na- 
prawione, I'l'ochow y IOlJhlW defeclus bano wieł- 
ki, prowianiu nic nił'lłIasz tak dawnemu iako 
y swiC'zemu na mnry pl'aesidio; o czym oZIJay- 
miwszy instantf'I' prosi, ahy Xiąże Pan lIelman 
chciał Pana Podskarhil'go W. X. Lit. osll'Zellz 
o OlI,laniu pl'l'ndkim pieniędzy na piechotę y na 
I"'owiant, o oddanie I'rochow co naywięcey y I'e- 
stytucYi} dawnego d-łu
u kilkaset Cenlll111'IIW PI'O- 
chu z Smolc'nskił'go zamkup"ż}"CzIIII)'eh, y illnł' pl'ZY- 
tym necessiłatł's Smolenskiey f"l'lecy w Iymże swym 
liscie eXpl'imil. Po w/ore Ilierwszy IlOd dalą roku 
1653 D. 29 Novembl'is z klllrego I'iłtet to, że od siebie 
dwa regimenly piesze na Smolensk ol'dynował, ktorzy 
za lego co atl seClII.italem mieysca tamtego miału na- 
leżeć consulere mieli, zląd telly pl'ohał że komu inne- 
mu Sm(llensk ')ył zlecony. Po trzecie dl'ugi pod datą 
z Zab-łudowia sub anno 1654 n. 12 Februarii 
Ilisany, w klorym ozna}'lłIuie in haec fOl'malia verha: 
"co się Smolenska IJcze piszę do lP. Podskal'hie- 
go W. X. Lit. ahy pieniędzy iako naywięcey hydz 
może posyłał na zal'tale slY(lełllliow zatrzpna- 
nych pl'aesidiarijs" municyi też wH"'awę (ll'ędko 
zleca Panu Ohersztf'l"Owi artyleryi, prowiantu sllo- 
sobienie Ilrędkie ohiecuie y ahy sam Pan W oie- 
woda Snwlenski na SmolPIlsku zostawał ex pe- 
rlil'e I'ozumie. Po czwarte Uniwersał legoż Xię- 
cia Pana Hetmana de dala z Wilna D. 28 Mai 
Anno 1654 dll Panow obywatelow Woiewodztwil 
Smolenskiego w)'dany, ażeby wczesnie de immi. 
nenlibus Jlericulis om'go ostrzegali, z Panf'Ul Korf- 
rem, a nie z Panem Woiewodą Smolenskim, k'Ol'e- 
mu }Jrzezeń klImenda SnJOh'nska zlecona była, 
znosili gię y onemu we wszystkim pl'Zychylni hyli; 
tamże ohliguie się wl'ychle y sam do usług 
tycbże PP. Obywatelow stawić. Po piqte trzeci 


110 


list, w ktonlll chwali CIIralłl et solici'udiuem Pana 
W oiewody Snwlenskiego, strony pieniędzy na lu- 
dzie y (lrowianlu deklal'llie się, że radhy on)l1es 
iniret raciones, gdyhy 8uhpeterenl, lecz że w skar- 
hie ° grosz y JKMG ° chleh z ekonomiey Smo- 
lenskiey soliq,tuiąc non successil, nie swoię bydz 
wiue allegat, ahy tedy sam w tym Szczenscia 
sprohował y 010 do Krola Il\lci pisiłł )II'z)'IJomina. 
Po slos/e czwarty list de dala w Loznice D. 17 
Junii anno 1654, w klorym Panu Woiewudzie de- 
nuncia', że mia.t od niego y ski,d inąd o naslem- 
Jlowaniu niepl'Zyiacielskim wiadomość, ° woysku 
że (lrzy sprawiedliwey 0Jl.tacie na sel'cu dosyć mężne y 
Jlrzeciwko nipprzyiacieluwi iest ocholne; Powiały y 
Woiewodzlwa iuż 
ię I'IIszaią, kilka ich iuż się 
zf'hl'a.ło, do niego ciągni', insze 'pż dalsze zhio- 
rą się pl'ęłłko y unitpI' idą na głowę ",ziow- 
szy się za rfce; Kroi IMci gWiłrdye swe w!'zys'- 
kie dniem )' nocą do niego wYJlrawuie. Z Wilna 
zaś wszyscy co na Trybunale byli z dW/Jrami swemi 
iak kto mog.t ruszyli się ku Połockowi, impet 
niepl'Z)'iiłcielski zall'z)'muiąc; Talill"Ow Lilewskich 
na głowe wszystkich ruszył y iuż nadciągaią; Xiąże 
Kurlandski od Inflanl. ma na nich Ililne ulw y 
Bog Siłm daie prendkie do ratowania sposoby, 
że sie ten niepl'Zyiariel nieucieszy y w tym co nie- 
spodzianie napadszy wzioł, nie d-ługo gosJlodaro- 
w.ać, ł
fdzie, y sam w II
wiml
ści swoiey że zasy- 
plac me zechce (:refenłląc SIę do lislu Pana 0- 
bersztel'a KOI'rra:) pollicel. Po siodme lisi tego 
Xiążencia Pana Hetmana pod dalą z Orszy D. 21 
Junii anno 1654 do Pana Woiewody Smolenskie- 
go pisany, w klol'ym za częste mu wiadomosci 
poll'Zehne IIiino dziękuie, )/ lo f'xprimit, że od 
Połocka pierwsze trwogi nie Iylko e\'auesct'I'e iłle y 
odmieniać się IIOCZ}'naii'. że Moskwił wziowszy Ne- 
wel pod nim sie (lołoż)'-ła y Żadn)Th czat aui px- 
kursyi ani ku Po-tockllwi ani w insze 
Irone nie. 
czyniła, y od Wilt'hska też tylko trwogi ° nie- 
przyiacielskich moliciadl )' nasteml'uwaniu; a na żą- 
danie Pana Woiewody SIIIUIt'lIskiego posi-łkow tak 
odpisuie: a iż tak fizcZll(lłe woy
ku, pro uli ima tvl- 
ko sili chowaiąc, rozllzieliłć pogotowie cZillami" y 
podiiłzdami Irudzić y pl'Zf'11 czasem exsiccare 
illconsullum, a y tu zewsząd o ralunek y do da- 
waUla posiłkuw flagi łacie, pl'Zt'to prosi ahy on z lu_ 
dzi konnych na Smolensku hędących poiazd iaki 
dobry pod samego niepl'Zyiaciela ue
ynił y dobrego 
się ięzyka moskala Ole chłopa postal'ał, sZIJiegow
		

/Baltica_004_07_119_0001.djvu

			też pod same Wiazmf, żeby się o Carze y on('go 
woysku rzPgo pewn('go dowiedzipć mo
li, aby 
wHII'awił. Ternu się dziwuiąc, że PIIIl Woiewoda 
tl,k często do ipgo solicytuie o żywność y 1'1'0- 
I:hy żądail\c, daie to pod uwage że sposohunie masz 
faciendi aliquid, bo one ile eo templlre y w woy- 
sku przycifsZSZ(" a co z slnmy prochow tych że 
w całey Litwie nad piendziesiąt beczek nie "rło 
w SłUl'ku, 110 ktOl'e I'0słał, w Wilenskim cekauzie 
mianował, że ziama nie II}'ło w mieście sam}'m 
chilla kilka tylko funtow. Przy t}'m w tpnże pi- 
saniu swoim cOlUluerihu' na PP. Officialistow y 
skarb że o I"'aesidium nirdllali, agnoscit że 111'0- 
chi IJOpsowane w Smolensku zosla.ły, czynić iednak 
co będzie mogł non ommiUere, y iesli się sl'0- 
soh ii,ki pokaże dodawać czego dostanie, obie- 
cuie. Szlachty z Smolenska uciekaiącey ni('tylko 
przyimować nie mysli, y owszem życZ)/, ally 1'1'0 
praesidio Smolenska wszyscy tam zostawIIIi, dzi- 
wuiąc się tak wielkiey ludzi tych złosci, że na 
powinność swą nie pamiętaią, ale iż cessyi na nich 
nie masz l cożhy było czynić, choćhy uci('kdią- 
qch Tatarami potyka.ł: z i('dnym tylko Panem 
Woyskim widział się y chciał go gwa-łtem 1'0- 
wl'ocić, ale wszplkie iakieś swoie ukazuiąc po- 
trzeby za dwie ni ('dziele powrorić dał rękę. Con- 
cludendo tedy y to Ilisanie O przysłanie )'('gestm 
tych co pouciekali y zawiel'ać się lIie chcieli żąda. 
Po ósme list de dala z Orszy D. 25 Junii allIlo 
1654 pisany, w ktorym Panu W oiewodzie Smo- 
lenskiemu e"kuzuie się, że z nim simultaniter ni('idzie, 
y ażeby o nim hf'ne persvasus był Ilisze, do PP. 
Ohywat('low tl'ch, klorzy się w zillnku zawif'rać 
nif'clu'ą y do tycll klouy na mieyscu hłahich 
zastempcow zostawuią, pl'ędko o wydaniu ulliwer- 
sałow, illlY sie If'pif')' w 110\\ illlJoH'i swey Iloczu- 
wali, oZlIiI)-muie. Po dzj(
wiqte, dwa lisi Y prze- 
rzeczOlJPgo Xięcia Palla lip Imana, ohallwa de dala 
z Orszy D.2S Junii anno 1654 Ilisiłl1e, w ktorych o 
I'óżn)'ch zamysłach lUoskiew skich, o I'usłanym swym 
dla iellzyka I'uiez,lzie, o SZllif'gach Y ka-tauzach y in- 
nych Il'm podołlllych l'Zł'czach ozna}'muie y lulto 1'0- 
mocą hplz olliecuie, nierozrywać if'tlnak woyska 
drklaruip fo1ię. Po dziesiqte list Xięcia Pana Hetmana 
do Krola IMci z IUIII SzUowa D. 12 Augusta 1'0 wyiscill 
z Smolenska zaniesiony, ozna}'lIIl1iąc o _pohra- 
niu przez nif'pnyiaeielil miilsl y zamkow Białol"lls- 
kich, serie helli 0l'isuiąc y że potendze ni('przy- 
ia£ielskiey resisteJ'e niepOlIoIma denunciamlo. Po 


- 


111 


iedY'1laste IlI'odukowali manifestacyę Pana W oie- 
wod}' y Oh)'waleluw Snwlenskich Ilodczas same- 
go oh!enż('Ilia w I uku 1(;54 D.20 mca Sel'trlUhra 
stałą, iż nni nil' mogąc tak cifszkich szturmo\\' 
y plllrngi nit'I"'z) iacif'l
ki('}' strzymać, na trakial}' 
z nieprz)'illcwlc'm nie dla h'gn alty f'ię lak IlI'fdko 
Ilodać onl'l1IU mit'li zf'zwolili, illr dla tpgo II"y z nie- 
mi trakluii!l', iakieykoh, il'k OlIsieczy y obrony kto- 
rey się spudziewllli duczekać się mogli, co kb 
oUlyli-ło. Po dUll1wste I'okllzowali y czytali 1'1'0- 
tesll,cyą tf'goż z('szłego Pana Weif'wody Smo- 
Irnskif'go y Obywalelow lamecznych, iako na wspbł- 
ohywatelow swoirh buulownikow y tl'ch, klol'ZY 
l1iechcąc I'l"Odesse praesidio Smolt'nska, maiąc 1'0- 
taipmnl! od Cara lUu
kiewskipgo obietnice iakiey 
konieniarii y nadgrody , pospolst wo, miasto, pie- 
chotę lIIurową y innydł olllfż('ncow, także koza- 
kow y I'if'cholę Poh.ką zhunlowali, że wszyscy 
złosliwey ich usłuchawszy nuly pny l\loskwie zo- 
stali y na wiel'l)f' podllalJs(wo ni(,pl'Zyiacielowi 
IU'zf'ciwko JKl\lci y HzeczH'0spl,litf'Y 1"'Z)'sięge wyko- 
nali, do khll'ry to proteslacyi tak pomieniony ze- 
szły Pan Woiewoda SnlOlenski iako y drudzy 
PP. Oh)watele SlIwlensł:y pudl'isali. Po l1'z!/llaste 
IlOkazuwali litf'.'as mianowanego Xifcia Pana lIet- 
mana W. X. Lit. do PiIIla W oiewody Smolenskie- 
go na iego pisanie de dala w l\linskll D. 15 Decembris 
alino 1654, w ktOl')'m exkuzuie sieJ że zdanie 
Smolenska niepnyiacielom non P(,I' ipsam stetił, 
ktory sam prentko viclus sukm'sll y I'atunku prendko 
potl'Zebował. Po cztyrnaste exhilmel'llllł list Pa- 
na Wilhplma Korffa Starosty Orszalłskirgo Oher- 
sztera JKMci komeodmJta Smolenskipgo do Pana 
Woiewoll)' Smolenskiego z Wilna dnia wtol'ego mea 
Maia w I'oku 1655 pisany, z illslyfikac)'ą na pismie 
podaną, I'ęką swą własllą podpisaną na siedm pun- 
ktow przez Xięcia Paoa Hetmana wzgleodem zda- 
nia sie Smolf'nska prllllonowiHl)'rh, a na każdy pUllkt 
satisfaclionis innorenciam Pana Woiewolly Smo- 
lenskiego pel' omnia z kIOl')"l'h e\'indt, a tych kto- 
ny du h'go pnyczyną byli wyraża y wszystkiey 
iuslificadonis III'a('missa suffil'ielllrr' enarTat. Na 
ostatek Iychże Sukcesslll'ow Palla Woiewody Smo- 
)f'lIskiego umocowani I\rola IMci listy do nieho- 
szcz}'ka I>anił Woiewody SmoIPlIl'ki('go,. aby iD 
Ilraesidio Smolell!'ka zostawał, prędkiey odsieczy, )11'0- 
ehow, żywności y co ad I'raesidium lIależy spo- 
dziewaląc się, do PP. Ohywale)ow y fJosf'olstwa 
SmolelIskiego pisane, aby Pallu Woiewodzie we
		

/Baltica_004_07_120_0001.djvu

			wsz
'stkim posłuszni byli 
' onf'go słucllali pro- 
dukowali. Nayprzod ipłlen list lit' data w War!>za- 
wie D. 11 mca Stycznia, w ktorym Kroi UIC Ile- 
klał-Ować się raczy. że tych kturzy go iako Wo- 
iewode do Smulf'nska wpuscić nie cheif'li, gdy za- 
pozwani będą, sądzić prędko zechce. Drugi Ile data 
w Jt'znie D. mea Kwietnia w roku 1754, w ktorym 
ozywanie się częste Pana Wuiewody y wi.ulomllsci 
o ItIoskwie JKMc wdzięcznie przyimuie y ahy fllr-. 
tece Smolemką w pilnym miał dllzllrze y żehy sir 
od niey nieoddalał up"mina, y o posbnpn ozna
- 
muie uniwel'sale, aby lud na Smolt'n!'ku hf.I,\cy In 
discipliua zostawał iniung-it. Trzeci z Warszawy 
D. 20 miesiąca Maia l'oku1 (j54, w ktorym parih'r czę- 
ste uwiadomienia o nif'I"'zyiacielu y naprawie 
mUl'ow grato acceptat animo, denunciat przytym, 
że w teyże materyi pisać raczył do Xięcia Pana 
Hetmana, ahy on woysko W. X. Lit. pomykał za 
Smoll:'nsk ad ostemlf'nda arma niepl'Zyiilcielowi, 
nie dla zaczepki iakiey ale dla zasłllny Smolen- 
ska, aby się Xiąże Pan lIetman coraz z Pa.wm 
Woiewodą racione praesillii znosił inlimat. Czwarty 
z Olszowy ruku 1654 D. 28 mea Kwietnia, w tym 
liscie ° Ilosłanie Inżeniora y Architekta do Snw- 
len!>ka dla reparacyi fortyfikowania bram Smolf'n- 
skieh oznaymuie, żeby mu surficiens operariorum nu- 
merutl był. dUllany y przyohiecana płatil ahy go 
zawsze tlochlldziła I,raecil,it. Piqly te kontf'nta 
w 
obie comprebenclil, że na skarge Pana WIlie- 
wody Snwlenskiego JKłle oclpisuie: nilprzód soli- 
citudifJt'm koło zamku Smolenskif'go" w zasirgilniu 
wiadulłlości ° zamysłach niPI,,'zyiacielskich wllzię- 
czną b}'dz rozumie, a wzglfllem nieopiltl'Zenia Smo- 
lenska w prowiant y I'rllchi y insze potrzehy wo- 
ienne, lak tpż o nieo.Manie pienię.lzy z skarhu na 
suslentllw,lIIie Ingeniora pustarwgo y na poprawe 
mul'ow Smlllellskich, że fi t}'m pukilkakl'lIć .tli Pana 
Podskarhit'go W. X. Lit. pi!>ać raezył, także y 
do Xifda Pana Wlliewolly Wilt'lł!'kit'go Hetmana 
Polrlt'go W, X. Lit yć urzHli" mił'li. Przy t \'In Ulliwf'r!:al/> o Ilm- 
gim 110 Pli. Ohywalł'luw, lłp';r!'t"-a Wuie\\"lulzlwa 

n
\lIt'n
"ił'go y du Iych wszysIkidl, klurzy in pra(!- 
suJw na Smolt'll!,ku !,,\. I'u
-łalll'n u7.lla
 IIlIIie. Sws/y 
pokawwał IIniWt'l'sał Krula nici du 1II"IIIIzunych 
Wrlllt'lma Kurlla y I\likutaia Tyzellhaula Ohel's
te- 


112 


I 
t 


I'OW y do innych PP. Obywalelow Woiewodzlwa 
Smolł'n!'kiego z Warszawy D. 8 mea Kwietnia 
anno 1654: w lym uniwersale Kroi nIc rozka- 
zllie, aby oni iur:ysdykcyę Wielmożnego Woiewo- 
dy Smolenskiego (:klorey dotąrlnieuznawali:) uznać 
chcieli y onemu l'Os.łusznemi byli. Drugi uni- 
wersał do PP. Pułkownikow, Oberszterow, Ka- 
pilanow, Office/'Ow y ich przełożonych wydany, aby 
mu także postuszni byli, a od sądow onego nie- 
wyłomywali się: ten uniwersał de data D. 29 Aprilis 
Anno 1654. Trzeci uniwersał do szlachty, Rycer- 
stwa Ohywatelow, p08(1018twa Smulenskiego pisa- 
ny in simiii matf'l'ia dat w Warszawie D. 8 mea 
Junii posłany. lIis sic delluclis I,omienieni pleni- 
potenlowie obwinioney s
.'ony condu8el'lrnt to: po- 
nieważ n.ul słonce iasniey niewinność zmal'łe- 
go Pana Woiewody Smolenskiego ex a\legatis et 
prohalis pokaza-ła się, że on do de.liciey Smolenska 
żadney naymnieyszey przyczyny y okazy i nie dał, 
y niesłusznie iest oskal'żuny y per legem publi- 
cam ohwiniony, ahyśmy successol'es O!H'go, per- 
sonam ('iI1'enlis quo ali buna el successionem re- 
pre
entantes, liheros et absolutus p.'onunciemus y 
konslylucyę seymową \V roku 1 G53 racione 
p.'aemissomm postanowioną, z klorey pl'aesens 
ac(
u8aeio suhsecula e!>t, aulhorilate NosIra et 
publica omnium ordinum lega zniesli y tak ho- 
nor zmarłego niwczym nie namszony, iako y 
potomkow, kluryhy propler factum na polomki 
ex causa puhlica diffamadonis et ohieclis mogl 
df'I'ivari, przy nienag-anillnym rodzica ich hono- 
/'Ze zachowali instanter I,,'osili y domawiali się. 
Na krOl'ę lę ohsze/'Uę sukcf'sSOl'OW Pana Woiewo- 
dy Smolenskiego iusl}'fikaryę wyżey mianowany 
U1'ołlzony Instygalor. Komnny y Wice Instygator 
W. X. LiI. repliklli'łr wnosili tu. że sukcpssorowie 
niehoszczyka P.llla W uiewluly Smulen
kipgu puhli- 
cum et nulllrillln f.u,tum p/'lHlieionis SIwIle nska 
a zt,\d wszyslkił'go W. X. Lit. y Rzplley zguhy 
wniesilllwmi obru/lami, klure iakll siml'lices żalł- 
nemi nil II falciulIl autenlvcz'lf'mi IIł/kumenlami 
wyslizn'lć, Ilel" COIIsł'(lupns . It'gt'
n pul,lirarn, klo- 
rey tli fadllm eviIJt'nlt'I" naowczas constahat, posle- 
riuI"i 'pge znosić /lip mogą. no pl"awo sanłł', slalut 
er- Ił'gum puhlicarulłI IIUY, 
e 'wiłly Slal'usla,po- 
goIlIwiu Wllit'Wlllla ktlll"zy III "I"aet:idiis zamkow 
zuslawai:\ 1I1'1'1I1IPl"e SI' zawsze niPI"'zviacie'owi 
!,oki Iłlllgą. PCi,II11 pl"oprio to 
auguine 'pieczęto- 
wać Ilowinni; w I,ollaniu zaś Smult>nska fama IlUblica 


, 


ł
		

/Baltica_004_07_121_0001.djvu

			, 


loquilur, że tam żallt'n niPllOległ, y owszem w!'Z)'s- 
ey ohleużency daley I.ronić się chcieli. Zaczym 
ztąd IlI'awlla się iawna f,licil, y co all egilll t accu- 
sali iakohy malevolol"lun łJllminum resi!'lf'ncia miał 
tam mieć różne in officio suo obslat'Ula, że nie- 
hoszcz)'kowi p;um Woiewodzie Smolen!'kiemu 1'0- 
słuszenstwa oddawać niedlciano y to partem ex- 
eusare nie może, 110 ieżeli b}'ł Woiewod., powi- 
nien hył o lo się stal'ać ażeby wszystkich PP. 0- 
bywatelow uiąwszy - frateme po
lempow;łł z iellne- 
mi, a swywolnych y nieposłusznych, nliłiąc nad 
niemi poteslatem, karał. Tu pl'el'edycya żadna non 
I'l'0hat; bo z samychże pl'flllukowan)'Ch listow 
Xifcia Pana Hetmana W. X. LiI. detlucf'tur to, że 
on ad quaevis inlplTogala Pana Woiewody I'('spon- 
tlil, w nich 1II'0ml'Iiludinem !'uam, że w czym może 
pl'odesse chce df'klaruie. DI-feklem żywności, 1'1'0- 
cbow y ruinami murow zastaniać się łnlllno, ho 
to rzecz pewna, że żywności y I'rodlO w na kilka 
lal z potncbe lam b}'ło, także iaknłn z lislu 110- 
mieniOllPgo Xięcia Pana Ił.
tmana do Pana Wo- 
iewody Smolenskiego opisanego, a przf'z sukces- 
SOl'OW In'odukowallf'go plicilur, ktury I'i!'ze że 
w Smolpnskll I"'ochu ił'sl z I'0trzf'łw, 110 lego tlato 
non concesso, hlhohy pnwll11w iako allpgant nie- 
slawału, utique w ohlf'nżł-niu hfel.,c wlpc ie możno, 
co że się nie stało infl'I'lur, że to consulto uczy- 
niono, iłhy się t}'m I"'enllzey ta fUl'teca Cal'll do- 
stała; a napopl'awe ruin Smolenskicb, są wczesnie 
al'cbitektowie y ingeniorowie posłani, w czym 
gdyhy pihw staranie y pnl\\"Ilziwa wiara ku Oyczy- 
znie niphusz/'zyka P;łI1a Wniewody Smnlenskif'go 
hyła, hpz pochihy te mury l'eslallf'UWane h)'ć mogły. 
Żywności y nadlu h
-ło, a lo zl.,d pl'IIhalur, że 
I)an Wuif'wotla. Smulenski I\'lo
kwie przetlawać 
permissil )' Ile faclo ią niepl'zyiacielowi I'l'Zellawano 
In sn,ulż y zbywałn, co et fUl'ti pnlllicionis suspi- 
dnne ł'I ,'i"lpnla iuri" IlI'aesumpcioue nun carel. 
Do tf'gll I-I vellwłxime parlt-'III incull'atam eOIł\'in- 
cere musi, że Jll'Zeszłp'h czasow kilk;ł lat Smo- 
Il'nska dohywann a dohplz niemnwnll y ""łlczas 
ohll'nżpnia, za 
wiftey pamięci Krola Włall)'stawa 
ezwartpp;o, IlIho potpnżnie do Smolenska o"lenżo- 
Iwgo szlunnow;lIlO, iednak nic radzić niplUożnno, 
ho lam nasze za tę f"rlece wiara y cnola ohlę- 
Żf'nCOW zalr'zymała, co y niphoszcz)'kowi Panu Wo- 
iewodzie Smolpnskif'lIIu inłerf'I'at cZ\'nić, ahv on 
tak wif'lką w ż)'zno!i:ć, w arm;łtę, w l;rtJt'hy, ,;- ill- 
grniOl'ow, w architekly, w odwtę szladłl-y 0llalrzo- 


113 


ną, fortecę y zamek lak prel1llko nie podał, Lo lak 
do Oyczpny, a zat y m du zguhy RZI,ltey nie 0- 
tworzył}'by się wrota y odsiecz Ilewnie prendkohy 
był;ł, Listy Krola IMci "r"dukowane y te otl oL- 
winienia relev;łre nie mogą, bo iako nipboszcz)'k 
Kroluwi nIci dl'ferebat, tal,jesz od JKl\1ci I'ever- 
salia otrzymywał, detur enim ut "etilur; iednak 
ipżeli miał iakie preped}'C}'e y hz)'wdy in offi- 
cio Woiewotlztwa, uhique palebal mu via, pOfHug 
listowlI)'ch Krola IMci dpklal'acyi, o to on)'ch za- 
Ilozwać, iure z niemi expel'iri, a że lego Pan Wo- 
iewoda stante vila sua nie czynił, nikogo o to nie- 
konwilIkował przeto y tego produkowane listy 
w lążnil'uwarował}'. Do Panow Offkel'ow, Rycerslwa 
do PP. Ohywałelow }' 110 PosIluIsIwa )1raesumi: 
tllr, że in rem suamniehoszł
Z)'k w}lliusł uniwersały, 
klnre (o Ulliwel'sały sn,lIlż nalf'ż)'tYIII osobom non in- 
noluerunt, ho lIa tu żadney prohy sukcessorowie nie- 
pokazui., y OWSZf'm wszystkie "rzy nieboszczyku 
Panu WoiewOllzie Snwlenskim zosia-ty, klo- 
rych y f('raz originalia III'zpZ sukcessorow 1'0- 
zoslałych są I"'oflukuwane, ali,ls gel)'by onych ci, 
przeciwku kIOI')'1II .HI mala nanala są w
'niesinne 
willzipli, (I I"() c u I tluhio contrariulł1 I'ruhare hy mIJ- 
gli. leszcze y la niemnipysza flIJ '''';łwel/,iwey sus- 
pi('}'i I':uilas, że lIif'hflSzcz
'k Pan \Vuil'wolla Smll- 
lenski, II..fpkla zamku puhlice w
'iawiat, zk.,d y 
nip)1nyiacielowi ,I;łł £In sam, że lin fi Iych flcfek- 
ta('h wil'dząc tym smil'l..y na Snwll'lIsk lIacicr;łł, 
.1\.ccillir. przy tym ad pro"allllam prcllli('iłlllPm \'e) 
maxime y tn, że Ipnże Pan \Voil'wod" Smull'nski 
na r'ozguwOI'Y z nie(ll'z
'i,U'ipll'm pozwoli-t, z klu- 
ry..h tplIŻ/' lIipl'rzyia..ił'1 fa('ilil.Jlelll "1111ania SIIIO- 
lenska snadnie wyrozumiał. Pnłt'tt'rea )' ((I ohwi- 
niollf'gu Ct '1IIII'mnal, żr. lin lis( u Xifcia Pana IIl't. 
mana oli I\luskw}' sflhie lIany mog.ll
 go in con- 
cia\" i scipnciae prflpriae chować I'uhlice cz)'lał: in- 
ff'r t lII' żp lu cz
'nił dla Ipgo, ahy tpn prędzey ob- 
lenżf'ncow strwożłlny..h fal"ilior'es ,III puclania sip 
rplltlprel. N,łOslah-k flllf'ritlll' (,ZI'IIII1 Imc nił'bo- 
szezyk kuzakow, klony chl'ieli hrunić fllrlt'ł'y za 
warlę wzi.,c kazał, zacz\'m \' h III uczvnkił'lJl nie 
mnie)'szą na swe ramie. ohiip,: pnłf'siłlnl't ionem 
zaciąglwł. To "'lly lak IlIImił'lIi..ni IlIstygalm' Ko
 
I'Il1ł11Y y Wire-łnsl
'g"'III. W. X. LiI iU!it}"fikacN 
sukcessol'Ow Pana Wllil-wlllly Smolf'nskiego I'f'fu- 
lowawszy, npus CIII'Ollal}/lo to i(,l'zl'ze wlłił'
li: po
 
nieważ niphłlszl'z)'k Pan W{liewucla Smulenski ani 
sukcessol'owie onego, w tąż u
'ollzelli Will\rlm KorU 
29
		

/Baltica_004_07_122_0001.djvu

			Mikotav Tyzellhallz Ollf'l'szlf'l'owie, Rulmislne, 
Żllłllif'l:ze Hel'"lal'i, 
' klllrzy z nit'I,,'zyiacielt'1ll 
Il'aklowali łll'Zfllllicy Zif'lłIscy, Groduy}' wszys- 
I'y Oh
'\Valt'lp Snw!t'nscy, Idurzy z dołJl' swoich 
1,,'apsi,lio Smull'ns/\il III I'ril/\'il'alilf'l" clll1lpli- 
t:i(as faeli f'liciallll' Ilpftlł'l"llll(, na Ipraznip}'sz!'1II 8t'Y- 
mie illllOef'l/lialll Jlrzed 11f'I'II(alallli, Iilk z Sł'lIiIIII 
iakll y z Izlty PlIst'lskipy nilZlJ:\('ZIlI/PlJli, nif'\\ y- 
wiedli y sknplll "'aklaln\\" 
"oich z nif'I,,'z}ial'ie- 
)f'lli nil'l"'IIJukllwali al/i Cllnslilul'yi allil i 'J 655, 

uh I i 11110 !'l'l"iłW ił SlIwll'n1'ka opisaney, nif'llusi(; u- 
t'zynili, przelo eisl)ut' 'IIW ;141 amissa 111111 tłalur 
I'egl'essya ażl.hy iuż tłaley illusi nie h)'- 
li, Y IIWSZł'1JI ta klln50lyllll'ya allt'guwana in suo 
1'01101'1' zllstawała zadali. 
a 1'0 IIPI' llIodulII l/ul'lil'ae 
Ill'zl'rzt'czt'lIi slIkcessoru" ie, przez wyżPy nalJlił'- 
lIionl':h p1pnil'0lenluw swoieh do nipszezfsnyeh 
ohl'on sWI;icb l'f'ft'l'IIiąc sif, na uhit'kcie slr
ny 
powot!UWf'Y lak IHII'0w ia.lali: l\Jylisie na Iym slru- 
na IlIIwuduwa, żl'hy Snw!t'lIsk hez rozlania lu'w ie 
y III rai y IUIIII miał 11}"llz niel"'Z}' iarieluwi flUlla- 
IIY, wszak lo slIffit-if'ult'1' dl'dllda if'
1 iilku się 1'0- 
I fżnie Itl'ol/iunu y ialw lam si t.. ludzi I'ult'gło I..k 
ohleużl.IIt'OW ialw y z niq"'zyiacif'lsI,iey sI run)', y 
salll lIił.I,08zczyk Pan Wuiewoda golow hył zdl'o- 
wie swuie łużyć gdyhy lak fala pozwoliły. BIIII- 
ty że Ilyły to iest cf'l'(issimum, k(urych COHn're 
y swawolnydl a I/iel'usłuszuych kar;Ić h}'ło Inllluo, 
bo fakcye lIellwlIJskie It'gu hl'Ul/i.J"y. klory w li- 
slacb swoicb I/it'hoszł'z\'kowi Panu W oirwotlzie 
JII'z)"pomina-ł, że zle 8z";ch'ę Iraklował. ł-'roclww 
że nie llyłu ad sufficił'nl'iam y lo detlllclum, a że sie 
p)'ta s1l'(1);1 Iwwllllowa, ł'Zf'IJIU w uhlellżelliu 1'1'0- 
chow nie rohillllo, l'e!'l'łlllllplur, że y w I)'m su- 
kun\łl nie blło, zlecił ho",- im) lu 1I)'ł zesz,ły Pali 
W oiewlllla SlIwlt'm;k i Pallu Jłodkoulłłl'zt'IJIU Smo- 
lenskiemtl, klory z!.wlllwał hył SWIIl' dla rohit'- 
nia salell'y, y już hy-t I'0czoł rohić, iednak kilka 
funlow h'y sall'lry nit 1 j Ilzir'n ohipco\\ ał, I
ic iednak 
nienobi\\szy \\' c"ol'uhł' wi,ałU Y umal'ł. Zywnosci, 
y ley nie h} to y ;,hy ią miallo nit.l'l'zy i;tci"luwi 
przellawał
 I-ukl'ps!'łll'uwie nie wit'llzil: it'żt'li oh- 
ll'nżellcy I,,'zt'dilwali, lu iJlsa I'es !tuluilur, że 
wię
ey 
11I
k wie ;tlliż..li P;tIlU W oiewotlzie nzplley 
Smolenskiemu addicli by/i, y musieli lo pU';liemnie 
sille. seilu )Inna Woiewudy czynić, zląd blllltow 
y Dleżyczliwości 
madnie fOl'llInri argumellla mil- 
szą. Ruill Z;tś lrudno I'rzez czas b;II'zo hol ki 
IlIgenior y Al'chilekt 8wieżo llos-łani I'f'stau' w ć 
I I I 
fn 


114 


mogli Cli 011 lal 20 z;lniellh;tllo hyło, it'.łllak co 
mllgli lo czynili, nie iml't'lu lIił'l'rzyi;tcielskiego 
strzl'uać lIip pozwalały; przf'dt)'DI, że ,,,'zPz Czas 
niemały duh
'W;1I10, ;1 niedoslallo SlIwielIska, illż 
!'.ię lo w iuslyflki\l'
'i przt'd IYIll wHO\\ iedziału, 
do klorey 
' It'raz HH'feSSbres tulzywaią się. 
Usly I(rnla Ulri . pl'ullukoWill1e in IluhiulłI vocari 
njplłlogą, ho 1'11 Palla \Vllił'\\łlłle Snwll.nskiego do- 
legało, z Iym gł'nuine liII Kl'ula Blri rpCIIlTehal, 
y III in !'.inum JKMri dt'pllllł'bal, aloli le lisly 
z lislal11i Xi\,ł'ia Pana I1,'hłJan;l, pned kI ol') lU 
I'arilel" W8z)'!'lkie 1IIIIndiwości swoie al'ł'l'iehal, con- 
cOl"llanl; II ulliwel'!'.atarh zaś .fiOki dll H)cel'slwa y 
PP. Ohywalt'lu\V IHI Krola LUci przysłall)Th, zaraz 
I}'m kumu nalł'żało odl'owiiula.ł, klllrym ol'ygina- 
łow łIł.ł.lawać uie zeszło sie, ho ill casum nt'Cł'S- 
sal'iulII insliflcacllInis glly"y I'l'zy nirh zoslawah, 
II ił! miałhy czym niewillnllść sWllif eXl'łII'
ar
. 
QUillllum spł'clat wyiilwienia dt'f,'ktow zamkow, 
na to l'e81'0nllplIl SUl'ceSSOl'es, że pospoli'a Gubpl'- 
lIalorllm in consilio IIt'feclil, a"y im zahiegano, 0- 
tWilrzać, ;ł plllym nieplllrzehahy było Ca/'IJwi tlef- 
fpklow naszych wyiawiać, ho wiedzia-ł hardzu tlolu'ze 
o nich z listu Pana W oiewolly Smolenskit'go do 
Xięcia Pana lIeImana pnes-tanegll, w klol'ym 
w!'.zyslkie IlIU tleffekla opisui;łC o .!Osiłek pl'osił, 
ten list 1,,'zPlłumill'ZoIlY wzi",ly iest w szkalule 
Xiążencey )lod SZt'l'ił-łowł'Jł)}' do murClw od I\IlIsk wy 
I,odany. Ali ohiecla zaś, nemu na l'ozgOwor'y po- 
zwolił, la if'st racia, że wirks1.ij część ludu nasze- 
go (l0bito, wiele (lo!iltrzplillJo y I'anion}'cb, zaczym 
bal'lo zniesillne praesitlium, (l0lłuczone pl'Zy 1)'111 
na wiehl mipyscał'h IłlUI'Y, działa z łoż zhitf', ko- 
sze Pllohalalle wił'lkił'Y napl'awy floll'zt'łJOwały, 
;IliilS nit. h)-to !'llIIs"hu liII za(rZ)-lIIilllla na!'II'IlII" I - 
iiłCt'go 
zlul'lnu, Lisi_ Xii!Żł'lIria PilIla lIt'llIwlla 
Żł' IlIIhlice ,'z
lał la ie!'1 legII )lrz
"rzYllil, ah)" lIie. 
I'ozumialltl Żł
 co I'l'i \\ a I im II., Palla \\' uieworl y 
l\losk\\a I'isała, a Z\\.til::zeza że sir wszyscy It'go 
dOIlIagaIi, ahy h'n list PP. Oh
'willeIClm hy,t 0- 
Iwurzony. In:,u(lf'1' p
'la się !'trCllla eZl'IlIU koz a - 
k"w klony się "rollić l'hil.li za Will"f wzięto, 
l'espolUll'lur że lo it'sl SUPI!osilum Y zllttnie I'łon- 
ne, gllyż nie za to ieh \
-zlę.lo, że się ł'bcił,li hl'o- 
nić, ale że IngellilIra JKMcl mitłu nie zalIiii, kie- 
dy kilzilł oku.ło 1IOIIk0l'0w I'lIhić. Tedy lak na ohiek- 
cie (lal'I is aclul'eae doslal
czną inf'urmilł'yą)' u- 
sl'l'awiPllliwienie 
ilWSZY, CiŻ snl,ct'!'.sorowie nieho- 
_' czyka Pana WOl
w?dy Smolewskiegll z lII'odzo- 


,
		

/Baltica_004_07_123_0001.djvu

			115 


IJf'ml Slanisławpm Unichuwskim Po"sę.lki.'m, Sa- ..ariami pro el contra cel'lowali y na dpq'ziił na- 
mueh'm Bakanowskim Swlnikipm Urzędnikami 5,Ził, S.'lłalu y SIalIII\\' nlPcl
'pospolitf'Y IlIIscili, 
SmfJlenskimi, Mikułaiplłl T)"Z,'nhauzf'm, JallClłl Ba- a w Ipn za IIslłllIIl':enil'lII sll"lll1 na wp'ok, gdy 
ką, Pawł.'m Onikipwiczpm, Jakul,,'m llrzpzickim, ciż PP. Scrul..IIIJ"/I\\ ie nil'winnllsci Pana Wuie- 
Piotrelłl Swiarkim y z inllemi Oh)"watt'lami 1Ii\ wo,h Smłllell:<"i";.!:fJ zmarłl'głl y PP. Oh\'walt'low 
scrlltiniulU slIpt'r umniblls uhmny Pana W uiewo- tam;czn
l'h .1ł'!lOs-iciami h'!'1 illIII, I,,'z
'si\'gallli irh 
dy Snwh,nskiego I'undis, ił zalpll że zlllarły 1'0.. stwil.nlwllI'lIIi, IIl1irorlllilf'l" Zf'llJanf'Uli, .llIslall'('zną 
Ilzie ich żćlllney ukazy i y I"'z
't'z}'ny do pudania nam Ihprz
-puspolill'}' 1,..larY;ł uczynili, 1"11)" za 
nif'przyiaciplowi rlJrlece Smu!t'nskipy (iako 
bwi- I,rz)"\\ lIłanil'lII 1 ydlże slr"n I"'zl'z Jł'IJeI'ata du 
niuno) nif'dał y inni 1'1'. Ohywalł'lp. I'rzyczyną 1'ł-ZYSilllzpnia w S;III1I'Y I'lprzy Ih'krt'lu, 
Ir Kml 
nie lIyli, kt(J/'ego sCJ"utinium Pan Inslygalur hro- z Ipmiż PP. H.ulami n:tszPllli prz)IIImnoscią PP. 
nić nie Iłloże, ŻP ud zal'Zencia se
 11111 w. t)'dzipli Pusło\\' b\,dilł')'t'h przy huku ni,szym za!'iall.,iącp- 
\\ sloJllpiwszy nie ipsl odprawillne, nil)-III'W" dlil le- mi, It'Y Spril\"}' prz,.stuehawsz)' y onr z ocze\\"islf'
' 
go, ie nieboszczyka Pana \Voiewudy w żywocie nie obudwlld, slron kOlllmwt'I's\-i w\"l'ozllmiawszv la- 
siało, Smolenskie, y inne Woiewo"ztwa z IlOwialallli ką IlpCH\'ą ncz\-nili
IJ1\'. Punir
'aż px sf:n;linio 
dotąd in Iwsliro zoslaią, iednak iako skoro de,ludo' illloa 'wina I
Pl"lltlPlllllnis Snwll'nska na 
scrulilturum copiam mipc mogli, tu z nit'lni com pa- Widlllużn)m nipg"llyś - Filipie Kazimierzu Ohu- 
nut, ktOI')Th pl'U
zą iIIlmitti pl t'xaminm'i d \'i- cho\\ ieZll Woiewullzit! SnltJlt'nskim y na uhvwa- 

ore ronslituciunis IIl'ill'ralile ad pxcipiemlus leslt.s Idć\C'h Snltllpnskirh lIy,lz nie IlUkazała, ii,k'o lo 
WP. 1r\Cluiz
-hłl'O\\' z Senalu el ex online rquestl'i successol'ł'S U III' g"o y ieh 011)'\\"1111'11' surtkienler 
dpputill'i. 
lY KHOL z Panami n.ulami I"'zy 110- dowip,lIi, przetu eunst )'tul'yą SI') mll\\ą w rollU 1G35 
ku nasz)'lIJ, przy ohecności W
z)'slkich Panow 1)0- sub tilulo sl'l'1Iwa Smolt'uska nil nit'lIuszcz)'ka sine 
!'łuw Zi,'mskieh 1,lIu)'ga nal'oduw do ley sprawy iustlfiriH'ione OIlt'go IlOstanO\\ iOUił y 8ukcessOl'ow 
wezwiln}"l'h zilsiilllaiąremi, Ipy sp!'awy Jlnysłuchaw- I'0zo!oolałych Zlwsil'lllY, y tyrhże polomkuw onpgo 
uy, y onę z ol'Zcwisle)' ollł\Clwu 
I I'on konll'o- w li\Ż Oh)'" iI".llIw Snwlenskich miillJowieip 111'0- 
wers)'i w)"ł'ozumiawszy, "aczilC to, że tak powo- dzolJ)'eh SlalJisłilwa t:niehowskie
o Podspndkil, Sa- 
II0wa iako y ohwiniona strona dostatecznych 110- muela Uilkanuwskit'go Stolnika Ul'zędnikow Smo- 
kllmentow zki\"I,y \'f'l'ilils eliei mogła nippokaza- lenskieh, Mikołai" T
zt'nhallza, Jilna Bilkę, Pa- 
b, fil' o nu'liori IIIrunuacione, ahy się prawda 0- wła Onikiewieza, Jilkuha Hl'lpzil'kipgo, Piotra 
"iectul"IIlII alllo nit'winność nil'lIoszrzyka Pilna Wu- Swiarkirgu y illn)"Ch Ohywillelow, ktony cnmpa- 
iewody Smolenskipgo Ilosllltpcznie pukazać mOKta. ruenml )' uSl'rawiedliwili się od insl
-tuowillJe
' 
dla odphl'ilnia sCl'ul inium z Spnalu Wielt'lm)'rh spI'awy \\ it'cznł'mi nasy wlJlnych cz
'nipmy, y że 
\' Wil.lmożnHh Sldallil '''\'Zgę bll
kIPI{O, Jerzf'glJ im)' hunul'owi idl ohiecla IlI"ilf'senti t.IeCl'f'to cas- 
Aiil-tuZlJI"iI S
I\IIf'II
kip
w iJi,..kupow, Włilllystawa sala el alJlJihilala nic szkotJzić nie maią, df'klal'u- 
Wołowina WuiewOlle WiII'lJskif'go, a z kuła Posel iem)', założywszy I'aenam iufamiae na każtlf'go 
!'ikiego ul'ollwlly...h.... (1! tfrpu!uir'I

' klony 
unit:ipl
- tpn w
'I'ok nasz in Iluhium wokuiącpgo, rtlho glly- 
tem inl'l',1ł'UlisSIS u"Z)III\\
7.)'lIJlIlIISII'
ćl y pl'aWnll'Slę hy klo ohwinion)-m ił "'I'az USllI'llwipllliwionym 
z Sll"Ollil ł't elllu te
tihus spl"a\\ i\\"sz)', to ipsl iuranwn- expl'ohl'ill"e sllliał y waż
--t sif. Urllllzonpmu zaś 
tum SUI"
1" cOlTuplus h'slps y ud 
"iatlkow suI"'1' ..PiIIi Wilhelmowi KOl'rru\\ i, klul"Y aŻł'hy lila ni('slilwip- 
dCI,u
iciollt' 1'1" hi 11I'1It1 i 1Ił1,'h/"ilw
zy, mi każdp
u lIiil się IpI"ilZ s\\lłipgo, miał in aCl'lI!'alis SUCl'llIn- 
z nieh sig-illalinl dt'llCISicillllf's wysłuehawszy, nam I,,'/'p, ł'X clt'llIplwia iellnilk nost/'iI /,pgiil ahy si
 1Ii1l'rzy- 
onwh l'uHicit'nlt'IU rplariolJem od linia Ilzisieysze- !'zt)'IU da Uug sl'puil' z inlll'mi usp/'awiedli\\ ił, y 
ęo" za Iydzien Ul'Z) nią. A gdy dzit'n Iygudlliowy II
kre- innym Ohywillelom Snwlenskilll lel'minll uŻ
'l'zamy 
tern naZllilCZllnv I'l"npilllł, tpdy I'I'zf'd I'plću'yą od- mocą ninipyszego Sp)'mowf'go Upkrt'lu naszpgo, rio 
prawionego sc;'ulilJił-'1II znowu stl"llny ,,"iellwie kltJrf'go piecz\,ć naszą 1"'Z)'cisllilć ..ozkazaliśmy. 
co L Ił 
(I) IhleHa H OD3118Ri. AenYTaTOB" He nOM"t.l.LleH... B'b JlYllonHCU. 
(I) NazwiBka deputatow nic BI! Vi rękol'ismie wyrBtone. 


