/Czasopisma_163_06_001_0001.djvu

			Biblioteka
Główna
UMK Toruń
Sekcja Dq
0B95D
ikumentów
0
SPRAWOZDANIE
Z DZIAŁALNOŚCI
Wydziału Matematyczno - Przyrodniczego
i Studium Rolniczego
UNIWERSYTETU STEFANA BATOREGO W WILNIE
ZA ROK AKADEMICKI 1937/38.
WILNO 1939.
NAKŁADEM DZIEKANATU WYDZIAŁU MATEMATYCZNO - PRZYRODNICZEGO U. S. B.
		

/Czasopisma_163_06_003_0001.djvu

			SPRAWOZDANIE
Z DZIAŁALNOŚCI
Wydziału Matematyczno - Przyrodniczego
i Studium Rolniczego
UNIWERSYTETU STEFANA BATOREGO W WILNIE
ZA ROK AKADEMICKI 1937/38.
WIL NO 1939.
NAKŁADEM DZIEKANATU WYDZIAŁU MATEMATYCZNO - PRZYRODNICZEGO U. S. B
		

/Czasopisma_163_06_004_0001.djvu

			02 W
Zaktady Graficzne .ZNICZ", Wilno, ul. Biskupa Bandurskiego 4. Tel. 3-40
		

/Czasopisma_163_06_005_0001.djvu

			SPRAWOZDANIE
Z DZIAŁALNOŚCI
WYDZIAŁU MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZEGO
UNIWERSYTETU STEFANA BATOREGO W WILNIE
ZA ROK AKADEMICKI 1937/38.
ZESTAWIŁ
PROF. DR. STEFAN KEMPISTY
DZIEKAN WYDZIAŁU MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZEGO.
Władze Wydziałowe w roku akademickim 1937/38.
Dziekan — Prof. Dr. Stefan Kempisty,
Prodziekan — Prof. Dr. Edward Bekier — do 1 .X. 1937 r.,
Prof. Int. Edmund Lelesz — od 1.X.1937 r.,
Dyrektor Studium Rolniczego — Prof. Int. Wacław Łastowski,
Sekretarz Rady Wydziałowej — Doc. Dr. Antoni Basiński.
Komisja egzaminów magisterskich.
Przewodniczący Komisji — Prof. Dr. Władysław Dziewulski,
Zastępca przewodniczącego — Prof. Dr. Józef Patkowski —
do 30.XI.1937 r.
Prof. Dr. Wacław Dziewulski —
od 21.11.38 r. do 20.IIi.38 r.
Prof. Dr. Edward Bekier —
od 10.V.1938 r.
W roku sprawozdawczym Wydział Matematyczno-Przyrodniczy
poniósł bolesne straty. Zmarli: Dr. Wacław Dziewulski, profesor
nadzwyczajny fizyki doświadczalnej (10.VIII. 1938 r.) i Dr. Bronisław
Szakien, docent botaniki (25.111.1938 r.).
3
		

/Czasopisma_163_06_006_0001.djvu

			Rada Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego. — Z począt¬
kiem roku sprawozdawczego Rada Wydziału Matematyczno-Przyrod¬
niczego, łącznie ze Studium Rolniczym, liczyła 26 członków, w tym:
7 profesorów zwyczajnych, 16 profesorów nadzwyczajnych, 1 zastępca
profesora i 2 delegatów docentów. W ciągu roku akademickiego zostali
mianowani następujący nowi profesorowie nadzwyczajni: Prof. Dr.
Franciszek Ksawery Skupieński, na katedrę systematyki
i geografii roślin (w dn. 23.1X.1937 r.), Prof. Dr. Wacław Moycho,
na katedrę chemii rolnej i mikrobiologii (w dn. 14.IX. 1937 r.). Profesor
nadzwyczajny matematyki Dr. Stefan Kempisty został mianowany
profesorem zwyczajnym (w dn. 14.IX. 1937 r.). Rada Wydziałowa po¬
nowiła swój wniosek o uzwyczajnienie Prof. Inż. Edmunda Lele-
sza (w dn. 21.11.1938 r. i wystąpiła o uzwyczajnienie następujących
profesorów nadzwyczajnych: Prof. Inż. Witolda Kraszewskiego
(w dn. 15.11.1938 r.), Prof. Dr. Mariana Hłaski, Prof. Dr. Jana
Priiffera, Prof. Dr. Władysława Mierzeyewskiego (w dn.
22.111.1938 r.) i Prof. Dr. Antoniego Zygmunda, Prof. Dr. Ka¬
zimierza Jantzena, Prof. Inż. Wacława Łastowskiego
(w dn. 11.VII. 1938 r.).
Dnia 21.V.1938 r. Rada Wydziału, w uznaniu zasług em. prof.
Dr. Józefa Trzebińskiego na polu naukowym i pedagogicznym,
wystąpiła z wnioskiem o mianowanie go profesorem honorowym
systematyki i geografii roślin na Wydziale Matematyczno - Przy¬
rodniczym.
Wobec uchwalenia przez ciała prawodawcze ustawy o utwo¬
rzeniu Wydziału Rolniczego na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie
(w dn. 9 kwietnia 1938 r.) — Rada Wydziału wystąpiła o przemia¬
nowanie profesorów Studium Rolniczego na profesorów nowoutwo¬
rzonego Wydziału Rolniczego.
Prof. Inż. Witold Kraszewski, wobec braku zdrowia, ustąpił
z katedry chemii technicznej i przeszedł z dniem 30.IX.1938 r. w stan
spoczynku. W związku z ustąpieniem Prof. Kraszewskiego rozpisano
ankietę w sprawie obsadzenia katedry chemii technicznej.
Wobec wyjazdu Prof. Dr. Józefa Patkowskiego na sta¬
nowisko dyrektora Departamentu Nauki i Szkół Wyższych Minister¬
stwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w dn. 1 .XII.
1937 r. — wszystkie wykłady fizyki doświadczalnej na I roku studiów
objął Prof. Dr. Wacław Dziewulski. Prof. Dr. Patkowski pro¬
wadził 2 godz. wykładów zleconych z elektroniki, przyjeżdżając do
Wilna co dwa tygodnie, a docent Uniwersytetu J. Piłsudskiego
Dr. Aleksander Jabłoński prowadził w III trymestrze 2 godz.
wykładów zleconych z promieni cząsteczkowych i 3 godz. repetito-
rium z fizyki.
4
		

/Czasopisma_163_06_007_0001.djvu

			Docenci.
Na początku roku akademickiego 1937/38 Wydział Matematyczno-
Przyrodniczy posiadał 10 docentów, habilitowanych na tym Wydziale.
Doc. Dr. Henryk Niewodniczański został mianowany profe¬
sorem fizyki doświadczalnej na Wydziale Matematyczno-Przyrodni¬
czym Uniwersytetu Poznańskiego (w dn. 23.1X.1937 r.), Doc. Dr Jan
Blat on, w związku z objęciem stanowiska dyrektora Państwowego
Instytutu Meteorologicznego w Warszawie, przeniósł swą habilitację
do Uniwersytetu Józefa Piłsudskiego w Warszawie (w styczniu 1938 r.).
Wobec śmierci Doc. Dr Bronisława Sza kie na — w końcu
roku sprawozdawczego Wydział liczył 7 docentów, habilitowanych
na tym Wydziale.
Pomocnicze siły naukowe.
W roku akademickim 1937/38 na Wydziale Matematyczno-Przy¬
rodniczym (poza Studium Rolniczym) było 60 pomocniczych sił nau¬
kowych, w tym:
adiunktów	6
asystentów starszych etatowych	16
„	„ ryczałtowych 	14
„ młodszych	13
„ wolontariuszy	5
zastępców asystentów	6
Razem . . 60
W tej liczbie 49 osób posiadało dyplomy naukowe (dok¬
torów — 21, magistrów — 29, inżynierów — 1, niedyplomowanych
było 11 osób).
Wśród pomocniczych sił naukowych było 4 docentów habilito¬
wanych na Wydziale i 2 docentów innych uniwersytetów.
Nowe lokale i remonty.
W roku sprawozdawczym zostały dokonane następujące inwestycje.
W lecie 1937 r. ukończono częściowe ogrodzenie nowej parceli
dookoła Obserwatorium Astronomicznego i Meteorologicznego. Na
wiosnę 1938 r. przerobiono zakończenia słupów w pawilonie głównym
Obserwatorium Astronomicznego, ze względu na przeniesienie lunet
i nowego przeznaczenia, zarówno słupów jak i pawilonów. Wreszcie
otynkowano domek stróża i poprawiono podłogę w jednym pokoju.
W związku z przeniesieniem miejsca dokonywania obserwacyj meteo¬
rologicznych, z położenia tymczasowego na zniwelowaną parcelę,
położoną na północny wschód od obserwatorium — został dokonany
5
		

/Czasopisma_163_06_008_0001.djvu

			całkowity remont klatek meteorologicznych. Na parcelę tę został
przeniesiony i ustawiony wiatromierz Wilda. Doprowadzony został
prąd elektryczny podziemnym kablem do klatek, do wiatromierza,
ombrografu i szopy wodorowej. Doprowadzona została również woda.
Ogrodzenie od północy [obszaru Obserwatorium drutem kolczastym
oraz ustawienie parkanu z siatki na wschodniej części ogródka meteo¬
rologicznego — powiększyło nieco warunki bezpieczeństwa w jakich
znajdują się cenne przyrządy meteorologiczne, ustawione z natury
rzeczy na dworze. Brak jednak parkanu oddzielającego posesję uniwer¬
sytecką od strony ulicy Podgórnej — dalej się ciągle odczuwa.
Jesienią 1937 r. Zakład Meteorologii wybudował na tarasie
Domu Obserwatorium podest przystosowany do dokonywania pilo-
taży. Poza tym wymurował podest pod anemograf, aby uchronić
zapis przyrządu od błędów wynikających skutkiem wstrząsów podłogi.
W Zakładzie Chemii Nieorganicznej zostały gruntownie odnowione
wszystkie okna, pomalowany korytarz. Z nadzwyczajnej dotacji mają
być podczas lata zmienione całkowicie zniszczone podłogi w pra¬
cowniach jakościowej, ilościowej i pracowniach naukowych.
W Zakładzie Mineralogii i Petrografii dokonano częściowo re¬
montu dwóch pracowni chemicznych zakładu oraz zrobiono ciemne
zasłony w oknach sali wykładowej i w sali ćwiczeń (9 okien) przez
co umożliwiono prowadzenie wykładów z wyświetlaniem obrazów.
W Zakładzie Geologii został odnowiony gabinet profesora. Poza
tym została wymalowana sala wykładowa i sala ćwiczeń.
W Zakładzie Anatomii Porównawczej pomalowano okna w po¬
kojach profesora i asystentów oraz podłogę w korytarzu. Również
odnowiono pracownię woźnych.
Budżet.
Liczba wykładów i ćwiczeń zleconych na Wydziale Matema¬
tyczno-Przyrodniczym w roku sprawozdawczym wynosiła przeciętnie
17 i 1/3 godz. trym. wykładów i 13 godz. trym. ćwiczeń, w ciągu
całego roku.
Z Funduszu Opłat Studenckich Wydział otrzymał 82,988 zł.
dotacji zwycz. Z dotacyj nadzwyczajnych korzystały następujące zakłady:
z F. O. S.	z innych
Obserwatorium Astronomiczne 2940	Zakład Biologii	1600
Zakład Meteorologii .... 1300	Zakład Meteorologii .... 2000
Zakład Fizyki 1 	 1500	Zakład Geologii	700
Zakład Chemii Fizycznej . . 1000	Zakład Systemat. Roślin. . . 2500
Zakład Mineralog, i Petrografii 700	Ogród Botaniczny	1500
Zakład Systemat. Roślin . . 1000	Zakład Zoologii	800
Razem . 8440	9100
6
		