1 


II 


lI;n. KIUII"II IM I. ROTUłloA HJlI"f.d T.ł" nf1e
1.I11(,CTn08a8wie IIO"t le r a . 
Z księgi znBjdując
j si, Vi Wilcłlskiem Centralnćm Archiwum, z której wzięte zostBły trzy poprzedzajlłCC doku- 
mentu, 


- ---- 


,
		

/Baltica_004_07_124_0001.djvu

			116 
"ł ., 
'I 
II 
XL VI. (I 


ł D 
HI16em-napb 060pOIlHU20 BaJ/tKa 6?J .llJlX06U'lax?J, cocma6.1BHHbl1l26 t/Je6]Ja.ł.Jl 1658 looa. (1) 
Inwentarz ohronnego Zallzlm w LacllOwiczach sporządzony 26 Lutego 1658 rokll. (1) 


Dostateczna J'eWISla armaty y wszystkiego ryn- 
sztunku woif"lIlego na fortecy Lachowickiey 
IIf(l;l('ego, uczyniona ł'nez nas Samm,la Niem- 
cewicza Stolnika Wił'komierskiego y Alexandra 
l\losiewicza, Comisarzow ze8łanych od Jaśnie Wiel- 
Ulożnpgo Imci Pana \V oiewody Wileli!'ikif'go Het- 
malla W. W. X. Lit. Palla y lłohl'Odzieia na8zpgo. 
Pu,lana w doznr Imci Panu Slallisławowi Judyc. 
kil'mu, Wop,kiemu Hzeczyckiemu Comf'lulantowi 
LadlOwickiemu Hoku tysiąc sześć8et I'iędziesiąt 
osmego, Miesią('a LUlt'go linia dWllllziestego szó- 
stego. I 
Hulwerk od sadu, na którl'" działo nazywa 
się CantOl', wynosi wzdł'uż łokci IIU-łpiąta, kula 
do mego funtow 1 B, lane ruku 1614 lłOd ty- 
tułem y Herbami Jana Cal"Ola Cholltkiewłczil. 
Na tymże bulwprku l'J'zt'ciwko sallu dzia,ło Bił- 
zyliszek, wynosi wz
Huż łokci więcey sześciu, ku- 
la do niego funlow 24, lane roku 1606 I'0d 
tylu-tem y Hl!rbami Jaml Karolil Chu
lkiewi(
zil. 
W Kazamilcie działo Ignis szrotowf', wzdłuż 
łokci I'ułll'leciil. Kula rUlIll/w 18. Lmf' Ruku 1603 
pod tytu.fem y Herhem Lwa Sal,iehy Calldel'la 
W. X, Lit. 


Natym bulwerku Kawaler nazywa się Sado- 
wy, na nim działo Wieloryb, wzdłuż łokci więcey 
pięciu, kula funtuw 10. Lane Roku 1617 pod 
tytułem y Hprhami Jana Cal'ola Chodkiewicza. 
Dzia-ło Małpa długości wynosi łokci więcey 
pięciu, kula funtow 10, lane I'Oku 1617 pod 
tytułPIU y Hprhami Jana Carola Chorłlkiewicza. 
nzia-ło I'0lne Szwedzkie małe wduż łokci 4, 
kula do niego I'Ułtol'l1 funta. IIerhy na nim Pau- 
stwa Szwedzkit>go. Lane Roku 1550. 
Działo Szwedzkie większe wzd-tuż łokci 4. Kula 
funtow 5. Krzyż na nim y litery J. R. S 
Działo Piol'lln pu-łkartallie, wzll. uż łokci 6. 
Kula funtow 24. Lane Roku 1609 pud tytułem y 
lIerhami Jan Karol Chodkiewicz. 
Działo Ferencbe,'ch pierwsze, wzdłui łokci 5, 
kula funlow 12, lane .'oku 1590. Insfl'ilttia y Her- 
IIY Nipmił'ckie. 
Bulwerk Itrzy Kiłwalerze Hynkowym, na nim 
II_ziało Lbha, wzdłuż łokci pułnwar'ta, kula fun- 
tow 'I B, liłlle roku 1602. I1ł'r'b Lilia y lite- 
ry C. H. S, ł 
Na kawalerze rynkowym działo ł'ł'I'('n(
her('h 


(1) JIR"oBR..e, M1;cTeQIlO Ha
'b pt.IIOte Jl,areOb B... t I BCpCT't o,'.. ".,el\lIa, B" R4 B. OT'" C,'YI\1I8 H B.. 12/; BepCTa"" 
"T'b I'. MOHCK8. c... 060pOII",-e.'.8bl"'" aaMIIOIII., 110'-""10,11 B.. X VII CTO.ll-I;TiH 03B....C' eH'" (i........ ROA"b uaauaHie.... JIII- 
XOBULlIIOil "1'-I;lIoe'-H, U aa8H..a.ll'. 1I('I,u"e III-j;c,-O B-.. I'IIAY Ylllrt.II.IPIIHbIX'b M1;cT" B', lIu.'LW-r.. JllIXOUHLllloe rpa
CTBO 
nelłes.OJl,H.łO 110 IUłc.,"t.AcTny 01""b XU..ł.KflBH"OII'
 K.... Cau1t."aM-ł:. II Itlacl.a.łL("Ii.HM.... Ilu t-H.I'" CeiMOBaro nUCTallOB.leuia 
..... I 'i 7:> I', H JI.."o....qe npl,ew.'1ł B".,o6crBeHIIOCTL lIaallbl. 11'b uaCTOlIl.Llee "pelIIII cyl.LleCTOYIO'... e'!!'lIA aa.t.'-Uble C..t.ALI aa""a 
C:... 1>8J1II11CIUII'O II JIUIIHIICKaro, Staroźytna l'olBku T. HI. CTp. tfl6. 
(I> Lach
"'icze nad rzeką Darew, ° 3 mile od KIecka, o 12 od Sł.cka, .od. 
liń8ka o mit 18 o6
		

/Baltica_004_07_125_0001.djvu

			drugi£>, wzdłuż łokci 5, kula funtow 12, lane ro- 
ku 1590. Herby z napisem Nirmieckim. 
Działo Wielor)'b, wzd.łuż wynosi łokci więcey 
pięciu, kula funlow 10, lane w roku 1617 pod 
t
'lułem y hedlami Jan Carol Chodkiewicz. 
Działo Szwedzkie reimentowe, nirpiłowanp, 
wzdtuż łokci 4, kula funtow 3, nic na sobie niema. 
Działo Kl'Zyżackie wynosi na sobie długości 
łokci 5, kula funtow 5, na nim Krzyże Kawa- 
lerskie. 
Działo Murzyn łokci pułsiodma, kula funtow 25, 
lane roku 1614 pod tytułem y JIrrbami Jan Ca- 
roI Chodkiewicz. 
Działo sZI'otowe Smoczrk zdohyczne, długie 
łokci 2, rppraesrntuie na sllhie Smoka. 
Dzil\ło SlIkoł d-ługie łokci 5, kula funtow 10, lane 
I'oku 160 l pod t ltułrm y herbami Jan Carol 
Chodkiewicz. 
Działo Samson pneciwko IH'amie, długie łokci 5, 
kula funlow 10. Lane I'oku 1617 pod tytułem y 
herbami Jan Cal'ol Chot.lkiewicz. 
Bulwerk Wodnv, na nim Ilziało Dobosz, długie 
łokci IIU.łl'iąta, kuia funtow 10. Lane I'oku 16-ł4 
pod t).tu-łt'm )' herhami JalJ Caro) Chodkiewicz. 
Działo szrotowe Agua łokci pu-łtrzecia, kula 
funlow 10, lane roku 1603 pOII tytułem y Hel'- 
hem Leo Sapieha Cancelarius M. D. L. 
Kawaler Wodny na nim działo SalvalOl' dru- 
gie, łllkci 5, kula funtow 24, lane roku 1559. In- 
scril'lia na nim: Salvator mundi salva nos. 
Działo Wilk, d-ługie łokci 6, kula funtow 5, 
gładkie nic na sohie niema. 
Dzia-ło Spiewak długie łokci pu.łszósta, kula 
funtow 11, lane roku 1617 pod tytułem y hrr- 
hami Jan Carol Chodkiewicz. 
I>ziill-kll polne Uurnikirl, Iltugic .łokci IIU-łtrzrcia, 
kula f tilit 1. Inscril'tia Nicolaus Christ0l'horus Ra- 
dziwił. 
nziatll Rurnikiel d-ługie łokci 5, kula fUlltow 12. 
Larw rol\u 1571 pod I)'tułt'm y IJprhami Jan Ca- 
1'01 Chlldkiewicz. 
nzia-ło gładkie bez denominalii, d-ługie łllkd 4, 
kula fUlltllw 3, lane roku 1560. IlIscriplia: Sigi- 
sUlllllllus Aug. BI'x Polllniae. 
B"lwI'1 k pusly hez Kawalrra, w nim dzia-ło Pe- 
lican IHugie łokci 5, kula funlow 6, lane mku 
1606 pcultytułcm y herhami Jan Carol Clltulkipwirz 
Dziato Piszczyk, długie łokci IlUłl'irta, - kula 


"""'--- 


117 


. 


funtow 18, lane roku 1614 pod tytułem y herba- 
mi Jan Carol Chodkirwicz. 
Działo Burnikiel drugie wdłuż łokci 5, kula 
funtow 12, lane roku 1571 pod tytułpm y her- 
hami Jan Carol Chodkiewicz. 
Działo polne Szwedzkie długie łokci 4, kula fun. 
tow 2, lane roku 1559. Herb Państwa Szwelłzkiego. 
Działko malenkie w skarbcu Ich Mosciow Pa- 
now Woiewodzicow. 
I?aierkaczow żelaznych wifkszych 3, mniey- 
szy 1. 
Hakownic wszystkich ogułem 51, Szmygo- 
wnic 2. 
Koh)'ł żołrla
kich 10, nowey potrzebuią osady. 
Janczarrk długich w szarcy osadzie 2, iedna 
wpuł rozerwana. 
Druga para .JalJl'zilrrk w czarnry osadzie. 
Janczarka il.dna, dmga zgineła za Pana Si e- 
sickiego. 
Janczarrk krótszych w czamry osadzie 2, nie 
całepanyste. 
Jancz(łrek Tureckich w t'zarn£')' osadzie. na- 
kształt kob\'ł z huhkami 3. 
Koby-ta . TlII'ecka wszystka sadznna pf'rłową 
maeit:ą. 
Kohyła prosta żoł.tacka. 
Janczarka slaroswiecka w sZilrrv osatlzir. 
Druga Janczarka staroswit'cka. w czarnry {I- 
s1ullie. 
Janczarka krotka uakształt bilnt.loletu w SZił- 
rp\, nsadzie. 
. 1\1uszkietów mosiądzem l perłową ma
i,'ą 
a- 
IJzon
ch, kaŻłJy o dwu kotach y kurkach 2. 
lUuszkirt Turecki, micp;cami ml'a nabiiana 
w czarney os;ulzir 1. 
Muszkirt II.kki w czarn(>\' osadzir. 
Muszkil't wirlki IUlwey I;otl'zpbuir OSiUJy. 
Piszlolt'tow Il(1I'a z krytt'mi kurkami. 
Krol'ic staroswipckieh 2. 
Kohył GO wzioł Pan Kapitan irszcze przf'd 
J\1o:o;kiewszcz)'Zną z rąk Pana Judyckirgo kll-/re ,- 
1eraz są u trgoi Kapitana. 
otO\\ u wszystkirgo kamirni 18. 
Prodlll dawnego kami.'ni 83, funlow 27. 
Prodlll kUl'iOlłPgo Alino 16fi7, kamieni 64, fun- 
tow 8_ 
Siarki heczek 2. 
Kul gTilnalowYt'h wirlkieh 15, mnieysz)'ch 3. 
Granato\\-' podługowatych 33. 


30
		

/Baltica_004_07_126_0001.djvu

			Kul do dział dwudziestu piąciu-fuutowych 134. 
Kul do dział dwudziestu dwu-funtowych 308. 
Kul do dział osmmlstu-fulltowycb 46. 
Kul do dział IJięlnaslu-fulllo"wycb 110. 
Kul do dział dwunastu-funlowyeh 41 G. 
Kul do dział dziesięciu-funtow}'cb 46:t 
Kul du dział oSlIliu-funlowych 471. 
Ku' do dział piąciu-funtowych 732. 
Kul do dział funta iednego 441. 
Kul do dział puł-fu1ltowyeb 180. 
Ku' łancuszkami zpiftych 15. 
Ku' żelaznych do hakownic 880. 
Furm spiżow
'ch do l'eYlllelltowych działf'k 7. 
Puszek wielkich y małydl do SZl'otu 2:>0. 
Szuflow miedzianych do dział 260. 
Liwal't do podważenia dział z flakami. 
Klub mosiądzow}'ch 2. 
LlIlcuehow w cekauzie 4, piąty krótszy, u kraly 
łalJcnch iełlen długi. 
U zwodu łalicuchow dwa. 
Kagaucow żelaznYl'h 8. 
Wag ukowanych pod działa 6. 
Zbl'óy żołdackieJl z fartuszkami 141. 
Szyszakow do tychże zbroy 551. 
Oboyczykow tychże zbroy 257. 
Lontu buntow 64. 


118 


Blach przedni swialło-szlIleh'owaIlY, lIlipysca- 
mi złoeisly y kal'wasze takież z .łapkami aXiłlllit- 
uem i. 
Tarcze dwif', iedna Żf'lilZna a druga skurzana. 


(:Następują,cy dopisek cały ręklł Niemcewicza:), 
 


Taki d 1'11 gi WZif"iśm}' dlJ Jego Mci Palla na- 
SZf'go lUi-łośei wPgo rf'gieslr słowo w słowo pisany 
y sk o ryg:I\\'i1J1 y , a ten podłłaiąc Jego lUci Panu 
Stallisławowi Jw'Fkipmu, WoyskipUlu Rzeczy- 
ckiemu pUflJlisuiemy rękoma nilszellli Roku y dnia 
wysz pomipuionego. S. Nif'lIlcewicz. Alexalll'er 
lUosiewicz mpJlria. 


(:Ta uwaga pisana rfJk, MO.iewicza:), 


Armala WSz}'slka 01"'OCZ szescill dział potrzebu- 
ie oprawy żelaza, lIicktol'a z Ilich, łoż, osi, koł y 
mostow IJod sobą, lIakownice zaś y strzelba do 
przechandożellia, eo się zltea Imsey Panu Woy- 
skiemu, aby pilnf'go koło wszystkiey armaty do- 
łożył starania. Mosiewiez mppria. 


nOA.IIHURHII"L xpaHUTCII B'b Du..eHCIlOM... MyaeYM1; ,ll.peBBOCTefł. uanBcaRb Ha ABY"'. J:UlRTbU'" .Iuc,-all'b C1;poli 
IIJRaru 06blllROBCBuaro .opllaTA. Ha 4-1ł cTpaRHq1; Ba 060por1; C.I-ł;AYlOl.Llall coopelllenoaa HallnOCb: ,,1658 
Reiestr armaty y wszystkiego rynsztunku woiennego w zamku Lachowickim będącego." 
Z autentyku znajdującego się w zbiorach Muzeum Starotytn04ci w Wilnie, pisanego na dwuch z8zytych ar- 
kuszach szarego papieru awyczajni!j wielkości. Pi
anie zajmnje 3 karty, na odwl"ótni!j stronie 4-tej karty nlld- 
pi. współczesny taki: ,,1658. lłeiestr armaty y wszystkiego ryn8ztunku woiennego w zamku LBchowickim będącego." 


.... CIIDo-o 


.
		

/Baltica_004_07_127_0001.djvu

			119 


XL VII. 


,lJ.YXOflHue 3aflTblllaHie IIuiJch'ap6iR Be.łllliOi!O u Tem.IJtaHa JlO.1.bHa(
1) n. RII. Jlum06Ch'(li?O 
JJulieH7lliR ]{op61llla TOCTb6Ch'ai!O, 1l1lCalll/Ue -l On1/W6p.ll 1661 i!oi)a. 


Testament W.incelltego [{orwina Gosiell1skiego Podskarbiego Wielkie/lo i Hetmana 
PoilIego 117. X Litewskiego, pisany UJ .l
loskll'le 1 Paździerllika 16G1 7'oku. 


} 


.iI'kra OT 11a1'Oi1iCIIH C bili il BOilWl'O TlIce"13 
menCoT Ulel
T,'I,el'H'I"h TI'CTJII'O ItI'Jil'Jll\3 h01U1 Allil,ll,- 
1'31' Ol'MOI'O ,lI,HJI. lIepe
 H311111 CYAmm rOJIO- 
IłHbum Hil 'ł'I'"Olllil.'l II lIe.lIu:oJl GIlIlił\ł'CTIIf
 
.11I'I'OIICKO
1 3 n(JeIlO
:ł1"1I ;)elll.'IIo IllIoneTOII llil 
I'OK Tl'lIel'eUIIIII TIICe")3 lIIel'Tl'OT UI"CT Ąec'I'r 'l'l,e- 
TUli oOI,allbUIU, UOC1'illlOnllnUIIIl'e O'll'811Cl'O y CYAY 
113H IUIIKO.1311 IłOJIO
IW 1I0.
aJI ,lI,0 31>1' el>Cl'l'aKT 
c KIlIII' I"'O;'\C"IIX )łoelło.1CTna TPOl\"3I'O Y"II- 
l'aHJI n ueM TeCT3Ml'IITY l'oAlIoe IlaMeTII JlClle 
neJlbMOmHOro ero 1III1.10C1'II 113113 I\I'0CeIlC"OI'o 
1I0-",'1\31'0l'1'0 1łf'JIIII\OI'O II I'eTM3ml 1I0.uuOI'o 
JłeJllllmrO 1\ II "'-Kl'l'Bi' J111TOIIC'IWI'O 113JU'ma"ulU Jll'He 
lIe.,'lbJlOił\II01I Ell MIIJIOC1'II 1Ii111f'1I JUaKrA3JICU'Ii 
:ł KOIIOIli.l'Y GOlllłllHOIIO" GI'OCeBCI>OH 110:1- 
Cl\al'6l1uo" UC.ilIIKOII II ł'enulHonoll IJO.ILIIOII 
Ue.uIKOI'O ł\IIJ1mCTn3 .I......0IłCKOI'O M3JlmOHl\e 
30UlJI01'0 3 cero ClłeT3 II IIOTOMC1'IIY liX MIUOCTeH 
TaKom II I,"HLIM'" OCOOOM llil Ile'l B HeM 
onHcaHYIO, KIIIII' l'OJlOBllblX TI'IIOYllaJlLHLlX "1'0- 
Ce'lbl aOLI OLU IIpllllH1' II Ylllu
all, 1\01'OI'b1M ynll- 
C)'IO I ILI CJIOIIO ,lI,0 CJI01I3 1'31\ l'e Ił CO ue 1113 eT. H...- 
IIIIC C KHIII' CIIIJ3B Kł'lJOACKIIX lłoelloA3T8a Tllo,,- 
1.01'0. Jlcl'a Ol' HapOiKeHR CLlHa Eomol'o TLlee'l3 
weCTCOT lUeCTAeCIIT OTO poro MCCIIl\a /J,eKaOJJH 
. UlecTH8,l1,l\aTol'O Allil, Ha nJJn,il.(
 roclloĄ3JJCłiOM 
Kł'lIO,ll,CKOM BoeooA3Toa '1'1101\1'01'0 uel)e,ll,oMHolO 
HIIOM BJla,ll,IIMeIJOM JlIICOl\I\IIM CTuIIOC1'OlO ał.LI- 
łKMOfJCłiIlM'" 1I0AooenoAIIM TIIOI'''II)1. UOCTaIlO- 
BlfBWHce O'leOHCTO pro IIJ.IIJlOCT lIaH III' all
3J1- 


, 


1'01111'1 1IIIl'811 CI:31'OOlILl Rł'.ulI:GI'o ł.IUJ/I-:cToa 
.111'1'08""01'0 TCCTilllJelll' 1'0,1110e mnJC1'II 3 l'ł!I'O 
Cllel'il :10Ul.'IOI'O lIl'lIe łłe.'IMlOmllOl'o Ero MIIJlO- 
':1'11 IliIlla JłIlIJl{pII1'Oro 1.0I'DlIlIiI GI'OC'liBCKOI'O 
1I0,1.C1i3116el'o lłeJlIIKOI'O II 1'l'1'II1311a I10JILIIOI'O 
łłl'JIIIKOI'O GIIJliI\C1'IIa .'hnonCKOI'O 113 I,e'l II He" 
1I0)lellł'H) 10 AUlILIII II lIiMema'lLIII AO 8"1' I\HlII' 
1\.I'I'O
l'K"X TIIOl\I\IIX UO;'\3.'I, III'OCe'lL) aULI 1'01' 
Tel'l'iUlellT OLl.'1 "1m Hill' II AO I>Hllr YlIIll'iUl, KO- 
l'ol'LIII ) IJIIl'YIO'I11 n 1\11111'11 ('.'WIłO ,IW l'.1OBiI TaK 
ee o l'ooe M3l"r. W Imie O)'C3 i Syna i Ducha 
Su iftp
o Amen. Będąc pel' dnme"tifłlm ollium 
wydany na neź y zostaw!'zy po dłll
im l)(Iiu za 
cJostoielistwo Maiestatu JKI\tci l ('ało
ć Rzeczy- 
pospolitey wifzniem w ręku niepl'zyiaciel!'kich, co 
moment wyglądaiąc raczey smierci aniżeli żywota, 
ex eOlJue humanae sor'tisadmonilus, II0ko zmysły całe 
w zdrowym ciele, tako pozosiałego domu tym ostatniey 
woli moiey lestamentem czynię dp.pozycyą. Naprzód 
wyznawszy, że w Wicne swięley Katolickiey Rzym- 
skiey lII'otlzony, ochrzczony, wychowany, w teyze 
umieram y w żadney nad te inney zbawienia nie- 
znayduię, duszę moią grzeszną Bogu Twór'cy 
memn w Tl'óycy Swiętey iedynemu iako 011 niego 
daną y iego K.'wią przenllydroższą 'Okupioną y 
iemu samemu należącą oddaię, IlI'osząc ut non 
intret in iudicium cum servo suo, atqlle ignos- 
cantllr delicta iuventutis meae, neqne !lummat 
vindil'tam de pecatis meis, ale raczey żeby in 
salisfaclionem za niezliczone złości moie utlzielił
		

/Baltica_004_07_128_0001.djvu

			iaką kropelkę naydroższey Krwi swoiey z mewy- 
mowney miłosei iego dla zbawirnia ludzkiego 
wylaney y nii' omywszy grzechy ułOie z dusze 010- 
iey, też tak oczysczoną raczył przyiąc do chwały 
swoiey. Cia-ło moie, itżeli z cudzey ziemie vindi- 
cad będzie mogło y sepultul'a domu mego w Ka- 
tolickim będzie zostawać panowaniu, aby u nog 
rodzicow moich złożone Lyło życzę, si co u- 
ditiones nominatae non suff/'agahuutu/', ile można 
na mieyscu Katolickim poswięconym tę IH'yłę zie- 
mi do takieyże ziemi złożyć zalecam, Lez wsze- 
lakich pomp, kosztow, splendol'ow, czym aby du- 
szy moiey ciężkości nieczyniono dusze żony, kre- 
wn)'ch moich y exekutol'ow testamentu ohowią- 
zuię, 1lI'\Jsząc aby to naypl'Osciey y iako lIayubo- 
żey a z iako naywiększą liczbą ofiar iałmużn, 
odprawiuno było. W czem tak moią wyraziwszy 
wolą a do lIysJlozycyiey pozostałego pnystępuiąc 
domu, żonie .moiey Paniey I\lagdalenie z Kono-' 
patu Gosiewskiey Podskarl/iney Wirlkiey y Het- 
manowey Polney Wielkirgo Xięstwa Litewskiego 
I)()dziękowawszy za wierną y szczerą mił(J
ć ia- 
kieiem nieznał th'ugiey przykładu, a z niey po- 
tbll.lziłce tnuly y utl'iłpienia, w których przeżyła 
ze IlIną wszystkie meszczęśliwe lata życia moiego, 
do zal,isow za żywota uczynionych, ktore y tym 
tel'tamentem slwicn.łzam. zilpisuię wszystkę rlI- 
dlOmosć po mnie puzostałą. klorahYillbo za ży- 
wota nie była odtlana, illIto tym testamenl('m 
komu naznaczona; teyie. mianowauey lUilłżi\Ce 
moiey Wsz)'stkie Iłłiliętności moie, klul'e 11/1 dosyć 
uczynieniu dłużnikum y kreclitorum moim y słu- 
gom zostaną, dożywociem, ił dwóm có/'kom na- 
łOZY m też maiętności nwie wiecznością zapisuię, 
ktore to dzialki lIilsze teyże małżące moiry ma- 
cierzYI)
kiey zaleeam miłośei y iey zostawuię 0- 
(,iece, fll'usząc ahy lę miłość, ktc'll'ąm ia u- 
znawał, 1'0 smiel'ci Ull/il'y do dziall'k naszych 
przeniosła y onę w pl'zystuynym y bugl/boynym 
cwiczeniu tYt-hż.., a I""pn w olłlnysleniu pllsla- 
nowienia ich wyswiiułł'zyła. A że z Boskiego tle- 
kretu oycowskie hłogosławielJst wo utn iel'llza do- 
my, y ia tym dzipdziczlwm moim Tt'l'esie y Zo- 
fii oycowskie moie zostawuię w tym teslamencie 
bługusłłlwielJslwo, I'l'o!'ząc lJIilif'statu Bm.kiego, 
aby gl'Z
('hIJW moit'h in gpne.'atiune mea nieka- 
rząc, lIIewiniąlka te ubugil' sieroly swoim !;wię- 
tym opalr'zyć n'czył hłogosławil'.islwt'm takim, 
z iilkiegol/y y tyeh sierot lIa} wifksza imieniu Jego 


120 


być mogła chwała, Pu tey zaś strony dziatek 
deklarowaney dispositiey, radhym wielom, ktot,y- 
mem krwią obowiązany y Ilrzyiaźnią alho usłu- 
gą ich zniewolimy, moią do grobu stateczną wy- 
świadczył y tym testamentem życzliwość, ale żem 
nic nie wysłużył, ialw nircnotliwie za żywola ta- 
xowali, pogotowiu sIwwierzonego skarhu ni
sko- 
nystał, owszem wszystką lu'awie substanclą na 
usłllllze Jego Krolewskiey Miłości Pana mego mi- 
łosciwego y Rzeczypospolitey stel'awszy, dla teyże 
w niezmierne wszellł ł-ł-ługi, wybaczy każdy, że 
tyeh mieć Clll'illn muszę, aby na moiey nie za- 
legali duszy, przeto na znoszenie ich summę w skar- 
l/iI' mi winną na ukontentowanie kl'editorow mo- 
ich naznaczam y Ipguię, prosząc pel' viscel'a, mi- 
sel'icordiam Dei !\laieslalu JKMci Pana mf'go mi- 
łosciwego y wszystkiey Rzeczyposł,oliley, aby ia- 
ko mię żywego assekurowali na papierze con- 
stitutiami, tak żeby dług winny rzeczą samą kre- 
ditorom moim za dispozycyą żony moiey y exe- 
kutorow testamentu tego, a za wiallomością 0- 
piekum,ką wydać rozkazali y w nagrodę iakich- 
kolwiek zas-ług moich y perl'essol'llln za dosto- 
iellstwo Panskie y całość oyczyzny malorum tlu- 
tlzy moiey ciężką retal'llacią wypłacenia nie czy- 
nili, co do summienia własnego wszytkich odsy- 
syłaii\c. W o!"lalku na co hy ta summa nie wystar- 
czyła z dUlIlob moich, kló"e zosliłl1ą innemi za- 
pisami nieaggrawowane, oli żony moiey wypłaco- 
no być ma, by też które y przedawszy maiętności, 
z tychże chudob alho rzeczy żonie moiey mniey 
użytecznych, iako szat, rynsztunków y innych 111'0- 
biftzgów, aby czeladź ta, zw-łaszcza co tu ze mną 
w więzieniu, i.lko ta co przy żenie moiey cnoty 
y wiary ku Panu dotrzymaią, ukontentowani.y 
rozprawieni byli oli żouy moiey mieć to ostatlllą 
wolą chct'; drudzy, którzy llI'zl,'lIy t l'Zym.łli y różne 
ohwencve z respekt-u meg-o heneficio meo, aU,o 
lII'zęcło; w oyczyznie lIIoi
h miewali, ił wiele kh 
klt)rzy 
ię za zamieszaniem w oyczyznie rozhip- 
żeli y wiellzipć y znać mię za . 
oi
 chęci nie 
chcieli, a pl"awie I'ię pana w
t}'dZI
1 mech się tym 
kontentuią co wzięli. Wąduhowsklemu zaś kuch- 
mislrzowi mrmu, co !"ię w czas niehezpieczllY po 
wzięciu moim tlił mnie iel;hać y cierpieć tlohro- 
wolnie przy mnie 
ięzienip odważył y tlotąll w I'ra- 
caeh wit'lki..h ciel"'I, aby tłożywocit'm kt'lly się żo- 
nie lIloiey zdać hęllzie wioska z dwódziestą chło- 
pow naznaczuna Y PUSzczona była, tym testameo-
		

/Baltica_004_07_129_0001.djvu

			\ 


tern mieć cbcę; drubney zaś czt-}adzi kuchal'zom, 
kredensarzom, masztalel'zom, woznicom, haplu- 
kom y innym drohnipysz}'m nad zasługi suchedni 
iedne naznaczam dal'ownp. To tak o rozpl'awie 
deklarowawszy, a ali h-gaDlla za duszę I"'z
-stępu- 
iąc lubobym rad uczynił iako naywięcey', ale cunscius 
ciężarow wielkich, że nie moge, w łt
m miłość 
}' sumnienie muiey żony uhowi:łzuię, żeby za 
wziętą wiadumością zaraz o smierci y tey di
po- 
zyciey moie}' , ze złuta które się n3}'dzie w szka- 
tule muiey kleynotowey tl'zy tysiące złol}'ch pol- 
skich na trzy tysiące mszy świętych. a trzy tysią- 
ce na iałmużny polrzebnieysz)'m uhogim za rad:ł 
duchownych I"Ozdała y odesłała, żt'hy się za mo- 
ią biedną mudlili duszę, Oycum Jl'zuitom in domo 
I'rofessa V ilnensi zaś z innych (lipnięllzy złot p'h 
tysiąc, a Oycom Bosakom I\.armrlitom Wilpliskim 
złolych pięćset ahy olhlano t
'mże lfguię lesta- 
menlem; na klasztor panien Zakonnych fundat)' 
H.odzicow moich w Brześciu ]'('guły świętey Bry- 
gidy" patronki moiey, przez niepl'zyiacioł zniesiony 
y spaluny tysiąc złotych ex mmc po smierci, a 
trzysta kop corocznie do lat dziesięciu y z Rad- 
wanicz dl'zewa co pOlrzpha na pobmlow:łnie kla- 
szlom, a ostatniey sipstl'ze Illoipy Jpyl\lci Pannie 
Annie KOI'winownie Gosiewskiey pł-ioriszy tegoż 
klasztoru do prowisiey Jeyl\lci od Pani Matki na- 
znaczoney złutych sta na rok, y do Ilrc)wisiey także 
do żywota iey na Wołczyme od brata OJPgo IVana 
Kl'zysztofa Gosiewskiego Woiewody Smolenskiego 
naznaczuney złotych sta pięcimlziesiąt y ia z miłości 
moiey dwieście Iliędziesiąt złotych Pl'owisiey 1'0- 
czney za żywota na tpnże naznaczam \Vołczynie, 
y ahy lu ią duchodziło, żonę, dzieci moie y sum- 
nienie ich obowiązuię. Temuż Klasztorowi place 
dwa muie pod lll'Ześcipm, ten gdzie "lł moy dwóI' 
y dl'ugi przeciwko fulwarkowi Rtolkowskiemu nad 
Bugiem z:lpisuię, a że więcey, wiadom cifżarow 
moich, nie !'mit'm, u ")'baczf'nie pl'oszę, pewienpm 
iednak 1'0 Jl)iło
ci żony moiey ku snhie y po iey 
IloLożnosci, że temu mieyscu tak pot rzf'llIlf'mll y 
nadto kipdy pl'zemoże za duszę moią dohl'ze u- 
czyni, o co ią "ilnn proszę. W ostatku poclJa- 
nym moim wszystkim, w pierwszym roku po 
smierci liwie)', tl'zecią część powinności roczney 
odpuszczam, y ahy zachnwani byli nif'pCll"l18zenie 
IU'zy te)' wuli moipy slIkcessOJ'nw na dohm mn- 
ie obowiązuię, a ktol')'by z pO(Man
-ch w czym 
ukrzywdzony kiedy się h)'ć w czem pnkazał, aby 


121 


mu nadgrodzono ud l)'ehie sukces801'ow by.to, 
pilnn żądam. IMci Xiędzu Samuelowi Kuderow8kie- 
mil Societalis Jesu, ktol'Y za żądaniem moim, 
z woli stal'szFh pio et raro eXl'mlllo, dobro- 
wolney się dla mnie exposuilniewoli y toż exempla- 
ri et vel'a religiosa znosi palientia, posłany tu 
do mnie dn więzieuia, lIbym sine Sacrampntis 
w nim nie żył y nipumierał, Ipguię l/() śmierci 
moiey slo czerwou}'ch z.tolych, a roczney dużywot- 
niey prowisiey po złotych dwie
cie pięćdziesiąt, 
f o żphy go doszło sumnienie żony moiey ohowią- . 
zuię; godzien y len kapłan większey na- 
gl'otly y cała sodetas osobliwey wt1zięcznosci, ale 
teraznieysza moia dł'llauppl'alia dla puhliczney u- 
sługi że I/J'tJlli, o \q-łldczenie pl'uszę. leżeli 1 10 
tym testallH'nl'ie poz
\'oli co nóg pożyć, wyśwjad- 
t.zyć cum powinien y co lu;'dę mógł niezaoiecham. 
To tak ratione I'iol'um lt'gatorum namieuiwszy 
y rozrząclziwszy, IlI'zystęlillię do pl'zyiacioł moich, 
a lIilprzOlI Jey l\Io
ć Pannie Annie Sapieżance Pi- 
s3rzilwnie rolney W. X. L. !'ipstrzeniey moiey, 1)0 
niedawno zmilriey Jey I\ll1sci I)aniey Zuzannie. 
Korwiuownie Gosiewskiey Wif'lil'zkowey Kaszte- 
J.lI1owey TI'ockiey kochanpy siestl'ze moipy iedy- 
nie pnznstałey cÓI'ce, z miłuści moiey wuiowskiey 
zapClnę Ilyamentową, od matki mey a hahki iey 
III"alu niegdy memu Pallu W oiewodzie Smolł'lIskip- 
mu, z napisem tey darowizny na złocie 1'0 dru- 
gipy stronie gIlzie kamipni nie masz daną. a po 
śmił'l'fi tpgo między kleynotami memi będącą, 
zapisuię, y ahy co m'ożna ubosl" a naszego tey 
Sif'r'Ol'ie żona moia przy ocManiu te)' Ipg:1tier 0- 
świadcz)'ła, I,ilnn IlI'oszę y oltowiąwuię. Ażt'hy tey 
siel'oty tak w tem co 1'0 matce zui'otało iako y w lem co 
i..y spadkowpn nalt'ży prawem oSClllliwie 110 zmar- 
ł) m Imci Paml Kazimiel'zu Lł'IIIJie Sapił'Zie Podkanc- 
h.rzym W. X. Lit. ktClI'Pgo taż sii>
trzenica mClia wpd- 
ług pl'aw" pl'Z}Tnllzonegn ił'!'t pipl'wszą mięclzy suk- 
Cf'!'sul'ami z prawa posl'0litpgll należącrmi y z I'rzy- 
)'odzPllia sukl'essol'ką, 
krzp"lzoną 011 łakomych 
ol'if'ki uzul'l'atorow niezl/sta.ta, t ymie ią cn ŻOllil 
y dzieci uwie, iako to niżey wYl'ahmo JIf,'.łzie, 0- 
pipkllIJom w opiek,: oddaię y p....wo mnie do tł'go 
z 1"'z}TOIlzenia y z nstatni.,y ""oli !'illst..y moiey 
nalł'żąre na tlchże Ich}lc cale wlewam, Iler \'isce- 
ra mispl'icol'diap Dei pro!Oząc, ahy propte.. DeuID 
y magnalU II niego mp..cedem Cilllsam hJPri pu- 
pil..e huius Ilon dt'cliglJt'nhll' I niedali kl'zywdzić 
siel'oty, owszem do doyśeia tego co iey debetur 
31 


.
		

/Baltica_004_07_130_0001.djvu

			hyl i pomocą. II\IPanu !\'lacieiowi Go
iewskiemu 
krewnemu memu dwie szable moie, iedną kto- 
rą Car I\loEkiewski dał hył oycu memu z iaspi- 
sami, turkusami y I'Ubinami sadzoną. dmgą także 
turkusa!lli y ruhinami sadzoną ziarbecką robotą, 
którą Zołkiewski lIetman także oycowi memu da- 
rował, zdaiąc mu regiment woyska stołecznpgo, 
aby ta w domu Gosiewskich zostawa.ta pal1li
łtka; 
dług 'eż 'temuż winny aby z pieniędzy w skar- 
Ilie winnych zapłacony był mip.ć chcę. Buławę 
turkusową, od woyska mi (10 wzięciu od Szwe- 
dow Warszawy darowaną, 11\ I\Iichałowi Pacowi 
Obożnemu 'V. X. L. a natenczas Regimental'Zo- 
wi wOlska diwisii moiey z woli JKl\Isci nazna- 
czonpmu, na znak moiego bl'atel'skiego zapisuię 
afektu cum apI,recatione, żeby to bono cpdat 
omine meritis iego. J:\'lsci Palm Teodorowi Dl- 
nofowi Podskarbiemu 
adwoJ'l)emu W. X. L. przy 
IloJzirkO\\"imiu, że mi 'Il'awie ieden in mutatio- 
ne tempol'Um u dwom JI{I\lsci I)ana mego mi- 
łosciwego, Ilez alteraciey stateczney przez lat 
niemal dwadzieścia dOII'Z)'mał I"'zyiaźni, kałamarz 
większy sft-hrny leguię, Ż}'cząc, żeby przy sukces- 
siey na skarbowy moy natenczas urząd zażywał 
go szczęśliwie na usłudze RzeczypoEpolitey: ma- 
ła to wdzięczność, ale że chudoba z afektem nie 
może zrównać niech wybaczy proszę. IMci Pa- 
niey Zofiey Pacownie Chollkiewiczowey Kaszte- 
lanowey Wilenskiey mey Mosci Paniey y siestl'Ze, 
także córce Jey l\losci 'Panuie Teress)'ey moiey 
chrzczoney córce, IPaniey Teresie z Konotopa 
Szczepariskiey S'arościney Grudzieliskiey mey I\lsci 
Paniey y szwagif>rce, na pamiątkę moiey powol- 
ności aby żona liwia 1'0 pierścieniu z kleynotow 
moich ktore będzie rozumiała oddała, proszę. 
Pannę Zuzannę Borowskę synowicę moią y Pan- 
nę Pl'Udelltią Gositwsk
ł, allY zamąż za kogo Pan 
Bóg zdal'ZY wyd..ła )' wpdług I"'zf>możenia żo- 
na moia w)'pnmi-ła, t
ł 08t..tnią nwią proszę di-. 
spozycią. 1\a siestl'Zelłfa mego, do la' iego "oko 
w szkoła dl uczyć się będzie, allY WincenlelllU Wo- 
łowiczowi nakład dawilła, (eż żunę moią obowią- 
zuię, iako y w I)'m ahy wszystkie legałie rodzi- 
cow y 1'0dzol1)'ch moich nipnaruszenie zachuwy- 
wała y tl'Zymałil lą os'atnią wolą moią pOlnehuię. A 
że nil lak wiele ciężarow moich, zwłaszcza na wypłace- 
nie długów, któl'}'Ch iest niezmiel'llY u Pana Jana 
Eydzialowicza Pisal'za Skarbowego regeslr, y to 
zaledwo wystal'czy co się namieniło, na uspoko- 


122 


ienie tychże tnulności moich wszystkie zasługi 
w ska,.hie leguię, w których nadzieię I,okilkakl'oć 
Ra)'tal'ski y D l'agOJbk i moy regiment el'igowa- 
łem y dl'llgie chol'ągwie z mey szk<\tuły suple- 
mentowałem, nie aggrawuiąc we zły czas oy- 
czyzny y żadney z skarbu na to niewziowszy kwo- 
ty ani od Pana nadgnllly. Na dochodzenie te- 
dy tp:h zasług y wszystkich długow mnie win- 
n
'ch, osohliwie od Xiąż{'ł'ia Hlci Pana Bogusława 
Radziwi-tła Koniuszego W. X. L. względem nieu- 
czyniłJIJf'Y y mimo własny zapis satisfacliey za 
Bil'że y Kieplany mnie 011 JKI\Jsci iUl'e omnibus 
nolo conferowane, pumienioney małżął'e moiey 
mor zupe-łną Iym testamentf'm moim daię, y ahy 
z odyskanyeh zasług każdemu z pu-łkow moil:h 
wed.ług tego za wiele czwiel'ci doydzie ukonten- 
towa.ł,ł; a z d.ługow innych poodp,kiwanych kr-e- 
dilol'om y czeladzi mięlhy któremi GaUllensa Mo. 
linor'ego iako cudzoziemca osohliwie zalecam, do- 
syć czyniła, ponieważ wszyslkę fxeculią testa- 
menlu moiego if'Y zlecam. Y stal'ym sługom oy- 
ca mpgo I)anu Janowi E)'dziatowiczowi Pisal'Zo- 
wi skarbowemu, któl'enHl pl'zy długu winnym na 
IIol'ollziłowie zapisan)"'n, względem tego żem mu 
nic doląd specialilel' dolll'ego nieuczynił, za iego, 
bez wszelkiego poszlakowania niewierności, stateczne 
y życzliwe O)'cu mpmu y I1Inie oddawanie 1 10 - 
posługi, ieżeli maiętności nwie wszystkie oswo- 
IJOdzone z I'ąk nieprz)'iacielskich "ęllą, dwadzieścia, 
ifżeli zaś cZęść znaczna za nippl'Zyiacielem zo- 
stanie, lłzifSięć 'ysięcy złOt)Th dill'ownym sposo- 
bem zapisui{', y żpl.y żoua nHlia na kfól'ey ma- 
ię'ności moiey I1IU (o warowała, z klóreyhy po- 
żytek koresponduiący od summ)' miallIJwallPY mieć 
mógł zapisała y puści.ła mieć chcę. Dl'ugiemu 
"łudze moiemu Panu Janowi Inafowiczowi Stol- 
nikowi Kowienskiemu POl'llcznikowi Chorągwi 
mpy Kozackiey tp\i
!c la!al'IJw IlIU na znak moiey 
chęci y wsiedzenip, klt;l'e żona nwia obierze Ko- 
zał'kie z l'ynsztullklJw moich tym testamentem na- 
znaczy wszy , 'I'zecilmlłl Panu Janowi Domaszewskie_ 
IIIU I)odstal'ościemu \V ieliżsl\iemu, kt61'PIIIII 'akże 
tysiąc talal'ow y nalewkę z miełlnieą mnieyszą wpół 
złocis',! zapisuię, na pamiąlkę moiey także ży- 
czliwości. Ci lelly t
'zey przy żenie moiey aby 
dOYl'Zeli tego, że},y SIę we wszystkim tey moiey 
ostatniey dos}'ć stało. woli, pl'oszę y sumnienie 
ich pl'Zf
d Panem BogIem obowiązuię, luho fo so- 
bie 1'0 doznaney krom tego ich zawsze życzli-
		

/Baltica_004_07_131_0001.djvu

			wości cale olJiecuię. Ciż przy żenie moiey y 
wyższych IclJlUsc Panach opiekullach y do. opieki 
dziatek moich należeć względem tey ostatlJley mo- 
iey l1ędą woli. A teraz, kończąc ten . moy te- 
stament żegnam żonę mOJą y doznaney ley prze- 
ciwko sohie miłości du!'zę moią hiedną, żehy na 
mię pamiętała prnd Panem BlIgipm prosząc, za- 
lecam, y aby ta moia I'l'Zywiedziona do skutku 
była ostatnia wola poruczam, prz
'daiąc sieroctwu 
iey ł' dziatek moich za opiekuuow: lIaprzód Jego 
Królewską 
108ć y Królową Jf'Y l\1(1!,c PiI!Jstwo mo- 
ie miłościwe prosząc, aby dla Tego hiłl"llziey (aniże- 
li z re"Ilektu lichlch lIs,ług nlOieh) I"'zez które- 
go regnant, sierotom moim miłościwpn panstwem 
zostawać y nif'ieno w krzywdę ich nie dawać, 
ale też biedny stan ich PalJską w!'pierać nie prze- 
stawali łaską, za którą sohie oświadczoną ostatnie 
allniżone odtlawam Królestwu IchMość pOllzirko- 
wanie; potrm IlUci Xiędza Biał-tozol'a Bi!'kupa Wi- 
leńskiego, Imci Pana Jakuba Konopiłckiego Ka- 
sztelana Elhląskiego y ImPana Krzysztofił Paca 
Kanclerza Wielkiego Wielkif'go Xięstwa Litew- 
skif'go hrata nwgo za oJliekunow sierotom moim 
naznaczam, )' aby dla Boga pillm hoc nie zbraniali 
się Pl'Zliąć na się offkium pokornie proszę, zu- 
Ilełm\ moc z prawa opiekunom należącą y ia tą 
moią ostatnią wlewai:\c na IcMlć wolą, lP. Kan- 
clerzowi na l'amięć braterskiego afektu trzy działa 
)lod Prostkami wzięte Kurłirsztowskie lf'guię pro
 
sząc wszystkich Ich l\1 Ć, ahy w
'haczyli inopiae ni- 
kczemności legatorum a dziatkom moim y ieuie 
miłosciwymi b
.li C1pif'kunami, certi desllper ma- 
gnae nwrcedis. Walili Elblił"kil'mu ))(lIH'odzieio- 
wi moit'mu, na I,amii\tkę IUllif'Y powolności, na- 
le\\ kę z miellnici\ it'tlną z większ)'Ch moich zapi- 
suię, drugich, którpn . inopia wyswiadczyć afektu 
conscia zwłaszcza wielkich (Illerum niedała, aby 
wyhaczyli proszę. Prosz:\c wsz)'stkich wobec przy- 
iilcioł y domowych m{Jieh, aby mi chneściansko 
wybaczyli w cZ)'IłIPmkolwiek irtl po wszystek 
wiek moy chcąc y niechcilc wiadomie y nif'wia- 
tlomie iakimkolwiek obraził sposobf'm, w ostatku 
y nadewszystko moią grzeszną duszę miłosierdziu 
ukrz
'żowanf'go Boga y Jego świętey opiece po- 
zostałe sieroty moie zalecam. Amen. IHa wia- 
J'Y zaś lepsze y , chcąc mipć al1y na każclPm miey- 
8('U y u każdego Jll'ilwa ten moy testiunpnl wa- 
gę miał y za prawdziwy znany hył, ręką moią 
pisany, ręką IllOią podpisuię y roboruię y rę- 
.. 


T 


123 


koma proszonych otlemnie wel1ług prawa W. X. Lit. 
pieczętanow y pieczęciami leMIe umacniam. Pisan 
na l\loskwie w więzieniu dnia pieJ'wszego Oktobra 
tysiilc sześćset sześćdziesiąl pierwszego roku. 
y TOJ'O TeCTaMeHTY III'" lIe'JaTIlX no
nllC IłY" TLI- 
Mil CJlonbl: Wincf'nly Korwin Gosił'wski Pudskar- 
bi Wielki y Hetman Pulny W. X. L. Do tego 
testamentu proszony pieczętill'z Stefan Niewia- 
rowski Sędzia Sąlłow l\larszałkowskieh - W. X. L. 
Do tego testamentu l"'oszllny pieczęlarz l\lichał 
Ohurhowicz Pu.tkuwnik JKl\'Isci. f)o tego tpsla- 
mentu proszony lłieczętan Jan Kwasinski Złuty. 
)I pll TOM TeCTa
leHTe 'I'OTlI\e 1:1'0 MII.10CT naR 
EIIA3nTOml
J 1111cap CKal,60nLIII lłe.'IIIł\OI'O "nlliK- 
CTna .łllTonCl>oro Cyn.1eMeIlT,lI.o 1'01'0;1> Te('T3- 
MeHTY nO,ll.a.'1 B TLle. C.1OBiI nncanblll: Suplement 
do te"tamentu. ,Gdzlf'hy mi smierć nie tl0IHlsciła 
samemu wypełmć za żywota vota mpa PiUlU Bo- 
gu ucz
'niune, zlecam tą ostatnią wolą moią że- 
nie moiey y dziatkom sukcessorum moim, aby 
koscioł Ś, Brygidy Pannom Zilkonnym w Brze- 
ściu Litewskim y klasztor na cześć na chwałę 
Panu Bogu y nayświ{'tszey l\'latce Jego P.łtl'on- 
ee niewy".ławionł'Y wieku mego, iako tylko Ilfdzie 
można, h
'ł mi nich zmurowany; także względem 
Kie)'dan y Birż, gdy żona moia satp;fakcyą, na 
którą się Xiąże Bogusław RadziwiU Koniuszy 
Wielkiego Xięstwa Litewskiego dobrowolnie mnie 
zupisał oh'z
'ma, Kościoł także tam Katolicki 1 '0 - 
żarem di,"'n
'm Zl'uinowany zasklepić, albo strop 
dać pl'z
'ncłlmniey y pokr)'Ć żona moia WillllU 
będzie. A że za woyną kaIJlica y nugrohek oyea 
mł'go w Iwplicy domu mego w Wilnie u swię- 
tego Kazi?Iierza w J'ynk
ł in d (lin o l,rofessa oy- 
cow JezUltow są nad 1'111 nowane, y dla różnych 
1"'ze8zkod woiem))'l'h do postawienia nagmhków 
matce moiey y hratu memu stal'szemu Panu Wo- 
iewlldzie Smolf'nskit'nm, w kościele O
'cow Busa- 
kow Wilpliskich Karmelitow Ilogrzebionf'mu, nir 
pnyszło, ledy tak naprawę kapliry mianowił- 
lIPY iako y l,ostanowirnie t
'rh mianowanych na- 
grobków teyże moiey zlecam żonie, y żeby to' 
wszystko na chwałę Bożą lIc
Ylłi-ta, tą ostatnią 
moią proszę wolą, też y to mieć elu'f, żeby od 
żony moiey w Lorecie y Częstochowey po .tahlicy, al ho 
inna iaka pamiątka moich votor'lIlll od!lana hyła, 
także w kościele oYCO W Jf'zuituw w Wilnie u ś. Jana 
Ołtarz świftemu Judzie Tatleuszowi Apos[o-łllw i 
na chwałę Bożą hył postawiony. Co wszy!'t ko.
		

/Baltica_004_07_132_0001.djvu

			121 
i ako ostatnią moią di8pozycyą wolą, tak ahy za- 
równo z innemi rzeczoma w testamencie wyra- 
żOIłł'mi wykonano było, mieć chcę y na znak-woli 
moiey y dla większey pewności podpisem ręki 
mey y I)rzyiacioł moich roboruię. Dan na Moskwie 
trzeciego Oktobra tysiąc sześćset sześćdziesrąt 
I)ierwszego roku. Y Toro cyn.'1eMeIlTY no....mlc 
I)
'G TblMl1 CJlODLI: Wincenty Korwin Gosiewski 
Podskarbi Wielki y Hetman Polny Wielkiego 
Xięstwa Litewskiego. ))0 tego testamentu pl'O- 
Bzony I)ieczętarz Stefan Niewiiłl'owski Sędzia Są- 
dow IUarszałkowskich W. X. L. Do tł'go testa- 
mentu ustnie proszony pieczftal'Z ftlichał Ohu- 
cl10wicz Pułkownik JKl\Isci. Uo tego testamentu 
IH'oszony I)ieczętarz Jan Kwasinski Złoty. lio- 


1'OpLIII,Ge To'r TeCTauellT II /1,0 lIel'O c
'nJleMeIlT 
/.\0 aKT nOA:łHLIe CYTL /.\0 Imllr G.I'I)O....CGIIX Tpo...- 
,>liX Y"lIcaILle, c KOT0(lł.lX II cec nLlIlIIC 110/.\ 
lIe'JaTIO BI)a/.\0801O Delie Hl'.'1bMOi-KHOII ell MIIJlO- 
CTII I1alleH IUaGI' lla,,1ell't c :KoHollaTY '"'(1)81180- 
BOli lirOIlCenCGOII 1I0/.\CKapOllllołl BeJllIKOli II reT- 
M3HonOlł 1I0JlbHOII HeJlllGOrO lillJliliCTDa 1111'0- 
DCKaI'O eCT Dbl....aH. IIl1caH B TpoKax, y Toro 
eKCTpal\TY "IJII lIelJaTlI Jlpaj\oDoll nOAmlc 1)
'ł\H 
nlll'apCł\Oe TLIMIl ('JlODLI: CTaIllIC.'1aB IIpeBJloQKlł 
-łłalllllllti 1I0Doro(loACGIIII 1111cal) lil'pOACł\11II TI)OQ- 
Kil II, KOTOI)blll TO eł\cTllaGT, 33 no....aHeM OHOI'O AO 
aI;l' 'ICI)ea ocooY Bepxy MeHeIlYIO, eCT AO GIIIII' 
I'OJl08HLIX TplloYHa.1LHLlX cnilaD BelJllCTLIX aG- 
TblGOnaH H YIIIII'all. 


I 


11310 allTOBoA IIHRr. 6. JlRToBcllaro J'JlaBUarO TpR6yuaA" aa 1663 rOA1o, J:paollJqeAcII n'L BUAeRCIIOM... QeBTl'aJl"_ 
UOM... APJ:HB1;, "BCT1o. 1142-952, 


Z księgi aktow
j Trybunal8ki
j .. roku 1663, zna;ydujllc
j siV w Wileń8ki
m Centralnem Archiwum fol. 942-952. 


JIID Dr 


XL 'TIII. 


PTbllleuie JJUJteHCKalO JJOU7/lOBClio-JlamlllV(110 CyiJa 110 OTb.llY JJU.K.eHCltalO PaU'l!a Ca,""Ylua tPll- 
.lUl106UVa cr; JJu
ellCliWIlU .'JICell'ł4ll1ta."'I111 O KO.J,()YIlClIWTb U vapaX6, coclIw;wmeec./l 17 .811- 
6ap./l l (j03 
. 


. 


Dekret Sqdu II? oytoUJ.ę1ło-Łaumiczego miasta TYilna w sprawie Raycy Wile71skiego 
Samuela FilzjJowicza z białogłowami Wileń.
kiemi o gusła i czary, ferowany 
17 Stycz1lia 1663 7'. 


F eria quarta ante Festllm ss. faLialli et 
Sehasti.
ni Marl)'l'um die decima sel'tima Mł'usis 
Janllal'IJ. Anno Domini 1663. Ad acta illdicij 
li caLioalis Vilnensis veniens personaliter fa- 


matus Stel'ban
s MigUl'a CIVIS et negotiator 
Vilnensis, nooune nobilis ac sl)eclabilis Domini 
SalJlUelis Filipowicz Consulal'is Vilneosis, 1'1'0- 
testatiouem in l'aJ'ato sCI'ipto ratiolle cOlIlentorlIm
		

/Baltica_004_07_133_0001.djvu

			. 


l' 5 


. 
ibitlem eXl'reSSOl'lllll iu el eun' ra IIł'r"oniis iufe- szkaii'cPY, alt}' 
ię tltlwieclzi..ł ip
li czPgu pod tpn- 
rius slleciJiciltas fadillll ad ada otJlulil in 11'110- CZiiS gtly 
ię z mipszkillli.. IIIt1UilSlp'skipgo Iwa- 
re tali. Zatował y l'olf'llilel' prulł'sluwał Jt'go lU
ć uowa pipkarka III'OWiltlziłii szewcowey nie uczy- 
PaD Samlwi Filipowicz Ra
-ca Miasla Wilpnskie
 niła, na co ona ollllllwiedziilła iż wszystkie kąty 
go na Jauową pił'karkę y 
liktlłaiową pashlszkę izhy czl}'I"ma klinami pozahii..ła, a Ilolym długo 
białog.towy w ezanułził'ystwie p(IIIł'YI'zaue. O (o wprowiulziwszy się chllrowała, il glly to oney 
iż oue przel,omniawszy hoiaźni Boiey y sl'Ogo
ci 1111Pan ł'ilipowirz wymawiał, (edy się ona z tł'go 
I"'awa na lakow
'ch HII"OWO poslanowioDego, gdy iakoby 
'ywodzilC z (ąż szewcową przyszła, y lu- 
iałuł.liwy IMPau Ra}"Cił Wilt'llski w roku prze- bo się tlo Ił'go, co pl'Zedlym lłOwiadała snać u- 
FzłYllllysiąc szeSCSł't szesctlziesią(ym wtOl'ym, pl"led proszona uieznałii, wszakże odchodząc do Paniey 
Zielouemi Swiillkami po szesciu-lPtnim W}'gna- KOSZł.wskił'Y I'zł'kła, aby w tey kamif'llicy nie 
uin, naypienvszy raz do miils(a Wilpllskił'go tlla mieszkałit. Ale lo wsz
's(ko ŻilłuLliwy mimo się na 
obł'}'rzeuia y sl'0rządzł'nia swey kamił'uice na ten czas puszrziliilC, lak Ill'ędko Wiill'y temu nie- 
Suhacley Ulicy leżilcPY pnyiachał, gIlzie iul oni i- dawał, asz gdy 
am llil 
obie, y na zdrowiu swo- 
Ilem rZf'I'zy iu huslicu pomieszaue l'f'dUCPIUlo, oa- im dozllawiłć IlIIrz}'llał, nilt}"fhmias( \'acanle 1 11 '0- 
1'l'Zut.! pUlllit'uion) m białtlg.łuwom, za nif'IIł-Z}'ia- (unc Atlvocalia Vilnpnsi douiosł to Imci PaDu 
ciel a kunwrą w kamipnit'}' sWP
' mipszk..iąq-m, Kilt'Zewskit'mu Burmislrzowi Wilenskipmu. Klóre 
mieszkanip WHIII\\ if'llział, a na id. mieysce Pana (o białeg-łtlwy in ius \'Ocal.le b\,lli'c, gdy się ad 
Koszewskiego człowi('ka om ni f'xreplione milio- aecusala nie znały iaktlh
' z nimi żllłohliwy daley 
rem po
lanowił y curam tak I'pi eeollomirae cheiał poląl'ić iwliciilli'el', gil}' hył pylany pnle- 
iako y kamiellit'e onpmu zledł; a glly pumienio- cus(udilią hlko ufzynił, will'lliąc lo sobie isz iD 
ne hiałog-łuwy o dalszł' I'0mipszkanip ImPana Fi- ()uanlumhy' signanl;r la churuha mianowicie cię- 
lipowieza pukilkakrl'lnil' upl'ilszaty y repulsę '" nie- szl,iey tfsknosci, kaszlu y Iłulłusci l'ecl'lulf'scere 
IIOZ\\ olpniu dalsu'go p"mif'szkania otlnif'sli. zły y szerzyć miilła. tf'dy nie z cz)"it.y inlle)' JII'ZY- 
y zilpamiflaty um
'sł 111"l..tJ"ifwziąwszy mI 111'- rz
'uy 1)"lko f'X illfascillilliont! IlOmienioll}'ch hia- 
fanlla "pl"Zody \'erba a I'otym "Iwra lIlIiIIi, ZiU'iIZ łYI'lIgło\\" pllrhllllzić to mia-ło, a zalpn inchoa- 
albowiem IlI'zed ląż Pallią Koszewską lIlill'hina(ią (11m pl'osellui mu
ia.łhy npgulium. Uwolllione za- 
y ollpowipllz na zlh'owie ijs fOl'millibus ul'zl'lili, I
'm hęlląc otl tamtego lerminu, sub ('olllre 1'0- 
"ktu tu budie( Ż}'t nikol i nif'roziywiec!lia, nil' u- dziękowania do kamipnice lmPilllil .,'ilipu" irZil 
. ciel'z}'ła "ir y 
zewcowa szto Illpnie z monaslel'sko- III'Z}'szły y znagła stoiącego z I)łu dwa razy 
ho mieszkiwia w
'kurlłil" przysląpiły do h'go sll'a- za nogi I'asludwwa ohtapiwsz)", Il'Zeci I'al. 
8zne y ufsle illllll'ltlleria et llIal(.dictiOl1PS, 1'0- Zil 
uknie Illocno ku tlll-ło,,-i JlflCiągnt-łil, il 
chop biol'ilC od SiUU)"I''' CZiISf'm um.u-tyt'h, gdy w tym :załllhliwy ohnieiwszy 
if I"ZPcze, że Iy 
wirc IlI'zez ulicf klon'go III'OWiUlzllllo Ił'mi słowy: Zlh'i'
TZplO po iwJaszllw!-ku uhłill'iilsz, na cos mit' 
bOllay (egll (1IIIum'is grali.. coulumrliosum omil- za suknii' ku dołowi l'ul'ią
nf-ła, a ona I'Zpk-ta, 
titul' VPI'łIllIłl) Iilk nipsiono lak II
gu Il'lIpa. Ja- Ila sit.hit' Panie to ia I.iurt'. Nilkullif'c telie Ja- 
koż tlo sanił'go !okulku III'zp(f1;.ifWzi\'le I'I"Z) WUdZilC Iltl\\"I'y pipkilrJ.,i czeliullliea poIkilWSZY razu ił'llr1Pgo 
CZiU'llIlzipysl wo, 
dy sir z kamipnice żałuhli" ego" }'- _ ))illlii' Koszl'wskił )'Zt'I'ZI-': IIwill Pani sipllmlnie 
- III'o\\atlzili, w I)"m mif'szkaniu kflJy mieszki.li, worek I,irllh lila PiIIliey I:ilipo"it'Złlwf'
' upiekła, 1)"1ll 
tszczy z S III 'I'" PgII pło,"a m:z)"ly \\ ol'iki,'m do nIllI"II sam)'m iakohy osll"legilii'C. J,.kIlSZ tł'go liniiI w kil- 
I"'Z} oknie pl"z
'If'l'ili, l'III"ISII'zt'gsz)" Pilili Kuszt'nj:kil mit'llicy JpgllJ\1ci Palli. F1lil'"wirza z I"rugipm 
IlI'zy ochfdożł'nill izhy OIh'I'wała}' 1"'zpZ uJ..uo "YI'ZII- IJyła, ale nie zostan'szy 11I'ł'CZ IIdt'szła. WI'I"f,'llce 
ciła, a obawiaiąc się hy III nie czar}' hy.ły, nil! \\ pniItI I,u'ym żałuhliwy illilC do I'prkwi swięl..y Tro)'. 
się do 1t'J!1I mi('szkiHlia \\ I"'on ildziłil, asz koktlsz nil f
- lak Ilil nogi wszystek hęllilt' zilllprtlwany upalił, 
. I"'ohę w lę izhę pll
ri-łit, kiMa 1 '0 izhie się krę- it. Ił'dwo do killuił'lliet, Ilubl"Zt' \\"
'I'ofZi"H;zy nazall 
cąc drllgił'go czy IJ'zf'(:ipgo dniil zdpfhła. Chcąt: 1111\\ rÓI'ił. Jakoż 1111 lallllt'ł!" I'azu rzadkip do- 
jednak I III Pil II I: i lipuwifz dosl illf't
znił'Y nilluram _ h!"pgo ztlrow ia maiąr inll,..!'1 il ia, niemal ronI inllR . 
facti inH's(igiu'e, IltIs)'ła 1"'zyiilrił'la S\\Pgo do 1'0- clml'ował, ilŻ IliIktlnipc rifszlw tp..az t'x callsa 
mienione}' sze\\c(lwey "' lJIonasl
-rze 8. Hurb;) llIie- \"t'lldicij t)"Chże bi'lł
'l'hgłow w mai\'lnOści s'Y-Y 
32 


, 
, 
ł
		

/Baltica_004_07_134_0001.djvu

			. 


zachorowawszy tu tJo Wilna zaledwo na saniech 
dał się przywieść, gtJzie się ex conspecliOlle da 
widzil>ć, iako sam w
zystek wyschły, nogi 0l'uch-ły 
ulrumque, uler, lalus, iako tJwa kamienie twanie, 
a 110 lego zbyteczny kaszel wolne tamuiąc re- 
I 


. 


126 


sIli 1"1 IIIn , o exlrema niemal ża.łobliwrgo pny- 
wodzi, Chcąc zatym cum inculpalis ad paenas 
I('gum agel'e, hanc suam 1"'oteS!alionem aciis iu- 
dicij scabiualis Villlensis couuolal'l dedil. . 
 


łla'b OOfiTOHCllOA allTOHoA KHRrR 1'._OU.'b..LI IIpaollUleftclI B'b BR..eRcIlOR... Ue..TpaJlLROR... AP"HB1I aa 1491-1668 r. 
JlHCT... 287 -
89. 
Z kBięgi akt WojtowBkich Miasta Wilna, znajdując6jeię w WileńBki6m CentrBln6m Archiwnm z;' 149f-1668 
roI. 287--288. d 


III\. 


C1 


I1IJ J Iłl 


Ił 


lO 


l 
Ił 


- .ib. 


" 


'I 


II 


.. 


.1111 1 
u I ł 
lin XLIX. ..łll 
n 
l n o 
J ł 
1 . I " J 


Ifopo.ul Joanna 1fa3U.lIt1lpa C
 OmCpO'llWHJ Ha mp1l 
IIo.1blla2o II BeJ,. IIoiJcKap6iJl B. Jr. .ll. JJuRellllliR 
/l,aua 6
 Jlb606Tb 26 JIH(JUPJl 1663 loi)a. 
l H 
List ochropllY Króla Jana Kazimie'rza, zawieszający na trzy lata wypłatę 
po zmarłym WillrelllY1ll Corwillie Gosiewskim Podskarhim liT. i Hetmanie 
W. X. L. Dan we Lwowie 26 Stycznia 1003 roku. 


a 


-, 


rpa.Moma 
remJltaHa 


.J1c1''' OT ImpOil\ellR CLlHa &0"'01'0 'I'IICe'la 
mCCTC01' mCCACCJlT 'I'lu'Tero MeCJlQa hOIlJl Ana,'!.- 
u,;n oc)!oro Allil. lIepe
 IlUMIl Cy 
JI
III 1'0- 
JIOOHLUIII lIa 'l'pIlOYllaJI y lłe.UII\OM KIIII;JTOe .r111- 
'ł'ODCI\OM :ł UoenOł-\(:TO, 3eM.IIL II I1ooeTon lIa 1)01\ 
TellepeUJllI1 TIICe'la IUt'CT(,OT mec1' 
eCIIT Tpe1'II 
ODpaIlLl)!1I IIOC1'311olllIBUJIIce o'leOIlC1'o y CYAY 11311 
MIIKO
11I11 DOJlo......o 1101\.113"'3.11 II AO al\T 1I0
a.ll 
.1111('1' EI'o KOlło.1lencKoe IUH.
OCTII iKe.lleJIILI lIa 
pe'l B HIIM IIlIiKe MellellYIO AaHLIII II Ha.lleiKa'lLIII 
DClle 8e.llMOłl\HOH ee MII.
OCTlI lIallll l\13Kr ]\a- 
.
el..t c 1\.01101131'3 KOllonau,Koll Kroctncl\oll IłoJ!.- 
($apOIIIIOII 8e.lllll\OH Be"ll
oro KHH3Toa Au- 


20i)ll YU.A-alllbl 00.1.2U63 
Ifop6uHa TOCTb6CRll20. 


li 
długów 
Polnym 


L 


. 


TOOCI\OI'O, nIJO(
e'lLI aOLI TOT ..nc1' DLlJI AO GIlIII' 
rO
100HLlX TIł"Ó)'lW
lbllhlX 31i'I'LII\0I1a1l II pIlIcaII, 
1\0TOpLI Y"IICYIO'III y KIIIII'II ('
Iono ,11,0 c.IIona TaK 
ce n ('lIoe MaeT. Jan Kazimierz z Boż
y łaski Król 
Polski, Wielki Xiąże Lilewski, Ruski, Pmski, ŻlIluy- 
dzki, I\lazowiecki, InfliłDISki, Smolp.nski, Czel'lłi- 
howski
 a Szwedzki, Golski, Wandalski dzie- 
dziczny Król. Oznaymuiemy tym listem naszym 
komu to wiedzieć lJal
ży. Nikt baniey clemelJ- 
tiey naszey Królews1uey ku sobie I'0ciągnąć nie- 
może nad Iych, któr
y dla dobra pospolitego y 
usługi Rzeczypospohtey pny odwadze ztJrowia 
substancią swoię t"acą y onę długami wielkie- 


I 
I 
I
		

/Baltica_004_07_135_0001.djvu

			mi oncruią, w czym ie Wif'lnlOiny Wincenty 
COI'win Gosif'wski Pullskarhi Wielki Hetman Pol- 
ny 'Vielkiego Xięstwa Litewskiego expmplo dl'U- 
gim IlraeiLal, iasne są tego duwody in volumine 
legullI, gdzie długi ipgo ad fielem puhlicam za- 
ciągnione Constitutią approbowane zosL<łią. Przeto 
za słuszną rzecZ pucZltamy, ab}.śmy respl'ktuiąc 
y na wysokie zasługi iego nalll y RrzecznlOspo- 
litey wyswiadczone y na maiętności if'go fUllIIi- 
hiS zruinowane, które ad I'raesens żadną miarą 
do w)'l'łaccnia długow cl'elliturolll w
starcz}'ć nie 
mogą, pozostałą małżonkę iego WU'hnożuą 1\13- 
gila lenę Z Konol'ata Konopacką Gosiewską Pod- 
l'ikarLinf Wielką Wielkiego Xięstwa Litewskiego 
z pozostałeD:1i sierotami 11011 I
rotekcią naszą Kró- 
lewską wziąwszy, od płacenia d-ługo w y od wszel- 
kicll imlletitii crellitorow zesz-tego małżouka 
iey tym hstem uaszllll do lat w statucie 0llisa- 
n}'ch wolną uczynili, co skutkiplll Si"U)'1II czy- 
niąc bierzemy pomienioną Pod!'karLinę Wi"lką 
Wielkiego Xięsfwa Litewskiego z pozostałem i 
siel'otami y wszystkie dobra zeszłf'go małionka 
iey puJ prutekcią naszą Kl'ólewską y onę od 
płacenia długow do lal trzech nierozdzielnie po sobie 
od puhlicaliey tego listu nasZf'go idących uwalniamy. 
Tak iż ona tym listem naszym obwarowana hę- 
Iląc, 1'_l"Zed iadnym sądem naszym y urzędem, gdy- 
b)' o iakiekolwiek długi za obligami, c
rographa- 
mi y contractami zapozwana była, aż do wyiścia 
terminu wyżey mianowanego t\pl'awowai y odpo- 
wiadać niema, z tą iednak conditią, aby t)'mcza- 
8f'ID o satisfactią creditorom starała się, dóbl' 


127 


tych inc1usionem Cl'eelitol'ow nowemi nieoLdą- 
ża-ta długami y llill'ękę dla pewnego dosyć uczy- 
nienia urzędownie stilwi-ta. Co do wiadomości 
wszem w ollf'c knmu to "ietłzieć należy, a oso- 
hliwie 8ądom głównym Trlhullahkim, urzędom 
Ziemskim, Grodzkim y iuupn wszelakim iurisllic- 
tiom 1'l'Zywodząc, chcemy mieć y I'Ozkazuicmy, 
aby każdy si\d y ur-ząd przed któryhykolwiek o 
iaki d-tug Wielmożna Putlskarhina Wielkiego Xi
- 
stwa Litewskiego 110zwalla była, oney sądzić, de- 
kretow y wskazo w pr-z('(:iwko niey ferować ani 
ferowanych do executii pl"Zp\"Odzić nie waiyli się. 
A ż£'hy ten li8t nasz iako na
-ł'rędzey do wia- 
domości wszyslkich I,rzyszf'dł, urzędom wszf'lkim 
przykazuiemy, aby za podaniem OUf'go aktikować 
y publikować kazali. Na co dla 1el'szPY wiary 
ręką się lIaszą podpisawszy I,ieczęć Wielkiego 
XięslWił Litewskiego 1'l"Zycisnąć rozkazalii;my. 
DaJ] we Lwowie dnia dwudziestf'go szóstpgo mie- 
siąca Stycznia, roku pańskipgo t)'siąc sześćset 
sześćt1ziesiąt trzeciego, 11anowania naszego Pol- 
skiego y Szwedzkiego piętnastego roku. Y Toro 
.'1I1CTY 3\eJle3110rO Ero K0I'0JI£'nCKOe MIIJlOCTH 
npll ne'IaTII ÓOJlLIDOII BeJlIIKOrO IillJJ3Tna JlII- 
'I'onCł\m'o IIOJl,nllC f)Yłill EI'o KOI)oJlł'ncł\oe MU- 
JIOC'fll lIalla lIiłmOl'O MII.'10C"I'IłDOrO B TLle cJlona: 
Jan Kazimiel'Z Kroi, a "Ol'OM AP)TII IIOAIIIIC TLI- 
MU CJlODW: Andrzey Kotowicz Pisarz Wielkiego 
Xięstwa Litewskiego Starosta Grodzienski. Ko- 
I. TOI)LlII TO .'IIU.
T 3a 1I0AiłueM OHoro AO aKT 'Iepe3 
ocoGy nepxy MelleHYIO eCT AO KIIIU' rOJlODlILIX 
Tpu6YHaJlL LIX iłKTLIKonaH II YllllcaH. 


11a... aKTOBOA IIHorR 6. JhlTOBCllaro r..aBUarO TpIl6)'oa..a 38 11163 ro"..., apaR.l1łeAc. Ino BIIJleUCKoR. l{eu- 
Tpa..bHoII. AI"'HB1;, "OC T'" 9:;8 o 9:>9. 


n 


Z akt Trybunału Gł6wnego W. X, L. przechowuj,cych sit w Wileń.ki6m Centraln4m Archiwum. biVg a s r. 
1663 roI. 9
8 i 9
9. 


ł I" 


fi 


" 


'f' .. 


.
		

/Baltica_004_07_136_0001.djvu

			123 


L. 


jJ,apCl/lIlC1l/taIl 3anllCb YllllJllClialO CmO.lblllllia B.łaiJ,Il:.łaea BUli1nOpbl1la CU'lJUllclialo (1) 
(Ja/maIl :JICellTb e20 E.łcllTb ypo.JICiJe1l1lOii Co.J.A,02y65 lla WJfTblliR BO()Olilllbl. J]o:m:ap1JTb, 
runeiillUluhll, YlllllllY u iJ60p
 65 r. BU.lbllTb 24 IHJllJl 1664 loiJa. . 


Zapis 
su'ey 


darOll'lIY ot! Stolnika Upitskic/lo TFład!J.ylwl'a Wiktory"a 
Helenie z 8ułłollUholJJ 11a dobra IPor/okty. Pożarcie, 
dwór w 1Ilie!icie T-Filuie. JJatowany 21- Czerwca 
o ( I 


Sici1iskiego (1) z01lie 
Gilleyci.uki, Upitę i 
1664 roku. 


II 1,1 1111(' l
 1.11111' 1'1I.1001IIJ.lX TI1II6YH:I.'ł.HJ.lX 
y UII:n.11II 01'lI(lmlllnilllLIX .1"Ta.U' 1lilll0il\ellH 
(
b"'iI I;Oit>OI'O '1'..It
.
'liI UleCT.'OT III CC"I'JI,CC II T 'IC- 
...nl'pl'oro Itw"IIQa IIOAII IIIJ'rOl'O ,11.1111. U"I'C,II. 
Ililltlll CY,II.łlltlll 1'0:1011111,1'111 na 1'(lIIGYllil
1 _ Y 
nCJlIlIOOItI"" Ii IIlIaCTBC .11l...oIlClOcnl'" 3 lłucnO,ll.Cl'n 
3CM:II. II 1I01lC...fllł lIa IIOK ""'IICIIf'1II II 1111 'l'blt
C'la 
,. 
lIIe.
l'Co'" II Je.'T ,J,CCIIT '''
l'IU'ln'I,1II oOllml bUl II, 
1IIII'...:IJIIlIllIlIUIIIIICC O''''IIIU'1"O y (:)',II.y 1'1'0 ItIlUOCT 
Uilll n.liI,1,J.I.
'-lilR nllto'I'OIIJ.lII (:1,,,,,,"'.'1.11 C'I'O:lb- 
111110 II II O,J,.....iJ(IUCTlI 1I0ue-..y )' 111I1'C'KOI'O 0110- 
EC,II.il,' 1I01.:13,1,a.J1 II 111",1:111;1:1 JIIICT .łI.OU(lOIUM- 
111,111 3iUlIIl
 ,
u ItllUIW1'U II ali.. rC
Ił'''l
 (
lIell'I't1- 
C
HIII.
 IUIlIOO,:Iił"IIIW /l,t1ntllllllllll
e (:o:lO..y6t1111U
 
CIIQIIIWIiOIf C...O.IlIllIOOUOII II Ilo,1,l
TiIII01
1"IIIIOIf y- 
II II 1'C'I.O II łlil.1iI\OIll
e "1'0 MII.ml'...1I liii fł"'. 
Ił II"" 1I"'lliI.liOlI
'HI ),3111,111 II 113.....1011'.'" 116.1,JI
T. 
IlIJallil Cllllilll....llblll, _ 1.0"1"°1",111 J.'...IILUI eo:milll"JI 


C'BOIIM l
'I'lIell
IIIIIlJLI IIpOl'11:I aULI NI 1011111' 1'0- 
,. 
JIOIIIILIX "'pIIUYlla.
bllblX 1111111111'1' .. YIIIICiln 6bU, 1110116'1\ 
111)lIIIRlłllJbl 3 YIIIICpO"łJ.l y 1\11111'11 CJlOBO,!l.O I
JlOlła 
TaK ce D cofie MaCT: Ja Władysław Wikllll'Yo 
SycilJski, Stu(nik y Pods'arosci POWiil'U Upil- 
skif'go ZiemiillJin JK
losci tegoż powiatu Upi'- 
skif'go, czynię wiadomo y zeZlJawam tym moim 
lislem dobrowolnym wieczyslym zapisem, iż ia 
p"mif'niony Sycinski żyiąc czas ni..milły, w sIa- 
nie swifl)'llJ małżeliskim w zgodzie y pr'zysloy- 
n)'lll IIszanClwallill z małż:łką mą mi-łą Panią He- 
leną Swientosławą Mlko-łiliowmł DowoYllianką SII- 
łllhllb.nwną Wł.ulY!'oławowił .Wiklol'}'nową SycilJską 
Sluhllkową y Pud!'oral"Osciną Ul'il!'ką, gdzie z bto- 
gosławit'llstwa Bużt'go za spolnym naszym 8131'8- 
ni.'m dubr' ziemskich 'piących y r'lIchom}'ch nie- 
mało sohie l'rzysl'c'sohili
my y I'rzyklll'i'i, a Źf'1l) 
llIf'r mi-tey małżiłce za iey w dom moy wniesie- 


(1) Co 1101..'.. ill '.ouc..a..... ('e61; 1-ł'OM"YIO RO nocT"IA"Y-1O uaB1;CTHOCTb U nt'peAa..... CBoe 1111111 nOTolIcTlI}' liDII" BaMt.nUull.... 
lie:"'I,uM t.I"IL'.... "... JI.I;Tonuea"',, IIU.ILUlH "al.Tol'lIAC"rut'1I1I3H XMfI.....IIII..Kilt lł&ł3{iH..,"h OOJlht.Kia flOft..K8 Ila rOAouy nU:
1. ...aTOuuM.... H .........w.. Y,",10_8.18 oacet....OqeB- 
.. lIaR 11011.18 1..1. "ul,el.._ A.,elCt.1;.p"',, łhn....1t:.10Iu....eM.t. H łi. U IlU.' t'..... l.apJlUM'h ..)......300..... lin "1It.,ABllilO CH....HHt.KiA 110 H03Bpa.. 
J.l\t'HiH AłłMOli 6....1.a, YÓHT"" '"lłUBlOłlbJM"b 7AalłOM'I-.; HO 81"0 C-')".HTl. TO.l....RO ,AOKaaa1.e..b("THOM... IUII,nJl,HoA HeHaIlHt.TH 0IJe.. 
AaIlUJf'1i ero l1aMlłlb uMeIJ;......iJO. HUO noc.... cero CH....HI...KiA "H.1'" eu,e 1'2 ..1....T1.. Ka
'" 8'10 AOaa3b108eT1. Aap('THeHH88 e.'o 
B." no.'Lay JIIeIlL' aa"U"b. IO"Ha"l,..ift JIIe B'" CRO....... co..,meHi.,: "Rozmowa pewnl'go ZiemiHnins ze .woim "'łsiadem 1733 r_" 
...e....o ..uI...I'Hr.., "...0 YAal"'M.'. q"'lIIa y6UTb' 6bl.... el'o 1'"AHTe.lu o eee'-"D . III'O....H..ae....,II "I'H JIIH""U OH... o AO "Hn. noph 
nOAIlt'lu-aeTt.'a u:IIJU",HOMY nfll'
TRuilOt a H;'lłbITblłl H31. 3f>M...H -łe1Je31o I10AYTupa H'tiKa nO('A'Ii cMel'TH "1'8":L ero 06P31MI:łUliA:(.. 
D'" ..y..ilO, H AOCH"." no".,. c""y"'HT'" "l'I'AMeTU".. nupyrallill R 1I)I.a.IHU\a D-" Y"H'-t., rA1; "1'" "oCJ'e"1;UH-,,6bIJl...nO"01,00eo-... 


(I) Siciński post'ł Upitski podHł swą pamięć na wieczn", ohy.Ję pamil!tn
m i bezprzykladnem dot'ld w I
r:ie.iac
 .zerwlIDiem War- 
IZHwskit'go Sejmu, który zwołany zoslnl w r. 16
1I pod I.,.k", Jlldrzeja M..xymiljHna :I<'redr.. w nHJ.mutllleJszych dl.. kraju 
okohl"Z)1..ścioch, po zn;' sil.nin wujska pol.kit'go przez Chmielnicki
go pod B"tuwcm i 
ród groi'lcey Woyny z C..rem Ale- 
Xym MichHjłow:cz
m i z Kn....l
m Gustawem, Mylne jest wedlug na8 mniemHnie, .JHkuby 
arsz po l'owl'ócie do domu 
Siciński zo.t..ł uj(..dz',"y od pi"ranu, jest to tylko pudHnie ludu. wyrBz D.ellawiści J' go, ktor.. p"zez dwa wieki prze- 
trw
ła, \VidzilllY go tutBj we dwonaście lat pu.ćm 8tllnowi'lCl'go lOap;8 na rzeclO iony, 
 .
tanisłHw Konarski w dziele 
swu.lćm p. t. "It.)zmow.. pewnf'go ZiemiHnina ze 8wuim s'lsiadem I ;:1"\ r." pug. 2-
 ,,:yrllzrll 6 w8puminll, te tell wypadek 
sllo
kllł tylko oyca, Dlhlk'2 i Bi..strf} Sidhskil'gO. który sam ulnarł ze zgryzut s
mn
enl
. I'rzekllDaoy od wszystkich Ził 
tycia, ,w !,ohura ..ieku po ;,me.ci wywleczlłllY Z08tHł z grobu przy kuściele Up.uklm I zeschłe jak mumj.. zwloki jego 
służ", I dU"ł d za przedmiot pultrachu i wzgilrdy W Upicie. 


. 


,
		

/Baltica_004_07_137_0001.djvu

			nie y za spulną pracą, lulu; mi to wszyslko z łaski 
y miłości swey osuMiwym zapist'm swuim wie- 
cznością darowała, if>szczpm hy-ł do tego czasu 
tadney słuszney opl'a\\"y y nagrody nieU(:zplił, za- 
czym upalruiąc ahy 110 życiu moim pomienio- 
na mi-ła ma-łŻi\ka muia odpmnie słusznie za wszystko 
ukontenluwana by-ła, a tak ia Władysław Wiklo- 
I'yn Sycim,ki Slolnik y POlMarosci Upitski z du- 
lu'ey woli y miłości mey po życiu swuim, tey 
to mi-łey małżące mer. PćllJiey Helenie Swiento- 
sławie Dowoyniance Sułóhubownie Sycinskiey, 
uapl"Z(1I1 maienlnuść moią nazwaną Wodokl!/ alias 
Wekiszki w puwiecie Upitskim leżącą, od Pana 
Samuela R
'm\\"ida y Jłlałżi,ki OIIPgo pl"Zf'Z mię 
kupioni\, z siołpm nazwanpn 
IUCZllIlY, l'I"Zf'Ż mię 
od Jł'y lUci Panif'Y Horoty Laudaliskiey Janowf'Y 
Lewuniowey Chorążynf'Y UI,ilskiey y od s)'lIa Jf')" l\lci 
wieczn08cią nah)'ley, )' z służhą hlllzi w siele Z
'de- 
lach zdawna do tf'Y maiętnosci puynalf'żących, 
I'uy tym Woyluwslwu foiarlskie, sioło Poż:łI'cie, 
sioło Szlekie. sioło Zm'kif', sioło Prawiallce, 
sioło Janalicf', sioło Kievzf'row z za
ciankami, 
zdawna . do tego \\"o)"IO\;st\\"a Ilu)'należącpmi, 
PUf'Z mię ud ImPana SIł'fillJa Howu
'ny 80- 
łohuha wif'czno
cią nilh"lpmi, osohliwie dll'or 
W miescie Wileńskim slótel'w!/1Jt na Puszkarni 
przeciwko kościołowi świętpgo Jprzego hędący, 
od Pana Raffała Puyslanowskif'go y od Pa- 
niey ma.łżąki Jego Msci wif'cznością kupny y 
z folwarkiem lIazwanym Gilll'gciszkami, z dwol'ną 
pasznią, z gl'mll y wszelakił'mi OI'omł'm i y nie 
oronwmi, sianużęciami, lasami z PU!1-zczą, if'zio- 
I'ami. stawami, sallz:IWk1łmi, z P(IIIII.lIlł'mi w wuie- 
wodzI wie Wilelb"im Ił'ŻąCPlI, ił 1"'UZ mię II Jasnie 
Oswif'conf'go ,Xięcia Jł'go l\1osci Pana Janusza 
Radziwi-łła Xięria na Birż:U'h y Uuhinkarh o!Swo- 
bodZllnpn, ze wszystkim Illlllllwallił'm t 
 ch milię- 
tno
ci "ysz I'omił'nionych Ilworn)'JłI, gumit'll- 
nym y fulwarkuw
-m, z IIi,szniami, ogl'lIIlami, 
sadami, z kal't'Zmami, z pIlSlt'Zą, las.llni, gapni, 
lIial1oż
ciami, I'Zpkami, UPt'zkami. ipzinl'ami, sta- 
wami, slaw i!'zrz:lII
i, z młyn.llni, sadzawkami, za- 
tokami, z ('zf.ladzią fi Wili ną, z ogl'llllnik.llui, z IIUII- 
dallł'mi dził'llzicami, I:iahłł'mi y dallnikillłli na 
l'ożnHh mił" sCiu,h wl'iami mipszkaii\l"f'mi, z za- 
ścial;kami, 
 włuk:uni OSiiulłł'mi y I'uslf'mi, z bo- 
iary put IWllIi y p.lIlI:prllf'mi, z I,,'owpnl ami )' t'zyn- 
szami, dzi:lkł,lIł1i , robolillJJi, I'lIIh\"llllami, OW() 
zgoła z
 wszyslkim ogułł'DI zaraz 1'0 slllierci mo- 


, 


129 


iey dll I,ossessiey s,,'oiey I'0mif'niolla miła mał- 
żąka moia ohi:\wszy wieczllością, wolna zostaif' 
tym wszyslkim ogółem y po rzfści podług woli 
y UI'0dlJbania swego szafować y komu chcąc tlać, 
darować, zamienić, przellać. zapisać, tlo czego ża- 
tlen z bJ':lci, siostr, synowco W y synowic y in- 
8zych wszyslkich bliskii.'h kl'ewnycb moich żadne- 
go prawa y puystemllll mieć nie maią wieczlle- 
mi czasy. A maiętność mąoyczystę Upite w po- 
wiecie Ul'itskim leżącą nad rzeką Weszetą z folwar- 
kiem Sawiciszki w tymże powiecie nad rzeką 
,Niewiażą Idącym, z siołmi zdawna do tey maię- 
tności nalf'iącf'mi, mianowil
ie siołem Małuny, sio- 
łł'm W up;zwilcif', siołem Kryklany , siołem I\lit- 
kaycie, z IlUszczą y ipziorf'm Pomurnockim, sio- 
łplU Poweszel'if'm, siołf'm Nowym. Tę tedy wy t 
mianowaną 1.1llilę z folwarklf'm Sawiciszkami, y 
ze wszyslkiemi tło nipy l'rzynależno
l:iami, przez 
mię za różnf'mi dekretami Otl różn)'cb kredy to- 
row iuż 110 taxie wieczystey f'libf'rowaną, t)'lko 
sobie folwar'k w polu Woyszwilciach mięllzy szlachtą 
Woyszwilską, od I'óinych obywatelow tameczny..h 
przez mię nahyty ze dwif'ma wsiami, mianowicie 
sinłł'm Zubowym y zasciankiem Kiebiszkami, sio- 
łem 1\1f'nwczami y z zascian"ił'm Tl'Onikami na 
moy wlllny szafunek do dalszey di8posiciei mey 
zostawuif, a pomif'niuną maiętność Ul'itę z fol- 
warkiem Sawiciszkami y ze wszystkif'mi lIn nif'Y 
przynalł'żnościami tf'yże małżące mf'Y mitey Jpy 
l\'llIsci- Paniey Helf'nie Swientosławie Sołuhubownie 
Sycinskiey do żywota iey zapisuię, z takim iednak 
will"llnkiem, iż gllziehy Pan Bllg nlcz)'ł nam da- 
IlOlumstwo, telly lniliflnnść "'ysz mianowana Upi- 
ta z fulwarkieOl Sawieiszk:llui ta ogólnie Ilu ży- 
wocie moim y małżonki I1If'Y IJotomkom nasz)'m 
między nami sl'łllllzonpn nalt'żeć ma wiecznuścią, 
cllI ktllrf'Y m:liftności I'0tllnwk nasz nif' drze- 
,,- iey 1,,'z
"Clllldzić ma, aż olldawszy cztf'q-dziest'i 
tysifCY zło t lI'h pol
kich, klol'ą summę na I'0mie- 
nioną maiftność t:l'ilę y fIlIwark Sawit'i
zki III"Z
 
doiywuciu małż:\ce mf'Y Paniey lIe1enif' Swif- 
tllst:łwie Sołohuhownie S)"Ciliskif'Y wnaszam Y za- 
pisuif. A co się tknie ruczy moieh I"lIfhom
'l'h 
y rynsztunkow woif'nnYl'h, SI"" 111"0, duto, h
 d-ło. 
konie SI.lIlo, taże summy I'ienieine cllh
'kolwipk 
1 111 !'mif'rci moiey \\" tyt'h maięlnllśriach moi"'l 
gllzif'lwlwił'k hfdąef', takim sl,osohem z.IJlisui\': 
ip
lih)'1II Iwzl'Oh,mnif' zmarł, tedy tu wszy
lkp 
o u,łem co się wyże)' pomieniło małżące lUf'Y 
33
		

/Baltica_004_07_138_0001.djvu

			wieczno8cią należeć ma, a ieśliby potomek między 
nami hył, tedy wszystkich summ pieniężnych, 
cokolwiekby zosta-ło gotowey summy 1'0 
mipl'ci 
moiry połowica Ilotomkowi memu ma należeć, 
a insze wszystkie rzeczy ruchome ogułem y 
maiętność Wodokty iako się pomieni.ło małżące 
mey, luboLy był y potomek, wiecznoscią z,łl'isu- 
ię, wszakże się to waruię, iż ieslibym przeżył 
małżąkę moią, tetly' to wszystko na móy wie- 
czysty szafunek nazad wracać się ma. y na to 
dałem ten moy list zapis wieczysty z podpisem 
rfki mey y Ilod pieczęcią mą, także s podpisy. 
rąk ludzi zacnych ustnie a oczewisto odemnie 
uproszonych. Pisan w W odoktaeh roku tysiąc 
sześćset sześćdziesiąt ezwaI'tego mea Junij dwu- 


130 


dziestego czwartego dnia. Y Toro JlIICTY npll 
ne'ła1'IIX nO,'I,IIIIC IłY" IIX MIIJlOC1'II TbUIII 
CJlOObl: Włilllysław Wiktoryn S)'cinski Stol- 
nik y POllst-arosei Ullitski. Ustnie oczewisto pro- 
szony pieczentarz oli Jpgo Mosci Pana Włiulysła- 
wa Wiktol'ynil Sycinskiego Stolnika y Podstal'O- 
!;ciego Ullitskiego Kazimierz Białłozor Casztelan 
Witebski. Ustnie proszony pieczętarz od osoby 
zwysz pomienioney FI'YIll'ych Puzyna z KOlieiska. 
Ustnie Ilroszony pieczętarz od osoby wysz mia- 
nowaney Eustachus z Sklimunta Umiastowski 
Czesznik y Sęłlzia Upitski. ł\.oTopbliKe TOT -"nCT 
.....oOltllUOJlllblH Oe'łIIC1'blll 33 1111 C 3a npn:maneM OHO- 
1'0 "
1'P.3'" OCo()y oepxy MenenylO eCT,II.O KIIIII' 1'0- 
JIOOHblX. TlłLloyuaJlbllblX'h ynncaH. 