/Czasopisma_163_06_009_0001.djvu

			Ważniejsze nabytki inwentarzowe i dary.
W roku sprawozdawczym dzięki dotacjom nadzwyczajnym z Fun¬
duszu Opłat Studenckich, z Ministerstwa W. R. i O. P. i z Funduszu
Kultury Narodowej Józefa Piłsudskiego — zakłady mogły zakupić
ważniejsze pomoce naukowe.
Z dotacji, przyznanej przez Fundusz Kultury Narodowej, Obser¬
watorium Astronomiczne zamówiło w firmie angielskiej Grubb, Par-
sons and Co lustro o średnicy 45 cm wraz z tubusem do przyszłego
reflektora, jaki Obserwatorium Astronomiczne zamierza budować. Lustro
to nadeszło w pierwszej połowie czerwca 1938 r. Aby zastosować
jeszcze spektrograf do reflektora, Obserwatorium rozpoczęło pertrak¬
tacje z firmą Zeissa w Jenie, a z drugiej strony koresponduje z pro¬
fesorem Woodem z Baltimore, w sprawie ewentualnego zakupienia
wynalezionej przezeń specjalnej siatki dyfrakcyjnej, skupiającej całe
niemal światło w widmie jednego rzędu. Zakup spektrografu i siatki
może da się osiągnąć częściowo z kredytów Funduszu Kultury Na¬
rodowej, a częściowo z dotacji nadzwyczajnej.
Jako najważniejsze nabytki Zakładu Meteorologii należy wy¬
mienić — 1) solarymetr, nabyty z nadzwyczajnej dotacji, przyznanej
zakładowi w wysokości 1000 zł., 2) hypsometr.
Prof. Szczeniowski przeniósł ze Lwowa depozyt Funduszu
'Kultury Narodowej Józefa Piłsudskiego (statyw do lampy rentgenow¬
skiej, pompy, elektrometr Lindenmanna, woltomierz — łączna cena
inwentarzowa 3009,56 zł.) i skompletował „Handbuch der Physik"
Geigera i Scheela. Jako najważniejsze nabytki Zakładu Fizyki 1 —
należy wymienić — miliwoltmetr precyzyjny firmy W. C. Heraeus oraz
dwie metalowe pompy dyfuzyjne, wykonane częściowo w Warszawie,
częściowo zaś w warsztatach mechanicznych Zakładu. Z większych
przedmiotów nabyto 3 pompy stalowe dyfuzyjne.
W zakładzie chemii fizycznej uzupełniono aparaturę do ćwiczeń
dla studentów przez zakupienie niektórych mniejszych aparatów.
Zakład Chemii Nieorganicznej nabył: dmuchawkę elektryczną,
wagę techniczną precyzyjną, mieszadło elektryczne z opornicą, suszarkę
elektryczną z regulatorem, dwie elektrody platynowe (wg. Winklera).
W najbliższym czasie mają nadejść zamówione: galwanometr i trio-
dometr.
W Zakładzie Geologii w dziale przyrządów i pomocy naukowych
kupiono 2 lupy binokularne do silnych powiększeń z 3 parami oku¬
larów, suwakiem i statywem każda,lupę binokularną do słabych po¬
większeń, lupę monokularną do słabych powięr.zeń oraz kamerę
fotograficzną do mikrofotografii. Z innych pomocy naukowych nabyto
zbiór petrograficzny do geologii Polski.
7
		

/Czasopisma_163_06_010_0001.djvu

			Zakład Mineralogii i Petrografii otrzymał następujące dary:
1.	Dar p. Tadeusza Turkowskiego — medal pamiątkowy
ku czci prof. Ignacego Domejki z roku 1885, odlany w Chile staraniem'
tamtejszych przyjaciół i uczniów.
2.	Dar p. Inż. K. Krukowskiego, dyrektora Sp. Starachowice,
w postaci b. pięknego i rzadkiego okazu krystalizacji w odlewie sta¬
lowym oraz szeregu innych okazów muzealnych.
Zakład Systematyki i Geografii Roślin zakupił z pomocy nauko¬
wych: epidiaskop, zasłony do okien, lampę do mikrofotografii i nasadę
binokularną.
W Zakładzie Anatomii Porównawczej ważniejszym nabytkiem
był mikroskop binokularny.
W dziale wystawowym Muzeum Przyrodniczego przeprowadzano
reorganizację działu mineralogiczno - geologicznego, przygotowując
dwie grupy eksponatów. Pierwsza grupa obejmowałaby charakterystykę
zlodowaceń w północno-wschodniej Polsce, a przede wszystkiem za¬
demonstrowanie pochodzenia narzutniaków. W tym celu zakupiono
szwedzką mapę ścienną zlodowaceń Fennoskandii, wykreślono ścienną
mapę geologiczną Wileńszczyzny, przygotowano około 100 typowych
narzutniaków oraz 10 mapek ich wędrówek. W pracach tych
wydatny współudział wzięła Mgr Antonina Kłyszyńska,
asystentka zakładu mineralogii, oddając też w depozyt swe zbiory
narzutniaków. Druga grupa narzutniaków, obejmująca zbiór najtypow-
szych minerałów Wileńszczyzny jest w przygotowaniu. Ukończenie
reorganizacji tego działu nastąpi do jesieni bieżącego roku. Z waż¬
niejszych zakupów wymienić należy: zbiór owadów palearktycznych,
łącznie z szafką entomologiczną (ilość okazów 2307), dużą lupę
binokularną f. Reicherta.
W roku sprawozdawczym zakłady Wydziału otrzymały w darze
następujący przedmioty:
Prof. Aarne Laitakari z Helsinek ofiarował Zakładowi Mine¬
ralogii i Petrografii szereg bardzo pięknych okazów osobliwych skał
fińskich t. zw. „granity kuliste" i inne.
Zakład Geografii otrzymał w darze mapę ścienną Estonii od In¬
stytutu Geograficznego w Tallinie oraz 6 map ściennych od Instytutu
Kartograficznego we Lwowie. Kosztowne czasopismo Gerlands Bei-
trage zur Geophysik zostało skompletowane dzięki subwencji udzie¬
lonej zakładowi meteorologii przez Okrąg Wojewódzki LOPP.
Ponadto biblioteki zakładowe otrzymały w darze i w drodze
wymiany na własne wydawnictwa 452 tomy książek i czasopism.
8
		

/Czasopisma_163_06_011_0001.djvu

			Zakład Mineralogii i Petrografii uzyskał zbiór szkła i minerałów
Fennoskandii, liczący ponad 900 okazów, a zebrany na miejscu przez
Mgr. Antoninę Kłyszyńską, asystentkę zakładu.
W kwietniu 1938 r. zostały przywiezione do Zakładu minerały
i skały z Wezuwiusza i Sycylii, razem 206 okazów, zebrane przez
wycieczkę naukową Zakładu Mineralogii i Petrografii.
Frekwencja studentów na ćwiczeniach.
Na ogólną liczbę 564 studentów zapisanych na Wydział Mate¬
matyczno-Przyrodniczy, w roku sprawozdawczym frekwencja na ćwi¬
czeniach była następująca:
T rymestry
I
II
III
■Ćwiczenia z matematyki dla chemików. .
76
56
48
„ z rachunku różniczk. i całk. I .
40
27
23
» n v n 11 •
21
20
20
„ z geometrii analitycznej . . .
32
29
25
„ z funkcji analitycznych . . .
26
24
23
Seminarium matemat. I (równ. różniczk.) .
23
20
20
„ II (teoria funkcji przędz.)
17
16
16
Konwersatorium matematyczne ....
5
5
5
Seminarium matemat. III (teor. prawdopod.)
8
7
7
Ćwiczenia z meteorologii dla rolników . .
48
—
44
„ geografów .
13
9
6
„ z matematyki ze statystyką dla
przyr
30
30
30
Ćwiczenia z matematyki ze statystyką dla
roln
30
30
30
„ astronomiczne
4
4
4
dla geografów .
8
8
8
Seminarium astronomiczne
8
8
8
Proseminarium astronomiczne
2
2
2
Ćwiczenia rachunkowe z fizyki ....
101
85
72
Pracownia fizyczna dla zaawansowanych .
4
5
5
„ „ „ magistrantów . .
3
2
3
Konwersatorium z fizyki metali ....
6
6
6
Seminarium z fizyki doświadczalnej . . .
7
7
—
Pracownia fizyczna I .
163
148
206
Konwersatorium z widm pasmowych . .
5
5
5
Repetitorium z fizyki
—
—
80
Ćwiczenia z fizyki teoretycznej ....
3
3
3
Seminarium „ „ ....
6
6
6
Ćwiczenia mechaniki teoretycznej . . .
14
14
14
9
		

/Czasopisma_163_06_012_0001.djvu

			T r y m
estry
I
II
nr
Ćwiczenia chemii fizycznej
12
12
3
„ rachunkowe z chemii fizycznej .
—
24
24
chemii analitycznej jakościowej
213
209
193
ilościowej .
38
6
53
Prace dyplomowe z chemii fizycznej . .
5
5
5
* nieorganicznej
8
3
5
Ćwiczenia z chemii organicznej dla che¬
mików
22
30
27
Ćwiczenia z chemii technicznej ....
10
10
9
Prace dyplomowe z chemii technicznej
8
8
8
Ćwiczenia z mineralogii dla I roku . . .
115
99
81
» „ n II i Ul roku .
47
—
—
„ geografow . .
15
—
10
„ petrograficzne dla zaawansowa¬
nych
6
18
10
Ćwiczenia geologiczne dla przyrodn. i ge¬
ografów
38
36
40
Ćwiczenia geologiczne dla zaawansowanych
15
15
15
„ z mineralogii i geologii dla roln.
77
70
68
z krystal. i minerał, dla farma¬
ceutów
45
45
45
Seminarium geograficzne
32
32
32
Pracownia geograficzna
10
10
10
Ćwiczenia geograficzne dla początkujących
12
—
—
„ z botaniki ogólnej dla przyr.
84
70
71
„ rolników
78
73
65
„ z morfologii i systematyki roślin
25
21
14
„ z botaniki ogólnej cz. 11 . . .
—
—
31
„ z fitopatologii dla rolników . .
—
—
64
Practicum botaniczne i prace magisterskie
9
9
9
Ćwiczenia zoologiczne dla przyrodników .
111
99
99
„ » » rolników . . .
—
72
—
„ entomologiczne dla rolników
—
—
114
Seminarium zoologiczne
22
26
-
Ćwiczenia z anatomii porównawczej dla
przyrodników
17
15
14
Ćwiczenia z anatomii porównawczej dla
rolników
77
82
=
Ćwiczenia z biologii dla przyrodników . .
10
8
30
„ medyków . . .
153
153
—
„ „ „ „ farmaceutów . .
48
47
—
„ rolników . . .
30
48
—
10
		