Ha'b allToBoA KuurH 6. JlIIToBcllaro rJlaBHarO TpH6yuaJla aa 1664 rOA.... "paRlIl.LlcAclI Bb OU.,eucllo..'b ((eR- 
Tpa....uoll.. ApXIIB1;. JlUCT.. 9f14-9:i7, 


Z k8ięgi akt Głównego Trybunału W. X. Lit, znajduj"ct!j 8ię w Wileński
m Centraln
m Archiwum, z r. 1664 
roL 954-9f17. 


-- 


LI. 


/l,apCTnOeUUaR 3anUCb E.1BUbl CU,",UIIC1W1l ypo:JI(;oelllloil CO.l.lOly6
. OallHaR JltYJIC!I eJI 
B.laouc.laoy BUKlIlOpUllg CUlłUIlC1WJllY CmU.lbllUKY YllU11lCKOJlty lta OouJlCuJlwe 1(.łlg- 
l.ąeCl1l60 U OeneJIClIbl.R CY.M.JIfbl, 24 [/oIlR 1 (j(j4 l. 
Zapis darowny l/eleny z Sołohubow Sicińsld
j męzowi .łjW
,!,-u Włady.fllawowi Wi- 
ktorynowi Siciliskiemu' Pod.łJlarościemu i Sto/Ililt'owi UpilsNłemu, na dohra ruchome 
i summy pienięzlle, dany 24 Czerwca 1664 r. 


Zeznanie ImP. Sycinskiey ImP. Sycinskiemu. 


AeTa OT HapOiKeH8 CblHa Eo."OI'o 'fLlCe'la
		

/Baltica_004_07_139_0001.djvu

			meCTCOT mccTAcCHT 'Icl'oel)1'OI'O Iłlua 110.18 nn- 
1'01'0 AIIH. lIe"cA mUlił Cy,:\bmllł 1'0"ItIlIllI,I
1II 
na 'l'"lIo)"lIa.'I y IłC"III1WM'h lillJl:łTlrt J......OIICI;O)I... 
3 noelło
CTII 3e
t:I" II IlolleTolI'b lIa "0l> Te- 
lIel'eUlIIlI1I TLlcc'm UlPCT COl' UleCTAcl'nT 'IC- 
TBe"TI,1II OOlliIllLUIII, 1I0CTmlOlllllłllllll'e O'Il'IIIICTO 
y CYAY ell MII.10CT 11<11111 I'e:lella (:JI('II...0l':lillła 
/l,ollollllnHl>a CO.'I0I'y6011113 IłJla.\lIl':IiIBOlla Cm,lIl1- 
cl>a CTO.'IblIIII\Ona II IIOACTaIIOC1'lIl1a 1I0ne...y y- 
1I0TCI;01'0 ollonCAaJla 1I01\.'IaAiI"Ja II 1I"II:ma:m JIIIC... 
....06110nOJI..H..m IIC'lIIl
l'..m 3alllW ce IłIlI.lOl....1I lIilllY 
Jł"Ja
lIl..'1aIlY HIII\TOIU'MY CIIUlIlICl>łUIY C'ro.'ILIIIII.y 
II IloACTilIIOl'TeMY Y 1II1Tl' 1\0\1 Y ,m "I il; O 111,01111 Cli 
MIIJlOl'TII Ha pe'l B HeM nLlllail\Oll)"lO Aallblll.. 
łlaJlei>Ka'lblll IIO).:IYI' "Iłalla cn"il8"lelll,lII, 1>01'0- 
POI'O YCTllbnl C03HalleM CIIOII
I CTDCJI).III1U1L1 II"OCII- 
.'Ia aU"1 AO 1>11111' 1'0.'IODIILlX TIIIIU) HaJlbllLlX lI..rl- 
l!Hl' .. YlIlIcall U"I.1 , fil\O'" II II III UJIIUJII a 
)"IIIIC)"IO'ILI y 1\11111'11 l'"10no AO l'.um.. l'ill; CC 
B coue MaeT. Ja Helella Swięto
.tawa Do\\'oy- 
niimka Sołohllbowna Władysławowa S)"Cin
ka Stol- 
nikowa y Podstaroseina Powiatu Upit!'kiego, Zie- 
mianka Jego Krolewskił'}' !\I(}
ci 'egoż powiatu (;,.i(- 
skipgo, wiadomo cZYllię y zezIlawam tym moim d"hro- 
wolnpn wieczystym zapisem,I,,'zHmszezaii\c to ku 
wiadomosci wszem w obec y kożdenlU zosl/llIła teraz y 
na pot}"m będącego wił'ku hlllziom, iż ia W)'SZ I'ZPCZO- 
na lIplena Swientusława Dowo)"lJianka Sołohu- 
bowna, żyiąc w stanie swiftym małżenskim z ImPanpm 
Władysławem Wiktorynem SycilJskim Stoluiki('m 
y Podstaroscim U..itskim Panem małżonkiem m)'m 
miłym od czasu niemałego, a uznawszy wielką 
miłość y uszanowanic y w}'gllllę z uszczel"Lkicm 
własney maiętności onego y chcąc onego tym 
sposobnieyszpn mieć w pl"Zyszłe czas)', comkol. 
wiek ia lIrlena Swiętos-tawa Sołobuhowna S
'- 
Cinska w domu pomienionego ImPana małżonka 
mego wniosła y wprowadziła, mianowicie sununę 
posagową, w wyprawie złoto, srefJl'o, perła, SZilty, 
drogie kamienie, Spl'Zęt domowy y coby się l'lIcho- 
mą l'Zeczą mieniło y com z daru y b-togos.ławi(,IJstwa 
Bożego mairtności ziemskirb Jeżących niemało 
porozno w powiecie Upitskim za spolne nasze 
summy pieniężne III'zykupiła, a hędąc wielce con- 
tenta z Ilrzysto
'n('go w stanic swift
'm małżenskim 
pożycia z pomienionym Jł'go Mośc Panem ma.ł- 
ionkiem mym, tedy ia sama 1'0 dohrey woli 
mey, nie z Żillhlf'go l'l'zymuszenia, 1..mu to miłemu 
Jego !\Iosci Panu Władysławowi Wiktorynowi S)'- 


131 


cin
kiemu Stolnikowi y Podstarosciemu Upitskie- 
mu ex lIunc daię IJal'uię y wiecznoscią mieć za- 
pisuię wszystkie muie wniesienie, tak summy pic- 
niężne iako y 1"Zt>l'zy rurhome w dom Jego !\Iosci 
wprowadzone y t..ż wszystkie, pl'zykupie y summy 
I,ieniężne Jego !\Iosci różnpn kredytol'om ..łacone, 
aho w gOlowiznie 1'0 mnie pozosta.łe, iż hy'm na- 
potym luho spoinie roznym sposobem alho y sa- 
ma i..dna dol,,' ziemskich wiecznoscią zakupiła 
y maiętności ruchomey pnyhawiła, owo zgoła 
cokolwiek po smierci muiey maiętności leżi\cych, 
ruchomych y summ pipniężnych na mię lub oy 
CZ)'stl'u macierzystym alho spadkow}'m prawem 
nal..żało y coLpu nallllt) m sama nab)'ła kupiła 
y I"'z}"hawiła, to wsz
stko małżoilkowi Illf'lnu mi. 
łpmu Imd Panu W,łallpławowi Wiktol')'nowi Sy- 
rinskiemu Stolnikowi y PUllstarosciemu powiatu 
l'pifskif'go daię dal"Uię y na wieczność zapisuię. 
1.lkoż po smiel'ci moiey wszystko to cokolwiek na 
mię z mai
tności rUl'hom)'rh b{'llzie należało y 
rokolwirk złota, sl'f'bl'a, kleynotow, szat, summ 
pieniężnych y innych rzeczy zostanie, nikomu z te- 
gil Pan małżlInek moy niepowinien się wy'licza
, 
ille ma zlls1ać t('go wszystkipgo wieczyst}'m Ilos- 
sesorem z wolnym szafunkipm IlOdług woli y 11- 
Ilollohania swego. Do czego wszystkiego wysz 
pomieniOllPgo zapisu mego ŻadPlI z lu'aciey, siostr, 
bliskich krewnych y powinnowaf
'('b moich na- 
leżeć nirmll cZllsy wiecznemi. Y na tom dała ten 
mo.y list wieczysty zapis z podpisem I'ęki mey 
własnpy y pud pieczęcią moii', lilkż(' z pOIlpisy 
rąk IchJ\lość Panow pieczętarzow odemnie lIstnie 
y oczewisto "l"'oszonych. Pisan w Wodoktarh, roku 
tysiąc sześćset sześćdziesii\t czwal'tego mipsiąca 
Junij dwudzi('stego czwal'tego dnia. Y 1'01'0 AII- 
CTY AOóIIOIIO:lbIlOI'O 3allllC-Y 111111 m-"lal'JlX III1.J,UlIC 
pp, IIX MIUOCTII T..nlll CJIOII...: IIt'lena Swiętosła- 
wa Dowoynianka SlIłuhubowlla Włatlysławowa Sy- 
cinska Stlllnikowa y Podstal'oscina (1 p itska. Ustnie 
a oczewisto p,"oszony pirczętal'z od ImPaniry He- 
1(,I1Y Swiętosławy Ullwoyniallki Sołohubuwny Wł
- 
dysławowey Sycinskiey Stlllnikllwf'y y Podstill'OSCI- 
ney Upitskiey, Kazimierz Białuzol' Kasz'elan Wi- 
tebski mpl'. Ustnie proszony Ilieczętal"Z 011 osohy 
w tym liscie pomieniunpy J;'I'ytll'Yl'h Puz}'na z Ko- 
zielska, Ustnie pruszllny pił'ł'Zętill"Z otl lmPalli He- 
leny Swi\,tllsławy SołohubowllY Władysłilwowey Sy- 
cillskiey. Stolniko\\'ey y Plldstal'usciney U"itskiey 
Eustachiusz z Klimonta llmiaslowski, Czesznik y Sę-
		

/Baltica_004_07_140_0001.djvu

			. 
dzia Uflil
ki. fioTol'ł.m,R 1'01' .1II(
'I' Ąo(ipono.'...11oI 
:łaIlHC 33 11'":lIliłleJI olloro 'łł!fle3 ocouy Bel"
Y 


132.. 


lł.eHellYIO eCT .'1.0 "HlIr rO.!IOOlILIX 1'pLI6YH8JILHLlX 
YIlłIC311. 


113... all,'oBoII 1I0RrR II. JIQTOBCIIRro r.'aBIIlII"O TpR6YRaJla aa 1664 rOA"', "'paulIl.LlełCR B'b BR..eocllo.... I\cR- 
TI'BJlLOOM'" AP"OBt., .,UCT'" 958-959. 


Z księgi akt Główego Trybunału W.;x:, Litewskiego znajduj..c
j si
 w Centraln
m Starołytn
m Archiwum 
1V Wi1nie lIó ... .664, fol 1I:'8-9
9. 


. 


. 


-v- 


LII. 


Ollucallie nymcllleclI16iJl na YKpaulIY. cooeplllennlk"O c
 nO.łUmU-łłeCKOlO 1lTb.JllO ueU3..., 
6TbCnlUblJllTJ .1,Ul
e.JJló 67J 1.fapC1lZ606anie Joanna Ka:JU.lIlllpa. npeOCmaB.łell1lOe Ce.lllY Kopo- 
.1,10 6TJ BapUla6Tb 29 AnpTb.ul 1665 l. 


Relacja podrózy na Ukra£llę przez niewiadomego agenta w telu politycznym za pa- 
nowania Jana Kazimierza odbytej, dana temuz Królowi w 1fT al.szawie 29 Kwietnia 
1665 roku. 


REL&tY A (h'ogi na Ukl'aillę do Imci Pill1a Pawła 
Tet£'l'y Iłetmana ZapOl'owskieKo, a I,otym do 
Imci Pana W oiewody RlI
kiego, nakolliec do Imci 
Pana Woiewody Kl'akowskiego Helmana Wielkiego 
KOI'onnego in I'editll JKMci Janowi KazImierzowi 
dana w Wal'sl"wie d. 29 Apl'ilis 1(;65. 
Gdy na inslmkcyą sohie od Wasze y Kl'olewskiey 
Mości Pana mf'go miłościwf'go powiel'Zoną czy- 
nić zaczynam I'elacyą, oJ'aZ doniosę Waszey KI'O- 
lewskiey I\lości woysk kOI'onll
'ch ZalJOl'oskicb, 
De.YIl
ckkh, y wszystkiey całey Ukrainy slalum, 
w lakuIlem zastał y olliechał tamte knłie. Także 
pl'zestl'ogi, cOllsilia, częścią sohie 011 I'óżnych osob 
IJowierzoue, częścią com sam widzieć mogł, 1'0- 


rząllki y uiepnł-Ząllki pl'O filie mea Waszey Kro- 
lewskiey !\1ości Panu memu donoszę. 
Nal'rzOlI Pan Hetman Zal'urowski ze wszY£ltką 
Ukrainą Waszey Krolewskiey lUości czołem 
hiie. 
Do klól'ego gdym wprzoll 
r
ybyw!\zy opowie- 
dział Waszey Krolcwskiey l\luscl wolą y educui 
o w
zystkich 1"'(Jcedt'radł Pana Luhomil'skiego 
1,,'zeszłp'lr y tel'az.nieyszlch, o deklal'iłC)'i Cesar- 
skiey, ., IJotędze If'gu fahulis w Ukrainie allclis, 
zadziwił się niel'ulllału, ze onel'alU8 na(1 innyt;h 
dohl'odzieystwy WasZfY Krolewskiey l\10śri uieu- 
miał tego zażyć, że pustąpił kmąhl'lJie, że wzgar- 
dził łaską Waszey Krolewskiey Mości, że opuścił
		

/Baltica_004_07_141_0001.djvu

			l 


I)ewne l'Zeczy za niPI)p" ne. g,ly fię ad exle,'OS 
udał, - a nie inszy temu koniec y zdanie obiecuie, 
Iylko tegoż własne y z dziecmi l'lIinam et in- 
terilum. J 
Donosi lo W ilszey Krolewskiey I\lości, że lam 
ogłosił pl'Zez swoich, iakoby mu Cesal'Z dodał 
kilka milionnw y ludzi niemało. Że Pana Chełm- 
skiego puścił inlmly 4000. Że Każ.lemu Namie- 
śnikowi obiecimo 110 tysiącu lalarów, każdpmu 
towarzyszuwi Da kOli po slo talal'ow. Temu 
iednak lIiedaie wiary, ahy dla prywałrlf'Y osohy 
miał u.san bello ilslritus podnosić WOplę. A 
ieśli de I'rop,'io chce erogal'e II' pienią,lze, to ie- 
go uie na llługo sIanie, iltoli le uhietnice siła 
in Jlllpulo mogą iul insiłniam. 
l. Że wszystkę nallzipię pokłada w konft'llera- 
cyach, necz ia" nil, kif'dy codzif'lmie zliłd vol.mt 
emissarii, a pod ipgo cłllln)gwiami co towarzysz, 
to żądłu. 
CZiI(llilJski, PiasPczpJski, Szandarowski, 1l1'U- 
sza, wszyscy ci nun compilruerunl w UkI'ainie, 
a!e sami ubipgiwaiąr. Wołpi swoich zsyłaią w U- 
krainę pospolicip inrognilos cum iofurmatiunihus 
et fall11lis do Pana Z.łllloyskiego y do Pana Cheł- 
min
kiego, il oni w Ukrainie swoich wiel'nych 
zażywdią, zaczym Pilll Hf'lman Zill'Ul'lIwski łal'ać 
ich niemoże, gdyż by na się obul'z)'ł Lal
huw 
tym poslępkiem, a Kuzakom gdyhy lo pozwolił, 
dosiałoby się y niewinnym. Ale inquanhlluby się 
kto ziilwił direcle między Kozakow, posłużyć 
w tym obipcuie, I'0nif'waż widzi iakiel'l'Zez wyiscie 
woy!'ka imminet (lericulum Ukrainie, y if'IIIU 
sanH'mu. Hruszy sam ,Irzez sie iesl 
 inft'nsus z da- 
w'uych niechęci, a tpriłZ z tt'Y okaz
'py, że hu- 
ny I'l'Zpciwko nit'nHl kozakuw. Ale lnU radzić 
nic niemoże, ponieważ mieszka w Połunllpn. 
1)11 zahit'żrnia kunfeclel'aryolU, niewillzi sku- 
tecznit')'8Zf'go sllll!",hu nad te dwa. 
1-mo. l)os-łiIĆ (lO Tidal'ow, )' część kh poło- 
żyć około W inni,'Y, co :łllgt'hil im postl'ach taki 
iaki on swą dekJarilcYi' pod Kislakif'm daną in- 
cussit, gIl)' hilll'ący się do PIlIski dł'klil"l'o\\"ał, że 
za nimi Jloplzie w Iwgon, iako za nif'l'rz
 i....ioły. 
Gdyt,y na to 'Iył kon!'f'ns Je
o Krolt'\\"!'kit'Y I\llIści, 
zemknąłhym idl lIa km'zo,,"iska, y na 1
-cllżP Ki- 
slackieh zawołam, żehy ich nił'\\ Hluszl'zilli z U- 
krainy, ale się dwu rlł'czy ohil\\"iam, ilkkl.IllIaC)"i 
od szlachty y slIspiryi U Jf'
O Kl'olt'wskip)' I\llIśei, 
gdlh)'m to swym zaczyniIł dllmp'łt'JJI iako mię tam 


133 


słyszeć IUlaią. G,lym mu powit'dział, że la iest 
wulił Jego Krolt'wskipy !Hości, aby się WMc. znosił 
z Panem WuiewOIlą, uczyni to z ochotą, widząc 
swe iawne niehezł'ieczeJistwo. 
2-do. DOIlać woysku co pieniędzy, a tak 
o 
się tam gal'uą na ohit'tnicf, zoslaną tu obowią- 
zani, inaczey oni wyło" ią siła towarzystwa obiet- 
mcaml. 
Inquilntumhy zaś I"'zyszło do Konfetlel'acyi, ile 
może colligel'e z samychże buntowników, nietu- 
szy at,y się miało wszystko zbuntować woysko, 
y odł'YŚć ch)'ba te chorągwie: Pułk Lubomirskie- 
go, Chor.\git'w Xięcia Pana W oiewody Bełskiego, 
(:llOrągiew Pana Zamoyskiego, Chun,giew Pana 
SIarosty SZI'f'nskiego, inne wszystkie zostaną in 
fide et ohspqllio Waszey Krolewskiey Mości. 
II Z ktOl'f'mi znosząc sif usługować Waszey KI'o- 
lewskiey Mości, h'z
'mac lJkrainf, znosić swawol- 
nych f'a fide obiecuie, 'fua dotąd zostawał, póko 
mu sił y sposobów slawać będzie. " 
-I Na drugi punkt in casu secessionis CZfści woy- 
ska do Polski, a części zostaiącey w Ukl'ainie, 
obIestalUI' W. K. M. ahyś ,Iodług daney. pl'ze- 
zpmnie deklaracyey, chciał id. 'lucieszyć pieniędzmi, 
za cwiel'Ć iednę albo dwie. A o tym ich upew- 
nić I'aczył swemi uni\\"t'l'sałami owszem pokil- 
kakroć. 
Z Panem W oiewodą Ruskim znosić sit' obie- 
cuie, bez którego y tel'az nic nieczyni. Toż czy- 
nił y z Zamoyskiemi nawet y z Talarami. Bez 
kt""yeh ponieważ I'es IlOslr'ae żmln)"lll s,lOsobplU 
y w Ukrainie y w woysku Jego Kl'olewskiey Mości 
suhsistpre niemogił, "osyła Ol'Zpł'howskit'go z Pa- 
nem Zaglll'skim tlo 
ul"iltlin Sułlaua. I 
116 Senlinę posłać ohif'cuie, za wzięciem 01"11)"- 
nilnsu Waszey Krolewskiey I\lości. 
ł Borl/sZIIo ahy sl/bą wzięli, ledwie l'Zecz 110- 
.tIlItna, hę1liłC zruynowani y na to alliciunlur swa- 
WOlił. I) I III lA 
Na tl'Zf'ci 'lUnkI, in casu secessionis woyska 
zostawac obiecuip, tak iak ,lI'zelltym wziąwszy 
in sucursum Ta/arow, in l'eli(luo gtl non 8U- 
Ilf'l'enmt 
JI()sohy do Polski. , · q 
F (,..tec I"'owialltowallif', CZt'cb..)'n tllel'Zp. cale 
na 8ię, na ktol'ą ol'lJpwwał inlrat
 lamel'zlli', 
hllphy kOlllmelldiUlci nieeheipli subie czynić 110- 
żylko w ztą" I"'zed palenie gonałek ele, z mł}'- 
now pic.. , ł 
łl'l Jł . ilUl tilłf\t t 'j 
jotBiałacerkiew iest dobrze opall'zona. 
34
		

/Baltica_004_07_142_0001.djvu

			Konun, niema 811usobow zkądby był opatrzo- 
ny, bo y 8tarostwo iest cudze y on tam niema 
blisko nic zkądhy mogł dudać victum de 8UO, 
ale to cale zawi!>ło na Panu Woiewudzie Ruskim. 
· Uskal'ża się na to b.1I"dzo, że przeszłego roku 
zboia podevtano, zbierać z pola niedllpuszczuno, 
nimia sevel'ilale imncb zmfczonu, ściemif!unu 
aukq'ami )lu 12000 
k. przez cu przp;zło do rUI- 
I,ieżenia, )loty m ad desolalionem wsi y miasl, 
a zal)lll do (ego, żr (1"IlIlno o chleb na IJI'uwi.m- 
towilnie f....(ec y żołnierza. 
'U"ewnia ł\ię, że amlllulJicyey y prochuw ma- 
ią wnyslkie tTZY fortece z I'olrzebę; irdnaUe 
Ilrzydać IlOtrzeha względem uslawicznych okazyi. 
Naybardziey u
ka..żaią się na defekl kul y ołowiu, 
on sam Irgo niromieszka: confidit te mu to 
l'efulldetUl' z łaski Jego K..olewskiey Mośd z ska..bu. 
PrzHJOmina że Panu Woiewodzie niehoszczyko- 
,,'i pożyczył 2000 cze..wonYf:h złolyell dla Tala- 
row, ponieważ się y sam czuie być zruynowanym. 
Ullewuia Waszą K..olewskił Mość Iym, że Ukrai- 
na iest \\. iel'lla y życzliwa Wasze y KI'ulewskiey 
IUości, ale woysku iufensa o wielkie zdzie..stwa, 
zaboystwa, męczenia y zabiianie ludzi. Sam Pan 
Zamoyski Białocerkwian k..om exakcyi, ktore do- 
wiodą regestrami na dzień scinać kazał po 40 pl e- 
rumque 1"'olllel' lucnnn. 
Deni(lue gllp" mu Ilowielbiał, że Pan Lu- 
bomirski potrząsa u Cesarza iego assyslencY'ł, y 
gdym mulisty na (O (:od Wasze y Krolewskiey ltlo{;ci 
mnie IlOwie..zone:) p(lkazał, 1 żałosny sląd zop;lał 
bardzo, że temu dalu.. fides, y luht/m mu rożnir 
tłomaczył, że trOlu Kroi IlUC niewier-zy, zPZIIał 
Lubomi..skiego w I
'm dt/hlm. Odpowif'dział mi, 
wiemy iuż o Iym, a tey diffidencyi narobił mi Pali 
Wilczkowski IIP..swaZli\ SWOi.ł, ażeb) lU 8ię ozwał 
I)auu LubomiJ'8kielllu iako dt/ 1I('lllIillla, z czym 
nietaił się pnell Panpm W oiewodą, ale y lo w ten- 
czas hyło, kip.!y Cln był lIt'tmalJf'm, y IlIIlrzi\!'ał 
t 
 iti, że 
ię Kl'tJlowi 11\1(;i "p(lkony, OWSZł'UI silm Pali 
Woiewuda Kiiowski za\\SZł! mnie (lm uher.pie- 
czał, że się iuż upokarza I'rzl!Z I\sifdza Arc) Li
ll.U- 
pa, a Kroi 1[\1(; ialw o)'Ciec wybaczy mu, y zo- 
til:lwi )lrzy IlilWn)Th i('go III'afminpncyach. Ucz- 
ciłł'ID 
o led)' kOlłlplplłlt'nłern iako Hetmana, y tpll 
to IlOdobno listt'm apud rxleros Ilolr'ziłsa. Ale 
kiedy 1"'0 penhlł'li dedaralus, kiedy krnąbrnie 
poslą.l,ił y I'ostflluie, kiedy pl'Zeciw Jego Krole,,'skiey 
M{1ścl allt'rle machinatur, hoday niedoczrkał 


134 


abym miał z nim conespoudere, a I'ogolowiu 
onemu assislf're. 
leżeli w moią llufa assystencyą pewnie zginie. 
lam trzpnał )' dotrzymał UkI"ainy Kl'Olowi 
UICi, slraciłf'm na foto tysięcy y d..ugie I,onoszę 
kłol'oly, przykrości, y pe..icula trucizny, y da- 
II'Y loi czynić będę na us.ługę Jf'go KrtJlewskiey 
l\logci, pl'Zez co rozulłlirm it'm się utwierdził w łasce 
Jf'go Krolew8kiey I\lości, aleraz bpll miał fun- 
dować się na if'dnym. wielne IM niel,ewnym. 
lam szt'zególnie obowiiłzany dohroci Jt'go KI'o- 
It.wskit'Y [\losci, t..zymam to kłoputliwe HellIlali- 
siwo szczególnie gwoli Jf'go Kl'olewskiey [\Iosci, 
wyp..aszam sif z "'go unętlu tak wiele razy. Dam 
ostatf'k co mam, bylebym był wolny od tego 
lIetmalislwa kłol'otIiwf'go y niebezpiecznego, a 
dla Łabunia dla Lubomli midłbym lo tl'zymać, bo- 
ddY on lIietloczekał. 
Doznał Jpgo lirulewska I\luść wiel'lJości moiey, 
dozna y teraz nie słowy ale l'Zeczą samą. 
Dobrocz)'IUWŚĆ Jego Krolewskiey l\IOści nie 
umorzy mię głodem bez LaLunia. 
Adiecit przysięgi, klore iako widzę nielylko 
powiel'zcbowną, ale t1zczyrą w sobie zawierały 
tlecla..alionem. Ił , 
Alf'ć y z I"'zeslrog s"ycb klOl'e podał, a bar- 
tlziey ex zelo IłIllwiąct'go uslnif', cOlIstal'e może 
wit'l'noSć h'go cztuwif'ka. 
A ż.. mi z wilIi y ..oskazania Waszey KI'o- 
lewskiey l\luści illslrukC)"i I,okazać niegodziło się, 
a zatpn y ....skryptu tJ..ma
ać się nif'lłwgłem, ta- 
kowe zaś dl'I'la..aliof)t.s, ahy miał)' 1,lpnio"f'm fi- 
dem, lIawicllltplłI go na tu nie" pllagaii.łC, Że tlał 
sk"Ył,1 swą rfkił piSilllY. 
Ostl'Zl'ga WasZ	
			

/Baltica_004_07_143_0001.djvu

			80l'ire Ukrainę, ale bardziey exacerbare, a że 
iuż I'l'le,,-iedzieli drogę y li
ę z Kr)"mrm oba. 
wiać się y zabiegać tt'IlIU piluo lr'zt'ba, żt'by nie- 
III'Z)'szło do złego, zwłaszcza kiedy. samiż 1ala- 
rowie incitant kozakow do fizukania prtJt
kcyi Pol. 
skiey. Han tllko if'df'lI if'st nam pl'lyiacielem, 
inni wszyscy do Polski ż"czą wo)'ny. Prosi że- 
IIYś W dsza Krolewska Mo
ć tlbviare raczył. I 
Prosi aby IIt'lman był obowiązallY na trzy 
lata w Ukrainę niewiezlJzać-żeby nie 8iedział 
w domu, i na c ey lłeri.djtabitur cura tey III'owinc)'i. 
Appf'Jlacya iednak żeby szła JU'zf'ciw samp- 
mu Hetmanowi, żeby Hetman ni!'b)'ł absoluhis 
Kommissyą cum universalibus et (łl'omissionihus 
wolno
ci. - 
, 
OPallu ftlacbowskim, o pl' epr'm;zeniu, o 1u- 
kalskim y Chmielnickim. 
. Denique swoy własny intel'ess l'ecomlllelJlla- 
hll', o Lubom)i, o czym fusius ustnie. ! 
Że chorągwie niektore gotuią się do Polski 
donosi. II"., 
Oraz )' list VII l'ii1seczylisr..ie
o IlU) l1Iej;Jllny 
pnez Chołodowica, ktory ma wit'ś pod Chmiel' 
nikięm II('r cessionem. 


Do Bialeu Cerkwi. 


łf 


, 
I 


"oi samo gdym donimił Panłl Woiewodzie 
Ruskiemu p!'ZYfładł na wszystko, y wellpoł Z Pa- 
nem Hetmanem Zaporowskim znosić się y I'ra- 
cować I)rzyobiecał. 
Iakoi-- maiąc szczególne JII'aesentihus malis 
remedium w Tatarach, designavit (łI'ZY mni.. Pa- 
lia Zagurskiego do Nuradin Sułtana po GOOO 
Ol'dy. ID 
Gdpn mu opowi
dział wolą Waszey KrIJlew- 
skiey Mości o Serdini, upl'asza abyś Wasza Kro- 
lewska Mość non nh:i extr£'ma nel'f'ssifafe Pl'zy- 
wiedziony, do tego lłI'zystąpił z tych miar. 
I 
t-mo. Ze by się Woł}'ń zruynował. 
2-do. Wołyńscy chłopi zwydneli hy przy nicb. 
I 3-(io. Senlyncow nieuchamowała IJY się swa- 
wola. 
4- to. Zbito by icb samych. J 
Do zabi('żenia zaś wszysIkiemu złemu te Wa- 
ey K' lewskiey l\loś . podai" sIlosoby. 


35 


. t-mo. Uprasza, abyś Wasza Krolewska l\Iość 
nie racz
'ł konr£'I'ować IIł
ławy. 
2-do. Pi('niędzy (II'Z
'słilllif'm tolle(ur tumulI us. 
3-lio. Spro\\'adzf'lIie Talarow zalrzyma woysko 
y wszys(kę Ukrainę in ohs(.quiu. 
4-10. Pao Woiewoda Krakowski do Baru gdy 
ziedzie, wif'lu ull'zllł1a swą (Iowagą. 
_II 5-to. Sam Kml nic gdy do Lwowa iako nay- 
prędzey ziedzie na f'p.zYIIt'IIl
N, wszystko polłumi 
wszędy. A to z tyrh miar: 
l-mo. Woysko będzie miało respectum in re- 
ditu przywilania. 
2-do. Korona wszystka opinione inducta me- 
IIwl sJlrowadzenia Ta(arow. 
3-(io. Ze zlamląd KroI Imć na wszystkie stro- 
ny będzie miał oku. . 
4-to. Utłumi Kl'ol Imć spiritus y zamysły 
W ołYII!ikie. ol 
5-(0. Glly Lwow będzie miał w garści y bę. 
dzie trzymał wszys(kę Ruską prowinryą za du- 
szę ad df'positol'ia. 
6-to. Rozerwie korresponllencyą y kOlliunkcyą. 
Gorąco ° lo ul'ra
za Y radzi Waszey Krolewskiey 

Iflści, że lilUl zaj;tał I'es pl'oxime disllosilas do 
KUllrellel'acyi, y gdyby był sl'óznił trzema albo 
Cl
erema doiami alho dał znać o sobie Zamoyskie- 
mu Ilewnie by był wybuchllął płomień, 
Tego wszystkiego naro),ili emissarii Pana Lu- 
bomil'skiego, sam zaś Rf'gimental'z et incf'ntivum 
wSzysIkiego złego, exfollrbat niewinność Pana Lu- 
bomil'skif'go, traducebat Silił y Seym Wal"szawski. 
że pel' ca)umnias 11£'1' privatorum odia, et opl'essam 
libel'am vocem udawał ustnie y listownie namawiał do 
hunlow, między ionemi magis dil'pclf' zaciągał przeciw 
Waszf'Y Krolewskley l\lości etc. Y iuż tak disposuit 
ilnimos, że wiplka część woyska z lIim trzpllała. 
RegimelIt Raytanki iuż był tym iadem zal'ażony, 
Wl'angelem się chlubił. 
Wilczkowski rozesłał uniwel'sały Pana tu- 
bomil'skiegó. l\lallkowski, BOI'ck, Domaracki a 
Consiliis. 
Donosi Waszey Krolewskiey Mości, ie ten czło- 
wiek Pan Zamoyski POłblo)i Lwowski omnibus 
malis mediis Jlostęf)Ował, iakoby wzburzył woysko, 
y wYI"'owadził do Polski; albo słał uniwenały 110 
woyska z Ukrainy, grożąc WZhunelliem Ukrainy. 
On złupił Ukrainę z siedmiu tysięcy Koza-
		

/Baltica_004_07_144_0001.djvu

			ków Białocfrkit'wskirh, wziął po dwanaście zł. 
z chłopo\\, po taleru. Zbiegli t{'dy kozacy y chłopi 
za DnieJ"', auclae f t viris et upcs za DnieJII'em, a 
tu ogołocone k\\'ateq'. Initavit kozakow w wiel'- 
n08ci zostaiących. Diminuit ich liczbę tak dale- 
ce, ie gd}'hy się teraz Pułk lliałocf'l'kiewski I'U- 
szyć miał, nall 700 ich nie będzie. 
Ohraził kupcow zhytecznym zdzien,twf'm. Bun- 
tował woysko. lIanskif'go posła alio divertit,. ie- 
by się z Panem Woiewodą nie sllolkał. . 
Listy od lIima do PillJa Hetm:ma Zallol'owskiego 
slIllI'essil. 
Posłowi nic nieOlII'0wie,lział ustnie, ale się ca- 
le na }ist l'pCerował, spytaćhy cO pisał do liana. 
Ohrocił się zlą" do Ladiżyna, zlamłąd do Xię- 
cia Imci Pana Woiewody, poł
m do Imci Pitna Wo- 
iewody Krakowskiego, deni{)ue ma być w Wal'sza- 
wie, ale do woyska ma powrócić ante expiratio- 
nem cwierci. ..I 
.ul Iesli się co wznieei lub między kozakami, lub 
w woysku, wszystko to iego instinclu y oli niego 
exacf'rbowani uczynią. 
UI'I'as.z.a tedy Waszą KroJf'wską Mość abyś 
tego człowieka 1'a{'Z
ł iaką zahawą tu zalrzymać, 
a tilk iadowite ż.ądło alienal'e od woyska. "ł 
Ostrzega pul pn Waszą Krolewską J\Jość, ie 
gdy hyło u Wasze y Kl'olew£kiey l\lości consilium 
sel:,'elulU ° al'eszlowaniu onego I'evelalllln, to 011 
Pana J\I"rykonif'go, klory I'is
e do nif'gQ w te słowa: 
"By-łf'm li dworu na gorszf'Y ink wizycyf'Y niż iest 
Hiszpaliska, było in cunsiliis o al'eszlowaniu Wasz 
l\lości, :lle się mlmieni-ło dlllll'ze y padło bo deci- 
dowano dae W1\Ić PanulIl Ohozf'listwo y Slarostwo. 
Dysklll'sa usta-ty, dla czego sir chwytai:l Cesilr!:ikiey 
III'olekcyf'Y. 
UllI'asza Waszą Kolewską l\1ość Pan Woiewo- 
da, aby do nii'go listy IJywały Ilisane q-rJ'ilmi, 
żeby ich llił'l'rzepnowano. 
Takżi' ahy Wasza Kl'olewska l\108Ć nieraczył dać 
wiary rt'la I ilJlIl , hardw się o lo gr}'zie, te g-o lu 
udano sinislJ'e r,,'zl'd Wasził KI'I/Iewską IUllścią. 
Także ab,.ś WK. IUIIŚĆ J'acnł IInl'mu .'ae in 
_scriplo konllnemJf wl/p;ka, khJl'łł teJ'ilz lIlaiąc tylko 
otI P:lUa Woił'w(Jdy KJ'akl/wskil'go, nił-'nJllże I'i- 
gOl'osius Ilosl.",ić; a II,.osi (lud I/iiI il dawną, 
t I Także, ahyś Wasza KJ'I/Ił'"
ka MU8Ć raczył 
transigł're u Slilrosh\ll O"lrskip, illllll eZPJ'kilskie, 
a on sulllllilluie się Iilm In)'lłIać J"':lI'sił'ium. 
Zaż)ł by y O:olnan, klory zamek osadziwszy, 


136 


cogerel Brzuchowieckiego za DniepI' ad tuenda 
I'I'0pl'la. lU 
Hybernowe pif'nią,lze, iż pewnie y wcale doy- 
dił, prosi Wąszą Krolewską !UIIŚĆ o Uniwersały 
upewniaiąc woysko, ho tu Zaleski y inni głoszą 
że wzięto z nich siła. I 
Pel'easławskie Slal'ostwo, aby między tołnie':' 
na było I'ozdane prosi, tym samym sposobem 
powadzimy Pana Luhomirskif'go z woyskiem, pro- 
si na to o przywilf'ie z okienkami. 
Dunosi y lo W 3szey 'K,'olewskiey l\fości, że 
go Pan PlIIlskarhi źle wyprawił, dwadzif'ścia Iy- 
sięcy na konie nicwYitawił, a woysko bal'llZO możne 
w konif'. 
Donosi, że się woyskowi bal'llzo o lo u}'muią 
y Pan Woiewoda Krakowski, y upllluinać chcą. 
Także y to iż Pan Podskarhi nif'pl'Osząe woyska, 
wziął sobie wOl'kowe. .mU ,) m I 
,.1 Zal
ciw8zy zatym siebie samego w łaskę Wa- 
szey Krolewskiey J\fości, .zale.'a wsz}'slkich wpra- 
wdzie respektowi Waszey Kl'olewskiey Mości, ale 
osobliwie dwie Chorągwie Husarskie Wasze y Kl'o- 
lewskiey Mości, 
tol'e tak od koni odpad ty, że 
lIad dziesięć koni niewysłały. Osobliwey trzeba 
Waszey Krolewskiey . J\fości łaski. III 
Zaleca Pana Stachurskiego, y daie to tf'sti- 
monium, że 
dy się zanolliło na konCt'lleracyą on 
się zniusł z cłll1zozil'lIICami, slawał z nimi w Bia- 
łey Cerk ,,'i, y trzyulat się w Ukl'aillie z Chorą- 
gwiami, któl't!by clIlJlliwie Ilel'sewel'owały, ie swym 
włilsnym k08z1pJn skupił saletry y iywności za 
siedymset osmaczkow, swym kosztem na fortecę 
prorhy I'obi y banlzo dobrze swą trzyma - szarię. 
UIII'asz
 i,hyś" mu Wasza Kolewska l\fość ra- 
czył Clln£I'l'I'e Gpllel'ał.J\ftłiorostwo, goduym go mie- 
niąc It.
o Ul"Zęllu, ialw wiel'lJf'go y cwłt'go Kom- 
L Ul 
mendania. 
Zalera ASSUf'I'lUia J\laiol'a, a 1"'0 si ahy mogł 
otrzymać z łaski Waszey Kl'ulewskie)' Muści ill- 
digpnal na se y mie. Teraz aby zoslawa-ł w Ila- 
. .. ... - n .1 ł)1
 
nllęCI. 
1\liatf'm lisI 011 Waszey Krolewskif'Y l\lości do 
Pana Sanofkiego, alpm się o nim "' ()kI'ainie do- 
p)'tać niellwgł, snać ieszcze się rtiewlLl'ał b}'ł 
w IJrogę If. 
LisI tllI Pann SlacłulI'skipgo oddałf'm I y 01'0- 
wif'llziałplłI wilią Wasuy Krolewskiev l\'Josci, aby 
z woyskiem cutlwziemskim znusił się, - y miał mmm
		

/Baltica_004_07_145_0001.djvu

			I 


fOl'tec sobie powienoD)'rh. Ale rui on et verha el 
.'em IlOkazał. 
FilIele zawsze ohsequiulł1 obowiązawsz)' W.1- 
!lzey Krolewskiey Mości, upewnia że wl'zyscy 
cudzoziemcy wiernie zoslaią y hędą in filIe Wa- 
szey Krolewskiey IUości. Opowiedział mi y to, 
co mi o nim Pan Woiewoda powiedział, iako się 
na Pana Zamoy
kif'go zmówił z cudzoziemcami 
zostawać w Ukr-ainif'. 
Donosi lo Waszey Krolewskiey Mości, że na 
fortecę Korsunską. posłał siecłymsel osmaczek na 
zboia różne. 
Biało-Cerkiewską ror'lecę ze wszyslkim mi 1'0- . 
nąllkiem okazał, z prowianIami, prochami, sa- 
lill'ami, armatami, sludniami, mannur.llni elc y 
dał sam lo teslimonłum, żeby się mogł bespi('cznie 
zawrzeć na Ilół roku przynaymniey, hy Y na rok. 
Zaleca go Waszey Krolewskiey Muści tu, że 
('zęścią skupił, I
zęścią wyszpiegował, więcey czler- 
Ilziestu sztuk dział spiżowych, z kIOl'y('h wszyst- 
kie są cifżkie lane po starośwIecku, insze 1'0- 
roz.'yw3ne. Nakoniec że są pod szlacheckiemi 
Ilerbami, różni W nie wpipraią się, dla h'go nie- 
dobywa z ziemi, prosi telły Wa!'ozey Krułf'wskiey 
Mości, ahy był Ilusłany du Hiałey Cerkwi Gisler, a 
on obowiązUJe sif Uldf teriłzniep,zą llI;1nierą dział 
sztuk pod 70 wszyslkie pod herb.lmi WasZf'
' Kro- 
lewskiey \Uości, bez żadnego kosztu Rzeczypospo- 
litey. 
Prochyć luho tam rohi, ale że są ustawne 
prochowe wydatki, niet)'lko na rpgirnenty, ale na- 
wet y kozakom po miasteczkal'll, pro!'oi o nadesła- 
nie więrey, atoli Iloczuwa się na stu cen'narow 
prochu swoiey własney robot y. Salpt ry skupuie, 
nadewszyslko o oddanie ołuwiu prosi, o ten tam 
banlzo tl'lulno, kule żel.lzne do dzi.I.t, y o że- 
lazo. 
San1f'go zatym sipbie z:llp(':liąc w miło
ciwą 
łaskę Will'zey Kroh'wskipy Mmki, uprasza przpz 
mię (na ('U y P.1l1 W oiewlJda recnmmt'nłlat) it'
li go 
Wasza Krnlewska Muść gudnym być sądzisz o 
Gem'rał - Maior'ost WII. 
(;dył,y tet był ppwipn że nd kommt'ndy nie- 
bfclzip odllalony, dlcialby zasipwać włok cztpr- 
dzie
ci (11'0 I'raesiclio, ma woły nit to, które tpraz 
do woil'nia służą. O IlI,ewl1ienie salva clecisione 
p,'osi ale z I,rzywileiem. 
U)"ł tpi II mnie w nracł,lwill P.1I1 W
'życki, 
miał ze mną priwatną rozmowę, w ktorf'Y I'0wie- 


'J37 


dział mi, te wyhad
'wa rozme Pana Chełmskiego, 
y it'go 8sserlas. Ozwał mi się I"'zez list b,II'dz9 
confillentpr, oznaymlliąc że ich allloCl'ator zclrow, 
z woyskami z milliooami zbliża się ku granicom 
y dalpy ich wybadywać, a Waszey Krolewskiey' 
Muści donosić obiecał. 
Pl'imo uprasza, żebyś Wasza Kl'olewska Mość 
starszynę co życzliwszą na Ukminę zmykał do 
wovska. 
. 2-do. Także abyś Wasza Krolewska Mość wy- 
dawać C7.fsto racz)'ł swoie Uniwersały do woyska, 
utwierdzaiąc swą łaską szczodrobliwością hibel'l1f 
przeszłą, bo tli co dwie niedziele przychodzą od 
Pana Lubomirskiego UniwerFoa.ty. H 
3-tio. Donosi Waszey Kl'lllewskiey Muści, że 
Pan Piasecz)'l)"ki ubiegał \V ołyJ), był u Xięcia 
Pana W oit'wody Be-łzkipgll, ale tam zosla-ł con- 
fllslls gdy liberills m'" w ił: lina galina tak nam in- 
cubuit, że illż expiravenml nasze wolności, cot bę- 
dzie gdy Dam Francuza wsadzą; co movit (:prawi:) 
tak Xięcia że mil I'zl'kł, niema!;l WMć mówić ta- 
kich rzeczy w domll moim. 
Byt tenże u Pana Woiewoclziea SalldlJmir- 
skit'go. S-łuchał go iako mł(lIlszy w pokoiu, alt' 
gdy nazaiull'Z do mnie przyiechał, niechwaliłem 
mil tegu, że dupllścił libl're w domu swoim tu 
mowić. Exkuzował się "hospilalitate, że gość w do- 
mil iego, ele. 
nonosi y to te Pana Che.tmskipgo cztery ty- 
siące intraty puścił Imci Panu Luhomirskiemu, Żł' 
się chlubi z 70 tysięcy czerwonp'h złotych. 
Także donosi, że Xiąże iest urażony o Wo- 
iewocłzLwo Kiiowskie, zkąd mipwa infonnalionf's 
Pan .'prdynalul Wolf re('ommenllat siehie w mi- 
łościwąłaskę Wasze)' KI'olpwski_ł'Y Mości. Donusi 
to. że miewa tu ł'xpensa na I"'ochy krom t)'ch trzech 
furlec, bo milsi expl'lulere na h"lzie po k wateradl zo- 
stai.\r.ycb blisko niel'rzyi.lciela, y s.lm)'m koznknm. 
bo ich exarmuią kształt nie z snlł'try. 
Exkuzuie się o I'iial)stwu, że ktoś udał du Jt'
!'U 
Krolpwskiey Mości. 
'Woyska Waszey Krolewskiey 
dysl'unow:m(l: 
Pod Ra!"zkow Pan 
Lubomirskipgo, Xięda 
Pana Zamoyskipgo. 
Ku Kalliowu na pasie z CZfścią woyska Pali 
Lipt.nIski, ku Kiiowu Pan Łaszcz. I 
35 


Mości tak 
ą 

 
Wyi)'r.ki z 1III,łkipm Pana 
Pana W oipwody U(.łzll.iego, 
8"1
		

/Baltica_004_07_146_0001.djvu

			Od Polesia Pan BOl'uchowski. Genel'aluego 0- 
hozu zataczać Pan Woiewoda niemiał woli, ażhy 
wpnótl w cwiel'ć p/"Zp,złą woysko wciągnął. 
Jł'Jlliłk bię la dysllozycya pomieszała była 
za wl'atluienif'm Deyneków do Korsunia, ho kOIłl- 
munikil'm kazano chorągwiom sciągać do Sienia- 
w.y, znowu Ził usląllif'niem Deyneków dawny 01'- 
d)nilus zo
lilł in vigore, nayban.lziey dla t..gu, 
ahy ':O!'I,'zygnione I'lly owe iiulem zal'ażone Cho- 
rągw II'. 
W pole luho by wyszło, wąlpię żeby f'uh!\i- 
Ioitel'e mogło odl,adłe od koni, hal'tlziey by II) 
conteOlplum pfJdało SUiłO) nudilalem, ho zh) lecznie 
w konie lIużno. 
Satius poczekać na Talarow, z kloremi się y 
zmocuią y I,obrataii koni ponabywaią, w ostatku 
nabatlną. 
Co sl,irat woysko? Zl'ozumiewam z wielu, że 
są "al"llzo iadem zarażł'ni, częścią obietnicami, 
f'Zfścią tl'aductionihlls oppl'essae libertalis, częścią 
fabulosa IUllenlia I.uhumirskił'go. . 
Biegaią tam bez przeslanno iego emissarii, 
krom tych com o nirh tam słyszał, na różnycfi 
szlakach napadłem na ich ślad w Ostl"Ogu, w Mię- 
dzy"ożu elc. 
Dostało mi się słyszeć samemu spór między 
woyskowelłli, żem iii iest Krulewski żołnierz, a 
dl'ugie iam ie!"t RZeCZ}"II08I'olitI:'Y, 
Niemniey Ipż irriła'"r I'/"Zpciw Wiłszey Kro- 
lewskiey !tłości woysko difficul'aliłJUs skarbu: głodny 
podobny szalonemu dawne "rzysłowie. W 'ym 
IIp
wmam, że kto uprzedzi z I,ieniędzmi temu 
woysko służ) ć bęllzie. 
Atoli masz Wasził Krolewska Mość szesc 
pułkow I,ewnych w tJwey usłudze y cudzoziem- 
cow wszystkich, dwa zaś pewnie ustiłl'ią y go- 
tuią się tlo I.ubomirskiego, wyło" i się siła ludzi 
datkiem y obietnicami. AgilUl' 'pviori'ms mediis, 
menlem f'xacerbanl y niedłl'ą ich ucz
'ć. 
Dwu regimentarzow 110 pary 
alvo iutlicio Wa- 
szey K"olew
kiey Mości nipiyczę, bu się I"'f ,fkn 
powadzą tak y WO}sl.u exacerLuią, y tlm koza- 
kow "f'Zywiodą ad desJ'f'I'ationem. 
Zalecić Zamuvskif'l1Iu I'f'slilutionem tiłk wiei. 
kiey slImmy en c
egit Zil Huif'pr wielu. 
Ukrainil teraz sif dzipli na trzy cięsci: U- 
kraina J,oddana Waszey Krolewskiey Mości zo- 
staie wlll'awtlzie in obsequio, ale po wielu mia- 
sterzkacłl, a nif'mal wszystkich słychać głosy 


138 


"huknemi ie!izcze "iłZ." W różnych miasteczkach 
I'0tro!ize wyhurhaią hunl)'. I m' 'I 
Ko)'sun!icy samiż ultl'o Dubna y PoduLnia a.l- 
VIJcilrull1 lJe)'llf'kIJw _ z Kamowa. Kalniczame lubo 
się poddali hanlzo hardzie kdŻą, nikogo oies.łu- 
dliłiił. O Czechrl'icach szelDf'Zą. Ił 
t-mo. A to I,ochodzi z zw)'kłey kozackiey 
swe) woli, kturil Pano\\' pati niechce. 
2- do. O wnłrdzenie bpłła y inne hezpra"'ia. 
3-tiIJ. Oh nimium I'igorf'm el quidem aVill"Um 
Zilmo)'sk if'go. 
4-to. lJJa bezkonie,'znych exakcyi: kozacy 
mówiił niech nam powiedził wiele trzeba osma- 
czek na fortece, damy, a na to sil commissarius 
z seymu pI'ZY!iięg-ty co rok. 
Wszystka la Ukt-aina stoi tylko iednym lIet- 
manem. 
Czehl')'n iedu}"1łI DOI'oszenkiem, wifcey nic. 
Białacerkiew Pułkownikiem, y tesnicki ravet na- 
!izyrn, ale nielak impense, dla tego svadeot ple.- 
I'ique deli"elldos filios in PoloniiI. . 
Hasauł y Portianka OboillY ieszcze niemaią 
IJOwag-i luho f:ą wiel'"i. 
Ukraina Poclllieslrska in .tie!! augehu' częścią 
z kozactwa zilTilowanego, częśtią z tewf'óców, 
I'ZęŚrią z Wułoszy, iuż ('xceclil liczbę 8,000. 
Wułuski 1I0sllwlal' lliłnlw im favet, dopoma- 
ga. żywnotilcią, hulzmi, hllllnikami. Urozd niemiał 
wircey ";111 Irz)"llzit's'" ludzi, a ,z-dy 1I0!ipotlar 
popalił hud)' III'zl"lło dwa tysiiłce. 
Mogło lo wszysl kil "I'primi Z"iIZII, ale nie- 
dU'if'li i
ć 1'1111 koumwncl;ł Pana Dąhrowskif'gn Po- 
nu'znika Pana Zamo\'!'kipgu. 1Il"uliłn tpż 
am im- 
pilI' vil'ibu:\ plI\\I'III.fł. Złużyli się szahasf'm. 
Ukraina Dł'vnecka na tpv slronie Dniepru 
hardzo się lIotrży, pt quidem 'insensihililel', alIIo- 
wiem od Kaniowa aż du Umania RllI'odki nil pa- 
lIa..h Deynpccy łlslllzili, lo jes' tisiankę, OIsza- 
n\' y IUainy. KorsUJ! na loi hlli uhif'gli. 
Niewiem co w 'nn ie
l, Żł' się Bł'Zuchowiecki 
cłlluhi Ta'arską III:zyiaźniił, a Pan W lżp'ki daie 
znac, te Tatarow ie z UmilIlia trakluią. Pan lIet- 
man Zaflol'owski mil ich banJzo sU!'llectos Z listuw 
ich y z samych 11f'1'swazyi, klóremi kozakow zwykli na- 
wodzić do szukania llilliskiey fll'otekcyey. b 
Y Pitii ZanwY!iki co od"isał niewadziłoby wie- 
. dzieć, y czemu niechciał 111owić z Posłem Tatar- 
ikim, ale go tylko lislfPI zbył, także czemu sup-
		

/Baltica_004_07_147_0001.djvu

			139 


W oie- ły: każda kletka wysta.'czy na niedziel pięć, dru- 
ga na sześć. 
Studnia iednil ii,ż gol owa, drugą kuią De)'- 
. neccy wifźnillwie pretio libertntis promissae. 
Snlptry beczek dwadzieścia cztery golowey, 
okrom tey co iii .'obią. ' 
Prochy lakże robią De)neckiemi si fIlami dwa- 
naście. 
LOt:h pełen IlrodlOw z klórych UI'gente neces- 
sitale dodać nwgą y nil insze fortece. 
Delwt'rbe dwa, kto,'e 11)'ły zmnieyszfJne dla lłI'fłl- 
kości, przy mnie restiHII'OWaĆ poczfto pOl'Ząłlnie. 
.W IfoLrym cale porządku ta zostaie forteca 
Ink dalece, że drży I,,'zed nią Bialn Cerkiew. 
Sam Pan W oiewoda, mullis recommendalus et 
probatus W aszey K"olew
kiey .Mości nominibus, 
dwdzi pilno około wszysIkiego, z Kommentlanta 
też banlzo kontent. Tamlen pracuie około woy- 
ł'ortece Ukrainskie, iako są polrzebne prile- skn, ale około cudzoziemcow JU'zez Kommen- 
danIa. 
Sf'ns evf'ntus docuit, gdyby nie forteca w Korsu- 
niu, (,ewnie hy KOI'SUlI był Deynecki. łedna
że O Ostr'ogu iużem tlonil/sł Waszey Krolewskiey 
KOl'sunia ha,'dzo trudne media do prowianlowa- IUości przez list, że tam niemasz żadney cale 
. ' k ' ł . I lotp g i 1"lko ią falmlosis all g f'nt nominibus roz- 
lila a to gil tf'raz rnlt.w.lł StacłUII'8 I 1'08 ił" szy sle- \.. J. . , '. . 
· ',. P W' I Ilamlęlywaląc co hyło kledys za dawn)'ch XUłZąt 
dymset osmarzek przed przYlsclem ana OIeW"1 y, O;, 'o sk' ,h . s . ' I ' , k ' I .' 
za regimenlal'stwa OWf'go Regimental'Za pl'Zeszłego. \ . h 
'. IC X ? 
e t l ł arn , ala. ow z po II zecla sta 
" d . d b W CZ ę SCI I f cla m Ol e g o. 
Czehrynowl ohmyslona wpraw zle o I'a 1'1'0- . 
wizya z intraty alem słyszał że z tey intl'atv pri- . W Po!o?l
ym by! nrusza, pO(lIsa
szy kozakow 
ł- ł' '. t ' d . tYSIąC dWlescle, poł)Jegł do Wrocławia, teraz zno- 
\'a I so Ile conqulI'un com mo a. WII o nim powiadaią iakoby stanął w Połonnym. 
O Białącerkiew fl'asować sir nietrzeba. Krom Xiężna Kanclerzyna, PilO Podstoli, Imci Pan 
da\\'ney prowizyey. teraz przy mnie kUllił Kom- Woiewoda Krakowski do Bam, czemuby niel'a- 
mendant tysiąc osrnaczek, ma żyta iednego klf'lf'k czey do PołolInego. 
dwadzieścia cztery, grochu komor siedym, mąki czle- Konfedel'acya nieurodzi się w Ukrainie, primo 
ry. wędzonek. słonin szopa wielka. Starych miąs ob melum, secundo, tu się u Pana Podskarbiego 
także, czym wszystkim wystarczyłby na rok "a- urodzi, ieżeli woysku nic niedadzą. 


pressit list lIaliski, ponieważ nił:'boszczyk 
woda za wsze odsyła ł. 
llrzul'hłJwif
cki zostawił w Kauiłlwie lutus Ilrae- 
sidio pifciuset IHłJsk wy, sam lIigllLie uiew)'chodzi, 
excilat tylko swą III'Z) tomnośl'ii\ do Imntllw. 
O inn)'Ch Moskiew8kich IllIsiłkill'h wl'ale nie- 
słydJać. 
y if'st to rzecz nigdy nif'podłlhna, żehy Cal' 
Moskif'wski miał woysko kiedy swoie powienać 
kozakom. 
parzollY tak cifżko l1il l1ieh pl/d Ko- 
110toppm y Czudllowf'm y też eXf'mpla widząc mi 
Rakoczym, oslenlabitim Iylko wo)'sko od Mełło- 
'1IIl"odll. '"terea sua aget. 
List Paoa Wyżyckiego y Lesnickif'go. 


. 


Rewizya fortec Ukraillskicll. 


3a.RCTBo.auo c.. r}'lIon.CB OCTaBwelc. 80C..1; c.epTB Koro". CTaBBc..a.a A..rYCTa. H xpa..llłelc. ."'81; 
.... I' ..a.llo." "rx...1; l.\apCT.a OO.llLCaaro. 
Z rvkopismu po Kr61u Stanilławi, Augu'cie. IIIll\idłv.cego .it w Gł6wn4!m Archiwum Królestw" Pol.kiero. ! 


n 


--- 


.... 


H. 
ł 


; 


N 


WI I 


., 


tI 


um 


. uA ł buq
		

/Baltica_004_07_148_0001.djvu

			{ 


JI 


HO 


I 


II 


H 


. 


fi 


I I 


LIII. 


r
ł 


Ił 


ł 
PTbweme : noAlO6061lalO CyiJa no 01UY TpOOIl£UC1iUX?J .MlbUla ll ?J lOxa.1.bc1iUx'6 C6 KpeCmbJlUU- 
HO.Tłt6 TpooueUCKllX6.MOuaxUllb co. b'pU2ummbl o KOAOYllcmOTb, COC1JlOJlOWeeCJl 15.HuoapJl 
1691 z. 


Dekret Sędziów polubownych w sp,'awze mieszczan Grodzieńskich Juchalskich z Ma- 
ximem Znakiem poddanym Panien zakonnych Grodzieńskich ś. Brigitty o czarodziej- 
stwo, zapadły 1.5 Stycznia 1. 60 1.. r. D 


q 


m 


'u 
Aclum coram officio exposito bannito, sci1i- 
cet advocatiali proconsulal'i. cODsulari t't ica- 
hinali Gl'odnt'nsi dle decima sf'l'tima mensis 
Januarij, millegimo 6excentesimo oonagegimo 
primo anno. Przed ktorym sądem stanąwszy 
personaliter sławetny Pali S}'mon Juchaiski i sa- 
ma Pani Agnieszka Burakowna Symonowa Ju- 
chaiska, małżonkowie mie
zczanie GI'odzif'nic)' 
dł'kJ-el (('I'owany przez niżey opisanych IchMsciow 
PP. Sfdziow, uproszonych do I'ozsąllzf'nia niżf'Y 
wyraż
ney "prawy od w Bogu lu'zewielebnych 
lcbMsclOw Panien zakonnyrh con\'f'lItu Gl'odzien- 
skiego zakonu ś. Bl'ygllt}', do akt Woytowskich 
Gl'odziellskich podał ku zapisaniu, ktol'Y WpiiiU- 


.. . 


.. 
iąc 011 słowa do słowa tak się w sobie ma. Ro- 
ku tysiąc szet.ćsf't dziew ifćdziesiąt pit'l'wSZf'go miesią- 
ca Janual'ij pietnastego dnia. Agitowała się sprawa 
przed nami wysadzooemi pl'Zyiaciołmi mną Janf'm 
Kazimiel'Zem Malusewiczem Komornikiem Powiatu 
Gl"Odzif'nskiego, mną Jakubem Oslaszkiewiczem MIJ- 
stowniczvm Brasławskim Y mną Stanis-tawf'm Fran- 
ciszkiem.Wierzhickim Oekonomem IcMlsciow Pa- 
nien zakonnych Grodzienskich ś. Brygitty, w spra- 
wie Palła Symona Juchaiskiego ohywat,'la miasta 
Gl'odna z IHllldanym Maximem Znilkif'm w Rodze 
wielebnych kh
1sciow Panien zakonnych ś. Br
- 
giny l'l'zysłuchaiącym do maiętności Kochanowa 
w powiecie Gl'odzieuskim lezące y, o sczill'owauie 


J. 
I
		

/Baltica_004_07_149_0001.djvu

			.( 


samvch 080b Z tlzif'ćmi wyżey I'0mienionyrh y 
całego domu, w ktorey 8pl'awle poniewa8z evi- 
dentel' z inllvisitiey pokilzłlło się, że wszystkie gło- 
sy winnym 
o uznali, tylko if'den oSlalni co go 
nie znali, wolnym go uczynili. Tak tplly w tym 
stosuiąc się do prawa Slalutowf'go y Saxonowe- 
go o czarollzieystwadl, poniewasz y Pan JuchaI- 
ski na tych wszystkich punklarh iako obżałllwał, 
że wła
;nie ,"'zez pomienillnf'go Milxima Znilka to 
('onOl,i, a I'rzytym y do I'rzysięgi !'ię zabiel'ał, tedy 
my I'rzyiaciele wysa,'zpni pny ohecności ImPilna 
Oekonllma IcMlsciow Panien Grodzienskich ImPilna 
Stanisława Wierzhickiego, blizszpgo I)ilna Jncha'- 
ski ego do pl'zysięgi uznawszy samo-trzeci-e
o z pa.. 
nią małżąką, a zi't)'m nim iUl"iunent w)'konany 
będzie ,,"mienionpgo Zni,ka nil confł'&satę wzda- 
iemy, klóra dnia trzecif'go 011 ,Iaty h'go dł'kI'e- 
tu nilSZf'go, 'Irzy nilznarzonydl Ot' nilS to iesl. Pana 
Hiel'onima KlIl'zynskipgo y Pana Symona B,llic- 
kif'go, a od Pana Jlldlalskif'go Pilna Ad:una Ko- 
zakiewiczil Pisarza Woylowskit'go y Pana Piolla 
Szulewskif'go Ławnika GI'odził'nskif'
o Ilrzy Ge- 
nerale odprawiona hyć ma na 1'llIIklal'h osohliwie 
n8 kal'('ie W)TiłŻonp'h, a 1'0 skllnczenill confpssa- 
ty, jpżt'li !'ię iako iest ohżałowłlny inlJvisitii' stwif'I'- 
dzollą dll żilłohy pnyzlli', pu w
-k(IJ'ilnt'Y ('rzpiif,lze 
Palli' J lI('halskip
o si1lłwlneciego, spalf'nił'1II na łom 
WSkiizuif'my Znaka. A in (I"anlumhy nił tro- 
ich mfkilch; alho ('nez iaki fUl'tł'1I ,.!lam sobie 
smiel'ć ul'z
'lIił, ilUlII z.ły duch mu mowę odiął, 
excpl,lo tf'go nie z dolll'ym I"OZIlIllf'm y re,'ollek- 
cyą lIIęki wszystkie w
 In
'mał, a do żilllnpy nilY- 
IIInieyszey I'Zf'('zy y ul'zynku ohwillionp
o nip znał, 
led" Pan JlIf'hillsld pOlltug IlI'awa Slatllluwf'
o tego 

liI
illla Zoaka IlIut.Ia Ilf'go l('h
lsciow Panien 
zakonnych, we.lług slaluluwf'
C1 I'l'awa iU'- 
t)"kułu usmuilstt'go z l'ozJZiilhl eztrl'lIa!oitf'go, na- 
wiązilć mil, klory iłl'l
'kuł iako na złUllzif'if', cza- 
rowniki y I'uzhu}"lliki IIpisauy; a 
II
'hy z Ipy cJln- 
fessć' t y lIil'IIul'
-la\\"szy się miilł 1I11ł1'1.f'Ć, łed
' wf'd- 
ług prawi'ł Slalulowf'gll mil głllwl'zł'Zpnę zapłacić. 
Działo się \\' mit'srie (;rOllnie we d\\'ol"1.f' Ich}lsduw 
Pallien zakunn\...h 
. Ih'
-gilly. Huku 1II('a y dnia 
ul !'UIII'a. U klon.go IIt
krf'lu pl'ZY w}'I:isllit'niu 
tl'zech piI:'I'Zf,
i J'ullpi!oiY I'i\k t..mi słowy: du If'go 
dekrelu iaku użyt
 od w Bugu Wił'If'hn
'dl h'hMsciuw 
Pauit,u zakllllnp'h J'ny 11111'. Of'konomie Jilll Ka-' 
zimierz l\hlui'ew icz KUlllornik Ziemski Powia- 
tu Grollzienskiego, Jakub Osta
zkiewif'Z 
Iosto- 


t-H 


wnirzy Brasławski hędi'c zesłanym 011 cdsnh; 
Wielmożnego Im Pana Podskarbiego W. \V. X. Lit. 
do tego dekrptu pOlllłisuię się I'ęką swą, SIanisław 
Fl'illJt'iszek Wif'I'zhicki Oekonolll IchMsriow Panien 
zakonnych ś. Brygidy. 
Po ferowanym dekrecie dnia tl'Zeciego obwi- 
niouy l\laxim Znak wydany iest nił konfessatę, 
ktOl'a od słuwa do słowa wl'i!'uiąc lak si\, w sohie ma: 
Anno 1691 d. 17 Jalllliłl'ij 110 fel'owćll1yrn df'krecil
 we 
Ilworze w Bogu pl'Zewielebnych IrhMsciow Pa- 
nit'n zakonnyrh Zakonu Ś. Brigidy pl'Zez ImPana 
l\lalusewirza Komornika Powiatu Grodzienskiego 
iako uż
.tf'go pl'Zyiaciela Im Pana Jakuba Osta- 
szkiewicza Muslowniczf'go Brasławskif'go, ImPana 
SIanisława \Vienbirkiego Oekolloma dohl' tyrhże 
Ich
lsriow Panił'n zakonnych, gilzie dekret stilnoł 
z pl'zf'czylaney illlJuisitif'Y w ktorey się pokazało 
że był ohwiniony 
laxim Znak apoll,lany lt'hMsciow 
Panit'n zakonnych y tlt.helem lIa cllnfessalę wzda- 
ny, gdzie lIi1pl"Zoll dubrowolnie pytany zeznał y 
powiadał napl'Zod to: iż lIie rozumiem nic wię- 
cey tylko co podmUt'hać umiem, kiedy kto na 
żywot chor'y, Ilem glly Ilytiłllfl o Jf'ytnflsci Panni.. Xie- 
IIi; tf'dy nie przyznał się y l,uwi.III.,t Żt. Pann
' 
Xipni za nogi niellhłapiilł y nipwiem y lIif'l'za. 
I'owa-łl'm. Ilem ,'owiiłllał, że Pani Sudzicka 110 dfbu 
iakiegos w Kochanowie rano y wieczOl' chodzi- 
ła na zorach, ale nie wit'm po co y co tam czy- 
niła. Ilem powiadał że Polka ż)'dllwka lJ;1prawi- 
ła OIJf'go, ahy Pana Symllllla Juehalskiego zczal'o- 
wał y tak ucz
'nił, it'hy piwo k wasniiłło y sam ż('hy 
z
echł y żOlla ollpgo y dzie('i y żf'hy z drogi nif'llIIwrocił, 
y dawała mulalal' hily y tak 1II0wiłil: kiedy Iy lIił'ul'zy- 
nisz, ledy ia znilYllę hulzie lakif' 1'0 mu lo uczp,ią. Ilem 
I'0wiiulat, że baha Purhnowa z Kalllicł' naUt'zlła, żt'by 
ziela Ull1ll'zyw!'zy lo iest ""ilzniku kif'łł)' klo chol'uie da- 
wał pić, klol'a haha mi..szkała pllll ImPanf'm Bucho- 
wieekim ale zmarła. Itł'm zeznał, że cUl'kę SWOii' woził 
do Guza lło IIl1townit'z ahy COlTe onpgo ołkzyni.ł. To 
h
'ło na pif'I'\\"sz)'ch torllll'iH'h. IIł'm I'uwiiłllał, że 
I')'hakowi Hnmanowi olldllUlził ('Zary gIl)' dlO- 
)"ował tł'1I RUllliJlI. 1If'1ll, glly dl'ugie tOl'lIu'}' hy- 
ły swieciłmi, do inszych neczy nieznał się Illko 
iako J'if'l'wif'Y. IIpm łrzpcif' 111..tUI'
', słomą pie- 
czono, tnż t)'lko 
iJlnO zeznawil-ł, gilzie dal..}' lIiIII 
pr"wu y dt.krel męrz
-ć nie kazano. PisalI w Gl'od- 
nif' I'tlku y dnia ut sUIII'a, u ktol'f'Y conl'ł'ssaty 
IlłIdpisy I'ąk tpllli sło\\ y: hfdąc I"'z)'dany z unędn 
W o)'lo\\'skiego do pl'zysłul'hania cllofessaty wf'dług 
36
		

/Baltica_004_07_150_0001.djvu

			. 
re,'owanpl!o Ilekrelu Piolr Pawpł Szulewski Ławnik 
miasla JK
ł. Grodna. Do Iluysłudlólllia y zapi- 
sania ('llIlrł'ssaly o czanlllzipvsl wo Maxima Znaka, 
bfdąf: dppuluwanlm I,o,lpisałem sif, .1dam Ko- 
zakipwil'z Pisarz Wllylowski (;rudzif'nski. lIel'o- 
nim l\azimif'I'z Kuczpbki iako l!t'krelf'lll nazlla- 
('wny Ilullrzysł"udlółnia conł'essaly I\Jaxima Zmłka I'0d- 
danf'
u IrhMsciflw Pilllif'n zakonll
 dl Zakonu ś. 
Bqg-i,'y. Spłlon Halirki naznal'Zony dł'krelem 110 
1"'zysłurl1allia cllnł'I'ssal y l\Jaxima Znółka z sll"ll- 
n)' lch
Jsci.,w P.anien zakonnycb Ś. lh'ygilly clln- 
venlu (;l'Il1lzif'nskipgll. q A tfI 
Po lakuwe)" cllnfł'ssarie IlóIzaiulrz żąllólł (Ibwi- 
niony Maxim Znak, aby nazllaczPlli dekl'I'lem do 
pnysłucbania ellnfessal y zeszli się y tluhro\\'ol- 
ne)' 011 nif'go wysłuchali confessalY, klora, wlli- 
Imi.,e du .Ikl 011 słowa du słowa, tak się w sobie 
ma. EOllem anllo d. 18 Jallllill'i.i po (
ollfessacie 
lłółzaiurz szl,lchelny Pan Pawt'-t Szarkowski Lawnik 
Gl'lulzit'nski zezlla-t to, iż gdy lUaxim Znak by-ł 
na cUllft'ss.lI
ie, te,ly Rosoł ze wsi Wierciliszek 
obszedszy dokoła Riłln
z gdzie się conressala od- 
prawowała, lIny niemałym zgl'omadzeniu hlllzi 
rzekł, że niczoho z loho niehullzieć, choćhy iol1o 
spiekli do niczoho niepryznait'ćsip. Tpgoż dnia 
dubruwolnie lenże 
Jaxim Znak żądał, ahyśmy się 
zeszli do niego ndznaczeni dekrelem do confessa- 
ty lInysłuchania, maiąe coś pro maiOl'i wYl'owie- 
dzieć. Gdzie my zszedszy sif Ilytalismy na co hy 
nas afft'klował, otlpowiedzia,ł że dl)ia wczoraysze- 
go na confessacie miałpm iakoby zawiązane gard- 
ło y był mi na mysli starszy nasz czal'ownik no- 
soł, a nie mogłem go żadną mian, wyiawić kie- 
dy mię pylano o czal'odzieYJ1:lwie iego, bo mię mu- 
siał zamowić, zeznaię tedy dziś niechcąc lego na 
sumieniu moim zalaić, ale tak iako IlI'zed ka- 
Ilłanem na spowiedzi plłwiadam, że iest mlylel'szy 
y slal'szy czal'ownik, bo umie dzieciom chOl'ohę 
nal'zucić. krowom mleklł olliąć y na 6zynkach 
szkodzić y lakie zif,le lIIiewil, że pl'Zed każdym 
sądem y urzfdl'm lublłhy w nie!iłuszney sprawie 
może być woleli; y tak powiada.ł, że kiedy ma 
pny sohie lu ziele, Ipdy na OI)Pgo nikt I'ęl\i nie 
podniesie; y lo zna.t że Paceyko dal'ował mu f{ęś 
przez klorą żonę it'mu z swiata zgładził, aho- 
wiem iellno się Iwiewki od ley gęsi napiła, zal'az 
lak się wzdfła iak piel'ze na gęsi dmie się, a te- 
go Paceyka mienił imieniem 
Iaxim Paceyko z ')u- 
tl'yszek. . Tenże l\Jaxim Znak zeznał, żem pomy- 


142 


slił y uczynił P. S)'Inonowi Jucba'skiPIDu na sz}'nk 
ahy zaszkodził na pl'uzhę Połki Zyduwki, lak plu- 
not y klął lemi słowami, że i..k slina sczezła 
tak y oni żeby szczezli y tak Ilowi..da.ł, że ia sam 
nie mogę (Jclcz} nić tylko inszego tl'Zf'ha szukać 
lo it'sl Lewonia z Hornicy, len odchodzi. Hem 
(llłwiadat, te Bu!'-łu
ół co pod Pannami mieszka 
y ta mnie dziecilłm małym szkudzić, od kl'OW młe- 
. Iw odiąć y do szpiku iak się IJol'hwali, to lak 
y hędzie. Ilem I'allził tenŻł! l\1ótxim Znak Polce 
(iako Sólm dlłhl'owolnie zpznał) aby ukmdszy z cu- 
dZt'go ''''OWill'U piany z młudego piwa y swoie 
Leczki [i' pianą smal'owała, mowiąc te słowa: iako la 
piana szumi tak żehy li mnie ludzie szumieli. 
1 to zeznawał, że k it'dy I'ipl'\\'szy I'az sipdziałem 
w wifzieniu u P. Symona Juclwlskif'go, led)' mię 
nosoł oswohodził, hlJ ohszedł d..kołół dum P. Sy- 
mona. Ilem Ilowiadał, że Pace)'ku z Pulr'yszek 
przodem y zallem chodzi y gotową krfci. Powia- 
dał tenże Znak, kif'llym ('az nocował u llusłowey, 
ledy syn iey niehlł!'zczyk Mikołayko nar-zekólł na 
lIIółlkę mowii,c, że Iy wel'l'hom lalaiesz, hledzi koh 
nie była lulzie illllziey, y to kiedy klłnlll co 110- 
mysli lo lidIO sIanie, a Sółma lego odczynić nie 
może. lIt'm 1"'iHIOIIHliólł sO
lie tenże Znak, że kie- 
dy go nama\'l"iała Polka ZpJowka tilk mowiła: 
kiedy ty nie mllżesz suchot narzucić na S,-mo- 
na Jucllillskit'go, ledy ia znaydę takiego 
zło- 
wieka w Lipsku, że niewidząc iego uczyni mu 
słlcholy y Illeśn na Iliwo nal'zuci. Powiadał Ipnże 
Znak, że wie o Iym, że z pochwałki Roso-ła Jó- 
zpf klOl'y był wellwol'ze (me Pana l\Iniszka zgi- 
nął ze wszyslkim Zi' to, że mu iellnego I'aw pi- 
wa nie Ilał y szynku wifcey nie mieli, tiłk za- 
szkollził. 111:'111 powiadał że Pani Sudzicka do 
dfbu chodziła y nllżmni dłuhała y 110 tych dziu- 
I'ek pl'Zymawiólła ale nie wie co. A kit',ly z u- 
nędu zieżllzała, tli (lrostowłosa ko-ło klaszloJ'U 
PanielJskiego ohił'ż.lzała na kolasip prostey na zo- 
rach ranu y obieeała Niellll'zukowi kto.'y ią wiozł 
hoial'slwo, żehy nikomu niepowiadał, a (ll'Zebl'ała 
się Ilalenczas u cbł"pskoie p-łacie kob niklo nie- 
poznał, a to tllił It'go czyniła żelly z. UI'Zfdu nie 
ziacha-ła. Tenże Znak powiadał, że słyszał od 
Nif'ml'zuka, że Pilni SlUlzicka mowita le słowa: 
że Kllaynski ubułlu\\'ał się le(liey za mnie, ale nie I'OZ- 
będtie się w 1)"111 domu, taką uczyni-ła puch wałkę; 
mówita leż PitIIi SllIlzicka, że (luy mnie w Kodlanowie 
rodziło się, a bezemnie alli warzywo ani zboże 1'0- 


I
		

/Baltica_004_07_151_0001.djvu

			dzić się nie hrclził'. Nakllnif'c lo u'znał, że za 
I"'zekupit'nie I) mralłli w ill'fclzie ucz)'niła Polka 
Sowolt's(
e pl"ZPZ RlIsllła, że u nipgo (('I'az nit'l,i- 
iaią, lenie Rusoł z Sowolpskil IlOswaI'z)'ł się 
y z legII rankoru z Pulką namuwi\\'szy się u- 
cz)'nił. Działo się rllku y clnia ul supl'a. lJ la- 
kowey clllhl'Owolney cIIIII"sSill)' podl'isy nIk lemi 
g.łow)': pl'zy Iym III'z
-lomlli hrd:jc podpisaliśmy 
się Piull' Paweł Szult'wski Ławnik miasli' JKM. 


143 


(;-I'Olllla, Jan Szumski Lawnik (;-rodziellski. Adam 
Kozakiewicz Pisarz WO)"lrl\\ski Gl'odzienski. Hie- 
lonim Kazimit'l'z Kuczynski. Spnon Halicki. Po 
I'lIdpisalliu Zt'ZlIólł, if' if'sl it'szrze Billlkieczcza w'\'iel'- 
dliszkilCh, klOl'a z Rllso.tem na Hosplle lala, lam 
iest stup y to dotlliył, że kit'lly Hosoła Wf'zmil 
"'HlOwie on \\"8z)'slkich. Aclum cOl'am officio Advo- 
clIliali. 


.. 


Ha... DoATOBClloA IlIIuru I'. r[,oARa Ra"0
8I1(eAc" BJ. nU.leRcllolI... 
eHTpa.u,Oo,.... Ap"RB1I aa 1689-1691 ro
LI. 
.'OCT... 82-8:'. 


Z kaięgi akt Wojtowskich miasta Grodna, znajdujlłc6j 8iV w Wilenski6m Centraln
m Archiwum _ r. 1G89-1691; 
roI. 82-85. ,ł I 


. L 


_8 


III 


LIV. 


I 
.ł 


lIUCO.!bCI/lIlO BoeeOObl Xe.LJtUIlCKai!O f}OJllbl 1l3RAblHCKai!O omtJ Ropo.K.Jl Ae
ycma II K
 IJa- 
pHJ Del/lpy A.J.eKCTbe611VY i).J.R 3aK.J.1Ovelli.Jl C0103a np011lU6fJ lUee'łliu 1703-1711 e. 


Legacya Tomasza z JJziały"a Działyńskiego lFojewody Cńełmiń,f;/dego od .Augusta II. 
do Cara Pioll'a Ale:riejewicza dla zawarcia przymierza przeciw Szwecyi 1703-1711 r. 


I. 


INSTlUJKtVA JKMości P. N. lU. swoim y ("e'- 
łey Rze('zYPos(lolilf'Y imif'lIIem do Pl'Zeswietniey- 

zego y lJziel'ża\\ nif'}'szego Piotl'a Alexieiowit'Za 
Cam nici I\loskif'w
kie
o IWl\Ici Tomaszowi z lJzia- 
hna VziałYliskit'mu 'Woiewodzie Cbełmińskif'mu 
Pudskal'hiemu Ziem Pruskich, Ekonomowi Malhol'- 
skif'mu, Kowalewskif'mu, Bratyanskiemu, Liankol'- 
!"kiemu, Tołkmickielllu SIaroście, Posłowi I'eł- 


nomocnemu dana w Kancellal'yi Wielkiego Xięstwa 
LiI. dnia 24 mea Pazdziernika I'. paD. IUDCCIII, 


: Jilko niel'ierwsze poselstwo do Caro\\' Iclll\lciow 
l\Io!ikiewskicb, tak nielrmJna infOl'maeya JW. Po- 
słowi I,ełnomocllf'mu od tych ktol'zy lam bywa- 
li, qllo decOI'e et allIlaratu na tę funkcyą wybie- 
I'ać się ma. W tym się tylko in I'raeliminal'i daie
		

/Baltica_004_07_152_0001.djvu

			... 


przestroga, aby sam y domowi. iego bezorężni potl'Zehować będzie abolitionem pozwolenia I,,'zez 
niewitali Cara IMci, bo luho to przed tym by- posłow naszyrh, extra instmcłiunem mieysc pe- 
wało, ale kiedy u dworu naszego posłannikowie wnych na puslynią y na nieosadzanie IUlJzmi na 
y posłowie l\Ioskiewscy, a nawet teraznieyszy l\ti- tey stronie Dnieprn, iako lo: Czeclu'yna, Ka- 
nisiel' maią len honor od nif'małego czasu, ieszcze niowa, Czerkasow y innych, to iest żeby poruie- 
począwszy od ś. p. Krola IMci Jana, (Iostrzegać nione mieysca tak iako należały bez wszelkiey 
się ma y J,owinipn będzie w houol'Ze wzaiemnym, JII'zeszkody I\zplla tl'Zymała y osadzała, a tylko 
Gotować się tetly y wyhierać będzie w tę dl'llgę do samego Kiiowa mila cirkumCerencyi na tę 
tam, gdzie się na tpn czas Cal' IMci znayduie stronę Dnif'I"'u należała. H 
niemieszkanie, ille się w nię nippusci aż wyraZIłY na to 2-go. To otl'Zymawszy velut JIOl'tiun et ingres- 
odhiel'Ze od Kl'ula Bici onlyn.lIJs. Slall.\wszy na snm do trakt;llu pl'O fundamento onego założy J 
mieyscu wyrazi osll'ożnpmi' y ułożonemi 
ło\
y, ahy hlł doczesny do dwóch lat na samf'go Króla 
że gdy Cal' IMci iuż lo olL lat (h,-órh czyli Wlę- Szwellzkipgo ani żadnym sl,osohem, sensem, albo 
cey wzywa Krola Uki y cał;\ Hzt'czpusJlolilą do kon- Słowf'm iakim Ilod wieczne traklaly I)(ulciiłgany. 
iunkq'ey woienney pl'Zeci\\ ko Kroiowi Szwedzkiemu, 3-to. Tell zaś, na takim funllalUencie dllczesney 
chcąc ofiarować w l)"In osobliwą Rzpltey pomoc, y u- koniunctipy, żf'hy hył skulf'cznipyszy ca\'phit aby 
żylecZlJe a oraz chwalt'IJlJe na stronę iey poka- w lym czasie ohie slrony, pel' clivt'rsiOlJł'1U helli w pau- 
zać skulki, tedy do takowego dzieła wYl'ozu- stwach IIIPI"'zyiaciplskich Car nIci zaraz, a Rzplta 
mienia, wysłuchania y dokOliczenia siebie 1nazna- gdy z domu WYJlfdzi nipJlrzyiaeiela, iak naymo- 
czonego z należytą plenipotenqą opowie JW. Po- cniey
ze woienne opel'acye czyni-ty, 81'0lnego 
sel J'f'.łnolJlocny. niel'l'ZY iaciela 1"'Z).lUuszaiilc do duhrego pokoiu, 
Gdy do rozgoworow pl'Zyiclzie, pamiętać nale- a i('clen hez clrugirgo uit'mogiłc z nim cz)'nić y za- 
i\", iż oryginalne I"'0l'0z)'cye l\Io
kipwskie były, wierać Iraklalu. 
dla tey woif'nlley koniunkcyey ofiaruiiłee RZI'IIey 4-tll. Tym ((>dy kmkem JKI\I. Pili) 
asz Miłościwy 
dwa(biei;cia tysięcy piechllly z I'rowianlami wła- y HZl'lla ofiaruie się przez ten czas wo)'ny trzy- 
snemi y cztf'nlzit'ści tlział z pol'Ząclkiem y am- mać skutecznie kOlUl'utowego woyska tak koron- 
mumcyą wY8lal't
zaiąrą y coi; golowizny póly nego iako y Wit'lkif'go X. Lit. czterłlzieści osm 
I,okihy woyna Irwała. Teraz zasz iakowemi 1'1'0('0- · tysi{'cy, a wzaiemnie oel Cara nici IHltrwhować, 
zycYilmi odzywać się b{'llą, I'l'Iulenliae JW. Pusła ahy wszyslkiemi siłami swemi cokolwit'k mieć 
należy observiu'e, ił zląd IIwtiri et ilUcupari )11"0- nwże, 1II0skiewskipmi y kozackif'mi na (liIIlslwa 
gressUIII nt'gocyacyey swuiey. Wyciągnił'\-szy te- Szwpclzkie naSli!l'ił, w onych skuleczne pl'Ogressa 
Ily od nich p' 0l'uz)'cye y z nirh się zmiarko- l'Zynił y kray ollhierał, tak if'clnak, że ieślihy w Xię- 
wawsz
', if'slihy nie mogł na czym Ippszym SlillliłĆ, sI wie Inflanlskim albo EslOJiskim clo Hzplley 
ultimarie przy takirh IllIuktach slawać y zacho- zdawna należi\cych zawoiował co kraiu, alllo fol'- 
wać się ma: tpcę iakił luh gtO\\ lIił lub mnieyszą ollehl'il-ł, Hzt'czHlo- 
1-11111. Nit'w('hollząc w żallne approhacye quo- spolilry iako iey własność, bez wszelkiey pretensyi 
elllJrlue I"'aelt'xlu "pl collll'e trill\lalu wit'cznegIIu"y.n..m'l\uMb. Uli '....11; ,'ero "..rolłol,a n.."eY..T1'Il........1 81, ul;. 
'łHue łI...a
1i.Hie .-Ul"t.iH C
MU.It"II(.Koe, a.CIJlIIII"Unt'Koe, CPO-ł.IU'Koe lIoe'luAt'TBa H 6u.Ił.l.llaa ..aCTb l,ieIJCKal"O, a Ti.łl\ił\e f o 
1'0,A8 CMO.IPIU'S"h H I_ieu.... Po('cill -.e C'h t'Boeft C1'OPOllbl UUJMiJ.lat... 
'n.la1'H11. II 0.1 ł.lJI li 
OO,VOO Ify6.,efi H nlllll'T
'IIIITL 
.... "DJO"Y rb n"'"l'pa'"I"'M''' AB'.TI'illc"HII.., KOI"I.le.n, "'I.a ""ya.. H'''', 1I11""CI,iaH"lIoil PecnyiL'H..uli n,'O'-HIł.', 'I'YI'IIOO... H 
"I'bllll""""." 'I'al-"In.. ,I\'".uUOI'''' celi BU3..60UII.I".... .. YTBI'I''''AeH'' ..a lIal"Il.""I\U''''. CelnI I; ł <1>""1'11.... 17 I U I' L... Vol. L
g, VI "Tp. 
146-164. . 
 