/Czasopisma_163_06_013_0001.djvu

			Wycieczki naukowe.
Wycieczka mineralogiczna do Włoch — 15 osób,
Wycieczki mineralogiczne w okolice Wilna — 21 osób.
„ geologiczne w Pieniny i Tatry — 25 osób.
„ botaniczne — 23 przyrodników i 158 rolników.
„ geograficzne do Sorok-Tatarów. Pogór i doliny Waki.
„ zoologiczne do leśnictwa Kruhlica, pow. Stołpecki —
12 osób.
„	„w okolice Wilna — po 16 osób.
Egzaminy magisterskie.
Egzaminów szczegółowych w roku sprawozdawczym odbyto 466.
Dyplomy ukończenia studiów ze stopniem magistra filozofii uzyskało
51 osób.
Statystyka magisterskich egzaminów dyplomowych.
Przedmiot
specjalizacji
W y
z n
a n
i e
Razem
Rz.-kat.
Prawosł.
Mojżesz.
M.
K.
M.
K.
M.
K.
Matematyka
2
6
—
—
—
1
9
Astronomia
1
1
Fizyka
1
1
—
1
—
—
3
Chemia
5
—
—
—
5
2
12
Geografia
3
10
—
—
—
—
13
Botanika
1
2
—
—
2
—
5
Zoologia
2
4
—
—
1
1
8
Razem . .
15 .
23
—
1
8
4
51
Egzaminy doktorskie.
W roku sprawozdawczym uzyskały stopień doktora nauk
ścisłych 3 osoby: 1. Tochtermann Jan Jerzy — w zakresie
geografii,
2.	GesundheitSzyj e—w zakresie astronomii,
3.	Górski Włodzimierz — w zakresie
biologii.
U
		

/Czasopisma_163_06_014_0001.djvu

			Stypendia i pożyczki.
W roku akademickim 1937/38 Ministerstwo W. R. i O. P. przy¬
znało stypendia na sumą 20.700 zł, w tym stypendiów 50% było —
29 i stypendiów 25% — 11. Korzystało ze stypendiów 40 osób.
Na długoletnie pożyczki dziekańskie została przyznana suma
6.000 zł miesięcznie, odpowiadająca 5 pełnym stypendiom. Z poży¬
czek tych korzystało 71 osób.
Z funduszu Rady Wydziału, powstałego ze składek członków
Rady, korzystało 47 osób w postaci zapomóg lub pożyczek.
Działalność naukowa.
W roku sprawozdawczym ilość publikacyj naukowych, ogłoszo¬
nych drukiem wynosiła 77, w tym prac naukowych 65, referatów 12
— na ogólną liczbę autorów 46. (W roku ubiegłym: ogólna liczba
publikacyj 112, w tym prac naukowych 86, referatów 14, autorów 55).
Ogólne zestawienie publikacyj ogłoszonych drukiem.
ZAKŁAD
autorów
prac
referatów
Seminaria Matematyczne
3
9
Obserwatorium Astronomiczne
5
13
2
Zakład Fizyki Teoretycznej
2
1
4
Zakład Meteorologii
2
3
1
Chemii Fizycznej
4
6
1
» Organicznej
1
1
—
Nieorganicznej
3
3
—
„ , Technicznej
3
3
—
Mineralogii i Petrografii
3
4
—
Geologii
4
4
—
Geografii
4
6
—
Botaniki Ogólnej
2
4
—
Zoologii
3
3
4
Anatomii Porównawczej
1
1
—
Biologii
6
7
Razem
46
65
12
Wykaz prac naukowych i referatów ogłoszonych drukiem przez
profesorów, asystentów i pracowników w roku sprawozdawczym.
A. Basiński (Zakład Chemii Fizycznej).
W sprawie teorji absorbcyjnej rozpuszczania, Roczniki Che¬
mii, tom 17, Warszawa, 1937.
A. Basiński i J. Sawicka (Zakład Chemii Fizycznej).
O trwałości hydrozoli haloidków srebra, Roczniki Chemii,
tom 17, 1937.
JE. Be kier (Zakład Chemii Fizycznej).
O szybkości rozpuszczania się metali, Przegląd Techniczny,
Warszawa, 1937.
12
		

/Czasopisma_163_06_015_0001.djvu

			E. Bekier i S. Grażewicz (Zakład Chemii Fizycznej).
Szybkość rozpuszczania się magnezu w wodnym roztworze
chlorku amonowego, II, Rocznik Chemii, tom 18, Warszawa,
1938.
P. Borenstein (Zakład Biologii).
Wpływ skupienia na zachowanie się Paramecium caudatum.
Prace Tow. Przyj. Nauk w Wilnie t. XII, 1938.
M. C h e j f e c (Zakład Biologii).
1.	Zachowanie się P. caudatum w roztworach kwaśnych i zasa¬
dowych barwników przyżyciowych. Acta Biol. Exper. XI. 1937.
2.	Zachowanie się P. caudatum w roztworach chininy. Acta
Biol. Exper. XI. 1937.
J. Cukierzys (Zakład Anat. Porów.).
Płazy i gady okolic Trok oraz bastardy naturalne Rana fusca
(Ros.) i Rana arvalis (Nils).
S. Dembowska (Zakład Biologii).
Kórperreorganisation von beim Hungern Stylonychfamytulis.
Arch. f. Protist. 91. 1938.
J. Dembowski (Zakład Biologii).
Ober die Rhytmik der Parameciumteilungen. Acta Biol. Ex-
perim. t. XII. 1938.
Wł. Dziewulski (Obserw. Astronomiczne).
1.	O ruchu gwiazd typu widmowego A. Biuletyn Obs. Astr.
21. Wilno, 1938.
2.	O jasności komety 1937-f (Finslera). Biuletyn Obs. Astr.
21. Wilno, 1938.
3.	Obserwacje wizualne gwiazdy zmiennej SU Draconis. Biul.
Obs. Astr. 21. Wilno, 1938.
4.	Nordlicht 1937 Sept. 30. Astr. Nachr. Bd. 564, Kiel, 1938
i Urania Rok XV, Lwów, 1937.
Wł. Dziewulski i W. Iwanowska (Obserw. Astronomiczne).
Obserwacje wizualne gwiazdy zmiennej VZ Cygni. Biul. Obs.
i „Urania“ Astr. 21. Wilno, 1938.
Filipczyk Leon (Zakład Chemii Fizycznej).
1.	Pewne własności wodnych roztworów ksantogenianu sodo¬
wego. Roczniki Chemii, t. 18 (4.IV 1938).
2.	O szybkości reakcji: CH2BrC00'-l-S1,03/'':::»CH2S203C00,'-f Br'
w mieszaninie rozpuszczalników wodno-niewodnych.
Część I: Roczniki Chemii, t. 18 (19.11 1938).
Część II: Roczniki Chemii, t. 18 (14.1V 1938 r.).
3.	O dokładności oznaczenia stężenia roztworu tiosiarczanu spo¬
rządzonego w mieszaninie rozpuszczalników wodno-niewod¬
nych. Roczniki Chemii: t. 18 (18.V 1938 r.).
13
		

/Czasopisma_163_06_016_0001.djvu

			W. Górski (Zakład Biologii).
O zjawiskach adaptacyjnych Paramecium caudatum w roz¬
tworach kwasów organicznych. Prace Tow. Przyj. Nauk.
w Wilnie t. XII, 1938.
Sz. Gesundheit (Obserw. Astronomiczne).
Obserwacje fotograficzne gwiazd zmiennych VZ Cygni i BG
Lacertae. Biu 1. Obs. Astr. Wilno, 20, 1938.
Br. Halicki (Zakład Geologii).
Materiały do znajomości budowy podłoża Polski pin.-wschod¬
niej. II Podłoże Wilna. Prace Tow. Przyj. Nauk w Wilnie,
t. XII, 1938.
M. Hłasko i E. Michalski (Zakład Chemii Nieorganicznej).
O przewodnictwie elektrolitycznym chlorowcowodorów w bez¬
wodnym kwasie octowym i propionowym. Roczniki Chemii
t. 18, 1938.
W. Iwanowska (Obserw. Astronomiczne).
Mgławice pozagalaktyczne. Urania, Rok XV, Lwów, 1937.
W. Iwanowska i Wł. Dziewulski (Obserw. Astronomiczne).
Obserwacje wizualne gwiazdy zmiennej BG Lacertae. Biul.
Obs. Astr. 21. Wilno, 1938.
W. Iwanowska, Wł. Dziewulski, St. Szeligowski,
Wł. Zonn (Obserw. Astronomiczne).
Occultations d’Etoiles par la Lunę observees a l’Obs. de Wilno.
Acta Astr. Kraków, ser. a, vo1. 3.
K. J ant z en (Obserw. Meteorologiczne).
Rezultaty pomiarów wiatrów górnych w roku 1936 w Wilnie.
(Observations of winds in the upper air made at Wilno in
the year 1936). Biul. Obs. Astr. II. Meteorologia. Nr. 13.
Wilno, 1937.
L. Jeśmanowicz (Semin. Matematyczne).
Sur 1’unicite des series de Schlómilch. Sprawozdania z pos.
Tow. Nauk. Warszawskiego 1938.
A. Kłyszyńska (Zakład Mineralogii).
1.	Wyniki próbnych badań kilku moren Polski środkowej
i północnej. Polska Akad. Umiejętn. Starunia Nr 15, 1938.
2.	O utworach morenowych Łysej Góry pod Wilnem tamże.
R. Kongiel (Zakład Geologii).
Rozważania nad zmiennością jeżowców. Rocznik Pol. Tow.
Geol. t. XIII, Kraków, 1938.
A. Korybut-Daszkiewicz (Zakład Mineralogii).
Kreda i jej znaczenie praktyczne. Wiadom. Muzeum Ziemi,
Nr. 1, 1938.
14
		

/Czasopisma_163_06_017_0001.djvu

			W. Kraszewski (Zakład Chemii Technicznej).
Rad i jego zastosowanie w technice, Fizyka i Chemia
w Szkole, t. IX, Nr. 1. 1937.
W. Kraszewski i J. Hlebowiczów na (Zakład Chemii Tech¬
nicznej).
Smoła pogazowa drzewna. Przemysł Chemiczny, t. 22,
zeszyt 9, 1937.
W. Kraszewski i J. Judelewiczówna (Zakład Chemii Tech¬
nicznej).
Zastosowanie metody Schotten - Baumanna do wykrywania
sorbitu. Przemysł Chemiczny, t. 22, zesz. 11.
M. Limanowski (Zakład Geografii).
W sprawie kultu św. Borysa i Gleba w Grodnie. Prace Wil.
Tow. Przyj. Nauk, sekcja II.
J. Lu bański (Zakł. Fizyki Teoretycznej).
1.	Neue Bewegungsgleichungen materieller Systeme in Minkow-
skischer Welt, Acta Physica Polonica, 6, 366, 1937.
2.	Ciężki elektron. Fizyka i Chemia w Szkole, zesz. 3, 1938.
St. Małkowski (Zakład Mineralogii).
Cele i zadania Muzeum Ziemi. Wiadom. Muzeum Ziemi
Nr. 1, 1938.
J. Marcinkiewicz (Semin. Matematyczne).
1.	Sur les fonctions independantes I. Fund. Mathematicae XXX,
(p. 202—214). Warszawa, 1938.
2.	Sur les fonctions independantes II. Ibidem, p. 349—364.
3.	Quelques theoremes sur les series orthogonales. Annales
Soc. Pol. Math. XVI (p. 84—96) Kraków 1938.
4.	wspólnie z Prof. Dr. A. Zygmundem — patrz A. Zygmund.
A. Melezin (Zakład Geografii).
1.	Ludność żydowska w Warszawie. Wiadomości Geogr. Kra¬
ków, 1937.
2.	Niektóre zdobycze kolonizacji żydowskiej w Palestynie. Wiad.
Geogr. 1938.
E. Michalski (Zakład Chemii Nieorganicznej).
1.	Elektrometryczna metoda miareczkowania związków rtęciowych
obok rtęciowych. Roczniki Chemii XVII, 1937.
2.	O jednometrycznym oznaczaniu związków rtęciawych obok
rtęciowych. Wilno, 1938.
J. Mowszowicz (Zakład Botaniki Ogólnej).
1. Flora i zespoły roślinne gór Ponarskich i ich najbliższych
okolic (ciąg dalszy). Prace Tow. Ptzyj. Nauk w Wilnie, t. XII.
15
		

/Czasopisma_163_06_018_0001.djvu

			2.	Notatki o rzadszych roślinach Wileńszczyzny, zebranych w naj¬
bliższych okolicach Wilna. Prace Tow. Przyjaciół Nauk
w Wilnie, t. XII.
3.	Wykaz roślin naczyniowych Wileńszczyzny z wyszczególnie¬
niem dotychczas podanych stanowisk (cz. I). Prace Zakładu
Botaniki Ogólnej.
B. Ogijewicz (Zakład Zoologii).
Krytyczny przegląd szkodników, zaobserwowanych w pół¬
nocno-wschodniej Polsce w latach 1928—1937, z uwzględ¬
nieniem ich znaczenia gospodarczego. Rocznik Ochrony Roślin,
t. V, Warszawa, 1938.
W. Okołowicz (Obserw. Meteorologiczne).
1.	Zarys klimatu północno-wschodniego obszaru Polski. Dodatek
do Dziennika Urzędowego Kuratorium Okręgu Szkolnego
Wileńskiego. Wilno, 1937.
2.	Prace petrograficzne, rejestracyjne w okolicach Druskienik
i Grodna. Posiedzenie Naukowe Państw. Instytutu Geolog.
Nr. 48, Warszawa, 1937.
3.	Temperatury gruntu w Wilnie. (Die Bodentemperaturen in Wilno)
Biul. Obs. Astr. II. Meteorologia. Nr. 13. Wilno, 1937.
E. Passendorfer (Zakład Geologii).
1.	Studia nad stratygrafią i paleontologią jury wierchowej w Tat¬
rach, cz. II. Prace Tow. Przyj. Nauk w Wilnie, t. XII, 1938.
2.	O przyszłość polskiej kultury „Muzeum", rocznik III, 1938.
3.	Znaczenie kształcące i wychowawcze nauk o ziemi. Muzeum
Ziemi, 1938.
K. Petrusewicz (Zakład Zoologii).
1.	Badania ekologiczne nad krzyżakami (Agriopidae) na tle fizjo¬
grafii Wileńszczyzny. Prace Tow. Przyj. Nauk w Wilnie, 1938.
2.	Woda jako czynnik ekologiczny zwierząt lądowych. Wszech¬
świat, 1937.
3.	Katalog der echten Spinnen (Araneae) Polens. Festschr. zum 60
Geb. v. E. Strang. Riga, 1937.
J. Pruffer (Zakład Zoologii).
1.	Rójka chrabąszczy w Polsce w 1937 r. Roczn. Ochrony Roślin,
t. V. Warszawa, 1938.
2.	Walka ze szkodnikami roślin uprawnych w 1937 r. Tyg. Roln.
Wilno, 1938.
3.	Brudnica nieparka i metody jej zwalczania. Państ. Inst. Gosp.
Wiejsk. w Puławach, 1938.
W. Rewieńska (Zakład Geografii).
1. Położenie topograficzne osiedli miejskich w północnej Polsce
Wiadom. Geogr. Kraków, 1937.
16
		

/Czasopisma_163_06_019_0001.djvu

			2.	La densite urbaine en Pologne. Comptes Rendus du Congr.
Intern, de Geogr. Warszawa, 1937.
3.	Zaostrowiecze, nowe miasteczko w województwie nowogródz¬
kim. Wiad. Geogr. Kraków, 1938.
4.	Ze studiów nad rozplanowaniem osiedli miejskich w półn.-
wschodn. Polsce. Prace Wil. Tow. Przyj. Nauk, Sekcja II.
5.	Miasta i miasteczka magdeburskie w woj. wileńskim i nowo¬
gródzkim. Ziemia Lidzka, 1938.
S. Szczeniowski (Zakład Fizyki Teoretycznej).
1.	Izotopy i ciężka woda. Przegląd elektrotechniczny, zesz. 13,1937.
2.	Budowa jądra stomowego. Przegląd elektrotechniczny, ze¬
szyt 16, 1937.
3.	Hipoteza istnienia neutrina i jej zastosowania. Prace mate¬
matyczno-fizyczne, 46, 1938.
R. Szlepówna (Zakład Zoologii).
Przyczynek do znajomości morfologii kremaster u motyli
z uwzględnieniem jego znaczenia systematycznego. Prace
Tow. Przyj. Nauk w Wilnie, 1937.
M. Taranowski (Zakład Mineralogii).
Zarys stosunków opadowych w Wilnie 1918 — 1937. (Ein
Abriss der Niederschlagsverhaltnisse in Wilno 1918 — 1937).
Biul. Obs. Astr. II. Meteorologja. Nr. 13. Wilno, 1937.
J. J. Tochtermann (Zakład Geografii).
1.	Struktura wiekowa ludności tatarskiej w Polsce. Życie Ta¬
tarskie, 1937.
2.	Lasy i gospodarka drzewna Ziem Półn.-Wschodnich, Wyd.
Inst. Gosp. Ziem Wschodnich, Warszawa, 1938.
Ł. Tulejko-Kongielowa (Zakład Geologii).
Kampan i maestricht w okolicach Sopoćkiń. Prace Tow. Przyj.
Nauk w Wilnie, t. XII, 1987.
S. Wawrzyńczyk (Zakład Biologii).
Reakcje Paramecium caudatum na bodźce świetlne. Prace
Tow. Przyj. Nauk w Wilnie, t. XII, 1938.
P. Wiśniewski (Zakład Botaniki Ogólnej).
Materiały do rozmieszczenia rzadszych roślin na Wileńszczyź¬
nie, cz. II. Prace Tow. Przyj. Nauk w Wilnie, t. XII.
W. Zacharewicz (Zakład Chemii Organicznej).
O działaniu dwutlenku selenu na nopinen. Roczniki Chemii,
t. XVII, 1937.
Wł. Zonn (Obserw. Astronomiczne).
1.	A photometric study of two solar corona photographs. Acta
Astronomica, Kraków, 1937, ser. c. Vol. 3. pg. 37.
2.	Fotograficzne obserwacje C Aurigae w czasie zaćmienia w roku
1937. Biul. Obs. Astr. 21. Wilno, 1938.
		

/Czasopisma_163_06_020_0001.djvu

			3.	Obserwacje zmiennej zaćmionej AK Herculis w czerwonej
i fioletowej części widma. Biul. Obs. Astr. 21. Wilno, 1938.
4.	Obrót Galaktyki. Fiz. i Chem. w Szkole, t. IX, Wilno, 1937/38.
5.	Mgławice galaktyczne. Ibidem.
A. Zygmund (Semin. Matematyczne).
1.	Proof of a theorem of Paley. Cambridge Phil. Poc. 1938.
2.	On the convergence and summability of power series on the
circle of convergence. Fundam. Mathem. XXX. Warszawa, 1938.
3.	(Wspólnie z doc. dr. J. Marcinkiewiczem). A theorem of Lu-
sin. Duke Mathem. Journal. 1938.
4.	(Dittoj Proof of a gap theorem. Ibidem.
5.	(Wspólnie z prof. dr. S. Saksem). Funkcje analityczne, t. X,
Monografij Matematycznych, Warszawa, 1938.
Udział w zjazdach i inna działalność naukowa.
W dniach 28.IX — 3.X 1937 r. odbył się w Warszawie III Pol¬
ski Zjazd Matematyczny, udział w nim wzięli: Prof. Dr Stefan
Kempisty, Prof. Dr A. Zygmund, Doc. Dr J. Marcinkiewicz,
Dr M. Krzyżański i Mgr K. Sokół-Sokołowski. W skład
prezydium Zjazdu weszli: profesorowie S. Kempisty i A. Zyg¬
mund. Na Zjeździe wygłoszone zostały następujące komunikaty:
S. Kempisty — Application des fonctions de triangle i la
theorie de 1’aire d’une surface courbe.
A. Zygmund — 1. Nowsze wyniki teorii szeregów trygono¬
metrycznych, ortogonalnych oraz teorii interpolacji. 2. Demonstra-
tion d’un theoreme de M. Paley.
J. Marcinkiewicz — Sur la convergence unilaterale des se¬
ries orthogonales.
M. K r z y ż a ń s k i — Sur le cas limite du probleme de Cauchy
pour les eąuations paraboliąues.
W dniu 3.X 1937 r. w ramach Zjazdu odbył się obchód jubileu¬
szowy 65-lecia działalności naukowej Prof. Samuela Dicksteina.
Na uroczystej akademii Prof. Kempisty przemawiał w imieniu
Uniwersytetu Stefana Batorego i Towarzystwa Przyjaciół Nauk
w Wilnie.
W sierpniu 1938 r. Doć. Dr W. Iwanowska wyjeżdżała do
Sztokholmu na Zjazd Międzynarodowej Unii Astronomicznej.
Prof. S. Szczeniowski uczestniczył w następujących zjazdach
i kongresach naukowych:
XIII. Deutscher Physiker und Mathematiker-Tag w Bad Kreuz-
nach od 20 do 24.IX 1937 r.
Reunion Internationale de Physiąue, Chimie et Biologie w Paryżu,
od 30.1X do 9.X 1937 r., oraz na Międzynarodowej Konferencji po-
18
		

/Czasopisma_163_06_021_0001.djvu

			święconej aktualnym zagadnieniom fizyki teoretycznej w Warszawie
od 29.V do 3.VI 1938 r.
Poza tym Prof. Szczeniowski uczestniczył w pracach Rady
Naukowej przy Komitecie Organizacyjnym I-go Polskiego Lotu Stra¬
tosferycznego, obejmując dział badania promieni kosmicznych.
W okresie sprawozdawczym Prof. Szczeniowski wygłosił
szereg odczytów:
Budowa jądra atomowego, 19.1 1938 r. w Katowicach, na za¬
proszenie Śląskiego Oddziału Naczelnej Organizacji Inżynierów R. P.
Promieniowanie kośmiczne, 7.II 1938 r. w Warszawie, na zapro¬
szenie Warszawskiego Oddziału Stowarzyszenia Elektryków Polskich.
Promienie kosmiczne, 3.III 1938 r. w Wilnie, na zaproszenie
Polskiego Towarzystwa Przyrodników im. Kopernika.
Budowa jądra atomowego, 19.111 1938 r. w Warszawie, na za¬
proszenie Warszawskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Fizycz¬
nego.
W czasie od 30 maja do 3 czerwca 1938 r. Doc. Dr Jabłoń¬
ski, Mgr E. Skorko i Mgr Wacław Turczyński brali udział
w Międzynarodowej Konferencji zorganizowanej przez Komisję Współ¬
pracy Intelektualnej Ligi Narodów w Warszawie a poświęconej fizyce
teoretycznej.
W IV Zjeździe Chemików Polskich w Wilnie brali udział: Prof.
E. Bekier adjunkt Doc. A. Basiński i asystent Mgr L. Fi¬
li p c z y k.
Na IV Zjeździe Chemików Polskich w Wilnie zostały zgłoszo¬
ne następujące referaty :
M. H łask o: 1. Wzór Debya-Hiickla-Onsagera w świetle ba¬
dań doświadczalnych.
2.	O przewodnictwie trudno rozpuszczalnych wodorotlenków.
3.	O przewodnictwie bardzo rozcieńczonych roztworów słabych
elektrolitów.
4.	O przewodnictwie silnych elektrolitów w rozczynnikach
o bardzo małej stałej dielektrycznej.
5.	O pewnych regularnościach w dziedzinie przewodnictwa
roztworów wodnych i niewodnych.
A. Salit-Goldbergowa: O przewodnictwie elektrolitycz¬
nym soli jedno i wielowartościowych.
E. Michalski: Przebieg niektórych reakcji utleniania wobec
jonów rtęciowych.
A. Korniuk: O zawartości helu w polskich gazach ziemnych.
L. Kamieński, E. Słomińska i S. Chrzczonowicz:
Borylowe pochodne ksylenów, pseudokumenu i mezytylenu.
19
		