(I) Traktat Grzymultow8ki a:awarty z R06SYlł 6 Maja 1686 r., w imieniu lłzecz1Po8110lit
j Po18ki
j przez pełnnmocnego 
Posła KrzYllztufll na GrzymultnwiC8ch Grzymułtow8kiegll "'.ojcwollę PUZIII1(,ski"g", \locIł tego traktHtu ust4piollemi 
:W.61I1ły n" wie(zne CZILI	
			

/Baltica_004_07_153_0001.djvu

			ł 
f 


teby wop,ka koronne )' litew
kie mogły hez pl'ze- 
stanku kray nieprzyiacit'lski wuiować y illft'slo- 
wać, ił wprzód z kraillw swoicłl plld pretextem 
zdradliwey I,rzyiaźni dukazuiąef:'gu lIiel'rzyiaciela 
wYl'ędzić, Cara IlUci ohligować y rpquirować pel' 
rationps necpssitatis hędzie, a"y z 
ka.."u swego 
corocznie na pllmif'niolle wo)'ska summę trzech 
millionow polskich gratuito p..owiduwać I'aczył, 
a"u ieslihy iadną mia..ą tako" ey sllJ}nny ot n)'. 
mać nie mogł, ullima..ie descerulet du summy 
dwóch milionow na kaidy ..ok, ul'ewniwszy, że 
takowa summa na nic inszego wytlawana niehę- 
dzie, . t)'lko na polrzehy wo)'skowe y I'0l'arcie słu- 
szney woyny. 
6-to. Artiłleryey, przylym IlI'ochow y :tmmu- 
niryi cllkulwit'k hęllzie mu
ł ul rz} malI, I'rz
łll- 
i}' wszł'lkiego starania. ahy na kU
Zl
ie 
karhu 
t:a..a Ulci zusta\\ ać lJIugłu. 
7-mu. To utl'Z}lnawszy. dalsz
'ch lal 
plllnf'Y 
coniullrtiey 1II'IH'II
atiullf'm, abu wierznf'gll trakla- 
tu dzieło, odłllż)' 110 woli JKl\'lci P. N. 1\1. Y całey 
Rzecz)"llOsl'ulilpy lIa sP
'm z
..um:lllzlllwy, 
8-vo. We wszyslkim zas Iraklilcie 11f'gotialit'Y 
swoiey Wielmożny Poseł vel maxi me ,'ostrze
.lć 
ł'ędzie, aby operationes bpllicae woysk Car'a IMci 
wykie..owane h)'ły do Innant, osoł.Iiwie na do- 
bpvanie Rygi tak iiłk nan,ręlsze y na lIielll'zepuszcza- 
nie transpurtow do piłlistw naszych, a lo ex mo- 
tivo superius insinuato, ipby cokolwiek acquisi- 
tormn hędzie, in I'artem Rzecz}'posl",'itey o....ocić się 
mogło. y przez to woyny swoiey IlOżytek miała, 
że a,nIlsa od I,alistw swoich wl'acaią się. 
9-nu. A ie K..ol Imc P. N. M. Y Hzplla Kroli' 
Szwedzkiego y wsz)'stkę polęgę iego na sllbie wy- 
trzymuie, ani Cal' IMci I'IIwnych sił III'zt'ciwko 
sohie niPI,rzyial'ielskirh mieć nie może, tt'lly in 
favorpm in lllIill1lmn hy się daley tractu \foyny 
w
.tI'ZYlJlywać y I'0nusić miał, starać Sił;ł bfdzie 
s(lerialissimum qui,l (llrz
'mać in Ila..lf'lII I'f'ipnlllicae, 
a pl"Z
 na
.mniey il8
f'cu..al iłlllf'1lI \nócf'nia III'owin- 
cyey ktorf'Y naszl'Y ollllilllłt.y, a'lO smnm)' iakif'Y 
znarz
If'Y w nagnlllę nif'''I''n)f'
o. cifżam w "ówlley 
WOYIHf'. 
10-010. Summy iiłkie if'irli dilł Ciłl'lmc na woy- 
sko W. X. tir. o klol'ych cała Hzpllil nie wie, 
.Iby żadl1)'rh za sohą pl'etensyi in postel'um lIie- 
"ociągały, di:,linrte cavere sta..ać sif hfllzie. 
11-nlll. Od.limił' Białpycł'rkwi III'zt'z Palt'ya y co- 
kol\\il'k dotąd tl'zymał, consultulII videtul', ahy 


i 
r 
I 


145 


nV. Poseł intel' pl'iłeliminaJ'ia t..aktatu swego tak 
założył, iehy wprzÓII do niego lIIe PI'zystf(lował, 
pokihy ta evacuilha nienaslił(,iła, cll
'hił ieby I'e.. 
consummatam (lru"pntiam SU.tm widział, ie eadem 
spcu..ililte ci..ca p..illcil'ale IIf'
oliuIII skutek legu 
y hesl'if'rzllY WiUłlllł'k oll'zpnać muże. 
Ht'lilłuiI 1'I'I111Pllt iile, dextel'ilill i el fi.lpi iu..alae 
JW. IlIIs.ła iuxla I"'pmissa cllmlllillunlul'. Na własne 
JK
1. Pana naszt'go lUiłosciwt'go I'ozkazanie. 


2. 


SU/lplemelll instrukcyi Ie.qo KroleU'.
kiey "ftfo- 
ści J W-. Tomasz.owi lhialywtkiemu TF oiell1o- 
dzie C/Wllllill!tkielllu Jrielkiemu lIa stolicę 
Je.fJo Car.';kiey JJlości Posłowi, dany w Kancel- 
Zaryj J łłDlośr.i w Bjalym Dworze d. 27 Pa- 
zdz.iernika 1703 roku. 


Po wydaney z kanct'l1i1ryi exped)'cyi, kit'dy 
ieszcze tak chwalt'hne intuitu wial'Y Ś. Kalu'ickit'Y 
Jego K..olewskiey IUości PalJu naszemu miłościwemu 
occurl'Unt refłexye, zdało sit' onęsz tel'aznif'yszym 
supplel'e instrumentem w niiey wYl'iłionych pun- 
ktach: 
A napl'zód asseku..ować będzie Wielmożny POIIPł 
wolne y hespieczne passus l\Iisionanom Katolickim, 
wiele kroć razy tylko zdany im się I'l'zez Pali- 
stwa Jego Cesill'skiey l\1ości do Pe..syi,' Chin, 
l\1ogolii, y na insze mieysca "Ja I'ozknewienia wia- 
I'y Ś. IlI'zeieżtfżdć lub 1"'udlOłlzić. 
Gdyhy można, aby cisz missionarze pod czas 
po....óży pnez Moskwf kosztf'IlI Cal'a IMci 1'0- 
depnowani y prowi"owani hplz mugli. 
Libt'rum 1'ł'ligionis eXt'l'cilium omlli zelo el 
shlllio IlJ'omowować hfllzie wif'lmożny pos
ł 
' 
ahy prawowipl'ni I'ilu Catlllllil'o romano nahożeli- 
I't wa lIIlprawiać, kll
cioły (lU nipklc'Jrych mił'
'scal'h 
ot\\'iPl'ać mogli, IIl'lIhliwe inl')lf'ndt'bil usiłllwanit'. 
Soli. Nildpwsz
'stko IIhliguip JKl\lnść Pan na;;ż 
miłościwy Wielmożnego Pusła, ahy podług wrodzo- 
ney rostropności swoiey IlłIrozumiał Jlenilius in- 
tencye Cal'a HICi \\'z
lfdt'm Unit'Y z kościołem ś. 
Kalolickim Rzymskim y iiłkie ali hunc casulII lego 
Cesa..!'kipy Mości prop"zycył'. 
In lluill1tumhy lIII Oyca S-go żąllał mieć Cal' 
If'go!Huść w I,oselslwie do siebie lliskul)a ktorego, quae 
secul'itas chal'actel'is eius, że bfdzie I'rzyifly nie 
37
		

/Baltica_004_07_154_0001.djvu

			iak lIII nCl
'\\')'ż!\zego Ko
rioła Rzymskiego DokLora, ale 
iako 011 naywyi
z('y ca-tego y uniwersalnego Ko- 

cio-ta g.łowy. W rzpl1 z siłrn
m ablegalem Cesal'Za 
Bici Chl'zl'
rianskil'go na Ilwnrze larneczn}'m I'e- 
zYlluiąl'}'Il1 Wil'lmożn}'=1I Xięcił'm POl'Zia znosić może 
Wi('lmożny I'os('-t, kłorł'golloskonałey umieiętności y 
nił'pol'ownanł'OIu I'uzumowi J'('lilJua in hunc finem 
commillunłur. 


3. 


Litel'ae a Illllllio Apostolico ad i[[Złstrem 
magmpculIl Palalillll1n Cullllellsem. 


Non sine dislIIiceni iCl mea memllllsse POSSUIll 
in cunfuso ac('indu meo ilinel'Cll'io (:(Iuod iline- 
ranłibus comlllune est:) illa non consignata esse 
a me Excellentiae vesłrae puncta, (luCIe in SCl'il'to 
Excellentia veslra offel'ri sihi dl'mandavił 
in subł'unda lł'gCllione I'I'0rnovł'nda. Haec iła- 
Ilue ad presens Excellł'nłiae veslrae remillo, 
1"'0 lJuihns non gemino cOlUnH'ndCllionem Ex- 
celll'nl iCle vest I'ae, pl"Opl'iCle eiusdł'm !,I'łulenl iae et 
Ilietati, zel0'lne in rem religinnis minime IU'Cle- 
iudirando, solllmmodo ilł'r' prosperlIm, faustum- 
Il"e Ił'gationis slIcceSSlIln Excel1ł'nl iae vest..ae pl'e- 
cor', I'len0'lue "nimi cullu, (Iuem eliam erga Excel- 
lenlissimam Hominam Palalinalll exleruJo, lllalleO I1Ju- 
sll'issimae Exccll('JJliae vestrae ele. Vl'atislaviae 
die 20 Octobris Anno 1703. 


4. 


Responsum ad puncta ah illllstl'issimo Do- 
mino Palatiuo Culmensi lIlogno legato pro- 
posita, ex cQlIcellal'ia JJloscoviensi in mo- 
dum ill{rascriptum. 


Prout harteuus lilJerum fidei Catholicae Ro- 
manae excl'citium in sede et alibi locm'um sacl'a 
Cal'ea Maiestas non prohihendo Illelle concedit, 
ita et in futUl'um eidem se IUmqumn opponet 
extructioni pariter ecclesiae Jatel'itiae in Moscva 
millime contl'ar'iahll', (Iuin imo I'lenal'illm pl'aebet 
consensum, oh maiorem regni Poloniae erga Ca- 
ream ftIaiestafem pl'opensionem. Insupel' et Mis- 
sionariis a Cbl'istianis I'rincipibus delegatis per 


146 


suas diliones libf'l'um in Pel'siam (
ollcedil tran- 
situm, quihus literae liheri passus, eXI,,'essis 
eOl'lIndem nominiLus ('X rancellal'ia mor'e solilo, 
sineulla llificultate, f'xll'alli mandantlll', et si il- 
lush-issimus dominus legałus in nomen alicllius 
Iis- 
sionarii, 111'0llter libel'um h"iUlsitum in Persiam 
liheri passus requiret lileras, exll'adenlur. 


5. 


List ł.rólaliUciAugllsta, do CaralegoiJ'lości. 


My l\Iayiasnieyszy y dziel'żawnieyszy Wielki 
Hosllodal' August wtory z 80żey miło
ci Kl'ól 
Polski, Wielki Xiąie Lilewski, Ruski, 1\1azo- 
wiecki, Żmullzki, W ułyriski, Podolski, Podlaski, 
Inflanlski y innych; a dziedziczny Xiąze Saski, 
fuliacki, Kliwski, GOl'ski, Angl'yiski y Westfal- 
ski, ś. Rzymskiego PaJistwa Arcy-Marszałek y 
Elektor, Lal1llgl'abia Thuringu, ftlargrabia 
Ii- 
snicki, takie wyższey y niiszey LU!'1C1cyi, BUl'gra- 
hia MaglMllIl'ski, Hrahia Xiąże Helllll'hergski, 
Urahia lUarchiy y 8arlu, Pan na Hawem;zlynie, 
Nasze Kl'ólt'wskie Wieliczelislwo. Wam bratu na- 
szemu Prześwietleysz"mu y dziel'żawnieyszemu 
Bożą miłością Caru y Wielkiemu Kniaziu Piolru 
Alexieiowiczu, wszY!itkiey Wielkiey y Małey y 
Białey Husi Samol!t'rZ("u, Mtlskiewskiemu, Kiio- 
wskiemu, W.todymirskiemu, Nuwohol'ollskiemu, Cill'U 
Kazałiskif'mu, C. Astrachanskiemu, C. Syhil'skie- 
mu, lIosJlodam Pi'kowskif'llIu, y Wielkiemu Knia- 
ziu Smoleliskił'nm, Twel'skiemu, Juhol'skiemll, 
Permskiemu, Wiackiemu, Bo.łhCll'skiemll y inn}'cb 
IIospodam y Wielkił'IłIU Kniaziu Nuwhol'Ollu, 
Nizowskiev Ziemie, Czernił'chowskiemu, Rezan- 
skiemu; 'Hostowskiemu, Jill'osławskił'mu, Bie- 
łoozerskiemu, Ullol'skiemu, Obdłlrskiemu, Kon- 
dynskiemu y wsieia siewierney slrony ('owe- 
litelu y hosl'0llaru Iwerskiey ziemie, K.al'lal
ń- 
skich y IIl'uziliskich Carey y Ka
l<łI:llynskl
y zie- 
mie, Czerka
kich y I10rskich KllIazley y umycia 
mnogich hosllodal'slw y ziem wostocznych y za- 
Ilat.lnYt
h y siewiernych o(czycu Y dziedzicu y na- 
sledniku y hOl'podaru y ohłatlatelu, Waszemu 
Cal'skiemu Wif'liczf'listwu, luhiteJne pozdl'owienie. 
Tak tuszemy Wielki 1I0spodal' nasze Krolewskie 
Wieliczeristwo, ii Wielki nasz y Rzpltey Poseł 
do was Br'ala naszego Wielkiego Hospodar'a Wa- 
szego Cal'skiego Wieliczeństwa dla ugl'untowania
		

/Baltica_004_07_155_0001.djvu

			lak pot rzrbnego z obucJwu s'ron soiuszu ol'll
'no. 
WiłllY W. Tomasz Działpiski Woiewoda Chełmin- 
ski, alho iuż na mieyscu stanął, albo blizkieh 
waszego Carskiego Wieliczenstwa slolicy dot
.ka 
granic y nic niewątpiemy iako z nilleżyt
'm przy- 
ięty bfdzie ukontentowaniem. A ponieważ pewne 
w (JalisIwie naszym wzglfllem try pożądaney 11'- 
gac}'i od niektól'}'ch osóh mniey przych)'lnych in- 
lere
som spóln}'m urodziły się nif'słuszne conlra- 
dykcie przeciwko prawom i zwyczaiom tey RZJlltey, 
tedy wyimuiąc wszelkie sk....puły y wątpliwości, 
któreby tak zbawipnne zatrudnić mogły dzieło, 
I'z('telne y istotne Waszpnlll Carskiemu Wieli- 
czelistwu wyrażamy w tym obiasnienie, że iuż po 
czasie, bo po sp
'mie y (lO powszechney całey Rzp1tey 
zgodzie, gdy na soiusz luhi'f'lny z Waszym Car- 
skim Wielicz
n8twem y drugimi Monarchami 1'0- 
sh'onn
'mi stany wszyslkie koronne y W. X. L. 
w Lut.linie pozwoliły y rym sl'0solll'lłl \\ iplmożni 
I,ieczrlal'ze II' poselslwa z kancelar}'i puhliczn)'Ch 
eX(Jediowali, natenczas nieklore osohy z niechęci 

u nam y dobru pospolilemu, y chcąc więhze za 
mieszanie y rozdwoienie \V ley Rzecz}'pospoliley zro- 
hić, II' contmdikc}'e y I'l'ole!'lacye wYl1lyslity na naże- 
nie y zeJlsowanie leg.{) pl'Z
.mierza y potl'zełmpgo 
(lI'zeciwku niepl'Z
'iaciel(Jwi ratunku. Zaczym abyś 
Wasze Carl'ikie Wif.JjrzPlislwo, o t)'m wszystkim 
prawdziwą maiąc nilszego Krolewskiego Wieli- 
czenstwa informacyą, iak pomienicJI)ych przeciwno- 
ści y zawziętości nil zguhę spoiną zaostrzonych 
· nie af'prehendował, tak iako nayprędzey pożi\da- 
lIpO skutkiem Rzpltpy in,prcR, III'zpZ zawarcie 
('I'{'llkiey y poży'eczney colligacyi tletpl'lninować 
Iłieomie
zkał: dla zobopohlPgo naszpgo Rzpltey 
y Waszego Carskiego Wieliczenstwa dobra, "ilno 
'Y usilnie iądamy. Ułllgole'nipgo Wam wiel- 
Idenm Hospodal'U WaSZf'llIlI Carskiemu Wieliczen- 
slwu oel Pana Boga życząc zdrowia y szczęsli- 
wego w hosllOdal'stwach waszych Pilnowania. Pisali 
w Jaworowie na ten czas Rezyclenciey naszey 110- 
spodal'l'kley dnia XlI mea Grudnia roku Ililnskie- 
go IUOCCIII. 
6. 
List JW. Imci Xiędza Szaniawskie,ąo Bi- 
s/mpa Ił'rakowskiego do JW. Imci P. Tro- 
jewody Chełmillskiego y w nim kopia hra- 
moty JJloskiewskiey, 
Na zabieżenie wszelkim skJ'upułoOJ, które z 1'1'0- 


H7 


teslacyi oriri mogą, ex sensu Xięcia Dołhorn- 
kiego idzie hramota 110 Cara Ulei obiaśniaiąca t e 
uformowane od zawzięlych umJJracie: alliungo ko- 
pią one y dla doskonalsze y informacyi y poparcia 
interessow PilIiskirh. Pan pięć niedziel stra- 
wiwszy w Saksonii y lam gl'Untowne dyspozycye 
wzglęllem puyszłey kampanii porobiwszy, mult is 
desl'erantilJUs aut sic optantibus, puell tygodniem 
stanął na tym mieyscu, y 110 wy,lan
'Ch łych u- 
niwersałach pierwey, z tych kOIlii' posyłam, bardzo 
puednie media resoluta do obrony. .nterea con- 
gress w Warszawie ad consideranela ułożony co- 
raz I'roficit w zawziftości, kieruiąc onycll nie- 
tylko na rozdwoienie Rzeczypospoliteyale odmie- 
nienie Pana, tak dalece, że secundum I"'aesens wszel- 
ka upada nadzieia do pokoiu y ieżeli matura 
WMPan (10wagą swoią niespl'awisz auxilia, 
actum erit de nobis. He 'mani zdilją się mites- 
cere y ku nam inclinari, ale to czas demonstl'a- 
bil. Pnybył tu Nunc
'usz bardzo godności y 
zacności wielkiey, Panu fer\'f'ntissimus y iego IJI'zy- 
iaciołom; postawiłem osohę Wielmożnego Pana 
in ofllima consideralione u niego, upewniaiąc, ie 
circa puLlica negolia, interessa ecclesiae Ilon in- 
termittes promovere, według tego suplementu 
który posyłam, gorąco supplikuiąc, ab)'ś Wielmożny 
.J an stilrał się pro gloria Dei zelare, securus ,Ie- 
super błogosławielistwa, od nas zaś marney usłu- 
gi. Plura .mc Xiądz Biskup Chełmiliski, na którego 
rezerwuiąc, iestem Wielmożnego Pana Dobrodzieia 
na}'niższym sługą, X. Szaniawski. Datt w Krako- 
wie 17 I<'eIJl'Uill' i i anno 1704. 


7. 


Ropia hramoty !Jfoskiew,vkiej do legosz Po- 
sła. 


Jasnie Wielmoiny lU"ści Panie WoiewOllo 
Chełmiliski JKl\lnści Wielki Pośle, mój osobliwie 
wysoce uczczony Panie y Bracie! 
Wiplmożności waszey z Ill"Zyiętego pisania przez 
nIci Pana Lipińskiego z Mobilowa Februarii 
2 J dnia wyrozumiałem, że Wl\.ośe pnez Ilosłanego 
swoiego przodkiem do mnie pisał, alem ia żadnego 
posłanego ani żadnego listu Waszey J\li.łości 
po te czasy do mnie nie miał, iuaczey bym nie 
zaniechał wprędce ,lać na to responsu, tylkośmy
		

/Baltica_004_07_156_0001.djvu

			zwiddomości przyiętych postl'onnych posłali ze 
Smolenska do Wielmożności Waszey z windom(l- 
ścią (I prędkim oMączeniu się Jf'go Carskif'go Wie- 
liczelistwa Pana mego naymiłościwszego z Moskwy, 
I'adę dai'łc Waszł'Y Wielmożnośei, ażeby elu'iał 
prędko posl)ieszyć w swey dl'odze do lUosk wy. 
Więc ieżeliby to uczynić było h'uł-łno, tedy łnlwiey 
Wasze y Miłości drogę mieć, nie zaymuiąc SIlIoleli- 
ska y gl'anicy proslym trakiem. ku Pskowowi. Co 
y teraz powlauam pl'z)'dai'łc, że Carskie Wie.li- 
czelistwo raczy wyieżł-łzać 28 «'ebruarii a za Wle- 
liczelistwem iego, y ia niemieszkanie mam ollie- 
cbać, tedy łatwieyszego sposobu Wif'lmożności Wa- 
szey dać nie mogę, tylko że Wl\lusć zechce 
tym mianowanym trakIem do Pskowa iacbać, gł-łzie 
dla Ilrzyięcia Waszey miłości mego wysoce uczczone- 
go Pana ze wszelkim należytym honorem 'lI'zy- 
gotowanie się stanie. Rozumiem y ia, że w prętkich 
dniach za hOI)()J' sohie mieć będę gratulari WMci me- 
mu 
liłościwemu Panu, co sohie za osohliwe szczę- 
ście liczę, że mogę uczciwą znailllność z WI\lością 
zawzićłć 'lei' famam mnie relatam mogę uczcić 
Jlersonę WMOści WI\I. l\JI>ana, zatym zoslaiąc Wasze y 
Wielmożności mego Miłościwego Pana serdecznie 
życzliwym sługą y bl'alem. 


8. 


List Nuntii Apostolici, y W nim punkta re oJ 
spectu liberi exercitii l'eligionis Catholicae 
in ditionibus JJloscoviae. 


Pf'I'specla notaque non OI'hi tantummodo 
polono, Vf'rum et ul'bi consumma'a ł'xcelleulissimi 
Domini Palćłlini Culmf'nsis III'UlIf'nlia, non magis 
quam fXf'lIIplal'is pif'las. ac f'l'ga sanctam Ueli- 
giOlJf'm fl'l'vf'ns Zł-Ius, cum addet III'af'dictae 
E'anctae 1'f'ligionis nf'gofio sfimulum, ul serur'i 
eidf'm Excl'lIf'1ltlssilJlo Domino t.mlat' moUis commi- 
talm' 0lluS et rOIU'I'f'daIUI', (Itwd in se(luf'ntihus 
continf'1 m' punl'! iso 
1-mo. HlJgalm', ut p/'Oponaful' primal'io in aula 
moshovi'ica, ne Sel'f'uissmus Tzal'us cum nomana 
ecclesia ullioni sa IIcf ćJe, nu'hf'nae nationis, sive 
dil'e
l
 
ive illdirecte Sf'se 01'1'0nal, imo flutius lJuovis 
pos!'uhlh mudo ad pl"Olllovemlum illlTPUlen'um diclae 
6anclae u
lionis cont'Ul'I'at f'X pćnte sua. Unifor- 
mitas emm I'ł'ligionis non soltlm animałms sa- 
lubris el Jlel'llece
sal'ia eSI, verum eliam reipu- 


148 


J,Jirae, ad intel'nam conservandam quietem, bo- 
numque publicum aUentius promovenllum 1111II'i- 
Olum couferL. 
2-110 Exoraudus est sel'enissimus Tzams, ut 
cerli monasterii (:£uius uomen et flusilio Homi- 
lIO comiti Mariani nola SUIII:) in P"lolliae lIi- 
tioue sit i, monar.his loci ol'dinarium sUUUJ Do- 
minum Szumlański Leopoliensem Episcopum 1'1'- 
cogno!;centibus, certam lU'nsionem quotannis ex 
Thesauro Tzareo solvi soli lam, eX clpmf'ulia sua 
)lel'petuo extratli demalltlet, etiamsl filI sauctam 
uuionem accesseriut iił-łem monachi, .ul quam aSIli- 
rant el solo metu suhtrahendae sihi pretlictae 
pensiOllis anlluae nou awlf'nt ali eam accedel'e. 
3-tio. Paritel' idł'm Sprf'IIi!;simus Tzar'us exo- 
ramlus est, ut f'X c1Plllenlia sua in scril"O Ill'r- 
millat, 1'1 concedat pel' ditiones suas lihel'llm tJ'an- 
situm, el si Ilossihile est et commoralionem, 
ac eXf'rcitionem vocalionis SUite missionćll'iis Ro- 
mimo Calbolicis, i1IislJue suam praetel'ed 1"'0- 
tectiouem Tzaream declaret, uti bane piissimam 
eius maiestatis disllositionem sui Ministri Illu
 
ries iu regno et Vieunae alilJuomodo mani- 
festćmlllt. 
4-to. Eadem cłemeutia Tzarea implol'anda 
est in favurem Romano Calholicol'llln in ditio- 
nibus eiusdem Tzan'ae l\1aiestalis I'ommorau- 
tium £'t bahildnlium, ut non lanlum l'uhliculll(lue 
eis )ll'rmissum sil Romano Catholicae sacrosauclae 
I'eligiouis exel'citimn (:quod DOlI ila Ilridf'm suo 
publico difllomate Sf'relIissima Tzarea maies'as deda- .. 
l'avif, pl"Olllulgal'ilJue maudavit:) vemm etialll 
specialf'm eisdf'm pl'olectiouem suam ł'lal'gi.tltlJ', 
dubitari fuim nf'lJuil, ul (Iui maxime Df'um ti- 
ment, eimque servitiu adsCl'ipti sunt, erga prin- 
cipem suum alleo si hi pl'0l'i I ium, ł-łehitam non 
tenł'aut eXf'I'I'eanlllue fidl'litalem. 
5-to. Quod si aliqwł proxima (Iisp!lsi'i!l et in- 
cliDalio in Tzal'eo ćtllinłll t'1'!{a Humanam eccle- 
siam appćIl'Uł'l'il, SohlllHlue ilb -aula HOlllillla ćlliqlla 
persona in dignilale r!lllsl ilula ali I'u!ult'm Sf'I"pnissi- 
mum Tzarum dpsidpl'ćll'etur, uli ohm illlIs'rissimo 
Homino Davia Arrhippiseopo, mi preSf'ns iul aulam 
ViennpnsPIU nuntio al'():,lulico, ali(IIIOIll!ldo insinualum 
fuil, mllla \Jiffirulla!' in hoc Plllu'lo f'ssp.l antae 
nomanap, I'rćll'via lalllpn Tzal'pomm dpsillel"ionlln 
eidem Humallae allla(' commtmi('al iUlIp. 
Ilaec OlUnia pel"f'l'cfae excl'IIf'lIlis!'imi Uumini Pa- 
latini I"'tuleuliae el seCl'etu concl"l'dlln'ul" IIUI) 



.
		

/Baltica_004_07_157_0001.djvu

			exter'no CUillspiiłm im:tinrtu et suggestione, 
sed IlrOIIl"ii eill!'idem excellentissimi Domini zeli molu 
quam effical'issime 111'omovemla. Revelalo enim, ob- 
Iata fuisse eillpm excellenlissimo Domiuo,evanl'scerullt 
prius in Su
pil
assllna genIe, quam in herba qui- 
dem "!'uclum l'rumiUerpnl. Quo ('!'oces!'u nec 
Reipublicae, nec characleri infprf'hll' aliquod pre- 
iudicium; sed potius tam apud gra lam patriam, 
(Iuad apUlI Dpum tel' optimum maximum, me- 
ritum non siue perenni prapmio parabilur. 
Quodsi atlhuc ali1lua puncta alMenda veni.,. 
rent, nova flet iuslanLia ad excellenLissimum Do- 
minum Palatiuum. 


9. 


.Addytll1nellt im;trukcyi Jlfl11o.ici JTr. Wo- 
iewodzie Cltelllliliskie1lZu IFielkiel/lll y Peł- 
llOlIlOCnelll11 Posłowi IUl Stolicę 
1Jo.d:iell'!;ką, 
dallY w Irolczynie dlliil 29 mca Dlarca /.. 
pa1iskiego 1704. 


Lnbo dobra Muszna JWW. Xiążąt Wiś- 
niowieckich na tey stJ'onie Dnie,"'u wchodzą ogól- 
nym tel'minem w piel'wszy lumkt instl'Ukcyi JW. 
Posła y lubo osohliwym Ilotem sUPlllementem 
też dobra zalecone, ieszcze iednak y teraz in 
I'arliculal'i JKMość Pan Nasz 
liłosciwy wyra- 
ża, że iako te dolu'a 
Ioszna na tey slronie 
Dniel'l'u, weslmł z Czechrynem y innemi mieysca- 
mi niesłusznie y bez ,Iozwulenia Rzeczypospolitey 
ostatnim traktalpm na pustynią pozwolone były; 
tak aby JW. Poseł leż dubra Moszna, wespoł 
z Czechrynpm, y iunemi na 'ey str'onie Dniepru, 
aż o milę ku Kiiowu, według wyraźnego pierw. 
szego puuktu instrukcyi swoiey, oll'akowey con- 
dyliey ,Iuslowania y nip osallz;ulia oczyścił y u- 
wolnił, w!'.zelkim sposohem y app1ikacyą intel' 
IlI'ima capiIii IJPgolialipy slarać sil,' hfdzie. 
Włość także SmillPli!oka w Czprnie('llOw!'zczyznie 
W. Slanisława Szcwki Podkiłllc!f'I'Zf'go Wielkif'go 
Xięslwa Lilt.w!'kiego iako się iuż Ilif>rwszpn supple- 
menlem zaleciła, tak y tel'iłz !'umrnae aetivita- 
fi JW. Pus.ła iminuiłhll', aby Da ZIIak przyiaźni 
Cara Ulei ku JKMlI!ki Panu naszPl1lu 1\1i-łośeiwemu 
y przez r'esppkt za
ług lego pipczf'ilł'ził, w 1108- 

esyą ipgo mldana y puszcZ(;na była, tak iako 
il'mu należąrp y !'łu1.ąl
e dziedzic' wo. Na własne. 
J K I\lośri Pana naszf'go M j.łościwego rozkazanie. 


A 


149 


10. 


Ulliwersał Cara legoJJlości do wojsk hluskle- 
ws;dclz. 


PosIlituilIs Cpsareae Miłjpst.atis. Obiawiamy tym 
wszystkim y każdPlIlu zosohna, komu o tym wiedzieć 
nalpży, osubliwie zaś wszyslkim wyiszrm y niisz)'1łI 
woyskowym reginwntarzom, szpregowpn, żuł(lakom, 
konuym y pieszym w woysku naszym, tak też y tym 
onych naśladuiącym y przy nicb znayduiiłcym się. Cho- 
ciiłŻ my teraz za pomucą Naywyiszego z woy- 
skami naszemi w Xifstwie IlIflallt!'kim umurnili 
się w liłkiey III'a\H.lziwf>Y y mocnpy intencyi, że- 
hv one iako tło kOJ'(IIlY PlIlskit'Y, dołirym y swialu 
wiiuJum)'m prawem przynależącą, a od Szwedzkiey 
Korony iednym gwałtem y niesprawiedliwością 
odel'waną I'rowincyą, znowu według poslanowio- 
ney dawno, a ter'az de novo odnowioney z Jego 
Kl'olewskim Wieliczelistwem colligacyi do wiernpgo 
spełnienia oney ku Koronie Polskiey pl'Zyłączyć. led- 
nak nie do tego przy tey exekucyi naszych in- 
tencyi dochodzi, żebyśmy komu lub z ..ycerst wa, 
albo szlachly, miast, mieszczan, iIi innych oby- 
wateli tey ziemi, na ich ciele, subslancyach y 
fOl'hmach iaką szkodę uczynić rozkazali, ale nay- 
bar'dziey nasze iedoostayne staranie iest serdeczne, 
aby wszyscy y wsz('lacy obywatele I'0mieniouego 
Xięstwa Inflantckipgo według możności konser- 
wowani y pny teraznieyszych olleracyach od wszel- 
kiego zamieszania, klor'e wo)'na causal'e solel, oswo- 
bodzonemi byli. [)Ja tego zezwalamy wszyslkim 
obywatelom tey pl'Owin':yi, lub z rycerstwa, du- 
chowieristwa, mieszczan, wiesniakow y iakiego 
stanu y kondycyi oni bydz mogą, iIi iakim sl'0- 
sobem w owym zlIayd/lwać się będą, nietylko o- 
sobami ich, ale y familiami, domami, forhllliłmi 
y co im I'l'Zynal('ży, pl'zez lo pod naszą nayła- 
ska wszą (:ar!'1ką IlI'olpkcyą gal'llą(
ym sil,', akcell'o- 
wać takim sposohpm: żpby nikt z ",oysk nasz)"Ch 
pospołu zlpmi, ktony przy onych zflayduią się, 
!lub popna cOl'pm'is et c"pilis porriienionym oby- 
watt'lom, iłlli ich osobom, imi Ilrzyn:tleżącemu do 
uirh żadney afflikcyi albo gwałtu, ani wielkipgo 
ani małego, nie czynił, ani' czynić nie ,m- 
zwalał, iłle y owszem onych in bona Ilace 
et quiel(' kons('rwował. Poniewat wszyscy ci, 
klony tpmu ukazowi naszpmu I,rzeciwność u 
czynią, iako laesores nasz maieslaL za.'az p..ęd 
38
		

/Baltica_004_07_158_0001.djvu

			kim 
ądowym postępkiem osądzeni y na mieyscu 
Iwz tadney olh\ łoki y dylacyi karani będą, ahy 
też według tey naszey nayłaskawszey intencyi młY- 
lepiey postępowali, dla tego rozkazalismy naszym 
Generałom I.'eltlmarszałkom y innym officel'Om woysk 
naszych, ażeby oni nie t)'lko obywatelom tego Xię- 
stwa InfJanlrkipgo według zwyczaiu woyskowe- 
go, y jako to od Jego 1{l'Olewskipgo WieliCZPllstwa 1'01- 
skiego uczyniono, wed.ług uczynionych godnych 
pl'osb salve guardil alho broniące li81y wYllawali, ale 
ten nasz ukaz przy wszyslkieh naszych woyskach 
obiawili y każclemu z naszych officerow, tak przy 
generalstwie iako y w pułkach, a mianowicie każlle- 
mu kapitanowi tako po iednemu zlecić, y tego przy i- 
l'Zeć, żehy osobliwie w rotach na każdą niedzie- 
lę naymniey po razu hył czy tan y iitk naymo- 
cniey exequowany był. Naprzeciwko temu zosta- 
iemy w nayłaskawszey nallziei, że każdy z tych 
obywatelow od wszelkiego iawnego y taynego nie- 
pl'Zyiacielstwa, wszelkim sposobem h.unować się 
hędzie, albo w szpiegach, zdraycach, niewiel'l1ych 
y przeciwnikach iawić się nie będzie, ale y o- 
wszem zawsze w swoich domach y w polney 1'0- 
hocie, iako koronie polskiey przymłleżące pOllcJa- 
ni wiel'l1i szczerze y spokoynie znaydować się I",'dą, 
aby tę naszą protekcyą y nayłaskawszą obro- 
nę doskonale zażywać mogli, a gdyż sami z sie- 
hie ogołoconych czynili y sobie sl'ogą y wię- 
cey niżeli zasłużoną capitis et c0ł'lłOris paeoam 
na szyię ściągneli. Tak też zostaiemy w chęt- 
Dey intencyi, y okl'om żądania własnego nasze- 
go w tym pożytku mamy nieob.łudną wolę, do 
zysku y miłości Korony Polskiey, do powl'oce- 
nia zaś zakwitnienia, rozmnożenia się dolll'ego 
stanu Xięstwa Inflanckiego commercyą y hanlllem 
tak domowym miel'zkalicom miast Inflanckich, 
iak y sąsiednim y olJclalonym cudzoziemcom w tym 
xięstwie handluiącym kupcom, chociaż oni w tych 
mieyscach prawo mieyskie otrzymali, ale iak cu- 
dzoziemcy znayduią się, postanowić y dopomodz. 
Dla tego my nietylko wszystkich domowych y CII- 
dzoziemskich kOpcow,osoby ich, ale y wszystkie onych- 
te okręty y rzeczy, poki Korona Polska to Xięslwo do 
swoich lunistw przyłączy y sama zostawiać się bę- 
dzie mogła, w naszą pl'Otekcyę bierzemy, y tym 
pozwolenie elać zezwalamy y w tę tJ'waiącą woy- 
nę !'iwoie kupiectwo y handle bespiecznie, wolnie 
y hez zaszkodzenia wodą y lądem, bez wszelkich 
aggrawacyi, impetycyi, nowizn albo turbacyi od. 


150 


prawować, y w tym oni od wszelkich naszycb 
pnełożonych mieyskiego y woiennego stanu będą 
obronieni y zaszczyceni, a według uczynioney 
requizycyi, paszllol'tami ukontentowani, ktOl'ym 
wszelaka benevolenlia świallczona będzie y aby 
ani domowi ani cudzoziemscy kupcy niebali się 
y niestronili. ale wszelkiey IlI'otekcyi y naszey 
łaski in subsidium suae felidtatis spodziewać się 
mogli. Dla tegośmy naszym Generałom FeldJnar'- 
sza-tkom y inszym do exekucyi niektorych akcyi 
posł:mpn Generałom mocno rozkazali, żeby każdy 
o konserwac)'i miast w Inflanciech wszelakim 
staraniem pilność miał, y onych iako można 
bombal'llirowaniem ochraniał y wszelakim spo- 
sobem minę oel onych olhuacał, chyba te oni 
uparcie opponować się będą, w ktorey okazyi 
musiemy ich wsz)'stkicb naszey łaski niegodne- 
mi nieprzyiacielami szacować, ani nad domami, ani 
naci ludzmi miłosierdzia nieokazować, a przytem 
oni swoią y swoich zgubę sami sobie Ilrzypiso- 
wać przyczynę niech maią, lias zaś od wszela- 
kif'go rachunku Naywyższemu y niepl'awllziwe- 
go osądzenia przed swiatem niech zbawią. Aże- 
by k.łżdemu, komu o tym przynależy według tego 
postępować można hyło, lila tego my ten nasz 
uniwel'sa.ł własną I'ęką podpisaliśmy'y naszą lI,,- 
sud:uską pieczęć przycisnąć rozkazali, ktory do 
IlUblicznego druku I'oźnemi ięzykami wydać, na 
spolne obiawienie commendavilUus. Dahnn in castris 
ad Nal'vam 1704. 


.... 
, 


11. 


List pewllY z pod Narwy do JW. Imci Pa- 
lla W oiewody Cliełmińskiego. 
Jasnie Wielmożny Mości Panie Wielki Posle 
Krolewskiego Wieliczenstwa moy Miłościwy Panie 
y BI'acie. Pl'Zyhył tu do nas pod Nal'wę do 
ohozu szczęśliwie ocl WMości MiłlJściwego Pana 
Wielebny Xiądz Imc Kanonik Wilemki, Rezydent 
Wielkiego Xięstwa Litewskiego, ktory o dobrym 
WMosci Pana zdrowiu y o procelierach podrożnych, 
iakie luboby były iakoś l,rzykl'Zeysze, iednak 
WIUPan iako ad 
U"llua competens ze wszel- 
ką cierpliwością znosić raczysz, a iako iestem 
informatus 011 wzwyż mianowanego Xiędza Jego 
Mości, bynaymniey nieraczysz w pnedsięwziętey 
sobie drodze. folgować. O czym zrozumiawszy do- 


,- "
		

/Baltica_004_07_159_0001.djvu

			. 


niosło się do Carskiego Wif'liczenstwa Pana me- 
ę:o Navmiłościwf;zpgo, iako też y my pl'lez list 
Waszey I\'Iiłości upewnieni o szczęsliwym pnyby- 
ciu WMP. za łaską pozwalaiącego Boga możemy 
się ucieszyć z miłpy prezencyi ":!Uoś
i Pana, a 
teraz podziękowawszy za obesłame listu pl'lez 
Jego Mości Xiędza Białozora, na ktorego Wasza Mi- 
łość referować się I'aczy, niemniey y ia w tąsz 
własnie na Jego IUoścl pomienionego, iako spraw 
naszych dobrze wiadomego, z mym dunoszeniem 
spusz('Zam się, życząc Waszey Miłości Panu 
t;zczęśliweę:o y prędkiego lu do boku Carskiego 
Wieliczen!6lwa pospieszenia się y przybycia, kto re- 
go łasce się rekomenduiąc, zostaię na za wsze Wa- 
szey l\liłości Pana y bral.a życzliwy do usług y 
11I'a t. 


12. 


List drugi pewlIY z ft/osku'y do JWlmci 
Palla W oiewody Clle/mińskiego. 


-
 


JW. 
lości Panie Wielki Pośle Krolewskiego 
Wieliczpństwa Polskiego moy I\lił.ościwy Panie y 
lu'acie. . 
Jakom wczol'a
'szpgo dnia pisał do WMośd 
Pana przez pocJllę y respondował na dillle wasze 
do mnie pisanie z Imci Panem Lipuickim Stol- 
nikiem Sanockim compendiose y w poskrypcie da- 
łem znać o ruszeniu się Cara UICi pod Narwę, 
kędy ab.y y W
luść muy Miłościwy Pan zechcia-ł 
ruszać się z Nowhonlllu ,"'osto do obozu y sponą- 
dzić się iak można naylekcey y lubo posłane są 
o zebraniu IIOllwoll, o klóre pod teraźnieysze 
woienne czasy rozumiem że hardzo ma hyć trwlno 
w NlJwogrodzie, Carskiego Wieliczenstwa ukazy, 
iednakże dla samey prflkości czasu niewystarcze- 
nia onych, a dla poll'lebnpgo nieomieszkania I'0sl'ie- 

zenia się do Loku Cal'" IMCi rarz WMość Panrozka- 
.zać swey assystencyi swych w drodze użyć koni. 
Tak pr'zy expediowaniu wzwyż (Iomienionego Imci 
Pana Stolnika do WMiłościwego Pana powtarzam, 
ahy Wasza I\liłość w tę drogę iak nayprędzey 
wybiel'ać się raczył, rusius o wszyslkim donie- 
sie lt1iłościwemu Panu praeralus pl'lysłiUlY. W tym 
niebawiąc więcey legendą, łasce się Waszey Miłości 
miłościwego Pana oddaię, zoslaiąc Waszey Miłości 
Pana y Brala życzliwy brat y sługa powolny. Dat 
w Sanct-Petel'burgu 22 May 1704 r. 


... 



 


. 


151 


] 3. 


Li.
t Gellerala lłloskiewsldego do JW Imci 
Palla l)	
			

/Baltica_004_07_160_0001.djvu

			. 


JlI'zyiaźni y łasce oddawszy, zostaię 111'0 sf'mper 
we wszem życzliwy brat y powolny sługa. 
P. S. Ponieważ za powzięciem nieklol')'ch wia- 
domości Nayim.nieyszf'go Cal'a Jego Mości, expe- 
dycya odmieniła się na ins
y kray, to iest IlOd 
Narwę dla blokady tey fortecy, tedy za rozkaza- 
niem Naymiłościwszego Pana mego donoszę, ie- 
slibyś Wasza Miłość moy I\liłościwy Pan l'm 1 zył iuż 
z Nowogrodu, aby chciał powrócić ZDOWU do 
niego y ztamtąd lądem raczył iechać do boku 
Carskiego Wieliczenstwa podwodami, w któl'ych 
ieżeliby się dla pręt kości stało nie wystal'czenie, 
Wasza Miłość moy Miłościwy Pali chciey rozkazać 
swym ludziom iechać Da swych koniach, za które swe- 
go czasu Wasze y Miłości I\IPanu uczyniona ma być 
wszelka !'1atisfakcya. 


14. 