/Czasopisma_163_06_022_0001.djvu

			L. Kamieński i J. Połoński: Glikopeptoza i galaktohe-
ptoza.
L. Kamieński: 1. Rozbudowa krochmalu za pomocą nasy¬
conej w 140° pary wodnej.
2.	I-dwumetyloamino - siedmiooctan maltozy.
3.	Działanie trójmetyloaminy na bromooctany cukrów.
W. Zacharewicz: O działaniu dwutlenku selenu na p-men-
ten i limonen.
Prof. M. Limanowski w okresie sprawozdawczym ogłosił
szereg artykułów w Słowie, wygłosił kilka odczytów w Radio, brał
udział jako członek stały w posiedzeniach Państwowej Rady Och¬
rony Przyrody, w posiedzeniach Wileńskiej Społecznej Komisji Urba¬
nistycznej.
W dniach 15-20.V1II 1938 r. odbył się w Berlinie VIII Między¬
narodowy Kongres Entomologiczny, w którym wziął udział Prof. Wł.
Mierzeyewski.
Prof. Priiffer brał udział w dorocznym Zjeździe Tow. Ento¬
mologii Stosowanej, Państwowej Służby Ochrony Roślin, a w dn.
4.VI 1938 r. w uroczystości otwarcia Stacji Hydrobiologicznej
w Pińsku.
Dr K. Petrusewicz uczestniczył w Zjeździe Lekarzy i Przy¬
rodników Polskich we Lwowie, wygłaszając dwa referaty, oraz brał
czynny udział w badaniach krawędzi podolskiej, opracowując pająki
z tego terenu.
Państwowe muzeum zoologiczne w Warszawie zaprosiło Dr
M. Racięcką do opracowania zeszytu o chróścikach, a Dr K.
Petrusewicza — o pająkach w zbiorowym wydawnictwie p. t.
„Fauna Wód Polskich".
Prof J. Dembowski wziął udział w Zjeździe T-wa im. Koper¬
nika w Katowicach w lutym roku ub. Był przewodniczącym Wileń¬
skiego T-wa Biologicznego oraz Wileńskiego Oddziału T-wa im. Ko¬
pernika.
Wydawnictwa zakładów i udział w pracach redakcyjnych
i wydawnictwach.
Obserwatorium Astronomiczne wydaje Biuletyn Obserwatorium
Dział I Astronomia, w roku bież. akad. wydano Nr 20 i 21.
W okresie sprawozdawczym w dalszym ciągu opracowywali re¬
cenzje :
Prof. S. Kempisty w Jahrbuch iiber die Fortschritte der
Mathematik z prac z teorii funkcji zmiennej rzeczywistej.
Prof. A. Zygmund w Zentralblatt fur Mathematik z prac
z analizy matematycznej.
20
		

/Czasopisma_163_06_023_0001.djvu

			Doc. J. Marcinkiewicz w Jarhbuch tiber die Fortschritte
der Mathematik i w Zentralblatt fur Mathematik z prac z analizy ma¬
tematycznej.
Prof. A. Zygmund w dalszym ciągu brał udział w pracach
Komitetu Redakcyjnego Monografij Matematycznych.
Prace ogłoszone w r. 1937 przez profesorów i pracowników
naukowych Seminariów Matematycznych w Pracach Tow. Przyjaciół
Nauk w Wilnie ukazały się w formie zeszytu 1 Bulletin du Semi-
naire Mathematique de l’Universite de Wilno dla wymiany z wydaw¬
nictwami zakładów matematycznych uniwersytetów zagranicznych.
Prof. Wł. Dziewulski jest Przewodniczącym Komitetu Re¬
dakcyjnego z ramienia Wydziału II Towarzystwa Przyjaciół Nauk
w Wilnie.
Wydział II wydał na jesieni 1937 r. Tom XI Prac Towarzystwa
Przyjaciół Nauk (Wydz. Nauk Matemat.-Przyrodniczych). Członkami
Komitetu są (poza wymienionym) Prof. Dr Jan Priiffer i Prof.
Dr Michał R e j c h e r.
Zakład Meteorologii wydał Nr 13 Biuletynu Obserwatorium
Astronomicznego, Dział II Meteorologia. Koszta druku tego Biulety¬
nu zostały pokryte przez Okrąg Kolejowy L. O. P. P. w Wilnie.
Prof. S. Szczeńiowski był przez cały okres sprawozdawczy
redaktorem Acta Physica Polonica oraz przewodniczył Komitetowi
Redakcyjnemu piątego wydania Zasad Fizyki A. Witkowskiego.
Dr Wacław Staszewski wespół z Dyr. Aleksandrem
Dmochowskim redagował w dalszym ciągu kwartalnik dydak¬
tyczny Fizyka i Chemia w Szkole poza tym brał udział w Komitecie
Redakcyjnym nowego wydania Zasad Fizyki A. Witkowskiego oraz
w Komitecie Redakcyjnym Acta Physica Polonica.
Prof. J. Patkowski i Prof. Wacław Dziewulski pozo¬
stali nadal w Komitecie Redakcyjnym Acta Physica Polonica oraz
Naukowym Komitecie Fizycznym.
Prof. P. Wiśniewski należy nadal do Komitetu Redakcyjnego
czasopisma botanicznego: Acta Societatis Botanicorum Poloniae.
Ogród Botaniczny w roku bieżącym wydał katalog nasion, obej¬
mujący przeszło 700 gatunków roślin przeznaczonych do wymiany
z innymi ogrodami botanicznymi w kraju i zagranicą. Katalog na¬
sion wysłano ponad 100 i otrzymano z innych ogrodów około 100.
Do różnych ogrodów botanicznych drogą wymiany przesłano około
3000 paczek z nasionami.
Prof. J. Priiffer podobnie jak i lat ubiegłych należał do Komi¬
tetu Redakcyjnego Folia Morphologica (Warszawa), Prac Tow. Przyj.
Nauk w Wilnie i Rocznika Ochrony Roślin (Warszawa) oraz był
współpracownikiem Komitetu Redakcyjnego Zoologica Poloniae (Lwów)
i Archiwum Hydrobiologii i Rybactwa (Wigry).
21
		

/Czasopisma_163_06_024_0001.djvu

			Prof. J. Pr uff er, Dr K. Petrusewicz, Dr B. Ogijewicz,
Mgr. Z. Piećkówna i Mgr F. Pu piska pomieszczali krytyki,
recenzje, referaty w pismach: Wszechświat, Archiwum Hydrobiologii
i Rybactwa, Rocznik Ochrony Roślin.
Prof. J. Dembowski w dalszym ciągu redagował czasopismo
Wszechświat i był nadal współpracownikiem czasopisma Berichte iiber
die gesamte Physiologie.
Dziekanat wydał w bież. r. ak. sprawozdanie z działalności
Wydz. Matemat.-Przyrodnicz. w r. ak. 1936/37 oraz sprawozdania
z działalności Wydz. Matem.-Przyrodn. w latach 1929/30, 1930/31,
1931/32, 1932/33.
Inna działalność Profesorów.
W ciągu okresu sprawozdawczego Dr W. Staszewski prze¬
prowadził organizację Liceum Państwowego im. Jana i Jędrzeja
Śniadeckich, którego został dyrektorem.
Prof. Wacław Dziewulski z ramienia Naukowego Komite¬
tu Fizycznego został wybrany na łącznika do współpracy fizyków
z wojskiem.
Zakład Mineralogii i Petrografii brał udział w kursie nauki o zie¬
mi, zorganizowanym przez Polskie Tow. Geologiczne (Oddział Wileń¬
ski) a przeznaczonym dla nauczycieli szkół średnich. Kurs był prowa¬
dzony przez Mgr A. Kłyszyńską asystentkę zakładu i obejmował
12 godz. wykładów i ćwiczeń, liczba uczestników 16.
Zakład brał czynny udział we współpracy z T-wem Muzeum
Ziemi działającym na terenie Warszawy i Wilna. Z ramienia tego
towarzystwa odbyło się w Zakładzie 6 posiedzeń, na których 5 od¬
czytów zostało wygłoszone przez pracowników Zakładu.
Zakład udzielił listownie porad i wskazówek 5 osobom prywat¬
nym i dwóm instytucjom.
Prof. S. Małkowski został powołany na stanowisko członka
Tymczasowej Państwowej Rady Geologicznej Muzeum Geologiczne¬
go (złożonej z przedstawicieli Min. W. R. i O. P. oraz Min. Przem.
i Handlu), został wybrany na członka prezydium Sekcji Badań Na¬
ukowych, działającej przy Komisji Badań Naukowych Ziem Wschod¬
nich. Był przewodniczącym Tow. Muzeum Ziemi, oraz redaktorem
organu tegoż Tow. p. t. „Wiadomości Muzeum Ziemi". Był również
przewodniczącym Rady Społecznej Tow. Opieki nad młodzieżą zdol¬
ną i niezamożną (TOM).
Prof. E. Passendorfer na zaproszenie Ministerstwa W. R.
i O. P. opracował program geografii i geologii dla liceów ogólno¬
kształcących, wydz. przyrodniczy.
22
		

/Czasopisma_163_06_025_0001.djvu

			Prof. Passendorfer kierował akcją odczytową Powszechnych
Wykładów Uniwersyteckich na terenie Wilna i na prowincji i wygło¬
sił odczyty w ramach wykładów powszechnych oraz w Towarzystwie
im. Kopernika.
Prof. F. K. Skupieński brał udział w Kursie Walki z Grzy¬
bami i Owadami w Budownictwie, odbytym w Zakładzie Systematyki
i Geografii Roślin U. S. B. w marcu r. b. a zorganizowanym dla in¬
żynierów i techników.
Mieszczący się w lokalu Zakładu Zoologii Dział Entomologiczny
Stacji Ochrony Roślin umożliwił prowadzenie ćwiczeń i wykładów
entomologii ogólnej i stosowanej, przeznaczonych dla studentów
Studium Rolniczego. Personel tego działu składał się z kierownika
Prof. J. Pr uff era, asystenta Dr B. Ogijewicza i praktykantki
E. Markiewiczówny.
Nagrody i odznaczenia.
Prof. Dr Władysław Dziewulski i Prof. Dr Józef Pat¬
kowski zostali odznaczeni krzyżami komandorskimi orderu Odro¬
dzenia Polski.
Z funduszu im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, przeznaczone¬
go na nagrody dla asystentów uzyskali w bieżącym roku akademickim
nagrody: Dr W. Zonn za prace z dziedziny fotometrii fotogra¬
ficznej i ś. p. Doc. Dr Br. Szakien za pracę p. t. „Nowy przy¬
czynek do znajomości rdzy Wileńszczyzny“.
Nowe Władze Wydziałowe.
Na rok akademicki 1938/9 Dziekanem Wydziału został obrany
ponownie Prof. Dr Stefan Kempisty, Prodziekanem — Prof. Inż.
Edmund Lelesz.
23
		

/Czasopisma_163_06_026_0001.djvu

			
		

/Czasopisma_163_06_027_0001.djvu

			SPRAWOZDANIE
Z DZIAŁALNOŚCI STUDIUM ROLNICZEGO
UNIWERSYTETU STEFANA BATOREGO W WILNIE
ZA ROK AKADEMICKI 1937/38.
ZESTAWIŁ
Prof. Inż. WACŁAW ŁASTOWSKI
DYREKTOR STUDIUM ROLNICZEOO.
W roku sprawozdawczym Studium Rolnicze z pośród 6-ciu
własnych katedr posiadało pięć obsadzonych, a mianowicie: Ogólnej
Uprawy Roli i Roślin, Szczegółowej Uprawy Roli i Roślin, Fizjologii
Zwierząt i Nauki Żywienia, Hodowli Zwierząt i Ekonomii Rolniczej.
Ponadto w roku sprawozdawczym Studium uzyskało nową no¬
minację. Pan Prezydent Rzeczypospolitej dekretem z dnia 14 wrze¬
śnia 1937 r. mianował p. Doc. Dr Wacława Moychę ze Szkoły Głów¬
nej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie profesorem nadzwyczaj¬
nym na Katedrę Chemii Rolnej i Mikrobiologii wakującej od lat kilku
po przejściu na emeryturę prof. Dr Bazarewskiego.
Wykłady z Gleboznawstwa i Nawożenia zlecone zostały Dr
Bolesławowi Kuryłowiczowi z Poznania.
Wykłady i ćwiczenia z zakresu nauk przyrodniczych podstawo¬
wych i pomocniczych prowadzone były przez profesorów i pomocni¬
cze siły naukowe z Wydziału Matematyczno-Przyrodniczego. Korzy¬
stano z następujących Katedr: Fizyka, Chemia Nieorganiczna, Bota¬
nika Ogólna, Systematyka Roślin, Geologia, Anatomia Porównawcza,
Zoologia, Mineralogia, Matematyka i Chemia Techniczna.
Wykłady z zakresu nauk ekonomiczno-prawnych powierzone
były Prof. Dr Swianiewiczowi i Doc. Dr W. Świdzie z Wydziału Pra¬
wa i Nauk Społecznych Uniwersytetu Stefana Batorego. Wykłady
z budownictwa wiejskiego powierzono Prof. Inż. Stefanowi Naręb-
skiemu z Wydziału Sztuk Pięknych.
Wykłady i ćwiczenia z zakresu nauki o mleku prowadzone były
przez Doc. Dr. A. Przeździecką-Jędrzejowską.
25
		

/Czasopisma_163_06_028_0001.djvu

			Wykłady i ćwiczenia z Maszynoznawstwa prowadził Inż. Bort¬
kiewicz.
Fachowym siłom miejscowym powierzono wykłady i ćwiczenia
z zakresu przedmiotów: Miernictwo i Melioracje Rolne Inż. J. Iwa¬
szkiewiczowi, Gospodarstwo Leśne Inż. L. Huszczy, Higiena i We¬
terynaria Dr. A. Nowickiemu, Ogrodownictwo i Sadownictwo Dyr. R.
Krausowi, Skarbowość Mgr. T. Nagurskiemu, ćwiczenia z Hodowli
Bydła oraz Organizacja Hodowli Zwierząt Inż. F. Wierzbickiemu, ćwi¬
czenia z Nauki o Pokroju Konia Mjr. J. Wejtzkornowi.
Dla niektórych prac dydaktycznych i dyplomowych wykorzy¬
stywane były lokale, pracownie i pola doświadczalne pozostające
w związku z Katedrami Studium Rolniczego: Stacji Oceny Nasion,
Stacji Ochrony Roślin, Lniarskiej Centralnej Stacji Doświadczalnej
w Wilnie i Wileńskiej Rolniczej Stacji Doświadczalnej w Bieniako-
niach. Ścisła współpraca z Zakładami Doświadczalnymi Zakładów
Uniwersyteckich wobec niewystarczającego ich zaopatrzenia w pomoce
naukowe, lokale i personel pomocniczy w znacznym stopniu przy¬
czyniła się do wyrównania tych braków.
Lokale i remonty.
Warunki lokalowe niektórych zakładów utrudniają nadal w wy¬
sokim stopniu normalny tok prac.
Zakład Hodowli Zwierząt korzystał ze szczupłego lokalu, cza¬
sowo wydzielonego z Zakładu Anatomii Porównawczej Prof. Dr. W.
Mierzeyewskiego. Przeznaczone na pomieszczenie Zakładu 5 ubikacji
na niskim parterze zostały jedynie w części przystosowane do użyt¬
ku. Zakład Ogólnej Uprawy Roli i Roślin zmuszony będzie na po¬
czątku roku akademickiego 1938/39 do opuszczenia tymczasowego
lokalu w Collegium Śniadeckich, wobec zamierzonego gruntownego
remontu i przysposobienia wymienionego lokalu do potrzeb Zakładu
Chemii Rolnej i Mikrobiologii, który po dokonanej adaptacji ma być
tu umieszczony, ustępując swój dotychczasowy lokal Zakładowi
Ogólnej Uprawy.
Zarządzeniem Rektora z dnia 3 lipca 1937 r. pod budowę gma¬
chu dla Wydziału Rolniczego przeznaczony został plac, położony
przy ul. Zakretowej pomiędzy Collegium Czartoryskiego i gmachem
Astronomii. Na wymienionym terenie mieściły się dotychczas og¬
ródki botaniczno-rolnicze Zakładów Ogólnej i Szczegółowej Uprawy
Roli i Roślin.
Wobec otrzymania poważnej dotacji na budowę gmachu dla
Wydziału od Fundacji Zemłosławskiej poświęcono wiele uwagi pra¬
com przygotowawczym do budowy przyszłego gmachu. Sprowadzo¬
no odrysy planów niektórych Zakładów Rolniczych, wzniesionych
26
		

/Czasopisma_163_06_029_0001.djvu

			•w Polsce w okresie powojennym, i zapoznano się z przedłożonymi
kosztorysami.
Referentem do spraw budowy gmachu dla Wydziału został mia¬
nowany przez Rektora w dniu 25 maja 1938 r. Prof. Dr Janusz Jag-
min. Sporządzenie planów budowlanych powierzono Prof. Inż. Na-
rębskiemu.
W celu zapoznania się z nowowzniesionymi gmachami poszcze¬
gólnych Uczelni i z warunkami wykonania tych budowli, zostali wy¬
delegowani Profesorowie: Jagmin i Narębski do Warszawy, Pozna¬
nia i Krakowa. Po przeprowadzeniu wstępnych studiów zostały wy¬
konane szkice planów nowego gmachu Wydziału. Licząc się ze środ¬
kami postanowiono przystąpić w najbliższym czasie do budowy gma¬
chu dla trzech Zakładów. Wobec przeciągających się prac wstęp¬
nych do budowy gmachu w roku sprawozdawczym nie przystąpiono.
Subwencje i dotacje nadzwyczajne.
Dotacje nadzwyczajne z Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oś¬
wiecenia Publicznego otrzymały Zakłady:
Fizjologii Zwierząt i Nauki Żywienia ... zł 500
Hodowli Zwierząt		 1000
Chemii Rolnej i Mikrobiologii	„ 4000
Fundacja Zemłosławska w roku sprawozdawczym udzieliła dla
Zakładów Studium Rolniczego zł 10.000 — oraz wpłaciła 150.000 zł
na budowę gmachu dla Zakładów Studium Rolniczego, co dało moż¬
ność rozpoczęcia prac przygotowawczych pod budowę gmachu dla
trzech Zakładów.
Zakład Ekonomii Rolniczej otrzymał: 200 zł od Izby Przemy¬
słowo-Handlowej w Wilnie na opracowanie zagadnień z dziedziny
produkcji i zbytu ziół leczniczych, od Państwowego Banku Rolnego
1.000 zł. na pokrycie kosztów wydawnictwa prac Zakładu i 2.000 zł
na opracowanie kwestji zbytu nasion oleistych.
Ważniejsze nabytki inwentarzowe 1 dary.
Zakład Hodowli Zwierząt otrzymał w darze od Zakładu Prehi¬
storii Uniwersytetu Stefana Batorego szkielet zupełny konia, oraz
czaszkę z kurhanu w Zyngach i duży zbiór próbek wełny i wyrobów
wełnianych, ofiarowany przez fabrykę w Leszczkowie.
W roku sprawozdawczym Zakłady Studium Rolniczego nabyły
następujące większe przyrządy i pomoce naukowe: Zakład Hodowli
Zwierząt nabył epidiaskop, lanametr do badań i pomiarów wełny,
lupę binokular. Zakład Ogólnej Uprawy nabył wagę doświadczalną.
Zakład Fizjologii Zwierząt przyrządy chirurgiczne. Zakład Chemii
Rolnej nabył piec elektryczny do spalań, mieszadło do kolb Stoh-
27
		

/Czasopisma_163_06_030_0001.djvu

			mana, aparaty Kopockiego, Bonyoncosa, Kohna — do analizy mecha¬
nicznej gleby. Zakupiono wazony wegetacyjne. W Zakładzie Szcze¬
gółowej Uprawy ustawiono siatkę przy hali wegetacyjnej, ułożono
szyny do wagonetek, oraz zakupiono większą ilość wazonów wege¬
tacyjnych.
Biblioteki Zakładów zwiększyły stan posiadania w ciągu roku
sprawozdawczego o przeszło 430 tomów.
Skład Komisji do Spraw Studium Rolniczego.
Przewodniczący: Dyrektor Prof. Inż. Wacław Łastowski.
Członkowie: Prof. Dr W. Staniewicz, Dziekan Prof. Dr SL
Kempisty, Prof. Dr J. Pruffer, Prof. Inż. E. Lelesz, Prof. Dr P. Wiś¬
niewski, Prof. Dr Fr. Skupieński, Prof. Dr M. Hłasko, Prof. Dr J. Jagmin,
Prof. Dr K. Jantzen, Prof. Inż. W. Kraszewski, Prof. Dr W. Szeliga-
Mierzeyewski, Prof. Dr Z. Jaworski, Prof. Inż. Stefan Narębski, Prof.
Dr Wacław Moycho, Doc. Dr A. Przeździecka-Jędrzejowska (Sekre¬
tarz Komisji).
a)	Komisja egzaminów dyplomowych:
Przewodniczący — Prof. Dr Witold Staniewicz.
Członkowie: Dyrektor Prof. Inż. Wacław Łastowski, ProL
Inż. Edmund Lelesz, Prof. Dr Zygmunt Jaworski, Prof. Dr
Janusz Jagmin.
b)	Komisja egzaminów promocyjnych:
dla I-go roku studiów:
Przewodniczący — Prof. Dr Jan Pruffer, Zastępca Przewod¬
niczącego Prof. Dr Józef Patkowski.
dla Ii-go roku studiów:
Przewodniczący — Prof. Inż. Edmund Lelesz, zastępca prze¬
wodniczącego — Prof. Dr Janusz Jagmin.
dla Iii-go roku studiów:
Przewodniczący — Prof. Dr Witold Staniewicz, Zastępca
Przewodniczącego — Prof. Dr Zygmunt Jaworski.
Frekwencja Studentów na ćwiczeniach prowadzonych w Zakła¬
dach Studium Rolniczego.
Skład Komisji Egzaminacyjnych.
1.	Ćwiczenia z Chemii Rolnej	20
2.	„ z fizjologii zwierząt i chemii
I trym. II trym. III tryrtu
.20 22 11
3.
4.
fizjologicznej
z nauki żywienia
z nauki o mleku
66 66
66
28
28
		