Kopia de vel'ho ad verhum tratkatu (1) Mo- 
narclli,j Moskiewskiey z Rzeczpospolitą Pol- 
dq. 


W szem \V obec y kaŻllemu z{)soboa komu 
o tym wiedzieć nah'ży: I)ulliewasz całemu Chne- 

ciańst Wll dolwze lo ips1 wiadomo, iako iD all1e- 
cessum Szwedzka Korona, b£>z tatlnego spra- 
wiedliwego pl'etextu, upatrzywszy POl'ę y pogodę 
kiedy Munarchia Moskiewska y Rzeczpospolita Poi- 
ska trudnościami y woyIliUUi imIllikowalle były: 
(Jod ten czas swoich szuka.ta korzyści, iakoż y sa- 
mą rzpczą od IUoskiewskiey MlJlłaI'chii y od Pol- 
skiey Korony wiele Itl'Owillcyi y ziem odcięła y 
otlehl'ała, .1 y tpl'az KI'OI Szwedzki pod I"'etex- 
tem zmyślonego przyiaciela, z woyskami wtal'- 
gnąw8zy wszystkie Ilieprzyiacielskie wypełnił spo- 
soby, niet)' Iko ze skarhow dułJl'a kr-ulewskie, du- 
chowne y szlat'heckie z.tlll,iwszy, ale tet I"'awa 
wolności IlOllikif'Y, zdradliwym uczyniwszy się 1'1'0- 
tektorem, z fUlulaulf'nlu wpHtJciwszy, cos większe- 


152 


go y gOl'szego wymyslił; gdy żadnych medi,llij 
od postronnych Monarcho w PI'ol,onowanlch słu- 
chać y accelltować niechciał. Tedy iako nay- 
Ilrzeswietleyszy y dziel'żawnieyszy wielki Huspo- 
dal' Car y Wielki Kniai Piotr Alexif'i..wicz wszyst- 
kiey Wielkiey y Ma.tey y Białey Rusi Samotlzie- 
I'żec Moskiewski, Kiiowski, Włodzimirski, No- 
wogl'odzki, Car Kazanski, Car Asll'achaIJ
ki, Car 
Sihil'ski, Hospodal' Pskowski y Wielki Kniaz Smo- 
lelJski, Twel'ski, Permski, Wiatcki, Bułhal'
ki y 
innych Hospodar y Wielki Kniaz Nowohoroda, 
Nizowskiey Ziemi, CzerniedlOwski, Hf'zan!'ki, Ro- 
stowski, Jal'odawski, Białuozif'rski, Utlurski, Ob- 
dOl'ski, 
ontlin
ki, y wszy:'tki.ey siewierney stro- 
ny powehlel y lIusl'0llill' Iwerskiey Ziemi, Kar- 
talinskich y Gruzinskich Cill'OW, y KahartJyuskiey 
Ziemi, ezerkaskich y Bon,kich Kniaziow y wie- 
lu hospodarstw y Ziem W osloczlJyt'h y Zal';llnyc h 
y Siewiel'Oych OyCZ}'C, Dziedzic y naslednik y bo- 
spodar y obtatlatel Jego Carskie Wieliczenstwo; 
także y Nayiaśnieyszy y Dziel'żawoieyszy Wielki 
J1ospoflal' August wtOl'y z Butey łaski KI'tII Polski 
Wielkie Xiąże Litewskie, Ruskie, Pruskie, Zmoydz- 
kie, ftlazowieckie, W ołyn
kie, POllulskie, Podla- 
skie, Inflandzkie y innych, Dziedziczne Xiąże 
Saskie y Elektor Jego Kl'olewskie Wieliczem;twu, 
aby (ak iawnych całemu swialu krzywd swo- 
ich sł'
lnemi złą
zonemi siłami windykować mogli, 
ten SOIU!iZ prz
clwko slłOlnemu nieprzyiacielowi 
aż do skonczenia woyny postanowili, z strony Nay- 
)ll'Zeswietleyszego Car
kiego Wieliczelistwa JJI'Zf'Z 
bliźniego Boial'Zyna Admira.ła y hosllotlJl'stwien- 
ney puselskiey Kallt'pllaryi Naywyższel{o P"ezy- 
tIenta y Namiestnika Sihirskiego y Kawalel'a Tlleo- 
dOl'a Alexieif'wicza lIołowina, a z strony Nayia- 
śnieyszego Kl'ólewskiego WieliczPIJSlwa, y ca.tł'y 
RzeczYI'0!'poliley I,,'zez JW. Wysoce zrOlłzone- 
go Pana Tlwmasza z Działynia nział}'IJskiego WUo 
iewodę CI1Płmilllikiego, Podskarhiego Ziem Pru- 
skich, EkonomiI 
lalhul'skił'głl. Kowłllew!ikiegtl, 
Bralianskiego, Liankul'skiego, Ttltkmickiego Sta- 


(I) JJ,orOBopb celi nO..!;llIeOb "'" Vol. Leg. VI. R8 CTp. '6"-168. 
I... n.."clle'laTbIRae.... cro BIIOBb. nOTII"y '1TO OU1. U8X,,_ 
AHT£8 u." ('aM.oA Ilya.OOHCR H COCT8U...lleT.... OAHU"h lIa"., saau1iftuIHX'h aKTOR'" l.aC1u,Ulłłlru nO('O
bt.'I.oa A311.1hIHC,"S...O. 


(I) Traktat ten zneJduj
 IiI) wydrukowany całkowicie w VI. Vol. Leg. na 8tr. 164-168. .umi
B2Ic7.:amy go tutaj powtórnie, 
ponieważ znajduję 8il) w rf,lkopillmię i stanowi jeden s najwa!niejszych aktow lega"YI DZlał)'ńtiki,'go.
		

/Baltica_004_07_161_0001.djvu

			roslę, Wif.lkiego 
' pełn()mocnf'go Posła de defpn- 
sivo et offt'u!iivo buc fuedel'e w takowy sposób 
niżey 0IJisany y wyr(łżoD
'. 


l. 


Kolligaq'a df'f,'nsiva y offt'nsiwa, klóra począć 
się ma z IlIJtwienJzfnia oboyga IUunanłww, a 
trwać aż do sklllineuia IfY woyny z Koronił Swedz- 
ką podług tPgo niżey opisalIego exeml'lal'Za: aby 
napl'Zeciwko Królowi Szwedzkiemu, iako społne- 
mu ohudwu I,alislw nif'l'rzyiacielowi WOiOWiłĆ, y 
1'l'Zeciwko woyskolłl ifgO iako nieprlyiacielskim czy- 
nić za pomocą Bożą operacyie, y nad forle- 
cami mieć I"'zf'mysł, y na niego iiłko ląllem lak 
y monem, iako sllosoł"JO
ć każdego Munan'by zno- 
sić będzie, naslępować, y woynę z nim prawdzi- 
wie y nieobłUlInie, iako na prawdziwycb y sZt:ze- 
I'ycb I"'zyiacioł y kulligatów I"'zystoi, puki pod 
tenczas tego soiuszu fundamentalny bespieczny y 
pożyteczny. obłulwom Monal'dlOIn y Panstwom 
z skutecznym ukontenlowaniem pokoy, za łaską y 
pl'owidencyą Boską, z wyi pomieni(lDym Kl'ólem 
Szwedzkim nie stanie, mężnie prowadzić obligu- 
ią lilię, W którym lo pl'owadzeniu woyny nie osobli- 
wych, ale spólnych obo
'ga I'alistw upatruiąc 1'0- 
ż)'lków, iako w I"'owadzeniu woyny, tak w trakto- 
waniu o pokóy wellług 
Jlolney między sobą szcze- 
..ey przyiaźni mieć łJędą korrespondencyą, ieden 
d
'ugiego JUonarchy inleressa za swe pewne mie- 
UląC. 


2. 


Ahy t)'m skulff'znifysza z IJoiytkiem o"oich 
palistw tf)' woyny h)'ła akcya, tak sami 
Io- 
narchowif, iiłko y Wodzowie woienni y wszyscy, 
któl'ym w tpy woynie rf'gilllenliłrstwa zlecone 
hędit, między sobą o niułdł01Iząl')"Ch woifnnycb ex- 
I,edycyacb y kiłllll'iłniach y o wszyslkim. iako wier- 
nym y ż)'czliw
'1II kollig.ltum należy, zawczasu 
znosić się powillni hędą. 


3. 


Tl'aktatu pal't)'kularnego żadnego ipdfD bez 
dru
iego czynić nie będzie y owszem w ż.ldne 
pal't."ku/arnp kOlTespondenf'Yf, lub lislownie lub 
ustnie wdawać sit' y bdn)'ch propozycyi słuchać 


l 


... 


153 


nie IJowlUlen. Y choćby sam llielJnyiaciel, luh 
I"'zez swoich I,osłow, lub przez mediatorów ia- 
kich, IJarlykularny ktol'fY stronie ohiecywa-ł )' 
deklarował IlOkoy, accepluwać go ieden bez dru- 
gif'go nie ma, ale ifden drugiemu wiernie y ży- 
czliwie donieść y iako Sllllhłf'gO Ilifprzyiaciela 
gromić, także gIl}' do traktowania pl'Zyidzie, 1'0- 
8110łu oba Monarchowie traktować I,owinni będą, 


. 


4. 


Ponieważ Jego Królewskie Wie1iczenstwo, y 
Nayiasnieysza RZf'czpospulila, IUIII.ług stanu If- 
raznif
.sz}"l
h czasów, sami 1"'ZfCi" ko swemu nie- 
posłuszlIPmu pod.lilOemu Palf'iowi prawo wyna- 
Jt!SĆ pl'Zeszkudę nlalą, tedy dla tfgO lego Ce- 
sarskiego Wieliczf'listwa, iako pnyiaciela y są- 
siada y mocnego Iwlligala w ley sprawie o po- 
moc prosili. Y tak mocą y pod walul'em tey kol- 
ligacyi Jego Carskie Wieliczeustwo, bierze to na 
siebie, że Paley chociai dobrym albo złym spo- 
sobem do wrocenia fortec y mieysc, klóre w swie- 
żym Ukr-ainskim zamięszaniu wziął, I'l'Zymuszo- 
ny brdzie y one KI'ólowi Jego :Mości y Rzeczy- 
posl'0litey, bez wszelkiey pretensyi, iak naYl'l'ę- 
dzey być moie, a naydaley na I,nyszłą kampa- 
nię IlOwroci, pod determinacyą Paleiowi amnistyi, 
ieżeliby dobl'owolnie fortece, swawolnie w tYl'h 
zamieszaniach opanowane, oddał. 


5. 


Jako Jf'go Cill'skie WieJicu')Jstwo po te czasy swe 
zwycięzkie oręie nietylko w Inflaociech, ale y w in. 
nych mieyscach, cokolwiek w I,ossez'>yach wspoluf'go 
nifl"'zyiacifla zostawało, przy pomocy Naywyższe- 
go prowadził, tak będzie y na }Jotym prowa- 
dzić takim sllOsnhem: że wszyslkie te (orlere, 
miasta y zamki, któI'e w całym Xięstwie Inflant- 
skim y I"'zynalf'żąr:ych do niego ziemial'h do Rz
- 
CZ)'pospoliley nalpżały y tel'az za pumocą Dozą 
od Jego Carskiego Wif'liczf'nslwa wzięte hplź 
o- 
gą, iego Kl'olewskiemu Wieliczenstwu y NaYla- 
snieyszey ReczypospoIitey bez nadgrody Z ocho- 
tą odda y ustąpi. 


6. 


y aby tym skutecznieysze nifnaruszoney pny- 
iaźni ku Jego Królewskiemu Wieliczenslwu, y 
39
		

/Baltica_004_07_162_0001.djvu

			. 


!'zczel'f'y ku UzeczHJospolitey mi.łości, Jego Cal'- 
tokiego Wieliczenstwa okazanie hy
o, rozważa- 
iąc ....inę 1"'Zł!Z Króla Szwedzkiego, dla kt(,rey 
l ciężkością hldz mogą rek....ty wOIsk cudzo- 
ziemskich, 12,000 I,iechoty sl'0sohf'lu cu- 
dzoziemskim ubraney 11011 kommendę Jego Kró- 
lewskiego Wieliczfln
twa do w(łysk Rzeczyposl'0- 
litey oprorz posiłkow W. X. Lit. danj ch, Iloki 
ta "oyna Szwł'dzka na fllndamende trakIatu te- 
go trwać będzie, z słus7.n)'m dostalkił'lłI, iako al'- 
ł)"leryi, I'rochow y inszFh ammunicyi, t	
			

/Baltica_004_07_163_0001.djvu

			. 


win, gmta iednak rnł'nte y rato flxoque pl'ZY- 
ii\łem afectu, który iakom ritz Ulultis. titulis et 
nomioibus in pI'imo gotJney WWl\IPana o- 
soby aml'lł'xu, fltlo WWl\1Pitna aoimo et pec- 
tori inseł'Ui et consecl'iłvi, tn
'mam o tym flr- 
mitł'r, że te affektu y zawartey z WWI\1Panem 
spolney confidentiey semen, non cecidit in sle- 
I'ilem peh'am, lecz in fructiferam siałego WW11. 
It ana animuszu lerł'iłm, ponieważ WWI\IPan eam 
1'0 sobie deklamiesz mi facilitatem, że z krlliu 
Podolskiego nie ma WWMPan wyiechać, ze mną nie 
I,oiegnawszy się lih'ralllą walelą, cum ol,ligatio- 
ne et sl'0nsillne iyczliwey korrespolltlellC} i ode 
dwom, za którą ohietnicę. uniienie WMci Panu 
dziękuię y lI1f'tior Zlilll nił' olldmienlley W
1. 
Pana pnyiażlli 8iglla dl'munstraliva. O powro- 
cie z Moskwy ludzi WI\Wana iużem ia przez 
list móy, nie dawno (I tym do Wl\lPana adres- 
SIl" itn
', oZlIół)'mił W}IP,IłIłl, a y "'I'az If'peten- 
.ta I'e)lelll, że le hulzie WIUPallil dolt\d \\ Ni- 
z
'nie pod IlU I i ty'('ZII Y m aresztem suhsistunl, do 
I'l"Zl"iilZdll Imci Palla Bieliliskipgo Uolhmislna 
WI\IPanao To WI\IPillnl duniosłszy, cum ea animi 
suhmissiune za)lisuię się, żem iest WlUPana 
upl'Zeyrnie ż
'czliwym 'hriltem. Bałt z Batul'yua 
d. 19 Dl'cemhl'is "1701 I'. 


I 
," 
\ 


. 



 


16. 


List Imci Palla JJlazepy Hetmalla UJoysk 
Zoporozkir/ł do JWlmci Pana flzialyńskie- 
go If/oiewod!l C/łelmil1skiego. 


Jaśnie Wielmożny l\lości Panie Woiewodo Cbeł- 
millski mnie wielce l\IlI
1'i Panie y Bracie. 
Pariel'uiąc raz ad nulus Wl\lI\IPana con- 
serwowaną moią I,owolnością, rozkazałł'1U przy- 
II:zlmać w Nizynie ludzi WMI\IPana, l'eileł'Uią- 
q'c.h się z 
Iosk wy 1'011 Ilolitycznym aresztem do- 
tąd, poki tu przyhywszy ImPan SkowrOJlski Gu- 
hernalor Połoński, nie wzii\ł ich na swoie ręce, 
eXIJOstuluiąc lo Ilomine samego WMMPana, od 
l\łól'ego miał sohie te opus in commissis, iako 
rnihi clanmenter fassuf'. Ci tł'dy ludzie Wl\II\IPana 
recła trlJllf'ndo I'ny Imci Panu Skowroriskim na 
Kiiow, 81,otkali się tam z Imci Panem llielillskim 
R{Jtmilstl'Zem y I"'zy Imści IJoiechali w swo- 
ią drogę, zoslawiw8zy we mnie nie zgasłą do u- 


""'I 


155 


sług Wl\ll\lPana ocholę, z którą omni tł'Ul- 
pore et loco mamlatis et desideriis W 1\1 MPa- 
na conformować się będę miał 1'1'0 maxima ho- 
n01'l1 mego. A luho W:\UWall alienowałf'ś się 
a proxima contiguilate et vicinitate mea, iednak 
nieomylną we mnie wzLudza 8peransę, życzli- 
wy stałego Wl\li\lPana animuszu candol', ie 
ta dislanlia non toller amil'um, owszem spólna 
confidencya raz slriclo 1)J'z
'illźni spoiuna glutine, 
agere in dislalls nie zaniecha, compelhmdo mię 
poufałą zwłaszcza iu Iluhlicis occulTeutijs COI O - 
respondenlią, o którą wielce ullł'aszam, obliguiąc 
się I,ari melhodo wszędzie vestigia WI\IMPa- 
na selJllio Il\lI-'all Patkul nie tylko pod Pozna- 
niem cum discrimine honom Jego Cesarskiego 
Pneswietllego Wieliczenstwa Pana moiego l\liłościwe- 
go IJostąpił, lecz iuż odstąpiwszy od Poznania ludzi 
moich disarmowallych, własnie I,onieważ Lez koni, 
I)oodbierawszy one per violenliam, odpuścił bez 
konwoiu )' hoc actu in falalf'm Iliel"'zyiacielowi 
oddał onych c1adem. CZf'go aml,lius loquari nie. 
powienam calamo, lo tylko loquor y z tym się 
immutabili ,'oto ziłl,isuię, ił'm iest Wl\lIUPanu 
IIl'nelmie życzliwl'lI bratem y sługą uniżonym 
tlall z Janpola d. 8 Januarii 1705 r. 


17. 


List Tegoz do Tegoz. 


Niemniey y ia ztąd laetol' el glorior, że WIUPan' 
semel pro Sł'UJ,'el' inconcuss(I stateczney 8wey 
pl'Zy'iaźni roLore, stały in candido Ilectore u- 
gruntowawszy afft'kl, Zilwsze mi ony I'el' signa 
demonslruliva poufałey swey cOlTesl'0ndentiey 
ł"ł'prezentuiesz, za co iako unii.'nie WMl\lPallu 
dziękuię, lak o kontynuacJą olIl'go wieke upl"iIszam. 
List WI\I:\IPana do mnie atIl'essowany, uie wiem 
quo fato tak nie prędko rąk moich doszedł, 
w którym wYI
zytawszy lequizyC)'ą Wl\liUPana ° kup- 
cach y ludziach iego w iurisdicliey moiey' mI tlł'sidt'ł'ia 
samf'go WMiti Pallil 1'l'Zyll'zymanyrb, takową czy- 
nię replikę: iż ci W
IlUPana ludzie iui dawno 
ieszcze pod czas SWii\t naszych ruskich, są ode- 
mnie do Imci Pana Bif'liliskiego Rotmislrza Jego 
Kl'ólewskiey J\lości f'xl'f'tJiowalli, o któl'ych tak 1'0- 
zumif'm, leś W
UIPan musiał mieć do Iych 
czas relacyą. I
isty 110 Imci Xiędza niałozord 
na Moskwę należące, in illslanti Oł'dioowałem
		

/Baltica_004_07_164_0001.djvu

			przez pocztę, parieruiąc w tym votis f t Dutiłms 
WIUMPana którym y in I,ostennn wszelkie 
moie consecrando studia, z tym się in puro ar- 
Cectu manifestuię, żem iest W
1MPana uprzey- 
mil' życzli
ym bl'iltem y sługą. Dalt z Janpola tlie 
27 Oclobns 1705 Anno P. S. U nas tu. ża- 
dnych nie masz wiadomości godnych ad refel'en- 
dum WIUMPanu, to tylko in praesens stat et 
c
nstat, że na przyszłą kampanią wszelkie iłU gen- 
tłum praepal'amenta y iuż są in promptu. 


18. 
Assekuracya od Cara Imci da1la Stallom 
Rzeczypospolitey, na Polskie przetłoma- 
czona. 


.My Piotr I. .z Bożey łaski Car y wszystkiey 
R.us' etc. obowiązuiemy się na fundamencif przysię- 
gI naszey lIny postanowieniu wiecznego pokoiu 
Rzeczypos"olitey uczynioney, że zawart.y z Rze- 
cz;wo
politą soiusz f'iłDcte y nie naruszenie do- 
Il'Zymać będzif'my y do skOliczenia tey woyny lub spol- 
nego wraz z Rzeczl,ospolilą y generabwgo z nif'przy- 
iacielfm pokoiu, teyże RZf'czypospoliley y stanow iey 
zkonfederowanych iak w szczęściu tak y nieszczę- 
ściu nieodst.i\piemy, trakt.atow żadnych III'ywal- 
nych bez Rzeczypospolitey z Królem Szwedzkim 
konkludować nie będziemy, y owszem z elekcyą 
I,,'awa, swobody y prel"ogatywy RzeczHlOsl'0litey 
wszystkiemi siłillni y woyskami naszymi ziłszczycać 
y bronić przf'ciwko spoinemu nif'przyiaciplowi Kró- 
lowi Szwe.lzkiemu, y ipgo adherentom; za Króla Pol- 
skif'¥
 nif'uznamy tylko tego, który zgodnymi gło- 
silmlledllostaynf'Y y nif'rozdzielney Rzeczypospolitey 
osadzony na tronie hędzie; w malerye ża.lne status 
Rzpltey wdawać się Ilil'hęllzif'my y 1'l'Zyszłą da Bóg 
elekcyę we wszyslkim WOJllą bf'Z żad'leY 011 nas 
dependencyi . zm;tawif'my; pretensyi żadnYl'h do 
RZf'czypospoł.If'Y fOl'mOWal' sohie nie bę.lziemy 
r we .wszystkim. traklat z nią zawarty y I'unkta 
u'go menaruszfme zlnymamy. Co wszystlW wed- 
ług postanowienia wif'l
zn
'ch traktatow pokoiu 
y kulliKacyi pnez JW. Imci Pana Woiewodę 
Chf'łl!lil
skił'go Ilod naszym Carskiego Wieliczen- 
st.wa lHf'naruszonym słOWf'1II dotnymać y wYI,Pł- 
mć przynekamy. I)a(( we I
wowie 30 I\lartii 
Anno 1707. 


156 


19. 


Assekuracya Carowi lego Ił/ości dana od 
Rzeczypospolitey. 


My niżey na podpisach w)'I"ażeni, na fUlllla- 
menci.e .genel'1łlney konfederacy i Sa,uloDlirskiey y 
pnyslęgl, tudziesz y ostatniegu na walnym zieztlzie 
Lwowskim oneyże poparcia, także in virlute dalley 
nam od Nayiaśnieyszego Imci Cal'a przez osohli- 
we diploma asseklll'iłcyi wzaiemney, Nayiaśniey- 

zemu Cal'Owi IMCi daiemy assekul'1łC)'ą. Iż my 
I"'
Y wiel'ze swiętey Katolickiey naszey Rzym. 
skley, wolnościad" pl'il\\'al'h. swohodach, pl'eroga- 
tywach naszydl y wollley plekcyi stawaiąc, zaWili'. 
tego z. Jego eesal'!.'kim Wielic
enstwem tl'aktatu y 
uczymonł'go pnez JW. 11\1cI Pana fhiałYliskie- 
go Woiewodę Chełmiliskiego y "twiel'dzunego 
radami walnenri soiuszu y liedlloczouych Uzeczy- 
POsllolitey inłeressow nieOllstąl'iemy, w traktaty 
y ka"itula(
ye żadne z pl'zeciwną stroną bez Nay- 
iasnieyszł'go Cara Imci y iedl'n bez dl'ugiego 
wchodzić niebędziemy, ale wraz wszyscy, niel'oz- 
I'ywaiąc się, ani odstępuiąc do ostatnicb sił y 
IlIInklu siehie wzaiemnie y wolności ł,,'onić obli- 
guiemy się. hnl,ozycyi gwałlownf'go postronnego 
11I'
ymu!Su słuchać y iemu się podlJawać nie bę- 
dZI
my, te 9 0 tylko za 
.ł'
la Pana naszego I"'zy- 
zniłląc, kto.'ego wolnenn lednostayney )' niel'oz- 
dzielney Rzeczn'(Jsl'0litey głosami (:nie referu. 
iąc się do adherfntow Szwf'dzkicb actualilel' na 
ten czas pny sh'onie pl'zeciwney będących:) na 
tronie osallziemy; przeciwko spolnemu nieprzy- 
iacielowi y iego adherentom. woyskalUi, siłami y 
życiem naszym wl'az z Nayiaśnieyszym Cill'em 
legoMością, z posiłkilmi Jpgo będziemy temuż Nay- 
iaśnieyszf'mu eal'owi Imci w szczęsciu y nie- 
szczęsciu nif'pl'zf'łmniłnym stalkiem assystowilĆ 
deklaruiemy. ił oraz w tpn ohowi.łZku aż do 
skonczenia tey woy "y lub I"'ZPZ lu' Oli lub I,,'zez 
cbwalehny y pożyteczny I'okoy nicnaruszenie zo- 
staniemv. 
. 


. 


f 


20. 
Po tytu/ark, kopia listll Carll Imci Iłfoskiew- 
skie.qo do Jfnjla Imci Polskiego. 


Obiaśniliśmy Waszemu Królewskiemu Wieli-
		

/Baltica_004_07_165_0001.djvu

			. 


1 _.., 
aj 


cZPlistwu w przeszłym 17 t O r. w hnmotach na- imiellia Chrześcialiskiego Ilopomodz y sprawiedliwe- 
liz
'ch IJartlkularnych, także y przez IJrzysłillle- mu orężu naszemu takisz szczęśliwy sukces, ia- 
go waszpgo Wieliczenstwa obersztcllmayslra von ku y IJI'zpciwko tpgo kolligata Króla Szwedzkie- 
Vitzthuma kommullikowaliśP1Y o złey Tureckipy in- go dać I'aczy,. na którego nil'lJI"zełomalle za- 
tellcyi ku stronie lIaszpy I y waszego Królewskie- .szcz
'cenie m)' wszp,tkie . swoie pokładaiąc na- 
go Wieliczpn!\twa y na
'iaśnie).szey Hu'cz)'POSIJO- dzieie, wszelkie nall'żiłce gutowości ze strony 6\\"0- 
lile
', dla puchlPllIIPgo pl'Zywahienia Króla Szwedz- iey uczlnili
my, żpl1lśmy nietllko cał)'mi siła- 
kiego y adherentow iego, to ił'sl Woiewody Ki- mi y exystf'nc)'ą uczynić, I ale. tak if'go iako y 
inwskipgo Potockiego y POlliatowskił'go, z które- Króla Szwellzkiego roz!'1zyrzaiące się intencye, 
mi nowo kreowali)' W eZ)'I' l\Iachmet Paszii, miał ,które nie tylko iedynie IJI'zpciwko nas, lecz na y- 
wielekroć IlUhliczne kunferencye, którzy Turkom hanłziey przeciwko Waszpgo Królewskiego Wie- 
od LeszrzY'i
kiego y nihy (l0d imieniem Hzeczy- licz('nstwa y lIa zgubę królestwa Polskiego są dy- 
l'OSIJolit('y całe I Królestwo Polskie y W. X. Lit. rH:('owanp, allllihilować. Dla tego rozkazaliśmy 
w po.ldanstwo I,rzywieść y 110 cztery miliony czer'- woyslwm 1)i)SZ)'m, nie t ylko w IlIfłanciech sloią- 
wonych z.tut)'ch ,'ocznl'y kontl")'hlll
yi Sułlallowi cym, ale tpż y z insz)'eh miep.c ku granicom 
Tureckiemu dawać, oprócz tego niektól'e (lruwin- TUI'f'ckim iak nawrfdzey hydź może Iwspiesz!ć. 
cye pohlizsze granic Tureckich usliWić obiecali, Y my sami osobą naszą uczyniwszy tu dobrą dy- 
ieżeli Turcy K,'óla Szwedzkipgo z wielkim wny- 
I)(Jz
'C)'ą, dostatkiem ludzi dla luteyszych fortec 
skiem do Polski "'pl'owatlzą 

 Leszcz)'lis:kiego y d!a uh'zlmania tych prowincyi zostawiwszy 
do PnIskiego \ Ironu dOIJl'owiulzą. Teraz zaś kllmmendt;>, dla nperacyi woiennych Gener'ałowi 
odehraliśmy 011 Pnsła na8zego z Konstanlynopo- naSZł'mu Ff'ldmarszałkowi Xiąięciu Mężykowi, in- 
la dnia 10 Pazdziel'llika (v. 8.) przeszłegn 1710 r'. tenti iesleśmy ztąd prędko iechać do Moskwy dla 
wiadomość, . iż Sułtan Turpt'ki dla tydA ohielllic Iwzynienia tam. wszelkiey polnelmey dyspozycyi, 
IJowahnych Króla I Szwedzkif'go, Woiewo.ly Ki- do iak naymocnieyszpgo przetlłużenia tey woyny, 
...J. iowskiego y Poniatowskiego wokował umyślnie do a ztamląd wkl'ółce do Genf'ralnego woyska lIa- 
Konstantynopol.., o tym na radę Ihna Krymskie- szego pospieszemy y wiełl
e się stal'ać będzie- 
go y rewlwował się nie tylko Króla SZWł'.lzkie- my, żeby te oiel)f7.yiacielskie złe intf'ncye uprze- 
go gwałlł'm do I Polski. z wil.'lkim 'woyskiem dzić. Czego się także £Id Wasu'go Królewskiegu 
wprowadzić, ale ieżeli moi na Kalllieuie
 niesl'0- Wi(.lirzen,,'wa y Nayiaśnil.'yszey Hzeezypospolitcy 
dzianie WZiiłŚĆ y tam się umocnić, ił prltym złe swoie spOIlziewamy, iż Wasze Kn;lewskie \Vif'liczensh'o 
inłencye y machinacye pl"Zeciwko IMS nllUclwllc" y y Nayiaśnieysza Rzpczpnsl'olita, mocą poslanowio- 
Krolpslwa PlIlskie
()ezynić, życząennf' królestwo we- nye" mi{'llzy nami y Krblestwem Pol
kim y W, X, LiI. 
dług propozycyi Woip\Hllly Kiinwskil'go y Poniałnw- · wip(,ZIIYt'h pokoiu traktatow I'. 1686, kll'u'e do 
skiego pl'z
'wipść sobie w wieczne p(lIltIaristwo y aktual- tflgo czasu z ohu stron niflnaruszflnif' konser\\"u- 
lIą wOlnę I,,'zł'eiw nas uhiawić. Ula f'Zf'goż on iuż w ca- ią się y pl'zl.'szłl.'go 1710 I'. od Waszego Kró- 
łpn swoim Ilalistwie onlynansf' rozesłał, żl'h
' na Pl"ZY- Ił'wskiego Wipliczpnst wa Nayiaśnipyszey Rzpcz
'- 
SZłił wiosnę wszlstkie Tun'ckip wnyska pOI I Ben- pospolitey na gpul.'rahwy Warszawskiey (ła.bie £III 
dł'I'em ściągały się, a tak ,,'oynę I"'zpciwko nilS "if'nill'uszonpgo y os'ateczurgo on
'eh dotl'z
.ma- 
ollUdwueh y Nayiaśnil'YszPY RZf'l'zYl'nsl'0litI'Y 1'1'0- nia są odnowillnf' ! pot w i l'1'ł1z mw , w kt';I'
'ch 
wadzić I'pzolwował się. A. Jlunipw.lsz my mil do traktatill'h speeifikowilIJo y wYl'ażnno: hyć nbrn- 
tego lIilymlJip
'szey JlrzYI'zyny nie dali, alf' z h!"ił- nitelnl'mu WiP('ZIII'IIII1 mi\,llzy nami 1"'Zf'ciwkll 
tern jego Sołtanpm }1ustafił 1,,'zp.1 tpn konklu- Turkom Jlllllezas jnkursyi 011 nieh slIjm.zowi. 
flnwany, a od Iliego samego Ilrzpd rokiem przez Wi{'c dla rczystf'nq'i temu wial'ę y pl'Zysię
ę łnmnf'- 
publiamł hramotę Jlotwierdzony trzydzipsto If'tni mu nipl'l"Z)'iiu
ił'lowi Sołtannwi Turf'l'klemu, dla 
I,okoy, klćlI'y on w tey hl'amoeie 11011 wil'lką klątwą lIiespodzianpgo Szwf'llow do Polski alho w gra- 
statecznie y IIjenaruszellie dotl'zpnać nam ohip- nice nasze wJl1ulnienia. wszelką należącą ostroź-- 
('ywał, bez wszplkipgo naruszenia sanr\p do ilOŚĆ y gntowość czynić raczysz y k!-(ilt'slwo Pol- 
Irzymilli
my. Dla t('go it'steśmy ppwnf')' nildzit'i, skie onemu w 1)1I(1IIi1li!'t w o, dla którpgo IJOmi p . 
iż flam Wszechmogący y pl'zpeiwko tPgo pukoy niOlI)' Sułlan jakn wyżey spf'cyfikowano y wO
'. 
y klątwę naruszaiącego y zawsze nieprzyiaciela nę (Irzeciwko nas dla Iluchlehnpgo pl'zychęl'eoia 
40
		

/Baltica_004_07_166_0001.djvu

			. 


150 


- 
Szwecla, taUe Wui('wolly Kiiowskiego y Punia- sze)' zaś infurmae)'i o zaczęciu TUI'eckiw pusła- 
luw!o'kiego, zacz.,ć intpndit, przywieść nied0l'u!'zrzay- na ocl nas do Sołlana hramota, z ktÓl'ey dla 
cie, ale prZl
ci\\ko niegu dla wnętrznego IIWO- infłlrmacyi Waszemu KI'lllewskiemu Wieliczenslwu 
iego bezpieczenslwa, ieżeli on naruszywszy po- y Rzecz)'poSI,olite)' cOllią in adiunclis posyłamy, 
kóy iakie nieJll'Zyiacielskie inkursye czynić od- przy tym y to Wiłszemu Królewskiemu Wieli- 
waży sif, mocną J'ezystenC)'ą y ocll'OI' woyskal11i czenslwu y Rzeczypospolitey wiadomo czyniem
', 
swoimi, spólnie z nasz)'mi zł.,czywszy się siłami iż IlOnieważ, iako wyżey namieniono ,,'oyska na- 
(:zpicie. Czym wszp;tkie złe jeh intf'nrye y ma- sze w Inflanciech stoiące marsz swoy do Wo- 
('hinacye, także niebesl,ierzne ztąd konst'łłuenq'e ło!'kif'Y granicy uclpl'awować bęclą pl'Zez Litwę y 
za IlOrnocą Naywyż!'zf'go olkiąć. możł'my, wapn Polskę pod kommendą Genel'a.ta naszego Feldmal'- 
z strony nasze)' Wasze Knilewskie Wieliczenstwo szałka Gl'affa Szel'emełta, tey if'steśmy nadziei 
y Rzeczpospolitę upewni,III1Y, iż my mocą wif'- że Wasze Krlllewskie Wielic:zenstwo y stany Rze- 
cznf'go dcrensivi I,,'zeciwko TIII'ka, także '1I'ze- czypospolitey w tak nif'!'podzianeyod nielll'Zyiaciela 
ciwko Króla Szwedzkiego y adherenlow iego u- inlmrsyi wolne im pl'Zeyśeie dać raczycie y daliśmy po- 
czynionego offensivi fo('(ler'is, Waszego Królewskie- mienionemu naszemu Generałowi Feldmarszałkowi 
go Wieliczenstwa y Rzeczypospolitey nigcly nie- ukaz, żeby surowie y pod wielką kał'ą zakazał, ahy IJod 
odstąpiemy, spodziewaiąc się sobie wzaienmie te- żadnym pretpxtf'm nikomu z obywatelow Rzecz)'pos. 
go z str'ony Waszego Królewskiego Wieliczenstwa y politey aggrawacyi y krzywd cz)'nić nie ważyli sif. 
Rzeczypospolitey. Przytym w nadzieię dobrey przy- Alenie wątpiemy, iż Wasze Królewskie Wieliczeostwo 
iaźni y soiuszu z Waszem Królewskiem Wieliczeli- y Rzeczypospolita dla tych naszych wOY8k po. 
8twem I'adziemy, żł'byś Wasze Królewskie Wieliczp.lI- Il'ZebllY "rowiant y furaż dać I'aczycip, a oprócz 
stwo przez wydane swoie uniwersłlły w
zystkim sta- tego ładnych poborow dla tych woysk naszych 
nom Rzeczypospolitey o tey Tm'eckiey y Szwedz- pretendować zakazaliśmy. Pnytym żącłamy my 
kiey I złey intencyi ołliawić raczył y do obl'ony wam bl'alu naszemu Wif'lkiemu HosJloclal'l1 Wił- 
IlI'zeciwko nim pobudzić y ostnedz, żeby nikt szemu Królewskiemu Wieliczenstwu od Pana Boga 
za powabieniem onych iako zdraycow oyczyzny (Uugoletnił'go zclrowia y szczrśliwego w Piłłistwach 
swoiey y pod żadną propozycyą wiązać z nimi Waszych panowania. Dan w Saukt-Petel'sbunru 
nie ważył się, obiawiaiąc, iż in contrario caslI roku od Narodzenia Chryshlsa 1711. mea Slyczl
ia 
kto 
ię W tym pokaże, z takim postąpiono będzie dnia 11. panowania naszego 29 r: PIOTR. q- 
iako z nieprzyiacielem y zdraycą. t Dla pewniey- 'Ht" . 'łI " . nAlsb 
!I o I. L
 II l. ! ! 11ł.. Ił lo fi ł) w "I I.llid I m I l 
.I II t (n '1' I' I _ I .,CJ 
t _I Ha" p}'KonHcH 08XOA_l.LIeAc_ B.b ...'aBoo..... AplIKB'!; 
apCTBa no.lbCllaro B.. r. -Oapmall'!;. 
I li C, IJlt 011 I 'II I łY 1 Ił 
Z rvkopilmu KnajduJ,cego 'liV W Arcb'wu Qł6w 
 Króle twa Polakieio w Wari.awie. w { 
1/ I U [ '\ f . 1'1 { 1,1 J łł ł tu Uli . " 
" iti 


Jł .. 
Ił 'Us dl '{ 
Q łl ił 
II 
A' '1"\ . . III u; 'I 
S
IJIIJ .. HU 
'tO I . 


" 


t.. I lłI'ł I'fI 


I ' 
łllł! 


" 


ul 
IJ'h 
!HA 
Ul ,ł 
f I , 
,1 lo 


1 
III n 


III 
Ic' 


u 
"cI Ul 
.I 


I III 
UJ" 
III 


IUI 
,R ." II, I 
I 
1/111 nI , ,H I l J 

 "I 111 łllf:\: .. cq 
 
 11(1 (III 
-IIIAIII"I rn.' 1"tS'''I' l
 J( 0""nl'11',ł o
 I; 
UJ Iłl m'JIJI01 b.,s Ifl 
ant..1 I) IS' Ił 
ł HI A fi IH ł 
- IIIlu fn r.1I 
M I',n 
i I
f, " 

() '"cl I o 
..I I'}B'V&1Cł IQ 


tu 


mI 


.... Ii!. 
JA 
, ił l.! , 


') 


fł 


u t 11m 
'3 'Ił '4_ ClI, w ł H . 1CIł... III 
o "IXiłN .Flwuphf:C{'H ..
" 1111 
r..q ł)W ł III"IA, n, G1 lin "'""t- II.. '( Iłll 
'UUI')!I o 'ł' 'II Ił . illit' "' tu t;hU'1 'H um'lllu' 
;A'I 
".w I our. "u
ił{ I IqP t t'{ Ił tłA i Ul ,ttJ2 CI IQ. 
flł t??" .3. III "ud',1II J tl biL M" IJ'łS"1 ?O 
0-1>. 


I I ";11 bo f. 
" łut 
Infls-' t , H fi 
IW I 'Uli I' 111M 'tlll '( 'fIli, 
"lrll uH ..,,, !"łcl 
I 
UI,,'tł 'II b -., 11f1 11\ 
,,11'tS'UI 
 
 fi
Olod 1'11 VI mi ii 
lo'! H I t 0"8'J3fji&l81J111f1 ",IJ f 


o,...r 
mil 
dl 
dUł) 
II 'I 
..,. 


, .,
		

/Baltica_004_07_167_0001.djvu

			III 


)'JA nb 
Dm 


.t'-, "q ł l ł l' 
łtll 'un,) 
fA 
A t .Id 
tli J .1 .117 
ł 
t 


ISf 


rlł 
r 


I 
lłl . 
I r;u , 
O r .JIAB.llEIłIE." 10)1 
....- 'lu "Ił 
tl ,V, ł r.i .fl J .!IIX 
'I"q łł
J.1 "I ł . 
 iA 
.0'1'" I 
III I CmpaHUl{lL 
J. JKa.1.0BaHlłall rpaMoT3 Kop0.1.1J B.taAIfU1IIIa 
1Iraii.1.o, BU.1.t'HCKOMY 9nucKorry u Kaee. 
j. ł Jl,pa.łMIOMY COOOp)', Ha SaMOK'b TYIJOrHO, 
C'h )"t3AOM'h I\'h OHOMY npIlHaA..1.eJK a lllMM'h, . 
a T1IKJKe p,t'lłCIIHflMII .la6oHapbl II MO.1.e- I 
TaHbI, Jl,au:ł B'h BIIJlbJlt. 1387 r. ...... 1. 
II, 1I\a.1.0BaHH:łII rpaMo1'a I\OIJOMI BA1IAHC.1.aBa 
111' aii.1.o , 060.1.el\KoMY I\OCTC..łY Ha Hcnace- 
.1.eHHLlB seMAU, u OSCIW JlaSBaHHoe lliBe'le; 
Jl,aHa II'), Bn.UH1I II'), 1387 r. na RanYH1I 
npaSAHlllla CH. TpoiU\bl . .... ..... 
II l. Jł-\a.1011aUnf.\1ł rpalllOT3 Be.ulKaro l{uH3J! Dn- 
TOHTa, DII.1CIICI\lJM'b EmICKOnalll'h II Ka- 
eCApa.1bHOMY Co60llY lIa l\.1aJl,t.Jlie IIMt.HisMlł 
-, Tpe6ynbl, K.10Jl,HU, II AP. Jl.aHa B'b I{aMeH- 
1\'1; 1308 r. 24 llO.UI. . . . . . . . . . . . . 5. 
I V. rpaMo'ra KllnSH Jl.lJMII'l'pill O.Jl.brCPAOIIH'Ia, 
I\OTOpOlO npH3HaCT'h ce6H JlaCCa.10M'h Ko- 
pO.1.J! D,taAIIC.1.aBa 1Iraibo, I\UpO.1.Cllbl 1IA- 
lIuru, u I\opoHbI lIo.1}'(
l\on; UlIcaHa 1I'h Mo- 
AOAC'IH1i 13 AClw6pJl 1388 r. . . . . . . .. 6. 
V. lIucbMo lIan"l MapTllHa Y R'b Kopo.no 
. ł B.1ajl.uc.1aoy HI'3H.10, IWIIM'h yroBa pllHaeT'h 
. uCTpeóHTb cpeTłlKOO'b D'b EoreMiH. 1424 r. 6. 
VI. I lIucbMo lIanLI MapTuHa Y. fi'h B. K. .JL.lłIlTOII- 
TY, 1I0MAI'h yroBapllBaeT'b ero OpIlJIIJT'b Y'I1I- 
CTic 11'b KpeCTOBOM'b OOXl.IA1I, JI,.tJl uCTpe6.1e- 
Hin ł
peTUKOB'h B'b EoreMill. 1424 r. . ., 7. 
VII. llllCLMO lIallLl l\IapTllHa Y. R'h ll.taAHC.1a- 
lIy Hraii.11i, ROIIM'h cOB1iTyeT'h eMY COCAII- 
IIHTLCIł C'b HMncpaTOpOM'h PUblCKIIIII'b CH- 
rJłSMYHJI,OM'b, H Ha'laTb KpeCTOBYIO BonHY 
npOTItB'h cpeTHKOB'h B'h EoreMiu. AaH{} 
B'h PUM1i H26 r. . . . . . . . . . . . . . .. 8. 
VIII. lIlIcbMo llaol>IMapTllHa Y. R'h Bu. KB. .11.. 
BUTOBTY, ROHM'h }rOBapHllaeT'h ero npu- 
Hn'u Y'IacTie 1I'h RpCCTOBOM'b rroxoA't A.1.n 
HCTpł'6.1CHiJl CpCTHKOB'h B'h EoreMill. Aa- 
HO 1I'h PIIM1i 1426 r. . . . . . . . . . . _ . 9. . ł 
 
IX. llUCLMO llanLl l\lapTIIHa Y. R'h BAaA. 11- IX. 
raii.t1l, ROHM'h ynpcRdCT'h ero sa nocm'a- 
Te.1LCTBO Ha OOpCjl.1i.1CHHblB Y1KC opaBa 
u cBo60AY 1I'h A1I.1ax'h 1\CPIWBHblX'h, 1426 r. 10. 
X. llUCLMO lIanLI MapTHHa V. R'h 1:beHaM'b Co- 
B1iTa npH .1.U1\1I B.1.aAUCAaBa 1Iraibbl Ha- 
XOAHIqUMCII, 1I0UM'b nopY'IaeT'h HM'h saIqU- 
1QaTL npaBa 1\CpRIIH 1126 r. .. . . . . . . . 11. 


.
ł 


1 
.tJ_ ł 
fi ł II . b 
13.1 


11 



 
. HI 


t 


') 
I r 


., 


. n 


T 


fi 


11 


" 
II 
.IlE. 


.!..ł 


ł 


N"ł 


ol ł1" 
U 


SPIS RZECZY. 