/Czasopisma_163_06_031_0001.djvu

			I
trym.
II trym.
III tr
5.
y>
z hodowli ogólnej i szczegółowej
39
39
39
6.
n
z hodowli bydła
—
39
—
7.
n
z ogólnej uprawy roli i roślin .
58
58
58
8.
w
z uprawy łąk
—
39
39
9.
w
ze szczegółowej uprawy roślin .
-10
39
—
10.
n
z hodowli roślin
—
25
—
Jl.
Konwersatorium ze szczegół, upr. roślin
27
26
—
12.
Seminarium z ekonomii rolniczej ....
23
22
20
13.
Proseminarium z ekonomii rolniczej . . .
36
35
35
14.
Ćwiczenia
z rachunkowości rolnej ....
21
19
21
29
		

/Czasopisma_163_06_032_0001.djvu

			statystyka
studentów Wydziału Rolniczego Uniwersytetu Stefana Batorego w r. ak. 1937/38.
Charakter
Płeć
Ogółem
Z tego nowoima-
trykulowanych
Liczba
w p
i s a n
y c h
według:
W y
znania
Języka ojczytego
Przynależności
państwowej
Rzymsko¬
katolickie
Ewange¬
lickie
Prawo¬
sławne
Mojżeszo¬
we
Inne
ĆC
C/l
O
CL
Białoruski
Żydowski
Niemiecki
JŚS
C/l
£
	
			

/Czasopisma_163_06_033_0001.djvu

			Statystyka słuchaczy Studium Rolniczego według miejsca za¬
mieszkania rodziców wykazuje zamieszkałych w województwie:
wileńskim	143
nowogródzkim	34
białostockim	15
wołyńskim	12
poleskim	 7
kieleckim	 4
lubelskim	 3
lwowskim	 3
łódzkim	 3
warszawskim	 3
krakowskim	 I
tarnopolskim	 1
Według kursów studiów przypada:
I-szy	kurs	99
II-gi			.60
III-ci			40
IV-ty			30
Dyplomy.
Dyplomy inżynierów rolnictwa otrzymało 28 osób w tym:
mężczyzn 	 23
kobiet	5
Liczba prac dyplomowych wykonanych w poszczególnych Za¬
kładach:
1.	Ekonomii Rolniczej	13
2.	Szczegółowej Uprawy Roli i Roślin 7
3.	Ogólnej Uprawy Roli i Roślin ... 4
4.	Fizjologii Zwierząt i Nauki Żywienia 2
5.	Hodowli Zwierząt	2
Praktyki.
Pierwszeństwo przy przyjmowaniu na Studium Rolnicze mają
kandydaci z odbytą praktyką rolniczą.
Opiekę nad przydziałem praktyk i ich wykonaniem w okresie
studiów z ramienia Komisji Studium Rolniczego sprawował Prof. Dr
J. Jagmin.
W roku sprawozdawczym odbywało praktykę z zakresu:
1.	Ogólno-gospodarczego	24
2.	Prac pomocniczo-regulacyjnych przy
Komisarzu Ziemskim	4
3.	Folwarcznego	3
31
		

/Czasopisma_163_06_034_0001.djvu

			4.
Doświadczalnego
2
o.
Uprawy łąk
2
6.
Przysposobienia rolniczego ....
1
7.
Rolniczo-hodowlanego
1
8.
Przeróbki mięsa
1
Wycieczki zbiorowe słuchaczów.
Zakład Ogólnej Uprawy Roli i Roślin zorganizował dla słuchaczy
Ii-go roku trzy wycieczki do folwarku Kuprjaniszki i dwudniową
wycieczkę do dóbr Żemłosławia. Zakład Szczegółowej Uprawy zorga¬
nizował dla słuchaczy III i IV roku dwie wycieczki jesienią i latem
do Rolniczej Stacji Doświadczalnej w Bieniakoniach i sąsiednich
gospodarstw. Z Zakładu Hodowli Zwierząt odbyły się wycieczki słu¬
chaczy III roku do Nowo-Wilejki na pokaz koni i zakup remontów,
do Państwowego Stada Ogierów w Berdówce i dwudniowa wycieczka
do gospodarstwa Fundacji Żemłosławskiej (hodowla bydła czerwonego
i nizinnego, chów zwierząt remontowych oraz hodowla świń i owiec
wrzosówek).
Udział w pracach redakcyjnych.
Prof. Dr. J. Jagmin nadal pozostawał redaktorem dwumiesięcznika
„Przegląd Lniarski".
Prof. Inż. W. Łastowski został zaproszony do Komitetu Redak¬
cyjnego czasopisma „Przegląd Doświadczalnictwa Rolniczego0, organu
Komisji Współpracy w Doświadczalnictwie przy Ministerstwie Rol¬
nictwa i Reform Rolnych.
Prof. Inż. E. Lelesz był założycielem i redaktorem czasopisma
„Acta Vitaminologiae“ wydawanego przez Zakład Fizjologii Zwierząt
Nauki Żywienia.
Prof. Dr. W. Staniewicz przewodniczył w Komitecie Redakcyjnym
czasopisma „Życie Rolnicze". Asystent starszy przy katedrze Ekonomii
Rolniczej Inż. Odlanicki-Poczobutt redagował pismo „Głos Ziemi"
a młodszy asystent Inż. E. Mejer brał współudział w redagowaniu
wymienionego pisma.
Udział w kongresach, zjazdach naukowych, podróże naukowe
i inna działalność profesorów i pomocniczych sił naukowych.
Zakład Ogólnej Uprawy Roli i Roślin.
Prof. Dr. J. Jagmin odbył podróż naukową w czasie od 15.XII
1937 r. do 8.1 1938 r. do Francji, Niemiec i Włoch, zwiedzając Wy¬
stawę Włókienniczą w Rzymie, brał udział w dorocznym zebraniu
Związku Rolników i Leśników z Wyższym Wykształceniem, wygła-
32
		

/Czasopisma_163_06_035_0001.djvu

			szając referat p. t. „Produkcja, przeróbka, oraz zbyt roślinnych su¬
rowców włókienniczych w Polsce". Prof. Jagmin kierował Lniarską
Centralną Stacją Doświadczalną w Wilnie i był kierownikiem 11 -to
miesięcznego kursu lniarsko-konopnego w Wilnie, prezesem Towa¬
rzystwa Oświaty Zawodowej w Wilnie, Kuratorem Koła Rolników
Studentów U. S. B. w Wilnie.
Zakład Hodowli Zwierząt.
Prof. Dr. Z. Jaworski brał udział dwukrotnie w zebraniach Pol¬
skiego Towarzystwa Zootechnicznego w Warszawie, w posiedzeniach
Sekcji Hodowlanej Wileńskiej Izby Rolniczej. W celu zapoznania się
ze stanem hodowli na Wileńszczyźnie wyjeżdżał na teren i brał
udział w licencji na spędach buhai w Parafianowie, Dokszycach
i Duniłowiczach. Asystent Zakładu Hodowli Zwierząt Inż. Chomyszyn
wyjeżdżał na powiat dziśnieński celem zebrania materiałów do pracy
nad bydłem północnym, brał udział w 4-ro dniowym kursie bonitacji
karakułów w Sandomierzu. Wyjeżdżał na tygodniowy pobyt do Zakładu
Hodowli Zwierząt Akademii Weterynarii U. J. K. we Lwowie celem
zapoznania się ze sztuczną inseminacją u zwierząt.
Zakład Szczegółowej Uprawy Roli i Roślin.
Profesor Inż. Wacław Łastowski uczestniczył w Zjeździe Doświad-
czalno-Naukowym w Puławach. Był członkiem Komisji Współpracy
w Doświadczalnictwie przy Ministerstwie Rolnictwa i Reform Rolnych.
Prof. W. Łastowski był przewodniczącym w Kuratoriach Zakładu
Doświadczalnego w Hanusowszczyźnie, Stacji Oceny Nasion i Ochrony
Roślin, w Sekcji Rolnej Wileńskiej Izby Rolniczej, był członkiem Rady
tejże Izby. Brał udział w pracach lokalnych Towarzystw Rolniczych
wygłaszając referaty. Kierował pracami Wileńskiej Rolniczej Stacji
Doświadczalnej w Bieniakoniach.
Inż. Marian Wojciechowicz był kierownikiem Stacji Oceny Nasion
i Działu Nasiennego Wileńskiej Izby Rolniczej. W okresie sprawoz¬
dawczym brał czynny udział w pracach Rady Sekcji Centralnej do
Spraw Nasiennictwa Związku Izb i Organizacji Rolniczych i Sekcji
Stacyj Oceny Nasion Komisji Współpracy w Doświadczalnictwie.
Brał udział w Zjeździe Doświadczalników w Puławach i Zjeździe
Służby Uznawania Roślin w Poznaniu, oraz wyjeżdżał do Prus
Wschodnich w celu poznania rolnictwa tego kraju.
Zakład Ekonomii Rolniczej.
Prof. Dr. W. Staniewicz kierował Wydziałem Ekonomii Rolniczej
Drobnych Gospodarstw Wiejskich Państwowego Instytytutu Naukowego
Gospodarstwa Wiejskiego w Puławach, był przewodniczącym Komisji
Ekonomicznej Wileńskiej Izby Rolniczej (do 20.11 1938 r.), członkiem
33
		

/Czasopisma_163_06_036_0001.djvu

			Prezydium Związku Izb i Organizacji Rolniczych, przewodniczącym
Rady Naukowej Instytutu Gospodarczego Ziem Wschodnich, członkiem
Rady Nadzorczej Państwowego Banku Rolnego, członkiem Rady
Naukowej Instytutu Kultury Wsi, oraz członkiem rzeczywistym Instytutu
Socjologii Wsi. W roku bieżącym został zaproszony przez Ligę Na¬
rodów do Komisji Przygotowawczej Konferencji Międzynarodowej,
poświęconej życiu wsi, która odbędzie się w Genewie. W związku
z tym wziął udział w obradach w Genewie, poświęconych tej sprawie.
Brał udział w XIV Walnym Zgromadzeniu Międzynarodowego
Instytutu Rolniczego w Rzymie, na którym wygłosił wykład i był
wybrany na jednego z dwóch wice-przewodniczących Zgromadzenia.
Brał udział w obradach Międzynarodowej Konfederacji Rolniczej
w Pradze.
Doc. Dr. Sowiński był kierownikiem pododdziału w Wydziale
Ekonomiki Rolnej Drobnych Gospodarstw w Warszawie. W okresie
sprawozdawczym wykładał Rachunkowość Preliminarzową dla studen¬
tów III roku, oraz Taksację Rolniczą, Organizację Gospodarstw i Naukę
Zarządzania dla studentów IV roku Studium Rolniczego.
Asystent st. Inż. St. Odlanicki-Poczobutt prowadził ćwiczenia
z rachunkowości rolniczej, współpracował przy wydawnictwie prac
Zakładu, wykańczał rozprawę doktorską, wygłosił w ramach Pow¬
szechnych Wykładów Uniwersyteckich odczyt w Mołodecznie.
Inż. E. Mejer młodszy asystent Zakładu kontynuował pracę
badawczą o gospodarczych i społecznych skutkach scalania gruntów,
zbierał materiały, dotyczące sytuacji rolnictwa w Z. S. R. R. Ogłaszał
artykuły w prasie fachowej i codziennej, wygłosił odczyt w Wołko-
wysku i Świsłoczy na temat: „Drogi rozwoju gospodarczego Ziem
Północno-Wschodnich". Brał udział w pracach wydawniczych Zakładu.
Za całokształt pracy naukowej p. Mejerowi przyznana została
nagroda im. Marszałka J. Piłsudskiego.
Inż. B. Kopeć (asystent wolontariusz) przygotował do druku
rozprawę doktorską pod tytułem: „Wychodźtwo sezonowe z Ziemi
Wileńskiej do Łotwy". Ogłaszał artykuły w prasie fachowej i cza¬
sopismach.
Wykaz prac naukowych 1 artykułów, ogłoszonych drukiem przez
profesorów, asystentów 1 pracowników Studium Rolniczego.
1.	Błażys Antoni Inż. „Badania serów rynku wileńskiego". Tyg.
Roln., 1938.
2.	Burhardt-Kepelowa Wanda Inż. „Wyniki doświadczeń z ziemnia¬
kami na piaskach".
3.	Cechnowiczówna Cyla Inż. „Państwowa Szkoła Przysposobienia
Gospodyń Wiejskich w Antowilu".
34
		

/Czasopisma_163_06_037_0001.djvu

			4.	Gerszonowicz A. Inż. „Badania wpływu witaminów A i D na prze¬
bieg awitaminozy B,“. Acta Vitaminologiae, 1, 1938.
5.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „Wyniki 5-cioletniego doświadczenia
z mieszankami traw łąkowych, wykonanego w Berez-
weczu 1937“.
6.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „Doświadczenie z uprawą konopi po¬
łudniowych w Polsce 1937 r.“.
7.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „Stan i przyszłość lniarstwa na Ziemiach
Północno-Wschodnich". Roczniki Ziem Wschodnich 1937 r.
.8. Jagmin Janusz Prof. Dr., Niewiarowicz L. „Sprawozdanie z działal¬
ności Lniarskiej Centralnej Stacji Doświadczalnej za rok 1936“.
9. Jagmin Janusz Prof, Dr., Niewiarowicz L. ditto rok 1937.
10.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „Standaryzacja włókien lnianych na po¬
trzeby kotonizacji" Przegląd Lniarski, 1937 r.
11.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „VI rok doświadczenia z mieszankami
traw na łąkach mineralnych w Berezweczu". Tygodnik
Rolniczy, 1937 r.
12.	Jagmin Janusz Prof. Dr. „Produkcja nasienna traw na własne
potrzeby“. Tygodnik Rolniczy, 1937 r.
13.	Jagmin J. Prof. Dr., Górynowicz B. Inż., Parfionowówna I. Inż.
„Technologiczna ocena, jako podstawa standaryzacji lnu
trzepanego północnej Polski". Wilno, 1938 r.
14.	Jaworski Zygmunt Prof. Dr. „O bezrożności u bydła“. Roczniki.
Nauk Rolniczych i Leśnych. Poznań, 1938, XLV.
15.	Jaworski Zygmunt Prof. Dr. „Czaszki świń z osady wsi „Złota“
z młodszej epoki kamiennej. Wiadomości archeologiczne*’.
Państwowe Muzeum Archeologiczne. Warszawa, (w druku).
16.	Jaworski Zygmunt Prof. Dr. „Próba badań wełny resztek tkanin
z kurhanów WileńszczyznyKsięga pamiątkowa ku ucz¬
czeniu 30-letniej pracy naukowej prof. Dra Józefa Kostrzew-
skiego, profesora prehistorii na Uniwersytecie Poznańskim.
Poznań, (w druku).
17.	Jaworski Zygmunt Prof. Dr. „Uwagi do dyskusji hodowlanej
w Tygodniku Rolniczym". Tygodnik Rolniczy Nr. 45, 46,
l.XII. Wilno, 1937.
18.	Lelesz Edmund Prof. Inż. dypl. „Reserven des Vitamins A in
dem subkutanen Fettgewebe“. Acta Vitaminologiae 1, 1938.
19.	Lelesz Edmund Prof. Inż. dypl. „Wstęp do badań awitaminoz
i hipowitaminoz u zwierząt domowych". Acta Vitamino-
logiae, 1, 1938.
20.	Lelesz Edmund Prof. Inż. dypl. i Przeździecka Aniela Doc. Dr.
„Thyroidectomie et Vitamine A". Acta Vitaminologiae, 2,
3, 1938.
35
		

/Czasopisma_163_06_038_0001.djvu

			21.	Łastowski Wacław Prof. Inż. „Zakażenie żyta przez Fusarium
w związku z pochodzeniem nasion i jego wpływ na war¬
tość porównawczą wyników doświadczeń odmianowych".
22.	Łastowski Wacław Prof. Inż. „Przed siewami wiosennymi w r. 1937“.
23.	Łastowski Wacław Prof. Inż. „Przed siewami ozimin r. 1937
i jesienną uprawą roli".
24.	Łastowski Wacław Prof. Inż. „Sprawozdanie z działalności Wi¬
leńskiej Rolniczej Stacji Doświadczalnej w Bieniakoniach
za r. 1936“.
25.	Łukaszewicz Wiktor „O zawartości alkaloidów w łubinach". Rocz¬
niki Nauk Rolniczych, 1937.
26.	Marcinkiewicz-Żyżniewska I. Inż. „Badania wartości biologicznej
mleka rynku wileńskiego". Tygodnik Rolniczy, 1937.
27.	Mejer Eugeniusz Inż. „Rolnictwo ZSRR w 1937 r.“.
28.	Mirgos L. Inż. „Wartość biologiczna masła rynku wileńskiego".
Tygodnik Rolniczy, 1937.
29.	Ormicki W. Doc. Dr. „Struktura demograficzna wychoditwa sezo¬
nowego z Ziemi Wileńskiej do Łotwy w roku 1933".
30.	Przeździecka A. Doc. Dr. „Badania zawartości witamin C w kar¬
toflach uprawianych w Polsce*. Acta Vitaminologiae 2, 1938.
31.	Przeździecka A. Doc. Dr. „Metabolizm witaminów. I. Witamin A".
Acta Vitaminologiae, 1, 1938.
32.	Paciukanisówna Bronisława Inż. „Kanianka we lnie". 1937 r.
33.	Staniewicz W. Prof. Dr. „Chómage et sous-alimentation de la popu-
lation rurale". Institut International d’Agriculture. Rok 1938.
34.	Staniewicz W. Prof. Dr. „Unemployment and undernutrition of
the rural population". International Institute of Agriculture.
Rok 1938.
35.	Staniewicz W. Prof. Dr. „Bezrobocie wsi i związana z tym nie-
dokonsumcja ludności wiejskiej". Rolnictwo. Warszawa 1938..
36.	Staniewicz W. Prof. Dr. „Obervólkerung und Landflucht". Inter¬
nationale Agrar-Rundschau. Berlin, 1938.
37.	Wojciechowicz M. Inż. „Dobre nasiona właściwych odmian dają
zawsze zysk rolnikowi niezależnie od warunków koniunk¬
turalnych".
38.	Wojciechowicz M. Inż. „Facelia — roślina miododajna i pastewna"..
Prace w druku.
1.	Cywiński T. Inż. „Akcja mleczarska w Litwie".
2.	Kagan J. Inż. „Wilno, jako rynek zbytu środków opałowych"..
36
		

/Czasopisma_163_06_039_0001.djvu

			Prace przygotowane do druku.
1.	Kopeć B. Inż. „Wychodźtwo sezonowe z Ziemi Wileńskiej
do Łotwy".
2.	Lepieszkiewicz Z. Inż. „Komasacja na Wołyniu".
3.	Swatko A. Inż. „Wilno jako rynek zbytu nasion oleistych".
Utworzenie Wydziału Rolniczego U. S. B. w Winie.
Sprawa utworzenia Wydziału Rolniczego, podejmowana od sze¬
regu lat w łonie Studium Rolniczego, a skierowana na drogę reali¬
zacji przez wniosek Rektora Profesora Witolda Staniewicza z dnia 9
czerwca 1936 r., uchwalony przez Radę Wydziału Matematyczno-
Przyrodniczego i poparty w dniu 3 lipca 1936 r. przez uchwałę Se¬
natu Akademickiego Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie, zna¬
lazła pomyślne zrealizowanie w roku sprawozdawczym. Po przejściu
w drodze ustawowej została ogłoszona w Dz. U. R. P. z dn. 15
kwietnia 1938 r. Nr 26 poz. 233 w brzmieniu następującym:
USTAWA
z dnia 9 kwietnia 1938 r.
o utworzeniu Wydziału Rolniczego w Uniwersytecie Stefana Batore¬
go w Wilnie.
Art. 1. Z istniejącego w Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie
Studium Rolniczego tworzy się Wydział Rolniczy tegoż Uni¬
wersytetu.
Art. 2. Wykonanie niniejszej ustawy porucza się Ministrowi Wyznań
Religijnych i Oświecenia Publicznego.
Art. 3. Ustawa niniejsza wchodzi w życie z dniem 1 maja 1938 r.
Prezydent Rzeczypospolitej: I. Mościcki
Prezes Rady Ministrów: Sławoj-Skladkowski
Minister Wyznań Religijnych
i Oświecenia Publicznego: W. Świętosławski
Pan Prezydent Rzeczypospolitej dekretem z dnia 30 lipca 1938 r.,
wydanym w Lauranie, niżej wymienionych sześciu profesorów Wy¬
działu Matematyczno-Przyrodniczego mianował profesorami Wydziału
Rolniczego Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie:
Prof. Dr Jagmin Janusz
„ „ Jaworski Zygmunt
„ Inż. Lelesz Edmund
„ „ Łastowski Wacław
„ Dr Moycho Wacław
„ „ Staniewicz Witold.
37
		

/Czasopisma_163_06_040_0001.djvu

			Na zebraniu nadzwyczajnym Rady Wydziału w dniu 20 września
1938 r. pod przewodnictwem Dziekana Wydziału Mat.-Przyr. Prof.
D-ra Stefana Kempistego został wybrany dziekanem Wydziału Rolni¬
czego Prof. Inż. Wacław Łastowski i prodziekanem Prof. Dr Witold
Staniewicz, sekretarzem Rady Wydziału — Prof. Dr Wacław Moycho.
Zapoczątkowane przez Radę Wydziału Matematyczno-Przyrod¬
niczego Studium Rolnicze dzięki staraniom i trudom Rady, stopniowo
się rozwijając z dwuch katedr zostało ostatecznie przekształcone
w samodzielny 7-my Wydział Rolniczy Uniwersytetu Stefana Bato¬
rego w Wilnie.
		

/Czasopisma_163_06_042_0001.djvu

			Biblioteka Główna UMK
300046490558
		

/Czasopisma_163_06_043_0001.djvu

			t -	
			

/Czasopisma_163_06_044_0001.djvu

			Biblioteka Główna UMK
300046490558