'!I 
Ul 
ł 
I SlroniC(I 
I. Przywilt'>j Władysława Jagif'łły, nadająry zamek 
TlJrogno, z powialf'm cloi) przyległym, i ze 
U wsiami ŁatJonary i Molf'lany, Kościołowi Ka. 
ledraluenm, i Bisknpowi Wileliskiemu. Da. 
towany w \Viluie ł3ł!7 1'. " . . . . . . . . I. 


" . 


II. 
rz)'wilej Kl'óla .
ładysława Jagiełły, nalla- 
Jący nowo WZlllf'SlOlIe.mu Kościołowi Obole. 
rkif'mu ziemię i jezioro Szwecze. Datowa- 
ny w Wilnie I'. ł387 w wigilję Ś. 'l'I'ójcy. 
3. .u .
tł 

 III. Przywilej W. Xięcia 'Vilohla Kalelll'ze 'Vi. 
leńskiej, Biskupóm. na lIotJr11 Tre\1uny, Kłod- 
no i illne, w Kamieńcu ł3ł!8 r. 241,ipca da- 
towany. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. :) 


3. 


IV. List Xięcia Dymitra Olgierdowicza, któr)'m 
się uznaje na wieczność hołdownikiem Wła. 
dysława Jagiełły, Kl'ólowej Jadwigi i Ko- 
rony Polskiej: pisany w Mołodecznie 13 Grud. 
nia 1388 r. . . . . . . . . . . . . . . . . .. 6. 
V. List Papieża Marcina V. do Króla Polskiego 
Władysława Jagiełły, zachęcający go do wy- 
tępienia berezji Czeskej. Datowany 1424 r. 6. 
VI. List Papieża lUal'cina V. do Witolda, Wielkif'- 
go Xięcia Litewskif'go, lachęcający go do 
krzyżowt'>j wojny przf'ciwko beretykom Cze- 
skim. Dalowany 1424 r. . . . . . . . . . . 
VII. List Papieża Marcina V. clo Władysława Ja. 
giełły, zarbęrajął'y go do połącZf'nia się z Ce. 
sarzt'm Rzymskim Zygmunlem, i rozpoczęcia 
wojny kl'zyżowej pl'zf'ciwko bel't'tykom Czt'- 
- skim. Dalowany w Rz.ymie ł426 l'. . . . . 


i. 


Ił. 


VIII. I.ist Papieża Marcina V. do 'Vitolda Wiel- 
kiego Xięcia Litt'wskit'go, zacbęrający go do 
wojny kl'zyżowej dla wytępit'nia hf'f'etykow 
Czeskich. Datowany w Rz)'mie ł426 I'. . . . 9. 
n 
Ust Papieża Marcina V. do Króla Polskiego "I. 
VHadj'sława Jagiełły, wyrzucający mu na- 
. stawanie na warowane uprzednio prawa i 
swobody Kościoła, pisany 1426 r. . . . 
 .. to. 
t 
X. List Pllpieża Marcina V. do PanÓw Rad przy. . 
boku Władysława Jagiełły, zalecający im 
obronę praw Kościoła: pisany w r. ł426.. tł.
		

/Baltica_004_07_168_0001.djvu

			Cmpalltlt.(a 
XI. nll('},MO naUbl Map'ł'Blla V. "'b rUeSJłCH- 
CKOMY AllxiennCltony. nOBe.1'tBaJOU{CC CMY 
IlHymaTb KOIW.11O 6blTL lIocAymHblM'.b A- 
UOCTOAbCKOlf CTOAII:q't 1426 1'. . . . . . . 12, 
XII. Ihł('bMO lIam,l l\'lapTlIlla V. 1\.1> B.1aAn- 
cAaBY Hr3HA1;, C'b ynpcKOM'b sa BbIOOp'b 
llu:qe KaIJJ{.1cpa R opOJlIJaro flOsH:łHcKn1\l'b 
EmICJWnOM'b. ]h. .l\lapT't 1427 r. . . . . . 12. 
XIII. finCLMO fiaUbl Map'J'uJła V. K'b B. KJł..)l. 
BUTOBTY, KOB1\I'h nllocnT'h cro npIICOB'tTO- 
Ban. 6pa'l'y CBOCMY IlOpO.JIIO nOALCIWMY 
D.t3J1,HCAaBY HraHAO .JlUIIUlTb M'tc'ra II y- .1 
Jl,aABTL OT'h ce611 KOpOHJłarO nll:qe-KaHI1AC- 
pa, KOTOP"lll HcnpallH.u-.IIO Jl,061łBaCTCII fIu- 
3HaHLCKaro EUHCKOIJCTlla. B'h l\lapT't 1427)'. 14. 
XIV. OIlCI.MO llaubI MapTllHa Y. K'b IlYHuilO 
HKony de Uubeis, 1I01lt'A'tDaIOIl\Ce eMY pas- 
yaJłaTb, KTO 6101A'b aDTopOM'b nuceM'b O'J''b 11 
BA3J1,lICA8B8 HraH.tbl uBUTonTa, ROBMIl . 
npeJl,Aal'alOT'h KopOHHaro nOJl,Kam.pcpa 
B'h EmH!IHlUbJ n03HaHCRic. OBcaHO B'b Map- 
T1I 1427 r. . . . . . . . . . . . . . '.' . . . 16. 
XV. nBUMO I1anbJ EBl'elliu IV. K'L KopoAt'B1I U 
lIoAbcKoH COiB 00 CAY'lalO OOJl,JłCc.ellllaro 
OT'b ell H'llImH IlpalwucKBM'b KaHOIIHI\OM'.b 
ł l'ceM'b a1iT3, C'b Ua'bHB.1CHit'M'h nucAyma- 
Hill l\cpRml II AnOC'I'oAbCKOJf CTOAJII111. I1B- 
CJłHO BO «l'AopCHQin 1434 1'. . . . . . .'. . li. 
XYI. OUCLMO (JIcAbKII llHHSH HCCBlłiKCKaro 
I\,HlM'.b, OCBOOtlAIlCb BS'b OACHa y n. I
ll. 
CRlł,ll,pnraUAbJ. JlIH18HaC'l''b IIB,lI,'b COOOIO 
tJ DAaCTL 1\01'0.18 B.18J1,IICJlalla III. BapJłCH- 
CKaro Ił lJo.u.c
ojł 1\01IOH"I, DCpf'JI,3Das 
CNY IlpeMeHc.Q'b II l
łllllł.1.aD'b. nueaHo 
., B'b KpCMCH:q1; BO B1'OpJłHK'b nOCA't POJKJI,t'- 
Hi8 BorOM3Tcpll, B'b 1434 r. . . . . . . 18. 
XVIJ. fiHCLMO tIIl'A)'KII 1\111138 HCCBIIJKc"aro, 
IHlIIM'b BTOPU'IHO upCAaC'I''b COOR C'b Kpc- 
MCHI1CM'b u Blla:qAaDOM'h 110 lI.1aCTh Klipo- 
AlI llo.ncl\aro. il,aHo 1I'b CpeAY 3 He,a,'t.m .. 
nOCTa 1435 r. .'. '. ,.. .......... 19. 
X VIII. ]ł-\aAon:JJłHaJt rpaMOTa IlH8ruHlI AHUbl 
CDlłJl,pllraHAoJ\ml BOIII'IIJłY XOJl,KY Ha IIAa- 
.JI,1mic HCllarC.JlCHHOIO seMACIO. . . . . .'. . 20. 
XIX. JKaJlOllallH311 1'l13M0'J"3 llCA. Ku. Ka3HMJll}a 
Jłł-eAAoHa, Korro Jl,apll'l'''' B1> 00ilUl3HCHlloe . 
BAaJl,1>lIie il,ellllcy Jłl OIiOc'teD Ił 'I Y CuapaJK'b . 
H Ht.CKO,tbKO OKpeC'l'lJblX'b At
pClleHh B'h B1;- 
'lJłOC BAaA'lmie..' il,aHa 1I'b llU")'H1: 1442 r. 
HUII3pll 11 Jl,llJJ. . . . ... . . . . . . . . . . 21. 
XX. l'paJłD'IHblA aRT'), C'" YłiaS3HicM'b npeJl,t-.'.I 
AOB'i. H. KHR1IIeCTBa .łIlTłIIWl\arO II nAa. 
I ,a,'tnifi 0ll,ll,ena M 't'lCJłllrI1f'B'b, COCTaB,UH- 
ut HbJM Ji'I. ll;IIIł
'l'lIo)jallie Il1lSHMllpa Jlł'e.U.OHa 
B'" 14731'. 3 IIOJlR. . . . . . . , . . . . . . 22. 
X XI. JI\aJlOUaIJHall J"!1:tMłI'l'a .\IIPO,U nIlA...
Ka- . 
" 1'0 B BIl". .1IUTUBCR:t1'1I 1\czowFh w InrJanl:lCh. za pa. 
- nowania Kllz'micl'Z:I Jagif'lImicZ\"ka w I'. 1473 
.1 3 J . I "". "I I ')') 
U ł u. ,Ip.'a...... - . .. . . . .. . ,,_o 
. .1 l ... J. " ,I[ '1' n...1t" .C '7,111111011') II 
. -l, I -, l" 
XXI. Przywili>j Knila Polskie
o iW. X. Lit.' f 
K:lzimier' ił Jagit'lInilcZlka naclająry Mai'. 
Ił szałkowi Nadwornemu Janowi K'Jczukowi 
. . . -,. .. "'I ł.
		

/Baltica_004_07_169_0001.djvu

			-. 


! 
1 


CmpaUU'I{a 
"YI\Y Ha BJlajJ,1mie HM1mieM'b BIISLIUI>. tJ,aHa 
B'b EpeCT1> 1478 r. . . . . . . . . . . . . . 24. 
XXII. JKaAoBaHHalI rpaMOTa ll. KHHSII AAel\- 
CaH,II,pa HrcAAoHa rpOjJ,HCHCI\IIM'b 1\loHa- 
xaMo EcpH3IJ,II,HHaM'b JJa nyc'I'oii: JUal\'b 
B'b r. rpOjl,lI1>, rA1> npp.JfI,II,e 6LIJI'b 83MOI\'b 
BCAIII\UX'b I\lIlIseii .JLU1'OBCI\UX'b. tJ,a.Ha 
B'b rpO,ll,H1> 15 c:)JCBpUII 1494 r. . . . . 25. 
XXIII. rpaMoTa B. RIIHSII A.leI\CaH,II,I'a HreA- 
AOHa, npe,ll,OCTaDAIIIOJ.I(aH ropo,ll,Y EpeCTI>- 
Jhl'l'ODCI\OMY MarJl,c6yprcI\0 - TCBToHcKoe 
npaDo. tJ,aHa B'b BU.J1I>H'); 1I'b 1495 ro,ll,Y 
28 IIO.J1R. . . . . . . . . . . . . . . . . .. 26. 
XXIV. JKaAonallHalI rpaMOTa ROpOAlI A.J1eRCall- 
Apa HHY Cancr1> Ha lI..a,ll,'tHie 'leTLJpMII 
HCHaCCACHHLJlIJH aeMJlnM11 H DM1micM'b 
IJKa3Hb B'b Ellalp.aBCI\OM'b Y1>sjJ,'t, jJ,aHa 
1I'b BIluH'); B'b 1:;00 r. 4 Man. . . . . . . 28. 
XXV. rpaMo1'a l\opo.J11I A.J1cKCaHApa, npe,ll,O- 
CTaBAHIOJ.I(an rOpOAY E');ALCRY- llOAAHCRO- 
MY 1\1ar,ll,C6ypr
Roc npaoo. tJ,aHa 1I'b r. 
M1I.tLUIIR1I B'b 1501 1'. 17 HonfiplI. . . . 30, 
XXVI. rpaMoTa Ropo..a A.J1CRCaHApa, jJ,OSBO- 
AJlI01l\all lIBallY C
llel'1I nOC1'pOHTL Yl\p1>- 
U.JI.eUllhlD SaMOR'b H OCHOBaTL ropojJ,'b nlJlł 
oscp'IJ HKaSHL. tJ,aHa 1I'b r. EPCCT1;-RYJlB- 
CROMo 1I'h MOi 1'. 26 1\lapTa. . . . . .. 32. 
XXVII. rpaMoTa I\opoACBbI nU.II.CRUM II BeAH- 
KOD KUJlł'IIlIII .JLIIToOCROił EACHLI UBauy 
Callcl'1\ na nAa,ll,1mic aeMArlO H I\pCCTI>IlHa- 
MU nplł OScp'IJ IhaSHL. tJ,ana 1I'b Bu.u.n1J 
31 rl,uuallll 150Y r. . . . . . . . . . . . . 33. 
XXVIII. ,ZI,apcTBcHHall SótlIIICI> EnucKona .JLYl\- 
Karo 1'lllnSIl llaB.J1a AJlLI'HMYHTOBU'ła rOAh- 
maHCl\arO, AaUHalI wypllUY CI'O HUROAalO 
naI
y Ha HM1mie BUlIIJIl'B'b co BC'tMH I\'b 0- 
HOMY npIlHa,ll,ACJKJIOCTHMH, 1I'b M. BOAn1; 
B'b 1527 r. 16 ORT1ł611H. ......... 34. 
XXIX. ll[IIIBlIAACl'ill CIIJ'113MyuAa l. oCBo60m- 
AalO1l\aH IOpia cJtpaHltllCRa C,WpUHY US'b 
nll,ll,'b BA ac TU oÓbllmOllcuual'O cy Aa a Tal\JRe 
BOCBOjl,IIU'b, RaCTe.J1HIIIJB'b u C'rapOrT'b. tJ,a- 
Ha Bo ł
pal\oll'IJ 1532 r. 21 HOJl6plJ. . . . 35. 
XXX. rpaMO'l'a CHI'u:JMYlJjI,a 1.0CBOÓOJRjI,aIOlQalI 
cfIp aH1 t lH 'r;.a (;IWPIIHY 01''b cy Jl,C6H a 1'0 npe- 
C.J11;jI,IIBalJiH sa Jl,OArn pOjl,lHlI'O cro ópaTa 
HBaH3 CKOpUIU.I. Aaua B'b KpaKoo1l 
B'b 15321'.5 l'cllllapH. . . . . . . . . . . . . 36. 
XXXI. J!'tlllcHi,
 rplJjI,HCIICRaro CTapocTLI nllu- 
l\1Jxa Tpl'ucKaró no jI,'t,ty BarHl\LI HIIl\o- 
1I0ii: C'h l'PUjI,UCHCKUM'b M1;n.{allłIHOM'b J!IIMa- 
HOM'h I\YAaCBH'ICM'b, COCTOHBWCCCJl 311I0AIl 
153!:). r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37. 
XXXII. "llllDlfJICriH Ropo.J1n CllrHSMYII,II,a Ao- 
rycTa C'b n:lSlla'łCHicM'b A BrycTlłIIY P01'YH- 
AY 11') rTO rpU81'H'b CJRCrujI,Haro JRaA00311hII 
H30 ROpOACOCROM IW3ULI. tJ,aHa B'b HCTp. 
KOo1; 4 «IJcOpaAlI 1549 1'. . . . . . . . . . 38' 


ł' 


. 


ł61 


Stronica 
dobra Wiazyń. Datowany w Bl'ześciu r.1478. 24. 
XXII. Przywilej W. X. L. AleksaDllra, zawie- 
rając)' darowiznę 00. Bernardynom w Gr'o- 
dnie placu pustego, na którym był dawniej 
zamek WW. Xiążąt Lilewskicb. Datowany 
w Gl'odnię ł494 r. 15 Lutego. . . . . . . . 25. 
XXIII. Przywilej W. Xięcia Litewskiego Ale- 
xandr'a, na prawo MagcJeburyi Teutońskil
j 
tJla miasta B,'ześcia-Lilewskiego. Datowany 
w Wilnie 1495 I'. 28 Lipca. . . . . . . . . . 26. 
XXIV. Przywilej Króla Alexandra nadający Ja- 
nowi SapieziH za zasługi cztery ziemie pu- 
ste i majętność Ikaźń w Hr'acławskim po. 
wiccie, 1500 I'. 4 l\laja w Wilnie datowany. 28. 
XXV. Pl'Zywilej Króla Alexandra Jilgiellończyka, 
nadający miastu lłielskowi Podlaskiemu Ma. 
gdeburskie pr'ilwa. Datowany w Mielniku 
1501 r. 17 Listopada. . . . . . . . . . . . . 30. 
XXVI. Przywilej Kr'óla Alexamlra Janowi Sa- 
piezie, na zbudowanie obronnego zamku i za. 
łożenie miasta nad jeziorem Ikaźil. Datowa. 
ny w Brześciu Kujawskim 1504 r. 26 Mal'ca. 32. 
XXVII. Przywilej Kl'ólowej Polskiej i Wielkiej Xię. 
żny Litewskiej lJelpny. nadający wiecznością 
.'.IDowi Silpipzie ziemie i ludzie nad jeziorem 
Ikaźnią. Datowany w Wilnie 31 Stycznia 
1509 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33. 
XXVIII. Zapis darowny Biskupa ł.uckiego Pawła 
Xięcia Olszańskiego szwagrowi swemu Mi. 
kołajowi Pacowi ua dobl'a "";iszuiewo z at- 
tyncucjami r. 1527 d. 16 Pażdziemika.. . . 34. 


XXIX. Przywilej Zygmunta I. Jerzemu Franci- 
szkowi Skory nie w)jmujący go z pod juryz- 
dykcji Sądów zw)'czajnych oraz z pod wła. 
dzy Wojewodów, Ka
zh,lilnow i Starostów. 
Datowany w Krakowie 1532 I'. 21 Listopada. 3a. 
XXX. List Zygmunta I. uwalniająey Franciszka 
Skorynę 011 poszukiwań sądowycb za długi 
rodzonego bl"iłta Jana Skoryny. Datowany 
w Krakowie 15321'. d. :) Stycwia. . . . . . 36. 
XXXI. Dekret Grodzipńskipgo Starosty Wojcie- 
cha Tl'ebskiego w sprawie Wasicy Incowej z 
Grodzieńskim mieszczaninem Romanem KII- 
dajewiczem o ziłl"'zetlaoą córkę, ferowany 
31 Lipca r. 15:19 . . . . . . . . . . - . . . . 37. 
XYXII. Pl'Zywilej Kr'óla Zygmunta AuglJ
ta prze- 
znaczający Augustynowi I\otunllusowi sto 
gl'Zywień rocznej pensji ze skarbu Królew- 
skipgo. DatQwaoy w Piotrkowie 4 Lutego 
ł 549 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38. 
4ł
		

/Baltica_004_07_170_0001.djvu

			CmpaHUt{a 
XXXIII. llHCbMO EDucKona .JI.YQKaro BaAepia- 
lIa K'" nOAtlallIeMY JUaTB't1O nCTKt.BłI'łY, 
KOUM'h U3'hIlB....ReT.b rOTORIIOC1'b uCXOAaTau.- 
C
BOllaTb. AAII IICI'O y KOpOAH COAeplKa- 
Hle UMtlllH EOAbHUK'.ł.. . . . . . . . . . . . 39. 
XXXIV. IIO.lOlKl'lIie AillIHoe KOpOAeM'h CHrIl3- 
MYUAOM'.ł. AnrycTOM'b, CTapocT1> lllłuCIWMY, 
KOOpllllf'KIIMY U K.JlCQIWMY C'l"aUHCAaBY 
XBaAb'łCBCI\OMY AAa PYI\OBOAC'I'Ba npH pas- 
M:tlKcBallill II ArocTpal\iu ł\.lłlllKeC1'B'b UHU- 
cl\aro u KAcQl\arO B'b t552 1'. . . . . . . 41. 
}. XXV. .J\.IICT... KOpOAH CIIl'u3MYUJI,a ABr
'CTa 
1\'" HaABoplloMY l\lapllIa.,y 11 CTaIIOCTt. CAO- 
HUMCI\OMY rpUI'OllilO BOAAOBlł'łY, KOIlM1> 
npeAIIIICbJBaeTCII oCTanrniHca lłorJl't CMCp1'1I 
EDucl\ona BU.leJICKal'O KURsa naBAa ro.u- 
llIaUCKaro u OTOllIeAwin B1> Kasuy UM1mill 
raHYTY, ,lI,CKCIIIlIILI, llUIlJlleBO, CnupaUbl 
u AP, nCpeAa1'b 110 B.itaA'tHie IIAeMHIIUU- 
KaM'" Enucl\ona HUKIMaro EIIIICKOIIY KieB- 
CKOMY, CTaUUC.JlaBY, naBAY II ,lI,OMUIIUI\Y 
UaQaM1>, a '1'3KlKe HHIWAalO OC'l'III\Y li Co- 
cł>in KMII'l'a, Aan1> B1> nap'lCBt. 15 IIOAJI 
1558 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 43. 
XXXVI. nncbMo IoaHlJa KaAbBUlJa 11.1> BUAeH- 
CI\UM1> MnlllłC1'paM1> li CeHiopaM1>, B1> IWeM1> 
OKOIl'Ja1'eALIlO necorAamae1'ca lIa nl111MU- 
peuie C1> 1011ieM1> EAJHlApa1'ou. nHcano 
B1> JKCIICB't!J OK1'a6pa 1561 r. . . . . . . 44. 
XXXVII. il\a.JlOBaHllaa rpaM01'a I\.opoAJI CTe- 
<ł>8.HaEaTOpill nOACl\al'uilO 3eMcI\oMY u l1u- 
capIO llcA. I\.łlHn\. .Jł-łłTOnCJmro .JLanpllHY 
BOllH't, lIa A01\I1> B1> Blł.Jlbll't 1I11U H'lmleQROu. 
u TpOQKOO YAIIQ'II pacnoAOlKeUUJ.lH, ram- 
1'O.U.JI,OBCKHM'.ł. HaSLJBaeMLJH, AaHa B'b fIlOA- 
H't 3 Hoafipu 1579 r. . . . . . . . . . . . . 45. 
XXXVIII. rpaMoTa KOpOAlI Cnru3MYHAa III. 
OO'h ocnoBalliu rOllOJl,a COIWAKlł. ,lI,alla 
B1> BapllIaB't 20 fliCBpaAH 1609 r. . . . . 46. 
XXXIX. ,lI,yxoBHoe saB1m-!aHie EllecTcKaro Bol'- 
BOJl,LI KpnWTO<ł>a 3CHOBH'la 1611 r. . . . 48. 
XL, Pt.weHic BU.1CHCKaro llOOToBcKo-JlaBllu- 
'laro Cy Jl,a 110 A1;....y o ApaK't npollcllIeJl,- 
mCH B1> TO.1l.nt. BO BpeMH TOJ)lKeC'l'BCHUa- 
1'0 B'h'tSJl,a B1> BHAhllO KopOAa B.'Ia,l\lłCAa- 
Ba IV. MClK,I\Y CCHiopaMH Qexa CKoIIHHKOB1> 
H CeHiopaMU QCXOIl1> 1I0mCBII\IIKOB'h u nUAL- 
II\UKOB'h, COCTOJlBIlICeCJł 27 1\lapTa 1648 r. 56. 
XLI. P:tllIcHie BUAcHcKaro BOH1'oBclw-JLaBllu- 
'Jaro Cy Jl,a no Jl,1;AY MelKAY CeHiopaMII 1I't- 
K01'OpblX1> BUAeIlCKUX1> QeXOB1> o Hal)YllIe- 
uiu nopRAKa BO BpCMa KopOAeBcsaro B1>1;3Aa 
B'b BUAbHO B1> 1648 r. . . . . . . . . . . . 57. 
XLIl. łIHBcHTapHoe onucaHie CMoAellcKaro 
3aMKa, ropoAa CMOJlCIICKa n npnHaAAeJIC.a- 
Il\UX'h -I\'b OlIOMY ,lI,epCBl'lIb. B1> 1654 r. . . a8. 
XI.III. CnUCOK1> 06LIDaTcAl'u BoeBo,ll,C'l'na CMO- 
AeHCKaro, uaxoAuBwuxca C'b CBOUMU 01'- 


t62 


Stronica 
XXXIII. List Biskupa Łuckiego Walerjana ,do 
Podczaszego l\1iIcieja Pietkiewicza o goto- 
wości wyjt'duania dla niego u KI'óla dzierża- 
wy lłolnik. . . . . . . . . . . . . . . . . . . 39. 
XXXIV. Ustawa. rewizorska Króla Zygmunta 
Augusta, dana Staroście Piilskiemu, Kobl'yń- 
skiemu i Klel'kieUlu Stanisławowi Chwal- 
rzewskipmu przy pomiarze i lustl'acji Xię- 
stwa Piilskiego i KIeckiego w r. 1552. . . . 4 t. 
XXXV. List Kl'óla Zygmunta Augusta do Mar- 
szałka t\adwol'OPgo i Starosty Słonimskie- 
go Gnegorza Wułłowic:za, nakazujący I'csty- 
tucję odpadłych do Korony dubl' po zpszłym 
Biskupie \Vlleilskim Pawle Xięciu Olszail- 
sk}m s.i.estrz
nom jPgo Mikołajowi Biskupo- 
WI KIJowl\klt'mu, Stanisławowi, Pawłowi 
i Vominikowi Pacom, oraz Mikołajowi OŚ- 
cikowi j Zolji Kmicinej, datowany w Pal'- 
czowie ł5 Lipca ł55a 1', . . . . . . . . . . 43. 


XXXVI. List .Jana Kalwina do Miuistrów i Se- 
njorów "Vileńskicb, odnucający slanowczo 
pojednanie się z .Jprzym Hlandratą. Pisany 
z Genewy 9 Paździel'nika ł 56. r. . . . . . . 4-t 
XXXVII. ł'rzywil
j Stefana Batorego, Ławl'Y- 
nowi \Voynie PodskarbipUlu Ziemskiemu i 
Pisarznwi W. X_ L. ptc. na dnm w Wilnie 
przy ulicy Niemieckit'-j i 'l'1'ockiej, Gasztul- 
tuwskirn nazwany, datowany W Grodme 3 Li- 
stopada ł579 ('. ............... 45. 
XXXVlIJ. Przywilej Kr61a Polskiego Zygmun- 
ta III. na założpnie miasteczka Sokółki. Da- 
towany w Wal'szawie 23 Lutego 11)09 I'. . 46 
XXXIX. Testament Krzysztofa Zenuwirza Wo- 
jewody Brzeskiego I'. ł611. . . . . . . . . . 48. 
XL. Dekret Wilpńskipgo Wojtowsko-Ławuiczego 
Sądu w sprawie Sen.iorow cechu kuśnierske- 
go z Senjorami cecbu nożownikow i piłow- 
nikowobójkę wynikłą w tumulcie wszczę- 
tym podczas uroczystego wjazdu Króla do 
Wilna, ferowany 27 Marca ł648 I'. . . . . 56. 
XU, Dekret Wileńskiego "Vojtowsko-Ławl1icze- 
go Sądu w spl'awie mięllzy Senjorami lIiektó- 
I'ych cechów Wileń skich o zakłócenie po- 
rządku w czasie wjazdu Kl'óla do Wilua 
ł 64 a I'. . . . . . . . . . . . . . .. .,.. 57. 
XLII. Inwentarz Zamkll Smoleńskiego, miasta 
Smolpńska i jego przyległości w ł654 r. . 58. 
XLIII. Spis obywatelów Województwa Smoleń- 
skiego znajdując).cb się z łlocztami swojemi
		

/Baltica_004_07_171_0001.djvu

			f 


CmpaHut{a 
pJJJI,aMn npn CMO..\CHCKOM'h BOeBOJl,1> «JIll.tH- 
u1> KaSH!\IUp1> OÓYXOBlI'ł$, BO BpCMH ocaJl,bI 
CMO..\ClICKa l\apCM'h A.U'KC'tCM'h l\Iuxaii- 
..\OBH'łeM'h B'b 1654 r. . . . . . . . . . . . . 84. 
XLIV. CIIUCOl."b OÓLJlJaTCJłeU BOI'BOJl,CTBa CMO- 
..\ClICKaro, KOTOpJ.lC BLJUJ..\H HS'h Of'aJl,bI CM 0- 
..\
lICKa B'b M'tCHIt't l\Ial)T$ 1655 r. . . . 99. 
XLV. I"JHueHie CeHMa no A't..\y MCJKAY lIHcTHra- 
TOpOM'b KOpOJIIIJ.lM'b a lIaC.Jl11J1,Ulłl\aMulIJlJ.1l.1I- 
na OÓyxoBlI'ła łłOCBOJl,bI CMO..\cHcKaro, 06"b 
o'I'JI,a'ł1> CMo..\eHcKa, COCTOJJBIllCecn 10 110- 
HH 1658 r.. . . . . . .'. . . . . . . . . . . 100. 

L VI. I-f IIBeHTa]1b 060pO"Ha1'0 3aMRa B'b 
llnxo- 
BU'łaX'b, cocTan..\cHlIł.lii 26 cItcIII)a.w 1658 r. 116. 
XLVII. j1,YXOBHOC san't1l\aHie lloJl,cKalluill BeAH- 
Raro H reTMaHa 1I0..\bHaro B, KH. .Jlu- 
TOBCKaro BHI\CHTiH liopHlłHa I'oC$BCKarO, 
nHcaHlloe 1 OKTnópn 1661 r. . . . . . . 119. 
X L VIII. P'tllleHie BU.1lt'HcKaro BnllToBcKo-.Jla- 
BHH'łaro CYJI,a 110 Jl,1>..\y BU..\tJHCKarO PaiiIta 
CaMyuAa clJUJlImOBl1'ła C'b BIUellCl\lIMlI JKeH- 
UJ;IIHaMIł o K.fUAYHcTn't H 'łapaX"b, COCTOHB- 
llIt'CCJJ 17 HHBapH 1663 r. , . . . . . . . . 124. 
X LIX. rpaMoTa liol)OAJJ loaHHa Ka3uMupa C'b OT- 
CpO'łKOIO Ha Tpll rOJl,a ynAa1'bI Jl,OArUB'b 
l\iTMaJla 1l0,uHaro II BeA. lloAcKap6in UCA, 
H. .)L. BIIl\cHTin ItllpnuHa roc'tncK.al'o. JJ,ana 
n"b .Jh.noB1> 26 HHnapH 1663 r. . . . . . . 126. 
L. Jl,al'cTBCJlHaH samlCb YmlTcRaro CTOAbJlIIKa 
B..\aJl,HCAaBa nUKTopblHa CUItUHCRaro Jl,aH- 
Hall JIlCH$ ero EACH't ypOJKJI,CHHOH CO.ł- 
.tory6'b Ha IIM1miH BOJl,OKTbI, 1l0JKapIt1>, 
rJłHdiqHllIKlI, YnllTY 11 (J,BOp'b B'b r, BU.1lLH$ 
24 110IIH 1664 r. . . . . . . . . . . . . . . 128. 
1.1. Jl,apcTBcHHaH saUUCL E..\eHLI CUItJlHCROII Y- 
pml\AcJlHoii Cn.t..\ory6'b, AallHaH MYJKY CH 
nAaJl,lIC",aBY BHKTOPUIIY CHI-\UHCROMY CTO.tL- 
HURY YmłTCRoMY Ha Jl,BUJKIIMOe uMyu-\eCTBO 
II ACneJKHblH CYMMbI, 24 lroHH 1664 r. . 130. 
LII. Onllcanie nYTCllleCTBiH Ha Yl\palmy, CO- 
BepllIeHHaro C'b nOAU'I'II'łCCK.0I0 It$.tiro HCH3- 
B$CTHbIM'b AUIteM'b B'b ItapCTBOBaHic loaH- 
na Ka3uMHlla, npcJI,CTaBACHHoe CCMY Kopo- 
.tłO B"ł.. BaplllaB1> 29 AIJIJ'tAH 1665 r. . . 132. 
I_III. P1aUCHie IJO.1lro60BHaro CY,II,a no Jl,1>.\y 
rpOJl,HCHCII.IIX'h M'j;UJ;aH'b IOxaALcl\UX'b C'b 
KpecTbRHIIHOM'b rpOAHCHCK.HX'b MOHaXIIHL 
CD. EpnrUTTLI o RO..\AYHCTB1>, COCT08BwceCH 
15 HuoapH 1691 r. . . . . . . . . . . . . 140. 
I.IV. llOCO.\bC'I'BO llOCBOJl,Ll XCAMlIHcKaro GOMLI 
Jl,3HAbIIICKarO O'I''b Kopo..\8 AlII'ycTa II. K'b l\a- 
pro IIcTPY AAcKcteBH'łY AAH SaRJlIO'łCHin 
coro3a "POTHB'b llIBel-\iu 1703-1711 r. 143. 


. 


t63 


Stronica 
podczas oblężt'nia Smoleńska llrzez Cara A- 
lexieja lUichajłowirza przy Wojewodzie 
Smoll'ńskim Filipie Kazimierzu Obuchowiczu 
w ł654 1'. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 84. 
XLIV. Regestr Obywatelow Wojewodztwa Smo- 
leli
kiego, którzy wyszli z Smoleńskiego oblę- 
żema w miesiącu 1\la...:u 1655 l'. . . . . _ . 99. 
XL V. Dekret Sejmowy wsprawie na instanf'ją In- 
stygatora Kor'onnego z snkcessor'ami FIlipa 
Obuchowicza Woj
wotly Smoleńskiego o pod- 
danie Smoleńska, zapadły 10 Czerwca 1658 r. tOO. 
XLVI. Inwenłan ohr'onnego Zamku w Lachowi- 
'"zarh sporządzony 26 Lutego 1658 r. . . . H6. 
XLVII. Testament \Villcente
o Kor'wina Gosiew- 
skiego Podskilrbił'go Wielkiego i lIetmana 
Polnego W. X. Litewskiego, Ilisany w Mo- 
skwie t Paździf'rnika tfitił I'. . . . . . . . . . łł9. 
XJ
 VIII. Dekret Sądu \Vojtowsko-Ławniczf'go 
miasta Wilna w sprawie najcy \Vilpńskie- 
go Samuela Filipowicza z białogłowami Wi- 
leńskiemi o gusła i czary, ferowany t7 Stycz- 
nia t 663 r. . . . . . . . . . . . . . . . . . . t24. 
X LIX. Lisl ochl'onny Króla Jana Kazimiel'Zil, 
zawieszający na trzy lata wypłatę długów 
po zmarłym \Vincentym Cor'winie Gosiew- 
skirn Podskar'bim W. i IIptmanie Pulnym 
\V. X. L. Dan we Lwowie 26 Stycznia Hi6J r. 126. 
L. Zapis dal'owny od Stolnika Upiłskiego "Ha- 
dysława Wiktoryna Sicińskiego żonie swej 
lIpienie z Sołłohubow na dobl'a Wodokty 
Pożarcie, Gineyciszki, Upitę i dwór w mie: 
ście Wilnie. Dalowany 24 Czel'wca ł664 l'. ł'28. 
LI. Zap!s 
arowy Hf'leny z Sołłohubow Sicińskiej 
męzowl swemu Władysławowi Wiktoryno. 
wi Sicińskiemu Podstarościemu i Stolnikowi 
Upitskiemu na dobra ruchome i summy pie. 
niężne, dany 24 Czerwca t664 r. . . . . . . ł30. 
LII. Relacja podr'óży na Ukrainę przez niewiado- 

ego agenta w celu polityczuym za panowa- 
Dla Jana K
zimierza odbytej, dana temu! 
Królowi w Warszawie 29 Kwietnia 1665 l'. t32. 
LIII. Dekret Sędziów polubownych w sprawie 
mieszczan Grodzieńskie h Jllchalskich z 1\ltłxi- 
mem Znakiem pOddanym Panien zakonnych 
Grodzieńskich ś. Brigitty o czarodziejstwo, 
zapadły t5 Stycznia 169ł r. . . . . . . . . . HO. 
LIV. Legacya Tomasza z Działyna Działyńskiego 
Wojewody Chełmińskiego od Augusta II. do 
Cara Piotr'a Alexiejewicza dla zawarcia przy- 
miena pl'l.eciw Szwecyi ł703-t7H l'. . . . H3, 


...."--
		

/Baltica_004_07_172_0001.djvu

			. 


. 


o II E 'ł A T K II. 


Ha I CTpaH. HI. 8 CTPOIl1; CBepll}' ulI1;no Crakowiae AOJlJIIOO "lRTaTL 
Cracoviae. 
- - CTpaR. BO 2 CTPOIl1; CHRa}' DR. cT: A. "I. CM. 
- 2 cTpaH. B... 23 CTPOII"t CBCpll}' BR: pronentibua A "I. proventibus. 
- - B'" .. np. CRRa}' BM. grenicijs A. "I. granicij8. 
- - B'" .. CTp. CRRa}' BM. nJlOl.LlaALI A. "I. n"OUlaAR. 
3 cTpao. B'" 20 CTp. cRRay Bil. aCII..io A. 'I. aCM.IIU. . 
4 cTpao. BO 2-M... CTO.ll6tt"t B'" 5 np. CBCp"y 0111. pro
enJre 
A. 'lU"!'. provcnue. 
- - - B... 9 CTp. CRua}' BM. AcpcoaRUblA A. 'I. A"pe..IIIIULIII. 
- l) CTpao. BO 2-R.. C'.OJl6tt1; B1. 3 CTp. cuuay ..... d"cuaib08 
A. "UT. decuraibu8. 
- 6 cTpaH. B... 7 CTp. CBCpll}' Bil. nocJlywCCRTBO A. 'lOT. 
nocJlyweoCTIIO. 
- - - .... 10 CTp. CBCP"}' BM. nawa A. 'I. uawy. 
- - - 111. 11 CTp. cnuay Bil. CY..brYCToB1; A. 'I. CYJlbrocToB1;. 
7 CTp aR. B'" 8 CTp. CRRa}' BM. BIli8 A. 'I. alii.. 
- - - B'" 6 CTp. cRuay Bili. volumtatem A. 'I. volnntatem. 
- 8 npall. B'" 12 np. CBCp"y 0111. Apliae A. 'I. Apostolicae. 
- - - B'" 13 CTp. clluay Bili. lllustrir A. 'I. ilIostri. 
II - B1> 4 CTp. I:IICp"y Bil. ex hortBmur A. 'I. exhortBmur. 
B'L 6 I:Tp. CRCp"y Bili. ad verSU8 A. "I. adver8u8. 
B'" 11 CTp. CBCp"y Bil. exceltentius A. 'I. excellentius. 
- BO 2-11" CTOJl61\"t B'" 8 CTp. CBCp"y Bil. Rupei8 A. 'I. 
Rubei8. 
B... 16 4."Tp. cHRay BR. hacresom A. "I. haere8um. 
BO 2-R'" CTOJl6tt"t II'" 2 np. couay 011. oprepo. A. "I. 
oppressos. 
to cTpaH. BO 2-..... CTOJ\6tt1; B'Io16 np. CBCp"y BR. dipositio A. 'I. 
diapositio. 
- - B-. 18 CTp. clluay OH. neri A. 'I. fieri. 
- - B. ił CTp. l.Huay 11M. piorem A. 'I. priorem. 
II CTpIlH. o.. I np. CBCp"y RR. Roman A. 'I. Romanae. 
- BO 2 CTp. clle""y Bil. reverendos A. 'I. reverendo. 
1
 - R'b 1 CTp. cRep"y RM. nOReJ\1;RalOl.LliA.... 'I_ nOIl...,I;HalOl.Llee. 
- - B... 1:> eTp. cHep"1' Bil. II0llU1;,,1' A. ". Bołtu- t .,,-... 
13 cT.paR. BO 
-R'" CTo..6u1; Bb 11 CTp. cRoay RM. fiilium 
A. 'I. filium. 
f8 - B... 9 np. cRRay 011. 1I0Jlall8111R A. 'I. 1I0.'8I1alllo. 
20 - o.. 5 CTp. cIIR
y ncpcA'" CJlO..OM-. OTTUCllYTBR "POlIY' 
IIleHbl C.II064 "lIpacRoft 1118CC1I" 
29 B" t I CTp. cRRay BM. etBugeri A. 'I. et augeri. 
3ł "'" 13 CTp. cBep"y BM. eetu nonp. rectu. 
50 B'b 18 CTp. coo"Y BR. potomsto ,\. 'I. potomstwo. 
59 B... 19 CTp. CUR..y Bil. porzebuje A. 'I. potrzebuje. 
65 B'b 9 CTp. cUI.ay DO 2-II.b CTOJl6q-J; Bili. dorku A. 'I. 
"dworku." 
68 B'b HI np. ł'Bepxy BO 2-1I'b CTo..6trJ; Bil. d8rewnin A. ... 
derewnia. 
74 B'Io 16 np. cRep"y _ - _ Bil. MOY8ieiowtcz A. 'I. 
I\l0ysieiowicz. 
83 - B'L 16 CTp. cRlla}' RM. lIa"OAOTbCII A. 'I. lIa"oAuTclI. 
100 -- ..... 8 CTp. couay 11111. n....1;..y A. 'I no A1;..y. 
112 - Bb 7 np. cBepxy BM. r. 17
4 A. 'I. r. 1654. 
.J 19 - B'" , CTI" CB",,"Y "II. IIC.IIIIIOI'O A. 'I. BC.IUllaro. 
121 - ... t7 CTp. couay BO 2,"'b cT,,,,6q1; BM. obowilłwuiV. 
A. 'I. obowilłzuiV' 
t25 - B... 20 np. ucp"y - - - B.. pot'łPić A. 'I. p081<łpić. 
129 - B'b 18 np. cHuay - - - BM_ da ". 'I. dać. 
186 - B'. H nI' cHuay BR. Kolew8k'ł A. 'I. Kro'
wsk". 
1311 -... 11 CTp. CBI'I'XY BO 2-11'" no.,61'
 BM. bclwerbe 
A. 'I. belwardy. 



''" 11JJ
 ,. 
.."\
 "...
 
.
 


O\UYŁKI. 


8tr. t wiersz 8 z g6ry zamiast Crakoviae popraw Cracoviae. 
- - wieraz t zdołu po słowie Tauroginy dodaj zobacz. 
Str. 2. w. 23 \I g6ry zam. prouentibus czytaj proventibua. 
w. 4 z dołu zam. grenicjis czytaj granicijs. 
w. 4 z góry w nocie zam. ustawni czytaj oatawne. 
w. 2 w nocie z dołu zam. kadedr" czytaj katedr". 
Str. 4 w. :; w i-ej kolumnie z góry zam. proaenire czyta} provenire. 


Str. 5 w. 3 w 2-ej kol. z g6ry za
. decusibus czytaj decursibu8. 
Str. 6 w. '1 z góry w 2-ej kolumnie zam. noc"ywecuTllo czytaj 
nOCJI,-WeOCTBO. 
- - w. 10 z g6ry w 2-ej kolum: zam. uawa c%ytaj lIaUlY, 
- - w. 9 z doł
 w nocie zam. Su'gu8towie czytaj Sulgo.towie. 
Str. 7 w. 2 w nOCIe zam. wypisany czytaj wypisanej. 
- - w.8 z dołu zam. allis c%ytaj alii8 
Str. 7 w. 6 z dolu zam. vo'umtBtem czytaj voluntatem. 
Str. 8 w. 12 z g6ry zam. AI,'iae czytaj Apostolicae. 
- - w. 13 z dolu ZBm. lllustrir czytaj llIustri. 
Str. 9 w. 4 z g6ry zam. ex hortBmur czytaj cxbortamur. 

 - w. 6 z góry zam. Bd versus czytaj adversu8. 
- - w. l' z góry zam. exceltentiu8 czytaj excellcnthI,. 
- - w. 8 z góry w 2e.; kolumnie zam. Rupeis czytaj Rubeis. 
- - w. 16 dołu zam. bacre8um czytaj haere8um. 
- - w. 2 z dołu "II' 2-ej kolumnie ZBm. oprep08 czytaj oppressos. 
Str. 10 W. 16 z g6ry w 2ej kolumnie zam. dipositio c%ytajdispoaitio. 
- - w. 18 Z dol u - - - - zam. neri c%ytaj fieri. 
- - w. 3 z d:>lu - - - - zam. piorem czytaj priorem. 
Str. 11 w. 1 z góry ZBm. Roman czytaj Romanae. 
- - w. 2 z góry Eam. reverend08 czytąj reverendo. 
Str. 1"2 w.)6 w nocie ZBm. w roko czytaj od roku. 
Str. 13 W. l l z dołu w 2-ej kolumnie zam. fiiliom czytaj filium 


Str. 14 w. 15 z dolu zam. kadedr
 cZ9taikatedr
. 


Str. 29 w. l I z dołu Esm. etaugeri czytaj et augeri. 


Str. 34 w. 18 z góry ERm. ectn popraw rectu. 
Str. 50 w. 18 z dołu zam_ potom8to czytaj potomstwo. 
Str. 59 W. 19 E d.,łu zam. porzebuje czytaj potrzebuje. 
Str. 6
 w.9 z dolu w 2ej kolumnie zam. dorku czytaj dworku. 
8tr. 68 w. 12 z g6ry w2-ej kolumuie zam. dsrewniaczytajderewnia. 
Str. 74 w. 16 z g6ry w 2-eJ kolumnie zam. l\IoY8;eiowtcz czytaj 
l\Ioysieiowicz. 


. 
Str. 112 w. 7 z góry zam. r. 1754 poprawił- r. 1654. 
Str. Ul w. 17 E dolu w 2-ej kolumnie zam. obowilłwui
1 czytaj 
obowi"zoiV' 
Str. 1211 w. 20 z góry "II' !!-(!j kolumnie zam. potlłPić czytaj pOBt'łpić. 
Str. 129 W. 18 z dołu w 2-ej kolumnie zam. dB czytaj dać. 
Str. 136 w. 14 z dolu zam. Ko'"wsk", c%gtaj Królewsk'ł' 
Str 139 w. I \ z g6ry w 2.ej kolumnie Zam. Belwerbe ugtaj 
Belwardy. 


......